MÜZEYYEN ŞEVKİN (Adana) - Teşekkür ederim Sayın Başkan.

Sayın Bakan, Ticaret Bakanlığının 2023 yılı için öngörülen bütçesi 17 milyar 124 milyon 310 bin lira. Bunun, gerçek anlamda halkın, esnaf ve sanatkârın, küçük ve orta boy işletmelerin, emekçilerin, işçilerin lehine ve ülkemizin çıkarları doğrultusunda harcanmasını ümit ederek başlamak istiyorum sözlerime.

Evet, güven çok önemli Sayın Bakan. Piyasaların güven duyması için hukukun ve özerk kurulların bağımsızlığının sağlanması önem taşımakta. Türkiye, ticaretine güvenin azaldığı ve bu süreçte ne yazık ki yatırım fakiri bir ülke konumuna getirildiği bir süreci yaşıyor. Bir tarafta kaynağa erişemeyen esnaf ve sanatkâr, diğer tarafta kaynağı kendi kaymağı gibi gören ve hovardaca harcayan bir iktidar. Türkiye maalesef bu iki gerçek arasında ekonomik olarak bocalayıp durmakta.

Uluslararası kara para aklama ve terörizmin finansmanıyla mücadele kuruluşu olarak bilinen Mali Eylem Görev Gücü (FATF) Türkiye'yi gri listeye aldı. 2023'te Türkiye'yi dünyanın ilk 10 ekonomisi arasına sokma hayallerini anlatanlar, 2023'e 1 kala Türkiye'yi 21'nci sıraya düşürdüler. Gri liste, ne yazık ki uluslararası kredilerle sınırlı erişim olarak karşımıza çıkıyor. Hoş, yabancı yatırımcının kaçtığı Türkiye'ye sınırlı erişime de razıyız açıkçası.

Değerli milletvekilleri, esnaf ve sanatkâr, KOBİ'ler; kira, elektrik doğal gaz faturalarını vergilerini, SGK primlerini her gün zamlanan fiyatlar karşısında ödeyemezken ve bunun altında boğulurken esnaf sattığını bir gün sonra yerine koyamaz duruma geldi. Türkiye'nin ticari hayatı, ekonomik geleceği karanlık. 2022 yılı henüz sona ermeden 74.531 esnaf ve sanatkârın faaliyeti sona ermiş, 13.410 şirket kapanmış, 15.873 ticari işletme kapısına kilit vurmuş durumda. Kolektif yaşamın, eşit paylaşımın ve eşit bölüşümün adresi olarak gördüğümüz kırsal kalkınmanın önemli bir ayağını oluşturan 36 kooperatif de ne yazık ki kapatılmış durumda. İktidarın özellikle yerel yönetim seçimlerinde istediğini alamadığı ve tam olarak üvey olarak muamele gösterdiği kendi ilim Adana'ya baktığımızda da 2022'nin ilk dokuz aylık döneminde 334 şirket, 20 kooperatif tasfiye edilmiş, 269 şirket, 12 kooperatif ve 240 gerçek kişi ticari işletme de Adana'da kapısına kilit vurmak zorunda kalmıştır. 2018 yılında 493.704 esnaf kefalet alıp kendine kredi olarak kullanırken bu oran 2022'nin ilk çeyreğinde 1 milyon 61 bin 627'ye çıkmış. Türkiye'de 2 milyon 224 bin 738 esnafın bu rakamlar karşısında ne yazık ki yarısı borçlu, diğer yarısı da hacizlerle boğuşur durumda. KOBİ'ler ne yazık ki ciddi ve düzenli artan bir borç yükü altında. Türkiye'de hâlen 4 milyon 219 bin KOBİ işletme başına ortalama borç içinde, yüzde 34 artışla 300.379 lira kişi başına borç yükü gerçekleşmiş durumda.

Şimdi, baktığımızda, yine, süreci kontrol ettiğimizde, ne yazık ki hani "Bakkalları kapatacağız, ne gerek var?" diyen Sayın Cumhurbaşkanı şimdi 6 şehirde 250 noktada Kooperatif Bakkal Projesi uygulanacağını ifade ediyor. "Bu ne perhiz, bu ne lahana turşusu?" diye buradan sormak isteriz doğrusu.

Şimdi, yine önemli bir konuda yine kendi kentimde ne yazık ki Sayıştay raporlarına önem verilmediği ortada, Sayıştayı dinlememeye devam ediyorsunuz. Son dört yılın denetim raporlarında olan bulguya göre serbest bölgelere tahsisli hazine taşınmazlarının muhasebe kaydı tutulmadığı, Bakanlığa tahsisli olan hazine mülkiyetindeki taşınmazlar muhasebe kayıtlarında izlenmemekte, 2017 yılından beri Bakanlık uyarıldığı hâlde bu sorun devam etmekte ve ne yazık ki kendi bölgemde olan birimlerde muhasebe işlemleri tamamlanmamakta, tapu kayıtlarında arazi ve tarla gözüken Adana Yumurtalık, Mersin, Kocaeli, Ege, Samsun Serbest Bölge arazilerine inşa edilen 563 üstyapının fiilî envanter çalışmasının emlak değerleriyle muhasebe kaydına alınma işlemleri yapılmamış, taşınmazların rayiç değeri güncellenmemiştir.

BAŞKAN CEVDET YILMAZ - Son on saniyeniz.

MÜZEYYEN ŞEVKİN (Adana) - Neden bu işlemler yapılmıyor Sayın Bakan?

Ben, bütçenin halk yararına, esnafımız yararına ve bütün KOBİ'ler yararına kullanılmasını diliyor, hayırlı uğurlu olmasını temenni ediyorum.