GENEL KURUL KONUŞMASI
Konu: GÜNDEM DIŞI KONUŞMALAR
Yasama Yılı:5
Birleşim:16
Tarih:11.11.2026

BURHANETTİN KOCAMAZ (Mersin) - Teşekkürler Sayın Başkan.

Değerli milletvekilleri, Mersin ilimizin sorunlarına yönelik İYİ Parti Grubumuz adına gündem dışı söz aldım. Yüce Meclisi ve aziz milletimizi saygıyla selamlıyorum.

Değerli milletvekilleri, ülkemizde toplumun hemen hemen bütün kesimleri artık, yaşanan ağır ekonomik şartlardan şikâyet etmekte ve acil önlem alınmasını talep etmektedir. Mersin Ziraat Odaları il Koordinasyon Kurulu, üreticilerimizin yaşadıkları ağır ekonomik sorunları dile getiren yazılı bir açıklama yaptı. Ben buradan Veyis Avcı Başkanlığında, Rasim Şahin, Hüseyin Akdeniz, Hacer Emiş Işık, Şeref Gümüş, Kemal Gezer, Musa Yılmaz ve Muharrem Yılmaz imzasıyla kamuoyuna yapılan açıklamayı aynen, siz iktidar mensuplarına aktarmak istiyorum: Çiftçinin sabrı tükeniyor, ürün dalında kalıyor, ihracat tıkanıyor, üretici isyan ediyor. Türk tarımı artık yalnızca maliyet krizi değil, ciddi bir pazarlama ve ayakta kalma krizi yaşamaktadır. Bugün Mersin'de, Çukurova'da ve ülkemizin birçok tarım bölgesinde üreticilerimiz büyük bir çaresizlik içerisindedir. Bahçeler ürün dolu, depolar dolu ancak çiftçilerin cebi boş. Bugün çiftçimizin ürettiği tüm ürünler dalında bekliyor. İhracat güzergâhlarında ciddi sıkıntılar yaşanıyor. Dış pazarlara ulaşmak zorlaşıyor. Nakliye maliyetleri artıyor, iç piyasada ise fiyatlar üretim maliyetlerini dahi karşılayamıyor. Bir taraftan mazot, gübre, ilaç, elektrik ve işçilik maliyetleri her geçen gün yükselirken diğer tarafta ürün fiyatları düşüyor. Soruyoruz: Bu çiftçi nasıl ayakta kalacak, borcunu nasıl ödeyecek? Gelecek yıl hangi imkânlarla üretim yapacak? Bugün çiftçimiz ürettiği ürünlerinde kilogram başına üretim maliyeti 9-12 lirayı bulurken üreticimizin karşılaştığı satış fiyatları 1-4 liraya kadar gerilemiştir. Üretici ürününü sattığında dahi zarar ediyorsa ortada ciddi bir sorun var demektir. Daha da acısı bazı üreticilerimiz toplama ve işçilik maliyetlerini karşılayamayacağı için ürününü dalında bırakmak zorunda kalıyor. Bu tablo karşısında çiftçimizin tepkisi son derece anlaşılır bir durumdur. Çiftçinin isyanı siyasete değil, geçim derdinedir. Çiftçi ayrıcalık değil, alın terinin karşılığını istemektedir. Üreticimiz sadaka istemiyor, destek adı altında geçici çözümlerle ayakta tutulmak istemiyor. Ürettiği ürünün gerçek değerinden satılmasını istiyor. İhracat pazarlarında yaşanan daralma ve ulaşım sorunları artık acil müdahale gerektirmektedir. İlgili bakanlıklarımızın, ihracatçı birliklerimizin ve sektörün bütün paydaşlarının bir araya gelerek alternatif bir ihracat güzergâhlarını ve yeni pazarları hızla devreye sokması gerekir. Ürün dalındayken çözüm üretilmelidir, ürün çürüdükten sonra alınacak tedbirlerin çiftçiye faydası olmayacaktır.

Bir başka önemli sorun ise üretici ile tüketici arasındaki fiyat uçurumudur. Çiftçinin bahçesinde değer bulmayan ürünün market raflarında yüksek fiyatlarla satılması hem üreticiyi hem de tüketiciyi mağdur etmektedir. Bu zincirin daha şeffaf, denetlenebilir ve adil bir yapıya kavuşturulması zorunludur.

Buradan açıkça ifade etmek istiyoruz: Tarım politikalarının başarısı yalnızca üretim miktarıyla ölçülemez, asıl başarı üretilen ürünün pazarlanması ve çiftçinin emeğinin karşılığını almasıdır. Üreticinin borçlarını ödeyemediği, ağaçlarını sökmeyi düşündüğü, gençlerin tarımdan uzaklaştığı bir ortamda tarımın geleceğinden güvenle söz edemeyiz. Bugün çiftçiyi kaybedersek yarın üretimi kaybederiz, üretimi kaybedersek gıda güvenliğimizi tehlikeye atarız.

Mersin ziraat odaları olarak beklentimiz, ihracat sorunlarının çözülmesi, alternatif pazarlarına açılması, üretici maliyetlerinin azaltılması, tarımsal borçların üreticiyi rahatlatacak şekilde yeniden düzenlenmesi ve ürünlerin değerlendirilmesine yönelik acil tedbirlerin hayata geçirilmesidir. Artık açıklama değil çözüm zamanı. Çiftçinin sabrı tükeniyor, üretici her geçen gün daha fazla borçlanıyor, bahçelerimizdeki ürünler alıcı bekliyor.

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

BAŞKAN - Tamamlayın lütfen.

BURHANETTİN KOCAMAZ (Devamla) - Bu ülkenin çiftçisi üretmeyi biliyor, toprağını seviyor, bütün zorluklara rağmen üretmekten vazgeçmiyor ancak çiftçimizin emeğini korumak ve ürününe pazar bulmak da ortak sorumluluğumuzdur. Unutulmamalıdır ki çiftçi yalnızca kendisi için değil, 86 milyon insanımız için üretmektedir.

Son sözümüz açıktır, çiftçinin alın teri dalında çürümemeli, üreten çiftçiyi zarar etmemeli, bereketli toprakların sahibi olan üreticimiz yoksulluğa mahkûm edilmemeli. Üreticimizin sesini duyurmaya, sorunlarını dile getirmeye ve çözüm aramaya kararlılıkla devam edeceğiz diyor, yüce Meclisi ve aziz milletimizi saygıyla selamlıyorum. (İYİ Parti, CHP ve YENİ YOL sıralarından alkışlar)