| Konu: | ÖNERİLER |
| Yasama Yılı: | 5 |
| Birleşim: | 19 |
| Tarih: | 19.11.2026 |
İYİ PARTİ GRUBU ADINA SELCAN TAŞCI (Tekirdağ) - Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; gazetecilik yapmak, yerelde gazetecilik yapmak demek çok çalışmak ama daha çok çalışmak demek; çok horlanmak demek, çok dışlanmak demek; sevgiye, saygıya vesile olması gereken hatır belasına -teşbihte hata olmaz- ev danası muamelesi görmek demek, mali imkânsızlık demek. Üstüne basa basa vurguluyorum, bu saydıklarımın hiçbiri muhabir vatandaşlıkla muhbir vatandaşlığı, onunla da gazeteciliği karıştıran; bu ciddi sorumluluk gerektiren kamu görevinin bir cep telefonu bir de -internet sitesi bile değil- sosyal medya hesabıyla yapılacağı zannına kapılmış; bir yemeğe, cebine sıkıştırılan harçlığa sözüm ona manşet satan ve yerelde cansiperane mücadele eden gazeteci arkadaşlarımızın da itibarını sarsan güruh için geçerli değil. Saydığım bütün bu olumsuzluklara direnmek iradesi gösteren meslektaşlarım için yerelde gazetecilik her gün biraz daha yalnızlaşmak, biraz daha yoksullaşmak demek maalesef.
Tasarruf tedbirleriyle başlayayım; filolarca çıkılan gezilerden önce, şatafatlı davetlilerden önce halkın haber alma hakkından tasarrufa gitmek -anlaşılır, yerel basın da sussun isteniyor ama- kabul edilebilir değildir. Temel haktan tasarruf olur mu Allah aşkına, temel hürriyetlerden tasarruf olur mu? Kâğıt, baskı, enerji maliyeti, personel maliyeti... Elde var bir tek Basın İlan Kurumu, o da garabet hâlde. Ulusal gazetelerin kâğıt satışının kalmadığı ortamda yerel gazetelerden satış beklemek, bunu ilan şartına dönüştürmek, algoritma tuzağı ortadayken tıklanmayı şarta dönüştürmek, istihdamı şarta dönüştürmek hayatın olağan akışından nasıl bir kopukluktur, çağdan nasıl bir kopukluktur? TÜİK'in Temmuz 2026 verileri ortada, resmî ilan yayınlayan gazete sayısında yüzde 12,5; bu gazetelerdeki istihdam oranında da yüzde 13,9 azalma var. Gazeteciliğin "influencer"lığa evrilmesine karşı tedbir almasını beklediğimiz kurumlar ne yazık ki anayasal bir hakkın kullandırılmasını sağlayan gazetecilere sağlamadıkları istisnalarla, bu istisnaları "influencer"lara sağlayarak âdeta gazetecilere "Siz de öyle olun." diyorlar. Sosyal medya içerik üreticileri için gelir sınırına bağlanan, fatura kesme, defter tutma yükümlülüklerini kaldıran istisna mutlaka yerel basına da getirilmelidir. Kaymağı küresel sosyal medya şirketlerinin yediği, faturayı yerel basının ödediği bir sisteme boyun eğmek zorunda değil bizim kurumlarımız, bizim kurumlarımız iseler şayet. Telif hakkı yine çok önemli başlıklardan biri.
(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)
BAŞKAN - Buyurun.
SELCAN TAŞCI (Devamla) - Yerel muhabirlerin emek emek ürettikleri haberler, özel haberler hem ulusal medya tarafından hem de bölgelerinde kendi -meslektaşı demeyim, bunu gazeteci yapmaz çünkü- mevkidaşları tarafından hunharca kullanılıyor. Bu, emek hırsızlığıdır, hem yaptırımı hem de önleyici tedbiri olmalıdır. Bu manada, gazetecilerin üretimlerinin eser sayılması için verdiğimiz kanun teklifini bir kere daha hatırlatıyorum. Dijital telif düzenlemesi geciktirilemez. Velhasıl, yerel basını yerel egemenlerle al gülüm ver gülüm ilişkisine mahkûm etmeyecek, editöryal bağımsızlıklarını, dolayısıyla, kamu denetimi gücünü koruyabilmelerini sağlayacak, kendi kendine yeterlilik kapasitesine kavuşturacak yeni gelir modelleri oluşturmak zaruridir. Bu anlamda önergeyi destekliyoruz.
Genel Kurulu saygıyla selamlıyorum. (İYİ Parti ve YENİ YOL sıralarından alkışlar)