İYİ PARTİ GRUBU ADINA BURHANETTİN KOCAMAZ (Mersin) - Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; Cumhuriyet Halk Partisi Grubunun önerisi üzerine İYİ Parti grubumuz adına söz aldım. Yüce Meclisi ve aziz milletimizi saygıyla selamlıyorum.

Değerli milletvekilleri, zeytin ve incir ülkemizin hem tarımsal zenginliği hem de milyonlarca insanımızın geçim kaynağıdır. Yaş meyve sebze üretiminde önemli bir yere sahip olan Mersin ilimizde de başta Mut, Tarsus, Silifke ve Erdemli ilçelerimiz olmak üzere zeytin üretimi yapılmaktadır. Bu yıl zeytin hasadı yüksek rekolte nedeniyle bereketli bir yıla dönüşmüştür ancak şu anda zeytin üreticilerimiz artan maliyetler, yetersiz kazanç ve belirsiz piyasa koşulları nedeniyle rekolte artışı ve bereket ne yazık ki fiyatlara yansıtılamamaktadır. Türkiye Ziraat Odaları Birliği verilerine göre Eylül 2025'te kilogramı 231,85 TL olan zeytinyağının üretici fiyatı Eylül 2026'da 271 lira 87 kuruşa yükselmesine rağmen üretim maliyetini bile karşılayamamaktadır. Mersin'de zeytinyağının litresi 200 liraya kadar düşmüştür, üç yıl önceki fiyatla şu anda eşitlenmiş durumdadır. Diğer ürünlerde olduğu gibi zeytin üreticisi zarar etmektedir. Bu gerilemeye rağmen aynı dönemde üreticinin mazot, gübre, elektrik ve işçilik nakliye maliyetleri çok daha yüksek oranlarda artmıştır. Sadece mazotun litre fiyatı bir yılda yüzde 70'in üzerinde artarak 100 TL'ye ulaşmıştır. Gübre fiyatlarındaki artış da üreticinin sırtındaki yükü daha da ağırlaştırmıştır. Şimdi sormak istiyorum: Üretici bu maliyetlerle nasıl üretim yapacak? Bahçesinin bakımını, budamasını, sulamasını hasadını hangi gelirle karşılayacak? Üstelik üreticinin elinden çıkan ürünle tüketicinin alış fiyatı arasındaki fark da çok ciddi boyutlardadır. Aradaki kazanç, üreticiye değil, çoğu zaman aracılara ve tedarik zincirine gitmektedir. Bugün öyle bir noktaya gelindi ki bazı ürünlerde ekip dikmemek, üretmemekten daha kârlı hâle getirmiş geliyor. Uygulanan tarım politikalarıyla sadece çiftçinin ekonomik zararı değil, umudu da kaybolmuştur. Üreticinin zararı Mersin'de tarım arazisi fiyatlarına da yansımıştır. Geçmişte yani pandemi döneminde dekarı 2 milyon olan tarlalar bugün 200 bin liraya bile alıcı bulamamıştır.

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

BAŞKAN - Buyurun, tamamlayın.

BURHANETTİN KOCAMAZ (Devamla) - Değerli milletvekilleri, TARİŞ gibi tarım satış kooperatiflerinin alım kapasitesi ve finansman imkânları güçlendirilmelidir. Üretici, ürününü maliyetinin altında satmaya mecbur bırakılmamalıdır. Zeytin üreticisine yeterli ve zamanında destek verilmeli, mazot ve gübre maliyetleri düşürülmeli, alım fiyatları üretim maliyetleri dikkate alınarak belirlenmelidir diyor, Yüce Meclisi ve aziz milletimizi saygıyla selamlıyorum. (İYİ Parti, CHP ve YENİ YOL sıralarından alkışlar)