| Konu: | 2026 Yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanunu Teklifi ile 2024 Yılı Merkezi Yönetim Kesin Hesap Kanunu Teklifinin 4'üncü Tur Görüşmeleri münasebetiyle |
| Yasama Yılı: | 4 |
| Birleşim: | 30 |
| Tarih: | 12.12.2025 |
DEM PARTİ GRUBU ADINA BERİTAN GÜNEŞ ALTIN (Mardin) - Sayın Başkan, değerli milletvekilleri ve Sayın Bakan; hepiniz gençlikle spor yapalım bakanlığının bütçe görüşmelerine hoş geldiniz.
Evet, Sayın Bakan, yılın o günü geldi, size bu Bakanlığın Gençlik Bakanlığı olduğunu hatırlatma vaktimiz geldi. Yılda bir kez, burada sizlere bu bakanlığın Gençlik Bakanlığı olduğunu hatırlatıyoruz ama siz ısrarla bize her sene cinsiyetçi, gerontokratik bütçede ısrar ettiğinizi ikrar ediyorsunuz ve bütçenizi önümüze getiriyorsunuz. Geçen yılın bütçesiyle bire bir aynı bütçeniz ve bu bütçe gençlerin, genç kadınların bütçesi değil; bu, futbolun, dolayısıyla erkek hobisine ayrılmış bütçenin tezahürü olarak karşımızda. Şimdi, her sene size bunu anlatmaya çalışıyoruz ve bu temel meseleyi gençlerle birlikte dile getirmeye çalışıyoruz. Bu sene -Sayın Bakan, eğer dinlerseniz- size başka bir metaforla anlatmak istiyorum bu Bakanlığın neden gençliğin Bakanlığı olmadığını. (DEM PARTİ sıralarından alkışlar) Sizin sporla aranız iyi Sayın Bakan. O yüzden size şunu göstermek istiyorum: Halat çekme oyununu düşünün Sayın Bakan. Bakın, bizler her sene bir halat çekme oyunu oynuyoruz sizlerle. Bizler gençler olarak "Bütçeyi gençlere ayırın." diye halatın bir ucundan çekerken sizler de erkek kulübü olarak futbola, spora, yasal bahse doğru çekmeye devam ediyorsunuz bütçeyi ve bu oyunda kazanacak olan, politik hattı ve doğalında bütçelemeyi belirliyor. Oysa size şunu söylemek isterim: Türkiye'de 17 milyon genç var Sayın Bakan ve neredeyse her 5 kişiden 1'i genç. Dolayısıyla çok açık ki son evresi henüz oynanmamış bu halat oyununda sizin kazanma şansınız yok Sayın Bakan. Gençlerin taleplerine gelin, daha fazla direnmeyin, saf değiştirin çünkü gençler yani bizler kazanacağız ve bu bütçeden hakkımız olanı da alacağız Sayın Bakan. (DEM PARTİ sıralarından alkışlar)
GENÇLİK VE SPOR BAKANI OSMAN AŞKIN BAK - Vereceğiz, vereceğiz hakkını gençlere.
BERİTAN GÜNEŞ ALTIN (Devamla) - Ve gençler ülkenin en az yüzde 20'sini oluşturuyor ama onların isminin geçtiği Bakanlığa merkezî bütçeden ayrılan oran sayın arkadaşlar, yüzde 1,47. Yüzde 1,47'nin de tümü gençlere ayrılmış olsa yine bir ölçüde derman olacak diye düşünüyoruz ama ne yazık ki o da gençlere ayrılmıyor. Merkezî bütçeden ayrılmış olan 1,47'nin içerisinde gençlere ayırdığınız oran Sayın Bakan, yüzde 4,66. Sporun geliştirilmesine ayrılan bütçe ise yüzde 15,04 arkadaşlar. Bu demektir ki gençliğe ayrılan bütçenin 3 katı spora ayrılmış durumda ve bu da yetmemiş, detaylara bakacak olursak, gençliğin en önemli sorunlarından biri olan uyuşturucuyla mücadeleye ayrılmış oran ise yüzde 0,02. Şimdi, Sayın Bakan, gençler şunu, bu tabloyu gördükten sonra size 5 TL vermemi rica ettiler. (DEM PARTİ sıralarından alkışlar) Çünkü sizin onlara bütçeden her gün ayırdığınız oran 3 TL, "2 TL'si de hayrımız olsun, Bakanda kalsın, bunu çerçeveletir artık." dediler. (DEM PARTİ sıralarından alkışlar) Utanç vesikası olarak mı çerçeveletirsiniz yoksa bir başarı vesikası mı, bunu tarih gösterecek Sayın Bakan.
