ORHAN SARIBAL (Bursa) - Teşekkür ederim.

Ben de Ayhan Bey'e katılarak birkaç şey ilave etmek istiyorum. Arkadaşlar, bütün mesele... Hani dediniz ya başlarken "Biz tarımda planlama yapmak istiyoruz." diye, bu planlamanın özünde "gıda güvenliği" "gıda egemenliği" gibi sözcükler kullanıldı, çok kıymetli. "Stratejiktir tarım." denildi, o da kıymetli. Hatta "Bir millî güvenlik meselesidir." denildi, o da önemli ama geriye dönüyoruz, bu millî güvenlik meselesini yerine getirecek, bu gıda güvenliğini yerine getirecek mesele gıda egemenliğinden geçer. Gıda egemenliği nedir? Çiftçinin kendi iradesiyle üretimin içinde yer alması ve o üretimden zarar etmemesi anlayışına dayanır. Model bu ama siz bu modeli yerine getirmiyorsunuz, iki yıl üst üste ekmemiş, husumet var, aileler arasında, kardeşler arasında sorun var; siz diyorsunuz ki: "O sorun bizi ilgilendirmez -hukuki bir sorun var ortada, miras problemi var- biz burayı kiraya vereceğiz." Hangi ülkede yaşıyoruz arkadaşlar? Feodal ilişkilerin, aile bağlarının, birçok meselenin olduğu bir ülkede neden bahsediyoruz?

AYHAN BARUT (Adana) - Çok yanlış ya!

ORHAN SARIBAL (Bursa) - Gerçekten şaşırıyorum yani burada dikkat etmemiz gereken, Ayhan Bey'in dediği gibi, eğer bu sorun çözülecekse daha miras bölüşümü yapılırken o araştırma yapılmalı, mesela aileden birine o sorumluluk, o görev verilmeli.

Öbür taraftan, ekmeyen adam niçin ekmiyor? Çok belli.

AYHAN BARUT (Adana) - Kazanamıyor.

ORHAN SARIBAL (Bursa) - Evet.

Ya arazisi çok küçük ya zaten ürünü üst üste ekti. Ben çok insan biliyorum, son yıllarda, devlet memuru ayrılıyor, babasından, dedesinden kalan yer... Bursa'da oturuyor, gidip Erzincan'daki yerde tarım yapmak istiyor. Gidiyor, emekli tazminatını da orada yiyor. Bakın, gidiyor, emekli tazminatını da orada yiyor. Şimdi, siz o adama ne yapabilirsiniz? Zaten o adam kiraya verecek onu ama kiracı yok ki orada. "Bu kazanamıyor." diye alan adam bir mucize yaratıp oradan nasıl para kazanacak? İşte, tam da tarım politikaları orada devreye giriyor; doğru bir destekleme modeli, doğru bir üretim modeli, ve ektiğinden zarar etmeyen bir çiftçi. Şunu çok içtenlikle söylemek isterim: Bırakın çok kâr etmeyi, çiftçi ve bu tür insanlar ekilmeyen arazileri ektiklerinde zarar etmesinler yine devam ederler çünkü o insanlar, aslında bir taraftan da hayata tutunma, orada meşgul olma anlayışı içerisinde bakıyorlar, çok insan tanıyorum öyle. Ama tam tersi, yaptıkları masrafları bile alamıyorlar, hele 2021 yılında yaşanan kuraklıktan dolayı bütün her şeyiyle zarar etti insanlar.

Başka bir şey daha var mesela, bu çok konuşulmadı ama belki Okan Hocam bahsetmiştir. Örneğin Trakya'da... Bu da üretim planlamasıyla ilgili ve ÇKS'yle ilgili, hepsi birbirinin içinde. Sayın Başkan, değerli üyeler; örneğin, ben ayçiçeği ekiyorum, Trakya Birlik'e dedim ki: 200 dönüm üzerinden 150 kilogramdan 15 ton ayçiçeği teslim edeceğim ya da tutuyorum bu defa, İlhami Bey'in bir tarlası var ama İlhami Bey ekmiyor; onu kiralıyorum, 15 ton yerine 25 ton teslim ediyorum. Ya, Trakya Birlik bunu sormuyor; bir. İki, böyle olunca dekar verimini artırarak aslında TÜİK'in rakamlarına yanlış yazılar yazıyoruz. Üçüncüsü, risk bende ama tapu, arazi İlhami Bey'de. İlhami Bey ÇKS'ye kayıtlıysa para alıyor, değilse diyecek bir şey yok. Böylece belki de sistemde ekili görünmeyen arazi aslında orada ekiliyor ama ÇKS sisteminde de görünmeme ihtimali var yani sorun tek boyutlu değil. Dolayısıyla şu getirdiğiniz iş Türkiye'de olmaz arkadaşlar. Ha "Biz bunu Silahlı Kuvvetlerle yaparız." diyorsanız diyecek bir şeyim yok, diyecek sözüm yok ama bu doğru değil, demokratik değil, baskıcı, totaliter ve gerçekten üzücü bir karar. Dolayısıyla, bunu lütfen ama lütfen çıkarın. Aynı, planlamadaki gibi yeni bir hataya düşmeyin diyoruz ve itiraz ediyoruz. Bunun mutlaka çıkarılması gerektiğini düşünüyoruz.