KOMİSYON KONUŞMASI

MAHMUT TANAL (Şanlıurfa) - Teşekkür ederim Değerli Başkanım.

Değerli milletvekilleri, değerli basın mensupları, kıymetli sosyal platform yetkilileri; hepinizi saygı ve hürmetle selamlıyorum. Avukat Mahmut Tanal, Cumhuriyet Halk Partisi Şanlıurfa Milletvekiliyim.

Şimdi, sorum aslında müşterek, tüm sosyal platform yetkililerine müşterek soruyorum. Benim önümde Meta'nın açıklaması var ve diğer arkadaşlarımız da aynı şeyi söylediler, içerik politikalarıyla ilgili tüm platformların müşterek söyledikleri olay şu: İzin verilmeyen içerikler, aynen olay bu. İzin verilmeyen içeriklerde "fake" hesaplar, bot hesaplara da deniliyor ki: "Biz bunlara izin vermiyoruz." Peki, bunlara izin vermiyorsunuz yani ismin kendisi dahi içeriğe dâhildir, madem bu tür içeriğe izin vermiyorsanız başlık kısmında hayali bir bot, "fake" bir hesap yapılmışsa... Bizim Anayasa'mızın hükümlerinde de kanunlarda da denir ki: "Başlık içeriğe dâhildir." Başlık içerikten ayrı olunamaz. Siz bu kadar madem ilkelerinizden, içeriklerden bahsediyorsunuz, bize bu kadar tedbir alıyorsunuz, bot hesaplar nasıl oluyor da niye bu kadar yaygın bir vaziyette olabiliyor, bu birinci sorum.

İkinci soru, siz gayet rahat şunu söylediniz: Suçu özendiren, suçla ilgili yerler hatta örnek de saymışsınız "oy kullanma yerleri" demişsiniz. Oy kullanma yerlerini tüm arkadaşlarımız da gördüler ki, Türkiye'de zaman zaman, seçim dönemlerinde bir kişinin yapmış olduğu kötü bir örnek, Fransa gibi, böyle patates basar gibi bir kişi, bir köyde 40 kişiye oy kullanıyor ve bu da tüm sosyal medyalarda yayılıyor, sanki Türkiye'de hep böyle oy kullanılıyor şekilde intibalar yaratılmaya çalışılıyor. Öyle ya, bu suç değil mi? Mademki siz burada şiddet içeren, suç içeren yayınları engelliyorsunuz, bugüne kadar ben engellenen görmedim. Şu anda ben size örnek vereyim: Girin, Şanlıurfa'da patates gibi mühür basılıyor hâlen karşınıza çıkacak. Bu örnekle birlikte şunu sormak istiyorum aynı zamanda: Yani, madem engelliyorsunuz, bunlar niye engellenmiyor? Bu suç yani içerik anlamında kaldırılması lazım. Bunu ben göremiyorum yani kusura bakmayın, biraz önce Değerli Vekilimiz de dedi, evrak üzerinde evet ama maalesef uygulamada gördüğümüz zaman öyle görünmüyor. Yani, rahmetli bir hocamız Sulhi Dönmezer derdi ki "İyi bir kanun, kötü bir uygulayıcı elinde kötü olur; kötü bir kanun, iyi bir uygulayıcı elinde kötü olur." Yani, maalesef, bu anlattıklarınızla demek ki burada yazdıklarınız iyi ama uygulamacı insanlar, herhâlde kötü veya art niyeti ona da ben bir şey söyleyemiyorum, yorum yapamıyorum.

Bu konuyla birlikte, ben bir mesaj attım, mesajım suç unsuru da olabilir, ben sonradan pişman oldum, bunu silmeyi unuttum. Unutulma hakkı denilen bir insan hakkı var. Bu unutulma hakkı bir insan hakkı olduğuna göre siz bunu bu sosyal platformlarda ne kadar süreyle saklıyorsunuz? Yani bu unutulma hakkı nedeniyle o süreyi koyarak silinmesi acaba düşünülmez mi? Bunu ömür boyunca mı saklayacaksınız? Ömür boyunca saklayınca benim unutulma hakkı olan insan hakkım ihlal edilmez mi? Yani bir insanı öldürmenin zaman aşımı yirmi beş yıl Ceza Kanunumuzda ama bakıyorsunuz, hakikaten bu sürelerle birlikte suça baktığın zaman, zaman aşımına uğramış oluyor ama sizin bu verileri saklama anlamında süresiz bir süre mi saklıyorsunuz?

İki, bu verileri tespit yaptığınıza göre inceleme de gerçekleştiriliyor. Peki, zararlı içerik sizin tarafınızdan erişim engeli getirildiğine göre, siz ne kadar süreyle bu paylaşım veriyi merkezde muhafaza ediyorsunuz?

Üçüncü soru, paylaşımın yapıldığı ülke için yani Türkiye için suç teşkil etmesi durumunda ilgili mercilere yani cumhuriyet savcılıklarına Emniyete, Jandarmaya, savcılığa bildiriyor musunuz? Bildirdiğimiz hâlde işlem yapılmayanlar var mı, yapılmadıysa bunun sonucu takip edilebildi mi? Ve sizin bildirip de suç işlendikten sonra -bunu efendim, biz görevimizi ifa ettik- bu görevini yerine getirmeyen kamu yetkilileri hakkında herhangi bir ihbar mekanizması işletildi mi? Özellikle şiddet içeren, hakaret içeren veya cinsel içerik barındıran paylaşımlarda söz konusu paylaşım engellendikten sonra bu veriler ne kadar süreyle sizde muhafaza ediliyor? Verilerin güvenliğini siz nasıl sağlıyorsunuz? Kullanıcı verileri algoritma, reklam ya da başka bir amaçla üçüncü kişilerle paylaşılmakta mıdır? Üçüncü kişilerle paylaşılmamaktaysa bize bu güvenceyi nasıl verebilirsiniz, nasıl inanalım? "Yapay zekâ" dediniz siz, yapay zekâ analizlerine dayalı sosyal mecralar var. Biz bunu bu şekilde, bu vasıtaları kullanarak da kontrol edebiliyoruz. Peki, yapay zekâ gerçekleştirilen denetimlerde olası bir hukuki ihmali, bilgisizliği, vesaireyi atladığı zaman bunun hukuksal sorumluluğu kime ait olacak? Yani bunu biz yapay zekâya yönlendirdik ama yapay zekâ da ne yapalım, ya, işte bunları demek ki görmedi, bilemedi, anlayamadı, komutları anlayamadı, burada çıkabilecek olan -konuyu açtınız üstadım- bu sorumluluk kime ait olacak, hukuki sorumluluk kime ait olacak?

Tespitler doğrultusunda uygulanan çeşitli tedbirlerden ve engellerden, birçok paylaşımlardan bahsedildi, alınan önlemlere rağmen -yani bahsettiniz, bu kadar madem siz önlem aldınız- yani bu sonucun sürekli devam etmesinin, tedbirlerin alınmasına rağmen neden biz bu kadar yine mağduriyetle karşı karşıyayız, bunun sebebi ne? Yani bu anlattıklarınız uygulanmış olsa biz bu mağduriyetleri bu kadar konuşmuyor olacaktık. Ülke bazında yani her ülke bazında ayrı ayrı hangi ihlalleri yapılıyor, buna dair bir çalışmanız var mı?

Teşekkür ediyorum, saygılarımı sunuyorum.