Bu oranlarla gençlerin Bakanlığı olduğu iddianız büyük bir tezat içindedir ve bilir misiniz bilmiyorum, Bourdieu diye biri vardır; eğer çoktan Hakk'ın rahmetine kavuşmamış olsaydı söylediği bir sözü sizin Bakanlığınız için söylediğini düşünürdük. Bourdieu der ki "Gençlik aslında bir laftan ibarettir." ve sizin Bakanlığınızda geçen gençlik de "gençlik" adı da bir laftan ibaret Sayın Bakan. Bu senenin Bakanlığının adında da "gençlik" var ama ne yazık ki gençlerin bütçesi yok. Fakat Sayın Bakan, bu bütün korkunç tablonun içerisinde gençler size bir el uzatıyor ve diyor ki "Gelin, bu Bakanlığın adında geçen gençliğin bütçesini hep birlikte yazalım. Bu Bakanlığı ikiye ayıralım, müstakil bir gençlik bakanlığı kuralım, gençlerin bütçesini oluşturalım." Aksi durumda, bugün olduğu gibi, gençler kapınızı çaldığında, sorunlarını size aktardıklarında onlara önerdiğiniz "Bakanlığımızın yüzme havuzları var. Gelin, spor yapın; bütün dertlere de devadır, şifadır, koruyucudur, önleyicidir." dışında, bir aldırmazlık dışında söyleyecek cevabınız da olmaz. Bu tavrı, üzgünüz ama...
GENÇLİK VE SPOR BAKANI OSMAN AŞKIN BAK - Bütçenin yüzde 70'i gençlerin, yüzde 70'i.
BERİTAN GÜNEŞ ALTIN (Devamla) - ...bu seneki Komisyon açıklamalarımıza da Komisyonda sorduğumuz sorulara da verdiğiniz cevaplarda da aynı lakayıtlığı görüyoruz Sayın Bakan, hemen ifade edelim. (DEM PARTİ sıralarından alkışlar)
Şimdi, biz size sorduk, dedik ki: Siz yüzde 0,02'yle, bu bütçeyle bağımlılıkta hangi mücadeleyi vereceksiniz?
GENÇLİK VE SPOR BAKANI OSMAN AŞKIN BAK - Eksik bilgi tamamı.
BERİTAN GÜNEŞ ALTIN (Devamla) - Bize cevap vermişsiniz, demişsiniz ki -aynen okuyorum- "Bizim için çalışmalarımız bağımlılıkla mücadeledir aslında, tüm bütçemizi öyle sayın." demişsiniz. Yani siz futbola bütçe yaptıracaksınız ama bizden bunu uyuşturucuyla mücadele olarak okumamızı istiyorsunuz. Bu cevap bize şunu gösteriyor: Uyuşturucu bağımlılığını ne kadar hafife aldığınızı gösteriyor, uyuşturucuyla mücadele etmek istemediğinizi bir kez daha itiraf ediyor. Şimdi, size tavsiyemiz şu: Uyuşturucunun gerçek yüzünü görmek istiyorsanız Sayın Bakan, sokaklara çıkın, sonra da gelin, bize uyuşturucuyla mücadelede sporun en güçlü koruyucu ve önleyici unsur olarak kabul edilip edilmeyeceğini bir kez daha söyleyin lütfen. Bu şekilde kabul etmiyoruz.
GENÇLİK VE SPOR BAKANI OSMAN AŞKIN BAK - Spor önleyicidir.
BERİTAN GÜNEŞ ALTIN (Devamla) - Bir başka sorumuzda demişiz ki: KYK'lerde yemeklerden böcek çıkıyor. Siz de bu cevapta diyetisyenlerden, gıda mühendislerinden bahsetmişsiniz, epey bir güzelleme yapmışsınız ama daha beş gün önce Dersim'de bir yemekten böcek çıktı, Muş'ta KYK'de tarihi geçmiş mantıdan 100'e yakın öğrenci zehirlendi. KYK'deki sorunlar bununla da bitmiyor, ne var? Eskişehir KYK'de bir hafta kombi çalışmıyor -ki Eskişehir çok soğuk bir yerdir- yurt müdürünün cevabı şu: "Bina kiralık, mülk sahibi inşallah tamir edecek, sonra gençlere inşallah biz de sıcak su vereceğiz." Bu cevap şaka değil Sayın Bakan. Aynı zamanda, size Kasım Bulgan'ı hatırlatmak isterim; Osmaniye'de kaldığı KYK yurdunda sıcak su olmadığı için soğuk suyla duş alıp bunun ardından kalp krizi geçirerek hayatını kaybeden genç arkadaşımız. Kasım'ın ardından ve Dersim'de yaşananlardan sonra, siz günün sonunda bu kürsüye gelip KYK yurtlarına övgüler yağdıracaksınız Sayın Bakan. Yapmayın, gerçekle yüzleşin; gerçekler bu değil.
