GENEL KURUL KONUŞMASI
Konu: İYİ Parti Grubu önerisi münasebetiyle
Yasama Yılı:4
Birleşim:55
Tarih:03.02.2026

YENİ YOL GRUBU ADINA İDRİS ŞAHİN (Ankara) - Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; Genel Kurulu saygıyla selamlıyorum.

Türkiye'de tarımsal istihdamın gerçekleri... Türkiye'nin tarım sektörü, tarihsel ve ekonomik önemiyle stratejik bir konumdadır ancak istatistikler, tarımın istihdam ve ekonomik yapı içindeki rolünün ciddi şekilde dönüşmekte olduğunu bizlere göstermektedir. AK PARTİ iktidarının uzun süre Tarım Bakanlığını yapmış olan Sayın Mehdi Eker'in deyimiyle... "Türkiye'de tarım politikasını bir cümleyle özetleyebiliriz." derdi kendisi. "Ekin ile koyun, gerisi oyun." derdi. Evet, maalesef, o sözünün gereğini yerine getirdiler; ekini de tedavülden kaldırdılar, koyunu da tedavülden kaldırdılar. Ekini Ukrayna'dan veya dış ülkelerden, koyunu ise ta Güney Amerika'dan... Büyükbaş hayvancılığı ve küçükbaş hayvancılığı bitirdiler. Böyle bir mantıkla, böyle bir bakış açısıyla nasıl olsun da gençler tarımdan uzaklaşmasın?

Tarımsal istihdamda ciddi bir düşüş var değerli milletvekilleri. İstihdam sayısı yıllar içerisinde geriledi. 2000'li yılların başında tarımda istihdam edilen kişi sayısı yaklaşık 7,5 milyon civarındayken -o günkü şartlarda 70 milyon civarında nüfusumuz var, bugün 86 milyonuz- bugün bu rakam 4,7-4,8 milyon kişiye gerilemiştir; bu da yaklaşık 2,5-3 milyonluk bir daralma anlamına geliyor. Bu düşüş, sadece kayıtlı istihdam azalışı değil aynı zamanda kırsal alanlardan kentlere göç, genç nüfusun tarımdan uzaklaşması ve yapısal dönüşümün bir sonucudur değerli milletvekilleri.

Evet, tarım sektöründe kayıt dışılık, düşük sosyal güvence gençlerin tarımdan uzaklaşmasının en önemli sebeplerinden biri şüphesiz. Tarım sektöründe yüksek oranlarda kayıt dışılık devam ediyor, çeşitli çalışmalara göre tarımda kayıt dışılık oranı yaklaşık yüzde 80-85'ler civarındadır. Bu da sosyal güvenceye erişimi zorlaştırmakta, çalışma koşullarını zayıflatmaktadır. Sigortalı, istihdamda kayıtlı işçi sayısı görece düşük olup tarım iş kolunda sendikalaşma oranı sınırlıdır. Örneğin SGK istatistiklerinde yaklaşık 177 bin civarında kayıtlı işçi, düşük sendika üyeliği dikkat çekmektedir tarımda.

Sektörün ekonomik ağırlığı azalsa da önemi sürüyor değerli milletvekilleri. Özellikle pandemi şartlarında biz şunu gördük ki bir ülke kendi tarımıyla doyamıyorsa, kendi tarımıyla ürettiklerini ihraç edemiyorsa büyük bir ekonomik tehlike içerisindedir, tarımsal tehlike içerisindedir.

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

BAŞKAN - Tamamlayalım lütfen.

İDRİS ŞAHİN (Devamla) - Eğer bugün siz, ülkenizde, Kanada'dan getirdiğiniz mercimeği 3 harfli marketlerde 40 liraya satıyor ama Türkiye'de ürettiğiniz mercimeği aynı marketlerde 70 liradan satıyorsanız tarımda alarm zilleri çalıyor demektir.

İşte, geçmiş dönemde Tarım Bakanlığı yapan bir büyüğümüz arka sıralarda oturuyor. Allah aşkına, bu bir millî güvenlik meselesi değil mi, bu bir beka meselesi değil mi? Tarımda şu anda yaşadıklarımız -Allah için soruyorum sizlere- içinize siniyor mu? Bugün bu ülke eğer kendi ürettikleriyle kendi tüketimini karşılayamıyorsa ve hayvancılıkta Macaristan'da kurulan bir şirket Güney Amerika'dan adrese teslim mal getiriyorsa bu -"mal"ı büyükbaş hayvan olarak ifade ediyorum burada- Türkiye'nin ayıbıdır, iktidarın ayıbıdır. İktidar bir an önce bu konularda gerekli adımı atmalıdır. O yüzden İYİ Parti'nin araştırma önergesine sonuna kadar destek olduğumuzu ifade ediyor, Genel Kurulu saygıyla selamlıyorum. (YENİ YOL ve İYİ Parti sıralarından alkışlar)