KOMİSYON KONUŞMASI

ŞENAL SARIHAN (Ankara) - Teşekkür ederim.

Ben öncelikle, verdiğiniz bilgiler için teşekkür ederim.

Başlangıcını biraz kaçırdım, gecikerek geldim. O sebeple de özür diliyorum.

Sormak istediğim birkaç nokta var. Bu belki başlangıçta söylenmiş olabilir. 5'inci maddede kurum idarenin işleyişiyle ilgili -yasadan söz ediyorum- şikâyet üzerine inceleme yapabilir diye bir belirleme var ve yakınmayla sınırlı tutuyor, şikâyetle sınırlı tutuyor. Acaba pratikte bu konuda herhangi bir biçimde şikâyet olmaksızın -ki biraz önce konuşmalarınızda öyle bir cümle de geçti gibi algıladım- resen de araştırma yapıyor musunuz? Çünkü Türkiye'de çok sayıda kamu denetçiliği alanına giren sorun yaşanıyor ve benim raporunuzu inceledikten sonra verdiğiniz rakamlardan edindiğim izlenim -bunu Türkiye Büyük Millet Meclisinde bütçe konuşmamda da ifade ettim- âdeta tanınmıyor bu kurum. Yani halk tarafından Kamu Denetçiliği Kurumunun yeterince tanınır, bilinir ve kullanılır olmadığı gibi bir kaygı içindeyim, ki biz bunu insan haklarının geliştirilmesi için kurmuş bulunuyoruz. Bu konuda resen incelemeniz var mı? Yoksa -bir tasarıdan da söz ettiniz- buraya, bu 5'inci maddeye bir ek yaparak, bir yenilik yaparak resen de kurumun inceleme yapacağı konusunda bir düzenleme olanaklı mı?

Bir başka konu: 7'nci maddede "raporları kamuoyuna duyurmak" dediğimiz bir madde var. Hangi yolla duyuruluyor? Sadece web sitesinde mi kalıyor, yoksa bu konuda -bize ulaşmış olan yıllık rapor elbette ama- özellikle halkın bilgisine sunulması konusunda herhangi bir adım atılabiliyor mu?

İsterseniz tekrar söz almamak için, meşgul edeceğim birkaç konu var, hepsini birden söyleyeyim.

Yine 7'nci maddenin (f) bölümüne, şıkkına bağlı olarak "birisi kadın ve çocuk hakları alanında görevlendirilmek üzere denetçiler arasında iş bölümü düzenlemek" maddesine dayalı olarak Serpil Hanım arkadaşımızı görevlendirdiğinizi ifade ettiniz. Kadın ve çocuk hakları alanındaki böyle bir görevlendirme son derece olumlu bir görevlendirme, tabii ki buna katılıyorum ancak diğer dezavantajlı gruplara da aynı arkadaşımızın bakıyor oluşu, kadın ve çocuk hakları alanındaki görevlendirmede acaba kamu denetçisi arkadaşlarımızın kadınları ve çocukları dezavantajlı gruplar arasında sayarak mı onlara farklı bir başlık açtıkları, yoksa bunların bir sorun alanı olduğu, ayrı ayrı kadının insan hakları, çocuğun insan hakları ihlali noktasında bir ihlal alanı olup olmadığı konusunda kurumumuzdaki anlayışın ne olduğunu merak ediyorum. Ayrıca önerim: Bunun mutlaka ayrılması gerektiğini, hatta kadının ve çocuğun ayrı ayrı başlıklarla, ayrı ayrı arkadaşlarımızın konusu alanına girmesi, denetçi arkadaşlarımızın alanı içine girmesi gerektiğini düşünüyorum.

Yine -izninizle- madde 17'deki "Kuruma gerçek ve tüzel kişiler başvurabilirler." bölümüne acaba "gerçek ve tüzel kişiler ve insan toplulukları", "topluluklar" gibi... Çünkü bunlar tüzel kişi olmayabilirler, gerçek kişiler de olmayabilirler. Örnek diye vermek istiyorum. Örneğin, diyelim ki, Alevi toplulukları, Aleviler veya gençlik toplulukları, ille de şey olması gerekmez.

İSMAİL BİLEN (Manisa) - Gerçek kişi onlar.

ŞENAL SARIHAN (Ankara) - Topluluklar olarak, topluluk adına.

İSMAİL BİLEN (Manisa) - Gerçek kişi.

ŞENAL SARIHAN (Ankara) - Topluluk adına başvurabilirler yani bir topluluk adına, kişiler adına değil.

İSMAİL BİLEN (Manisa) - O, yasaya ve kanuna aykırıdır.

ŞENAL SARIHAN (Ankara) - Engelliler adına örneğin, öyle söyleyeyim.

İSMAİL BİLEN (Manisa) - Gerçek kişi müracaat edebiliyor.

ŞENAL SARIHAN (Ankara) - Peki, oradan yanıt alayım isterseniz.

Bir madde daha, bunu yine ben kaçırmış olabilirim. 17'nci maddenin (ç) fıkrasında "yapılan başvurulardan hemen reddedilenler" bölümünün altında burası. Sebepleri konusu ve tarafları aynı olanlar ile daha önce sonuçlandırılanların da incelenmediğini ifade ediyorsunuz. Acaba incelemiyorsunuz ama bu, İnsan Hakları Mahkemesinde de bir sorun olarak karşımıza çıkıyor. Kamu denetçiliğine başvuran arkadaşlarımız yönünden, başvurucular yönünden sorun olabilir inancındayım. Bunu neden reddettiniz? Bu ret konusunu bildiriyor musunuz? "Bu konuda falanla ilgili bir inceleme var ya da bu konu daha önce incelendi ve şöyle bir sonuç alındı." Bu bilgiyi yurttaşlara ulaştırabiliyor muyuz? İyi ifade edebildim mi bilmiyorum. 17'nci maddenin (ç) fıkrasında.

Şimdilik bu kadar. Çok teşekkür ederim.