YENİ YOL GRUBU ADINA MEHMET KARAMAN (Samsun) - Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; İYİ Parti Grubunun millî bir fındık politikasının oluşturulması amacıyla verilen önerge üzerinde grubumuz adına söz aldım. Genel Kurulu ve aziz milletimizi saygıyla selamlıyorum.

Değerli milletvekilleri, Karadeniz'in bereketi, Türkiye'nin dünya pazarındaki en büyük gücü olan fındık, bugün üreticisi için kazanç değil, belirsizlik kaynağı hâline gelmiştir. Bu nedenle, görüşmekte olduğumuz araştırma önergesi son derece yerindedir çünkü sorun sadece fiyat meselesi değil, üretim planlamasından ihracata, rekolte tespitinden piyasa düzenine kadar uzanan yapısal bir krizdir. Türkiye dünya fındık üretiminin yaklaşık yüzde 65'ini, ihracatının ise yaklaşık yüzde 70'ini tek başına gerçekleştirmektedir. 2025 yılında Türkiye yaklaşık 240 bin ton fındık ihracatından 2 milyar 256 milyon dolar döviz geliri elde etmiştir. Dünya lideri olduğumuz bu üründen milyarlarca dolar kazanılırken üreticimiz hâlâ emeğinin karşılığını alamıyor. Böylesine stratejik bir üründe dünya lideri olan ülkemizde üreticinin geçim sıkıntısı yaşaması kabul edilemez. Bugün üretici gübre, mazot ve zirai ilaç ve işçilik maliyetindeki yüksek artış nedeniyle bahçesine yeterli bakım yapamaz hâle gelmiştir. Buna bir de zirai don, kahverengi kokarca istilası ve iklim değişikliğinin yol açtığı verim kayıpları da eklenmiştir. Son aylarda yaşanan don olaylarının ardından bazı bölgelerde rekolte kaybının yüzde 30 ila yüzde 50 seviyelerine ulaşabileceği ifade edilmektedir. Böyle bir tabloda üreticiyi yalnız bırakmak sadece çiftçiyi değil, Türkiye'nin ihracat gücünü de zayıflatmaktadır.

Değerli milletvekilleri, bir diğer önemli sorun ise rekolte tartışmalarıdır. Açıklanan tahminî rekolteyle hasatta ortaya çıkan gerçek üretim arasındaki büyük farklar piyasada fiyatların baskılanmasına neden olmakta, üreticinin alın teri daha ürün dalındayken değersizleştirilmektedir. Şeffaf, bilimsel ve güvenilir bir rekolte tespit sistemi artık zorunluluktur. Toprak Mahsulleri Ofisinin alım politikaları da üreticiyi koruyacak şekilde yeniden yapılandırılmalıdır. Devlet yalnızca alıcı değil piyasada istikrarı sağlayan güçlü bir düzenleyici olmalıdır. Katma değeri yabancı alıcılara bırakan değil işleyen, markalaştıran ve üreticisini güçlendiren millî bir fındık politikası hayata geçirilmelidir. Bu araştırma önergesi fındık sektörünün kronikleşen sorunlarının bütün yönleriyle ortaya konulması ve kalıcı çözümlerin geliştirilmesine vesile olmalıdır.

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

BAŞKAN - Tamamlayın.

MEHMET KARAMAN (Devamla) - Üreteninin kazandığı, emeğin karşılığını bulduğu ve Türkiye'nin üretim liderliğini üreticisinin refahıyla taçlandırdığı bir fındık sektörü için önergeye destek vereceğimizi ifade ediyor, Genel Kurulu saygıyla selamlıyorum. (YENİ YOL ve İYİ Parti sıralarından alkışlar)