KOMİSYON KONUŞMASI

AHMET ÖNAL (Kırıkkale) - Teşekkürler Sayın Başkan.

Değerli Komisyon üyeleri, sayın milletvekilleri, çok kıymetli bürokratlar; hepinizi saygıyla selamlıyorum.

Bilindiği üzere, enerjimizin büyük kısmını ithal ediyoruz. Tüm dünyada olduğu gibi ülkemizde de Ukrayna-Rusya savaşıyla birlikte uluslararası piyasalardaki gelişmeler fiyat artışlarını da tetiklemiş durumda. Ancak gelişmiş ülkeler enerji tasarrufu için temiz enerjiye dönüş projeleri geliştirmekte, enerji üretimi açısından teknolojik yenilikleri takip etme çabası içindedirler çünkü gelişmiş ülkeler bunu sağladıklarında küresel standartları da belirleme gücüne erişiyorlar.

Değerli Komisyon üyeleri, ülkemizde enerjide dışa bağımlılığı azaltabiliriz. Bağımsız, güvenli ve sürdürülebilir enerji potansiyellerimiz var; jeotermal enerji, güneş ve rüzgâr enerjisi gibi zengin yenilenebilir enerji kaynaklarımız mevcut ancak bu duruma rağmen enerjide dışa bağımlılığımızı azaltacak adımlar atılmıyor, yanlış politikaların faturasını yine vatandaşlarımız ödüyor.

Değerli arkadaşlar, elektrik ve doğal gaza peş peşe gelen zamlar vatandaşın belini büküyor. Son bir buçuk yılda 657 bin abone elektrik ve doğal gaz faturasını ödeyemedi. Yaklaşık yarım milyon kişi hakkında faturalarını ödeyemediği için icra takibi başlatıldı. Maalesef kış aylarının devamıyla birlikte bu rakam katlanarak artacak. Yatırım yaptığınızı, kaynak bulduğunuzu iddia ediyorsunuz ancak son bir yılda elektriğe yüzde 148, doğal gaza yüzde 164 zam geldi. Hane halkının ısınmak için kullandığı kömürün tonu 5-6 bin liraya dayandı. Bakanlığın verilerine göre, doğal gaz ve elektrik faturalarını ödeyemeyen vatandaşlarımızın yüzde 72'si icralık durumda. Elektrik ve doğal gaz faturalarını ödeyemeyen vatandaşlarımız doğal gazlı evde soba kuruyor. Doğal gazı kapatıp ailece tek odada ısınmaya çalışan vatandaşlarımız var. Artık, sade vatandaşımız için ısınmak bile lüks hâle geldi. Bu yüzden acilen elektrik ve doğal gaz faturalarına yönelik düzenlemeler yapılmalı, vatandaşımıza destek verilmelidir.

Değerli arkadaşlar, bununla birlikte başka bir konuya daha değinmek istiyorum. Sayıştay bulgularının karartılması, geçmiş yıllarda tespit edilmiş rakamların bu yılki akıbetinin belirsiz hâle getirilmesiyle sonuçlanmaktadır. Örneğin, Sayıştayın Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığına ait raporunda 2019 yılında 174 elektrik satışı yapan şirketin 41'i, 2020 yılında 197 şirketin 37'si halktan topladığı Elektrik Enerjisi Fonu tutarlarını hazineye ödemedi. Ancak Sayıştay raporları budandığı için 2021 yılında kaç şirket, ne kadar parayı hâlâ ödemedi, bunu bilemiyoruz. Bu konuda ortaya çıkan kamu zararı yine vatandaşın sırtında mı kalacak, merak ediyoruz. EPDK'nin geçmiş yıllardaki denetim raporlarında ayrıntılarıyla belirtilen akaryakıt sektöründe faaliyet gösteren firmalara kestiği ve EPDK'nin son on yıllık gelirine denk gelen idari para cezalarının akıbeti bu yılki raporlarda neden yok, bunu merak ediyoruz. Ayrıca, yine bu alacakların zaman aşımına uğraması tehlikesi karşısında ortaya çıkacak kamu zararını kim ödeyecek, gerçekten merak ediyoruz

Başka bir konu: 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkındaki Kanun pek çok kamu alacağının tahsil ve şekli ve süresini belirlerken EPDK'nin doğal gaz ve elektrik piyasası gelirlerine ilişkin takip ve tahsil şekli için bir yasal düzenleme yapılmamasının gerekçesi nedir? Önceki dönemlere ait Sayıştay raporlarında elektrik dağıtım şirketlerinin AR-GE harcamalarını vatandaşlarımıza fatura ettiğine dair tespit ve bulgulardan söz edilmiş, konu denetim raporlarına da yansımıştır. Bilindiği üzere elektrik dağıtım şirketlerinin tarife konusundaki faaliyetlerine ilişkin tüm maliyet ve hizmet bedelleri dışında hiçbir bedel abonelere yani vatandaşlara fatura edilemez. Mevzuatın bu emredici kuralına rağmen elektrik dağıtım şirketlerinin AR-GE harcamaları neden vatandaşa fatura edilmiştir?

BAŞKAN CEVDET YILMAZ - Son yarım dakikanız...

AHMET ÖNAL (Kırıkkale) - Vatandaştan haksız olarak tahsil edilen bu paraların geri iadesini düşünüyor musunuz?

Bir başka konu: Elektrik dağıtım şirketlerinin özellikle yatırımla ilgili ihaleleri kendi alt şirketlerine devretmeleri konusunda EPDK'nin yapmış olduğu bir inceleme var mıdır? Önceki Sayıştay raporlarında yapılan bu işlemin adil rekabet ortamını zedelediği, alt şirketlerce yapılan işlerin yüksek kârlara yol açtığı, bunun da tüketiciye yansıdığı belirtilmiştir.

BAŞKAN CEVDET YILMAZ - Teşekkür ediyorum.

AHMET ÖNAL (Kırıkkale) - Son cümlem Başkanım.

BAŞKAN CEVDET YILMAZ - Son cümlenizi söyleyin, buyurun.

AHMET ÖNAL (Kırıkkale) - EPDK bu konuya acilen el atmalı, dağıtım şirketlerinin rekabeti yok sayan bu işlemleri sebebiyle vatandaşın uğradığı zararın tazmin ettirilmesi için girişimlerde bulunmalıdır.

Teşekkür ediyorum.