DEM PARTİ GRUBU ADINA SALİHE AYDENİZ (Mardin) - Teşekkürler Sayın Başkan.

Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; televizyonları başında bizi izleyen halklarımızı saygıyla selamlıyorum.

Her şeyden önce dünya kadın mücadelesine örnek olan Kürt kadın mücadelesine saldırıdır Leyla Zana'ya saldırı ve Leyla Zana "..."(*) felsefesinin de mihenk taşıdır. (DEM PARTİ sıralarından alkışlar) Leyla Zana da Gözde Şeker de yalnız değildir diyorum. (DEM PARTİ sıralarından alkışlar)

Evet, bir bütçe sürecini daha geride bıraktık ve her yılın bütçesini hazırlarken bir önceki yılın bütçesini de aratır şekilde yaptınız. Halklar, emekçiler, kadınlar, gençler, engelliler, kamusal hizmetler, asgari ücretliler için çokça muhalefet ettik ama iktidar bizlerin adalet, vicdan çağrılarına gözü kör ve kulağı sağır kaldı.

Önümüzdeki günlerde asgari ücreti konuşacağız. Asgari ücret belirlenecek ama biz biliyoruz ki nasıl bütçe yapılıyorsa, nasıl yasa yapılıyorsa asgari ücrete karşı da vicdanlı ve adaletli yaklaşmayacaksınız ama asgari ücret bir lütuf değildir, asgari ücret anayasal bir haktır, insanca yaşamın asgari koşuludur. Ancak bugün gelinen noktada asgari ücret ne yazık ki yaşamaya yetmeyen, yalnızca hayatta kalmaya zorlayan bir ücrete dönüşmüştür. Kira, gıda, enerji ve ulaşım giderleri her ay artarken, neredeyse aldığımız nefesin bile vergisi varken asgari ücretli daha ayın başında borçla yaşamaya mahkûm bırakılıyor. Bir çalışanın maaşı cebine girmeden erimekte ve emeği yok sayılmaktadır.

Bakın, asgari ücret, ülkenin ekonomik ve enflasyon koşulları göz önünde bulundurularak belirleniyor ancak asgari ücret, artık, bu ülkede ortalama bir ücret hâline gelmiştir. Demek ki ekonomik krizin, enflasyonun azaltılmasının bütün yükünü bu ortalama ücretlilerin sırtına yükleyerek düze çıkmanın derdindesiniz; bu, başlı başına bir sosyal alarmdır. Çalışanların büyük bir kısmının yoksulluk sınırının altında yaşadığı bir ülkede ekonomik başarıdan söz edilemez.

Üstelik sorun, sadece bir rakam sorunu değil; sorun, asgari ücreti belirleme yöntemidir. Sorun, emekçinin masada gerçek anlamda temsilinin olmamasıdır. Sorun, ücretin yılda bir kez belirlenip yüksek enflasyon karşısında çalışanların kaderine terk edilmesidir. Sorun, asgari ücret belirlenirken yoksulun sırtına vurulan vergi oranının artışıyla orantılı değerlendirilmemesidir. Sorun, sizlerin meseleyi sadece masada görmesidir; sokağı, pazarı, hanelerin içini, insanların içinde bulunduğu sefaleti görmemenizdir.

Sayın milletvekilleri, asgari ücret artışları, işçilerin, emeklilerin, işsizlik maaşının, kıdem tazminatının, genel sağlık sigortası priminin, askerlik ve doğum borçlanmasının, isteğe bağlı primlerin, yine, staj ücretlerinin belirlenmesini de doğrudan etkiliyor çünkü bu asgari ücret belirlenirken bunların da miktarları referans alınarak belirleniyor. Barınamayan, kirasını ödeyemeyen, açlık nedeniyle çöplükten beslenmek zorunda kalan, et yemeyi unutan milyonların ülkesi hâline geldik maalesef. Artık TÜİK bile bu vahameti gizleyemiyor. Resmen, asgari ücretle geçinemeyenlerin ülkesi hâline geldik. Bir ülkenin yarısından fazlası insanca yaşamın dışında tutuluyorsa, açlık sınırının bile altında ücreti belirleniyorsa o ülkede huzurdan, adaletten bahsedilemez, hatta insanlıktan bile bahsedilemez. Çalışan yoksulluğu derinleşiyorsa bu yalnızca ekonomik değil, aynı zamanda ahlaki ve sosyal bir meseledir. Ekonomik, sosyal, siyasal krizin karşısında emekçilere reva gördüğünüz açlık sınırı altındaki bu ücretlere bile bir lütuf gibi, şükredilmesi gereken bir durum gibi, razı olunması gereken bir mantıkla yaklaşıyorsunuz. Bu, tam anlamıyla bir algı yönetme şeklidir.

Toplumun içinde bulunduğu bu geçinememe durumunun karşısında müdahale etmek bu Meclisin sorumluluğudur.

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

BAŞKAN - Sayın Aydeniz, lütfen tamamlayın.

SALİHE AYDENİZ (Devamla) - Gelin, vicdanlı ve adaletli davranarak çalışanların sorunlarına hep beraber değinelim; gelin, 4 kişilik bir ailenin insanca yaşam koşullarını sağlayacak -sadece bir ay için beslenmesini, temel ihtiyaçlarını ve ayda sadece bir sosyal etkinlik yapacak- şekilde bir çalışma yürütelim ve sonra açığa çıkan gerçeklik karşısında bu meseleyi ele alalım. Asgari ücret düzeyinin insan onuruna yaraşır bir seviyeye çıkarılması için, emekli maaşını insanca yaşanacak bir seviyeye taşımak için, emekçileri vergi zulmü diliminden kurtarmak için, Asgari Ücret Tespit Komisyonunun yapısını demokratikleştirmek için Mecliste bir komisyon kuralım ve çözüm üretelim diyorum.

Genel Kurulu saygıyla selamlıyorum. (DEM PARTİ sıralarından alkışlar)