CHP GRUBU ADINA SUAT ÖZÇAĞDAŞ (İstanbul) - Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; YENİ YOL Grubunun devlet koruması altındaki çocukların sorunlarının araştırılması yönündeki önergesi üzerinde söz almış bulunuyorum. Genel Kurulu ve sizleri saygıyla selamlıyorum.

Anayasa'mızın 61'inci maddesi "Devlet korunmaya muhtaç çocukların topluma kazandırılması için her türlü tedbiri alır. Bu amaçlarla gerekli teşkilat ve tesisleri kurar veya kurdurur." diyor. Millet çocuklarını bağrına basar; devlet, bununla ilgili örgütlenmeyi yapar, kurumlarını oluşturur.

Tarih 11 Ocak 1921'dir; Birinci İnönü Zaferi kazanılmıştır. İsmet Paşa'nın "Zaferi sağlamak için bir orduya, orduyu kurmak için de bir zafere ihtiyacımız vardı; Birinci İnönü bu iki ucu bağlamıştır." dediği, ardından, 1 Nisan 1921'de Gazi Mustafa Kemal Paşa'nın "Siz orada yalnız düşmanı değil, milletin makûs talihini de yendiniz." dediği İkinci İnönü Zaferi vardır fakat bu zaferler birçok şehide yol açmıştır, gaziye yol açmıştır ve 30 Haziran 1921'de Türkiye Himaye-i Etfal Cemiyeti kurulmuştur. Yani devlet, savaş zamanında, millet, savaş zamanında şehitlerinin, gazilerinin çocuklarına sahip çıkmıştır. Gazi Mustafa Kemal 11 Temmuz 1921'de bu kurumun koruyuculuğunu kemaliiftiharla kabul ettiğini dile getirmiştir. Aradan geçen bunca yıldan sonra maalesef ülkemizde çocuklarımız evde, okulda, sokakta yeterince korunamamaktadır. Anne-baba ve ailelerinin büyük desteğine rağmen, ilgisine rağmen, sevgisine rağmen buna sahip olan çocuklar bile gelecekten umutsuz, mutsuz ve kaygı içindedirler ve bu durum devlet koruması altındaki çocuklarımız için daha büyük bir sorundur, daha önemli bir konudur ve bu konuda Meclis olarak yapmamız gereken çalışmalar olduğuna inanıyoruz.

Bu önerge kapsamında devlet koruması altındaki çocukların 18 yaşını doldurduklarında kamusal bakım sisteminden ayrılmaları önemli bir sorun teşkil etmektedir. Gençlerin yeni hayatında güvenliğini sağlamak, koruyucu ve destekleyici mekanizmalar açısından ciddi yapısal eksiklikler vardır. Düzenli gelir, güvenli barınma, sürdürülebilir sosyal destek, eğitimde kalma oranları gibi açılardan bu çocuklarımızın desteğe ihtiyaçları vardır. Kamusal istihdam hakları ve sosyal destek mekanizmaları önemlidir ancak bakım sonrası izleme ve rehberlik birimlerinin yetersizliği de dâhil olmak üzere yılda 3 kez atama yapılmış olmasına rağmen bu çocuklarımızın sorunları devam etmektedir.

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

BAŞKAN - Tamamlayın lütfen.

SUAT ÖZÇAĞDAŞ (Devamla) - 1988 ile 2021 arasında istatistikler 55 binden fazla gencimizin devlet alanında istihdam edildiğini göstermektedir ama verilerle ilgili çok sorun vardır.

Beş yıllık bakım süresi şartı çocuklarımızın önündeki en büyük engeldir. Bu çocuklar 13-14 yaşlarından sonra devlet koruması altına alındıklarında devlette kamu görevlisi olamamaktadırlar. Aynı şekilde, doksan günden fazla izinsizlik yapmış çocuklar bu haktan yararlanamamaktadırlar oysa tam tersi olması gerekir, bir çocuk doksan gün bir kurumdan ayrı duruyorsa bir sorunla karşı karşıya demektir.

Dolayısıyla, Türkiye'de suça sürüklenmenin çok yüksek olduğunu biliyoruz, son bir yılda yüzde 9,5 arttığını biliyoruz ve çocuklarımızın, özellikle devlet koruması altındaki çocuklarımızın bir kısmının hem suça sürüklendiklerini hem de özellikle kız çocuklarımızın suçtan etkilendiklerini biliyoruz. O yüzden, Meclisimizin tüm boyutlarıyla bu konuyu araştırmasının son derece önemli olduğuna, bu çocukların bizim emanetimiz olduğuna inanıyoruz.

Genel Kurulu saygıyla selamlıyorum. (CHP ve YENİ YOL sıralarından alkışlar)