GENEL KURUL KONUŞMASI
Konu:
Yasama Yılı:4
Birleşim:108
Tarih:01.07.2026

MEHMET RÜŞTÜ TİRYAKİ (Batman) - Teşekkür ediyorum Sayın Başkan.

Bu yeni bir tartışma değil, bugünkü önergeyle ilgili bir tartışma değil ama Adalet ve Kalkınma Partisi on yılı aşkın bir süredir bütün kanunları neyle ilgili olursa olsun, hangi biçimde getirilirse getirilsin, 40 ayrı yasayı ilgilendirsin, 5 ayrı yasayı ilgilendirsin veya tek bir yasayı ilgilendirsin hiç fark etmez, bütün kanun tekliflerinin temel kanun olarak görüşülmesini istiyor. Neden? Çünkü temel kanun olarak görüşülürse eğer, sadece önerge vererek bir kanun teklifi maddesi üzerinde konuşabiliyorsunuz. Bunun gerekçesi ne? Atıyorum, 900 maddelik bir kanun teklifini, Türk Ticaret Kanunu, Türk Borçlar Kanunu, Medeni Kanun veya Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu gibi bir kanunu Türkiye Büyük Millet Meclisi görüştüğünde zamanı efektif bir şekilde kullanabilsin diye getirilmiş bir düzenleme, 91 böyle, özel bir madde 91'inci madde. Oysa kanun tekliflerinin, bugün burada görüştüğümüz ve yarın görüşeceğimiz, önümüzdeki hafta görüşeceğimiz kanun tekliflerinin hiçbiri temel kanun değil, birden fazla kanunu düzenliyor. Peki, bunların görüşülmesinin nasıl olması gerekiyor? İç Tüzük'ün amir hükmü, 81'inci madde, şöyle görüşülecek: İlk önce geneli üzerine bütün gruplar konuşacak yirmişer dakika, sonra bölümler üzerine yine herkes konuşacak onar dakika, sonra her maddesi üzerine her siyasi parti hiçbir değişiklik önergesi vermeden her siyasi parti her madde üzerine onar dakika konuşabilecek. İşte, siz her seferinde temel kanun olmadığı hâlde her kanun sanki temel kanunmuş gibi bir önerge vererek aslında kanunların burada düzenli bir biçimde, gerektiği biçimde tartışılmasını engellemek için temel kanun önergesini veriyorsunuz.

Ben iddia ediyorum, iddia ediyorum: Bir gün Adalet ve Kalkınma Partisi eğer iktidardan düşerse, başka siyasi partiler iktidara gelirse Adalet ve Kalkınma Partili milletvekilleri bugün benim kurduğum cümlelerin aynısını kuracaklar, her kanunu olması gerektiği gibi tartışmak için kuracaklar, aynen bugün itiraz ettiğimiz gibi itiraz edecekler. Gerçekten kodifikasyon faaliyetleri çok kalitesiz yürüyor, Meclis bunu hak etmiyor. Bu Meclis her kanunu daha iyi konuşabilir, tartışabilir. Adalet ve Kalkınma Partisi geçmişte bunu yaptı, binlerce maddelik kanunu bir haftada görüştü. Nasıl yaptı bunu? Temel kanun olarak görüştü, muhalefet partileriyle ittifakla, bütün konuları görüşerek uzlaşmayla getirdi. Türk Ticaret Kanunu böyle geçti, Medeni Kanun böyle geçti, Borçlar Kanunu geçti, hiçbir tartışma olmadan ama şimdi öyle yapmıyorsunuz.

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

MEHMET RÜŞTÜ TİRYAKİ (Devamla) - Sadece sizin gibi düşünmeyenlerin söz hakkını kısıtlamak için temel kanun önergesi veriyorsunuz diyorum, hepinizi saygıyla selamlıyorum. (DEM PARTİ ve YENİ YOL sıralarından alkışlar)