| Komisyon Adı | : | PLAN VE BÜTÇE KOMİSYONU |
| Konu | : | Gelir Vergisi Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi (2/4031) |
| Dönemi | : | 27 |
| Yasama Yılı | : | 5 |
| Tarih | : | 20 .12.2021 |
SÜLEYMAN GİRGİN (Muğla) - Teşekkürler Sayın Başkan.
Değerli milletvekilleri, 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu'nun 7'nci maddesinde büyükşehir belediyelerinin toplu taşıma hizmetlerinden ücretsiz veya indirimli olarak yararlanacaklara ilişkin taşıma birlik ve kooperatiflerine gelir desteği ödenmesi yönünde düzenlemenin yapıldığı ancak büyükşehir belediyesinden izin veya ruhsat almak ya da hat kiralamak suretiyle toplu taşıma hizmeti yürüten gerçek kişilerin yararlanamaması gerekçe gösterilerek gerçek ve tüzel kişilerin ücretsiz veya indirimli yararlanma karşılığında belirli kriterler gözetilerek gelir desteği yapılabileceği öngörülmektedir.
Düzenlemeyle, merkezî hükûmet belediyelere herhangi bir sübvansiye destek ödemeyerek sadece bir yasal düzenlemeyle maddi tüm külfeti belediyelerin üzerine bırakmaktadır. Hâlihazırda Aile, Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanlığınca "gelir desteği" adı altında ödenen ücretler, son dönemde yaratılan ekonomik buhran, buna bağlı olarak artan akaryakıt fiyatları ve amortisman giderleriyle birlikte, bu ücretlerin de kabul edilebilir hâli kalmamıştır. Sadece yasal bir düzenleme yapıp toplu taşıma üzerinde merkezî hükûmet tarafından bütçe aktarımı yapılmadığı sürece belediyelerin ve denetimindeki taşıma sektörünün sürdürebilir bir taşıma yapması imkânsızdır. Belediye ve denetimindeki izin veya ruhsat alan taşımacılara ücretsiz ve indirimli yolcu biniş sayılarına göre merkezî iktidardan gelir desteği ödemesi yapılması şarttır.
Şoför esnafımız ücretsiz seyahat hakkı bulunan kişilere verdikleri ulaşım hizmetinde mevcut uygulamadan dolayı mağdur olmaktadır. 65 yaş üstü vatandaşlara ve ücretsiz yolculuk hakkı bulunan kişilere verilen hizmette sabit bir fiyattan ziyade, ortak havuz sistemi oluşturularak şoförlerimize taşınan kişi başına ödeme yapılması uygulamasına geçilmelidir. Mevzuata göre, ücretsiz seyahat yükümlülüğü bulunan ve belediyeler tarafından yetki verilen özel şahıs ya da şirketlere ait şehir içi toplu taşıma hizmeti veren her bir ulaşım aracı ile özel deniz ulaşımı aracı için bunların işletmecilerine Aile, Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı, Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı bütçesine bu amaçla konulan ödenekten ilgili belediyeler aracılığıyla her ay gelir desteği ödemesi yapılıyor. Bu çerçevede, gelir desteği ödemesinden yararlanacak olan işletmecilere 1.000 TL gelir desteği ödemesi yapılmaktadır. Ulaştırma alanındaki değişim oranı, asgari ücret, araç muayene bedeli, motorin birim fiyatı, sigorta, kasko, araçların bakım ve onarımları ile yedek parçalardaki fiyat artışı, işçilik giderleri, motorlu taşıtlar vergisindeki yaşanan artışlar ve yıllık enflasyon artışı göz önüne alındığında şoför esnaflara verilen gelir desteği sürdürülebilir olmaktan uzaktır.
Sonuç olarak, şoför esnafı arasındaki gelir adaletsizliğinin önüne geçilmesi için şehir içi toplu taşıma araçlarından ücretsiz faydalanan 65 yaş üstü vatandaşlarımızın elektronik ücret toplama sistemlerindeki toplam biniş sayılarına göre özel sektör, belediye ve iştiraklerine ödemelerin yapılması şeklinde bir düzenleme yapılmalıdır.
Teşekkür ediyorum.