KOMİSYON KONUŞMASI

ZİYA ALTUNYALDIZ (Konya) - Başkanım, affedersiniz...

Hüsnü Bey, yüzde 10'un yüzde 15'i mi, yüzde 10 artı yüzde 15 mi?

TİCARET BAKANLIĞI ULUSLARARASI ANLAŞMALAR VE AVRUPA BİRLİĞİ GENEL MÜDÜRÜ HÜSNÜ DİLEMRE - Bize yüzde 10 uygulanıyordu, şimdi normal gümrük vergisi yüzde 15, yüzde 15 olarak uygulanıyor.

ZİYA ALTUNYALDIZ (Konya) - Yani yüzde 25 mi oldu?

TİCARET BAKANLIĞI ULUSLARARASI ANLAŞMALAR VE AVRUPA BİRLİĞİ GENEL MÜDÜRÜ HÜSNÜ DİLEMRE - Normalde tekstil, konfeksiyon ortalama yüzde 25'e geliyor eğer yüzde 10 düşünürseniz ortalama gümrük vergisini 15 ekleniyor, yüzde 25 oluyor ama bunlara istisna ürünler var, Sayın milletvekilimizin söylediği gibi, mesela demir çelikte yüzde 50 gümrük vergisi Türkiye'ye uygulanan. Burada ABD'nin stratejisi şu...

BAŞKAN FUAT OKTAY - Yanlış anlaşılmaması açısından bir daha tekrarlar mısınız?

TİCARET BAKANLIĞI ULUSLARARASI ANLAŞMALAR VE AVRUPA BİRLİĞİ GENEL MÜDÜRÜ HÜSNÜ DİLEMRE - Tabii.

Normalde Türkiye'ye ağustos ayı itibarıyla normal gümrük vergileri artı yüzde 15 uygulanmaya başlandı fakat bunların hariç sektörleri var. Mesela, demir çelik, bütün ülkelere yüzde 50 uygulanıyor; Norveç'e de yüzde 50 uygulanıyor, Türkiye'ye de yüzde 50 uygulanıyor. Burada ABD'nin stratejisi şu: Aslında, 2025 öncesinde bütün ülkelere bakıp dış ticaret açığı verdiği ülkelerin -ki bunların sayısı çok fazla, Çin başta olmak üzere- hepsiyle masaya oturup "Karşılıklılık ilkesi çerçevesinde gümrük vergisi uygulayacağım." demişti. Onun anlaşmalarını teker teker yapıyor. Malezya'yla da yaptı, Endonezya'yla da yaptı, İsviçre'yle de yaptı, Avrupa Birliğiyle de yaptı, hepsiyle yaptı. Türkiye bu dış ticaret açığı verdikleri arasında çok az olduğu için, onların rakamlarına göre dış ticaret açığı verdiğimiz yıllar var ama bize göre hep rakamlarda özellikle enerji ithalatı, ihracatında bazen farklı rakamlar olmuş olabiliyor, çok küçük bir fark olduğu için biz oturup da masada müzakere yapılacak 2'nci, 3'üncü sırada geldik ama şimdi bütün bu anlaşmaları çok büyük açık verdiği ülkelerle bitirdi, artık Türkiye'yle de oturmaya hazır olduğunu söyledi çok büyük bir ihtimalle gelecek hafta Sayın Bakanımız ABD'ye gidecek ve anlaşmanın içeriği konusunda bir görüşme yapılacağını bekliyoruz gelecek hafta içerisinde.

Burada önemli olan, ABD'nin Türkiye'den de birtakım beklentileri var. Bunlar, Sayın Altunyaldız'ın söylediği çerçevede sadece tarifeler değil, hizmetler sektörü de dâhil, diğer konular da dâhil Türkiye'nin son dönemde aldığı, Meclise de gelmek üzere olan bazı kanun tasarılarıyla ilgili olarak bazı beklentileri olduğunu da biliyoruz. Dolayısıyla anlaşmaya bir paket hâlinde bakılacak. Bizim açımızdan öyle, bir paket çünkü bizim ABD'den aldığımız ve Sayın Cumhurbaşkanımızın eylül ayındaki ziyaretinde de ifade edilen uçak alımları ile diğer alımlar gibi hususlar var. Dolayısıyla biz de bu işe bir paket olarak bakıyoruz ve açıkçası son bir cümle, ABD'yle ilgili olarak, bu işin sadece ticari boyutlarının değil ama Türkiye'nin konumu itibarıyla ABD-Türkiye ilişkilerinde şu anda geldiği aşama itibarıyla önemi çerçevesinde bir anlaşma olmasını istiyoruz, zaten yaklaşımımız öyle.

Çin'le ilgili olarak, Çin'le aslında sadece Çin'e yönelik önlemler alınmışken Sayın Başkanım, şimdi artık bütün bunlar kalktı. Biz ekim ayı itibarıyla bütün üçüncü ülkelere -özellikle de otomotiv sanayisinde- yönelik bir uygulama başlattık. Dolayısıyla, Çin'in bir zamanlar iddia ettiği gibi "Ayırım yapıyorsunuz ülkeler arasında." iddiası ortadan kalktı, sadece Çin'e değil ama üçüncü ülkelerle, serbest ticaret anlaşmamız olmayan, gümrük birliği partnerimiz olan Avrupa Birliği hariç diğer ülkelerle aynı gümrük vergilerini, üçüncü ülke gümrük vergilerini uyguluyoruz. Bu konuda da zaten bir müzakere süreci Çin'le de şu anlamda sürüyor: Malumunuz, Çin bizi Dünya Ticaret Örgütünde panele götürdü otomotiv konusunda ama biz artık bunun bir mesnedi kalmadığı düşüncesindeyiz çünkü artık Çin'e karşı herhangi bir şey, bir uygulama yok, bütün üçüncü ülkelere aynı gümrük vergisi uygulanıyor. Bir özelliği var, son bir cümle olarak; bu yeni uygulanan gümrük vergileri spesifik, advalorem değil yani yüzde olarak değil ama spesifik çünkü gerçekten Türkiye'de Togg da var, diğer araçlarımız da var, onları en doğru şekilde koruyacak olan gümrük vergisinin spesifik olacağı anlaşıldı, o çerçevede uygulama yapıyoruz.

Arz ediyorum Sayın Başkanım.