GENÇLİK VE SPOR BAKANI OSMAN AŞKIN BAK - Dünyada eşi yok bunun, kapasitesi 1 milyon.
BERİTAN GÜNEŞ ALTIN (Devamla) - Ve tekrar sorduk size, Komisyonda sorduk bu sene, "Türkiye'den göç eden her 2 kişiden 1'i genç, bunun nedenini hiç düşündünüz mü; işsizliği, yoksulluğu, politik baskıları, ayrımcılığı, cinsiyetçiliği aklınızın ucundan geçirdiniz mi?" dedik, cevabınızı aynen okuyorum Sayın Bakan: "Yurt dışına gitmek, her gencimiz için dünyayla entegrasyonunun bir fırsatıdır. Yurt dışına giderek farklı bakış açıları kazanan gençlerimiz, döndükleri zaman bununla ülkemizin gelişimine katkı sunuyor." dediniz. Yahu, bu kadar da olmaz ya! Yani gerçekten olmaz. (DEM PARTİ sıralarından alkışlar)
SÜMEYYE BOZ (Muş) - Dönmüyorlar, dönmüyorlar.
GENÇLİK VE SPOR BAKANI OSMAN AŞKIN BAK - Ya, ASELSAN'da 15 bin mühendis var, eğitim alıp geldi.
GÜLÜSTAN KILIÇ KOÇYİĞİT (Kars) - Sayın Bakan, dinleyelim ama lütfen.
SÜMEYYE BOZ (Muş) - Bakan sırasında sürekli konuşuyorsunuz ya!
BERİTAN GÜNEŞ ALTIN (Devamla) - Sanırsınız, genç göçü... Turistik geziye gidiyorlar, turistik geziye gidip bir de geri dönecekler... Ya, bu böyle bir fenomen değil, genç göçü böyle bir şey değil Sayın Bakan. Gençler nefes alamadığı için, ekmek bulamadığı için, kimlikleriyle bu ülkede yaşayamadıkları için göç ediyorlar; sürgün ikilemindeler ve bir müzeye, geziye gitmiyorlar, sürgün yolundalar ve o sürgünden belki de dönmeyecekler Sayın Bakan. Dolayısıyla sanki siz, 38 üyesi olan OECD ülkeleri arasında üniversite mezunu genç işsizliğin üzerinde olan tek ülke değilmişsiniz gibi konuşuyorsunuz. Sanki genç işsizlik oranı TÜİK'e göre dahi yüzde 15,6 değilmiş gibi konuşuyorsunuz. Aynı zamanda, genç kadınları hesaba kattığımızda sanki bu oran 2'ye katlanmıyormuş gibi konuşuyorsunuz. Dolayısıyla siz hâlâ daha bir erkekler kulübü başkanı gibi davranıyorsunuz, gençlerin probleminden haberiniz yok Sayın Bakan. (DEM PARTİ sıralarından alkışlar)
GENÇLİK VE SPOR BAKANI OSMAN AŞKIN BAK - Daha dün gençlerle beraberdik.
BERİTAN GÜNEŞ ALTIN (Devamla) - Şimdi, ezcümle, biz şunu diyoruz: Gençlerin uyuşturucuyla hedeflendiğini söylüyoruz, siz "Gençler şınav çekin." diyorsunuz. "Gençler iş bulamıyor." diyoruz, siz "Millî sporumuz güreş." diyorsunuz. "Gençler geleceksizlikle baş başa." diyoruz, "Hadi gençler, sizi bir evlendirek." diyorsunuz. "Üniversiteli gençler barınamıyor." diyoruz, "Kiralar pahalı, evli öğrenciler var, yeni apartlar yapalım, evli öğrencilerin parasını verelim, kira desteği verelim." diyorsunuz. "Gençler göç ediyor." diyoruz, "Dünyayı geziyor." diyorsunuz. Dolayısıyla işimiz zor fakat yeni bir dönemin başlangıcındayız, fakat umudumuz yüksek. Biz gençler alaca karanlığın orta yerinde belki de hiç olmadığı kadar umutluyuz ve şunu söylüyoruz: Hiçbir genç arkadaşımız yalnız değil.
(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)
BERİTAN GÜNEŞ ALTIN (Devamla) - Mutlaka başaracağız. Genç başladık, genç kazanacağız. (DEM PARTİ sıralarından alkışlar)