HAKKI SARUHAN OLUÇ (İstanbul) - Sayın Başkan, sayın vekiller; günlerdir burada hukuk konuşuyoruz ama siz tabii ki duymuyorsunuz. Çünkü aslında hukukun evrensel ilkelerini, kurallarını ve içeriklerini bir kenara bırakmışsınız yani hukuk sizin için sadece iktidarınızı sürdürmenin bir aracı hâline gelmiş. Hukukun içindeki en önemli unsurun adalet olduğunu unutmuşsunuz, bunu silmişsiniz kafanızdan. Adil olma anlayışını ve vicdanı içermeyen bir hukuk, hukuk değildir. Onlar sizin çıkardığınız kanunlardır ama iktidarınız sona erdiğinde o kanunlar da sizinle birlikte silinir gider. Siz hukuk ve adalet terazisini kırdınız çok açık bir şekilde. Bunu kırdığınız gibi, baskı kurduğunuz yargı mensupları da, hâkimler de cübbelerine ilik açmak zorunda kaldılar sizin kararlarınızı, direktiflerinizi hukuka aykırı olarak yerine getirmek için. İlik açtırdınız hâkimlerin cübbelerine.

Türkiye'nin imzalamış olduğu uluslararası demokratik sözleşmelere ve Anayasa'ya aykırı bir teklif getirdiniz, bunu tartışıyoruz. Şimdi bunları niye söylüyorum? Dün bir sokağa çıkma yasağı kararı alındı, biliyoruz. Şimdi, bu krizi, coronavirüs salgını krizini bu iktidar yönetemiyor, yönetemiyorsunuz. Yani yanlış önlem sizde, eksik önlem sizde, geç kalmış önlem sizde; hepsini siz yapıyorsunuz ve bunları niye yapıyorsunuz?

ALİ ÖZKAYA (Afyonkarahisar) - Dünyanın en iyisini yapıyoruz.

HAKKI SARUHAN OLUÇ (Devamla) - Kibirlisiniz çünkü. Dünyada böyle berbat bir kriz yönetimi yok.

ALİ ÖZKAYA (Afyonkarahisar) - En iyisini yapıyoruz, dünyada bizden daha iyisi yok.

MERAL DANIŞ BEŞTAŞ (Siirt) - Dinleyin, dinleyin!

GARO PAYLAN (Diyarbakır) - Dinle, dinle!

HAKKI SARUHAN OLUÇ (Devamla) - Dünyanın 181 ülkesinde coronavirüs salgını var, birçok yerde sokağa çıkma yasağı ilan ediliyor, bu kadar pespaye bir sokağa çıkma yasağı ilanı dünyanın hiçbir ülkesinde görülmedi. Bunu da bir kenara yazın! (HDP sıralarından alkışlar)

ALİ ÖZKAYA (Afyonkarahisar) - Yanlış.

ORHAN KIRCALI (Samsun) - Yanlış söylüyorsun.

HAKKI SARUHAN OLUÇ (Devamla) - Şimdi, mesele evde kalma ya da tam karantinaya karşı olmak değil; biz evde kalmadan, tam karantinadan yanayız ama bunu nasıl yerine getirdiğinizi tartışıyoruz. Böyle bir önlem yok. Şimdi, neden bunu yapıyorsunuz? Çünkü kibirlisiniz, çünkü ortak akıl istemiyorsunuz, üretmiyorsunuz, çünkü muhalefet partilerini, toplumsal ve siyasal muhalefeti dinlemiyorsunuz, yok sayıyorsunuz, çünkü siyasi fırsatçılık her yerinize sinmiş vaziyette.

Şimdi, bakın, neyi anlatacağım size: İçişleri Bakanlığı bir genelge yayınladı dün ve sokağa çıkma yasağı ilan etti; değil mi? Bu genelge Anayasa'ya da aykırı, İl İdaresi Kanunu'na da aykırı. 4 maddede sayacağım, kayıtlara geçsin diye sayacağım. Anayasa'nın 15'inci maddesi, sokağa çıkma yasaklarının, yani temel hak ve özgürlüklerin kullanılmasının engellenmesinin nasıl olacağını yazıyor. Burada, salgın hastalık durumunda temel hak ve özgürlüklerin kısıtlanabileceği gibi bir madde yok, Anayasa 15'e göre yok yani ona dayanarak İçişleri Bakanlığı genelgesi olmaz, onu bir kenara koyalım. Nasıl olabilir? Anayasa'nın 119'uncu maddesine göre, OHAL ilanı yoluyla olabilir. Şimdi onu size anlatmama gerek yok çünkü siz OHAL iktidarısınız. 20 Temmuzda OHAL siyasi darbesini yaparak iki buçuk yıl bu memleketi OHAL'le yönettiniz. Onu bildiğiniz için -vakit kaybetmemek için- üzerinde durmayacağım ama şunu çok açık söyleyelim, olağanüstü hâl ilan etme yetkisi Cumhurbaşkanına ve onaylama yetkisi Meclise verilmiştir yani İçişleri Bakanının buna dayanarak da böyle bir sokağa çıkma yasağı ilan etme yetkisi yoktur, onu da bir kenara koyalım.

Üç: "İl İdaresi Kanunu'nun 11/C maddesine dayanarak" diyor İçişleri Bakanlığı Genelgesi'nde, bu da doğru değil çünkü 11/C maddesi İçişleri Bakanına değil valilere yetkiler veriyor, İçişleri Bakanına vermiyor. Valilere de sokağa çıkma yasağını ilan etme yetkisini vermiyor, bunu da vermiyor. Şimdi, buna da dayanamazsınız.

Dört: "Umumi Hıfzıssıhha Kanunu'nun 27'nci ve 72'nci maddelerine dayanarak" diyor Genelge. Şimdi, buraya baktığımızda o da uygun değil.

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

BAŞKAN - Tamamlayın sözlerinizi.

HAKKI SARUHAN OLUÇ (Devamla) - Tamamlıyorum efendim.

Çünkü Umumi Hıfzıssıhha Kanunu'nun 27'nci ve 72'nci maddelerine de uygun değil, orada salgın hastalık durumunda alınması gereken tedbirler yazılmış ama o tedbirler kapsamında sokağa çıkma yasağı diye bir şey de yok, buna da aykırı.

Şimdi, bütün bunları niye anlatıyorum ben size? Kayıtlara geçsin diye. Bir teamül oluşturmaya çalışıyor İçişleri Bakanlığı. Hiçbir şeye, hiçbir hukuka ve Anayasa'ya uygun olmadan sokağa çıkma yasağı ilan edebilme teamülü oluşturmaya çalışıyor. Şimdi, böyle bir hukuk devleti, böyle bir hukukun üstünlüğü anlayışı olamaz. Bu bir polis devleti anlayışıdır, bu kabul edilebilir bir şey değildir. Anayasal suç işleniyor açıkça. Dolayısıyla bunun kayıtlara geçmesi lazım. "Bunu umursamıyoruz." demeyin çünkü yol olur. Yol olduğu zaman, kime nasıl zarar verir o yol bilinmez; bunu da size bir kez daha hatırlatmış olalım.

Teşekkür ediyorum. (HDP sıralarından alkışlar)