KOMİSYON KONUŞMASI

BEKİR BAŞEVİRGEN (Manisa) - Sağ olun Başkanım.

Bu madde, Devlet Su İşlerinin inşa ettiği baraj, kanal, gölet gibi su yapıları çevresindeki can ve mal güvenliği sorumluluğunu DSİ'den alıp diğer kamu kurumlarına ve yerel yönetimlere devreden bir düzenleme. İlk bakışta can ve mal güvenliğini sağlamayı amaçlayan bir düzenleme gibi görünse de uygulamada bazı tartışmalı ve eleştiriye açık yönler var.

Maddeye göre DSİ tarafından inşa edilen tesisler zamanla imar planı içine alınırsa, yerleşim alanlarının içinde kalırsa güvenlik tedbirlerinin alınması belediye veya il özel idaresinin sorumluluğuna bırakılıyor. Bu durum yerel yönetimlere yeni mali yükler getirir. Özellikle küçük belediyeler için de ciddi bütçe sorunları doğurur. Oysa bu tesisler başlangıçta merkezî idare tarafından yapılmış altyapılardır. DSİ tarafından yapılan tesislerin riskleri, güvenlik tedbirlerinin finansmanı zaman içinde yerel yönetimlere devredilmiş olur, bu da merkezî idarenin sorumluluğuna azaltan, yerel yönetimlerin yükünü artıran bir mekanizma olarak karşımıza çıkar. Maddeye göre güvenlik tedbirlerini DSİ belirleyecek ancak bu tedbirleri çoğu durumda başka kurumlar uygulayacaktır. Karar yetkisi DSİ'de, mali ve idari yük diğer kurumlarda. Bu nedenle düzenleme yetki ve sorumluluk dengesini maalesef bozar.

Maddeye göre, DSİ'ye ait servis yolları, su yapısı yolları ilgili idare devralmadıkça genel ulaşım amacıyla kullanılmayacaktır. Bu düzenleme bazı bölgelerde köy yolları, kırsal ulaşım güzergâhları için sorun yaratır. Özellikle baraj ve sulama kanalları çevresindeki yollar birçok yerde fiilen köy yolu olarak kullanılmaktadır. Bu nedenle düzenleme kırsal ulaşımı da zorlaştırır. Servis yollarının genel ulaşıma açılması için DSİ'nin uygun görüşü gerekecek, bakım ve işletme sorumluluğu devredilecek. DSİ ile belediyeler arasındaki yetki ve sorumluluk tartışmaları idari süreçlerde bürokratik gecikmeler yaratacaktır. Madde kapsamındaki belediyeler, il özel idareleri, köy tüzel kişilikleri, diğer kamu kurumları ancak hangi durumda, hangi kurumun sorumluluğu olduğu da net değil. Bu durum, uygulamada kurumlar arası sorumluluk tartışmaları, hukuki ihtilaflar doğuracaktır.

Kısaca, bu madde, yerel yönetimlere yeni mali yükler getirmekte, DSİ'ye geniş yetkiler tanımakta, servis yollarının kullanımını sınırlamaktadır. Kurumlar arası sorumluluk karmaşası yaratması nedeniyle de idari ve mali açıdan tartışmalı bir düzenlemedir. DSİ'nin risklerini ve mali yükümlülüklerini yerel yönetimlere ve diğer kamu kurumlarına yıkma girişimidir.

Teşekkür ederim Sayın Başkan.