HAKKI SARUHAN OLUÇ (İstanbul) - Sayın Başkan, sayın milletvekilleri; Türkiye'de 13 milyondan fazla emekli ve hak sahibi var ve Türkiye'nin en büyük toplumsal gruplarından birini oluşturuyor emekliler. Onlar için bayram, aynı zamanda 2018'den bugüne ikramiye demek ve maalesef, 2018'den bu yana emeklilerin bayram ikramiyelerinde bir artış yaşanmadı ama buna karşılık üç yıldır, baktığımızda, fiyatlarda çok ciddi bir artış yaşandı. Şimdi, emekli bayram ikramiyesi enflasyona göre ve asgari ücrete göre çok ciddi erime gösterdi. Emekli bayram ikramiyesi hesapladığımızda, 2018'deki bin lira, asgari ücrete göre 763 lira eridi, gıda enflasyonuna göre 677 lira eridi, enflasyona göre ise 556 lira eridi. Dolayısıyla, bugün yapılması gereken şey, emeklilerin bayram ikramiyesini bu erimeleri göz önünde bulundurarak tekrar değerlendirmektir ama ne yazık ki, böyle bir durumda değiliz. Neden değiliz? Çünkü geçtiğimiz günlerde Adalet ve Kalkınma Partisi Genel Başkanı "Emeklilerin bayram ikramiyesi için 1.000 artı enflasyon diyorum." dedi. "Enflasyon da 85 falan gibi görünüyor, inşallah 100'e tamamlayacağız." dedi. 1.100 lira buradan geldi önümüze. Şimdi, enflasyonla nasıl 85 gibi görünüyor? Açıklanamadı bu. Çünkü bu hesaba göre enflasyonun Türkiye'de yüzde 8,5 civarında olması lazım, TÜİK'in yalan rakamları bile "yüzde 16" diyor. Biz biliyoruz ki pazar enflasyonu, esnafın yaşadığı enflasyon yüzde 35-40 arasında.

Şimdi, dolayısıyla, yapılması gereken şey, emeklilerin bayram ikramiyesini -ki bu yılda 2 kere ödeniyor, yılda 2 kere ödeniyor- bu enflasyon, gıda enflasyonu ve asgari ücretin artışını göz önünde bulundurarak artırmaktır esas itibarıyla.

Bizim önerimiz şudur: Emeklilerin bayram ikramiyesi, asgari ücrete paralel olarak artıyor olsaydı, bugün 1.763 lira olması gerekiyordu. Biz 1.800 liralık artış önerimizi buna dayanarak yapıyoruz. Yani asgari ücret nasıl arttıysa son üç senede, emeklilerin bayram ikramiyesi de buna uygun olarak artmalıdır diyoruz ama bunu, siz tabii ki kabul etmiyorsunuz. Ama şunu size hatırlatmak istiyorum: Yani, bakın, emeklilere yılda 2 kere verilecek bayram ikramiyesini bu şekilde artırmayı öngörmüyorsunuz ama on sekiz günlük tam kapanmada, mesela otoyolların ve köprülerin büyük oranda boş kalacağı bir dönemde, şirketlere gelir garantisi olarak ortalama 719 milyon 457 bin Türk lirası ödeme yapılacak, size bunu hatırlatıyorum. Bugünkü kurla hesaplarsak bunu, 820 milyon liraya kadar çıkacağı tahmin ediliyor. On sekiz gün boyunca kullanılmayacak olan Yavuz Sultan Selim Köprüsü'ne 8 milyon 602 bin dolar ödeme yapılacak, Osmangazi Köprüsü için 29 milyon 736 bin dolar ödeme yapılacak; güncel kura göre hesaplarsak 315 milyon Türk lirası kullanılmayacak köprülere ödeme yapılacak. Nereden? Halkın cebinden. İstanbul Havalimanı'nın 2021 yolcu gelir garantisinin toplamı 350 milyon avro, on sekiz günlük faturası 17 milyon 299 bin avro olacak; Türk lirasına çevirdiğimizde 175 milyon liralık garanti ödemesi yapılacak. Bunları toplayacak olursak, tam kapanma döneminde hazine garantili otoyollar, köprüler için en az 1 milyar lira ödeme yapılacak ama biz, emekliye yılda, bayramda 2 kere yapılacak ödemeyi burada tartışıyoruz ve bunu gerçekten utanılacak bir rakam olan 100 lirayla sınırlıyoruz. Bunu hiç uygun bulmadığımızı bir kez daha belirtmek istiyorum.

Son olarak, bu konudan sonra bir şeye değinmek istiyorum. Bakın, Diyarbakır'da dört gündür gözaltında olan il ve ilçe yöneticilerimizden 12 kişi tutuklandı, suçlama sadece siyasi parti faaliyetleriyle ilgili. Nedir biliyor musunuz suçlamanın bir tanesi? 5 Haziran 2015'te -hatırlayın, 7 Haziran seçimlerinden iki gün önce- mitingimize IŞİD bir bomba yerleştirmişti ve 5 arkadaşımız ölmüştü, çok sayıda yaralı vardı. O ölen arkadaşlarımızın her yıl yapılan anmasına katıldıkları için Diyarbakır'daki il ve ilçe yöneticilerimiz bugün tutuklandı, 12 kişi. Biz, işte, "siyasallaşmış yargı" derken tam da bunu anlatıyoruz.

Hepinize teşekkür ediyorum. (HDP sıralarından alkışlar)