HASAN TOKTAŞ (Bursa) - Sayın Başkan, muhterem milletvekilleri; Bursa Yenişehir ilçesinde yaşanan ve büyük ihmaller içerdiğini düşündüğümüz bir çevre felaketinden söz edeceğim. Evet, 27 Ocak tarihinde yani geçtiğimiz günlerde Yenişehir ilçesi Kirazlıyayla köyünde yaşanan bu çevre felaketi birçok soru işaretini de maalesef beraberinde getiriyor. Meyra Madencilik tarafından işletilen ve 2019 ve 20'li yıllarda bizim de yapılmasına, işletilmesine karşı duruş gösterdiğimiz, o gün gerekçelerimizi ortaya koymuş olduğumuz kurşun, çinko, bakır ocağı ve zenginleştirme tesisi atık barajının çökmesi sonucu ciddi bir çevre felaketinden bütün Bursa ve Yenişehir âdeta endişe ediyor. Başta Kirazlıyayla ve Barçın olmak üzere tüm Yenişehir çiftçisi endişe içerisindedir. Yenişehir İlçe Başkanımız, Büyükşehir Meclis üyemiz ve Çevre Komisyonu Başkanımızla olay mahalline gittik. Gitmeden önce Çevre ve Şehircilik İl Müdürü Sayın Hayrettin Eldemir'den bilgi aldım. Samimiyeti ve dürüstlüğünden endişemiz olmayan Hayrettin Bey gerekli tedbirlerin alındığını ve bu konuda faaliyetlerin tedbirler alınıp gerekli çalışmalar yapılana kadar da durdurulduğunu bize iletti. Devletin müdürünün vermiş olduğu bilgileri doğru kabul ederek ama endişelerimizi de paylaşmak istiyoruz. Mesela ÇED raporları incelendiğinde Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından verilen görüşte ülkemizde yaşanan iklim değişikliğinin etkileri sebebiyle faaliyet alanında beklenmeyen hava olaylarının gelişebileceği ve maden atık depolama tesisinin topoğrafik konumu nedeniyle -ki ben bir harita mühendisiyim, harita mühendisi olarak topoğrafyadan da biraz iyi anlarım- şu görmüş olduğunuz depolama en az yüzde 60'lık bir eğime kurulmuş olan, her an çökme riski bulunan bir alana yapılmış, ki nitekim bu yanlış uygulama sonucunda da çökme gerçekleşmiş oldu.

Bu çökme neticesinde... Yine, burada, Çevre Mühendisleri Odası Bursa Şube Başkanı Sayın Mehmet Şen'in oda olarak hazırlatmış olduğu çok güzel bir rapor var, kamuoyunun bilgisine sundular. Burada, çevre etkili değerleme raporunda bölgede akan bir dere olmadığından söz ediliyor. Âdeta raporda yanıltıcı bir bilgi var çünkü bu atık havuzunun hemen dibinde akan Sarıyer Deresi var. Çökme neticesinde bu atıklar buradan bu dereye karıştı. Önlem aldılar, önünü kapattılar fakat bu önünü kapatmanın yeterli olduğunu biz düşünmüyoruz. Buradan analizlerin yapılacağı söyleniyor, hangi sıklıkla alınmış, bunu bilmiyoruz ama tedbiren biz teknik ekibimizle beraber bu dereden numuneleri aldık. Bunların yetkili laboratuvarlarda gerekli analizlerini yaptırıyoruz ve bu bilgileri de kamuoyuyla paylaşacağız.

Tesiste günlük yaklaşık 900 ton atığın depolandığı ve atık depolama alanının da 3 milyon 780 bin metreküp olduğu dikkate alındığında ÇED raporunda beyan edilen 3 milyon 780 bin metreküpün çökmeyle birlikte toprağa, suya ne kadar ağır metal ve kimyasalın karıştığının da mutlaka kamuoyunun bilgilendirilmesi gerekiyor. Bugün konuşmalarını yaparken bir AK PARTİ milletvekili "Gıda güvenliğinin sağlanması millî güvenlik meselesidir." dedi. Gerçekten çok doğru söyledi, gıda güvenliğinin sağlanması. Şimdi, bu barajın yani atık barajının 650 metre ötesinde Barcın'ın su kaynağı var, Barcın köyünün su kaynağı var. Yine, bu atık havuzunun deresi Yenişehir Ovası'na doğru gitmekte.

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

BAŞKAN - Tamamlayın, buyurun.

HASAN TOKTAŞ (Devamla) - Yenişehir Ovası 500 bin dönüm büyüklüğünde Türkiye'nin en verimli ovalarından biridir. Bu ovada 2 ürün almak mümkündür, âdeta Türkiye'nin tarım depolarından biridir. Bu çevre felaketinin bu ovaya vermiş olduğu zararın mutlaka doğru tespit edilmesi, ağır metallerin ve kimyasalların yer altı suyuna, toprağa ne kadar karıştığının doğru bir şekilde analiz edilmesi gerekmektedir. Bu konuda bütün siyasi mülahazaların dışında doğru metotlarla, doğru risk analizlerinin yapılması Bursa adına, Yenişehir adına ve ülkemiz adına son derece önemli olduğunu ifade ediyor, sonuna kadar da konunun takipçisi olacağımızın bilinmesini istiyor, heyeti saygıyla selamlıyorum. (İYİ Parti ve YENİ YOL sıralarından alkışlar)