GENEL KURUL KONUŞMASI
Konu: 2026 Yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanunu Teklifi ile 2024 Yılı Merkezi Yönetim Kesin Hesap Kanunu Teklifinin 3'üncü Tur Görüşmeleri münasebetiyle
Yasama Yılı:4
Birleşim:29
Tarih:11.12.2025

FARUK DİNÇ (Mersin) - Bismillahirrahmanirrahim.

Sayın Başkan, kıymetli milletvekilleri ve aziz milletimiz; sizleri selamların en güzeliyle selamlıyorum.

Türkiye'de gençlerin sorunlarını konuşacağız. Ancak iki yıldan uzun bir süredir Gazze'de gençleri, çocukları, kadınları ve insanlığı katleden barbar bir rejimi durduramadığımız için hem ülkemiz hem dünya gençliği adına üzüntülerimi ifade etmek istiyorum.

Şimdi, Bakanlık bütçesiyle ilgili tabii konuşacağız; bununla birlikte, özellikle yurt hizmetleri, burs ve kredi ödemeleri, gençlik kampları, gençlik merkezleri, amatör spor kulüplerinin desteklenmesi gibi geniş bir yelpazeyi kapsayan Gençlik ve Spor Bakanlığıyla ilgili birkaç şeye değinmek istiyorum.

Bununla birlikte, gençliğin artan ve çeşitlenen ihtiyaçları göz önüne alındığında mevcut bütçenin bazı alanlarda yetersiz kaldığı görülmektedir. Yükseköğrenim sürecinde burs ve kredi imkânlarının yetersizliği gençlerimizin temel sorunlarından biridir. Yurt kapasitelerindeki artışa rağmen özellikle büyükşehirlerde barınma sorunu devam ediyor. Öte yandan, üniversite mezunlarından oluşan diplomalı işsizler ordusu için yakın vadede kapsayıcı bir çözüm görünmemektedir. Planlı ve nitelikli bir eğitim politikası eksikliği nedeniyle Türkiye'de genç olmak, okurken burs ve barınma sorunlarıyla mücadele etmek demektir; mezun olduktan sonra ise yıllarca atama ya da iş beklemek anlamına gelmektedir. Sağlıklı, ahlaklı, üretken ve teknolojiyi insanlığın faydasına kullanabilen bir nesli yetiştirmek hepimizin ortak görevidir.

Kıymetli milletvekilleri, sağlam bir nesil ancak güçlü aileler ve huzurlu yuvalarla mümkündür. Bu vesileyle, defalarca dile getirdiğimiz evli öğrencilere yönelik yurt projesinin 2026 yılında uygulamaya konulacak olmasını memnuniyetle karşılıyor, Bakanlık yetkililerini tebrik ediyoruz. Aynı şekilde, evlenmek isteyip de maddi imkânsızlıktan dolayı evlenemeyen gençlere destekler artırılmalıdır. Evlenip de tüp bebek tedavisi dışında çocuk sahibi olmayan çiftlere de 3 çocuğa kadar bu tedavi tamamen ücretsiz olmalıdır.

Değerli milletvekilleri, yüz binlerce öğrencimiz kapsamlı bir af bekliyor. Siyaset kurumu olarak bu beklentiye çözüm üretmek zorundayız. Yüz kızartıcı suçlar hariç olmak üzere okulla ilişiği kesilmiş tüm öğrencilere yönelik bir af düzenlemesi şarttır. Gelin, hep birlikte bu gençlerimiz ile üniversiteleri arasındaki engeli kaldıralım, bir müjdeyle kapsamlı af çıkaralım, büyük bir umutla bu affı bekleyen gençlerimizin yüzünü güldürelim.

Kıymetli milletvekilleri, gençlerimizin en büyük sorunlarından biri de işsizliktir. On iki yıllık zorunlu eğitim modeli gençlerin uygun yaşta meslek edinmesini ve iş hayatına atılmasını zorlaştırmış, "her ile 1 üniversite" anlayışı ise niteliği artırmadığı gibi üniversite mezunu işsiz sayısını artırmıştır. TEDMEM'in 33 ülkeyi kapsayan 2024 Eğitim Değerlendirme Raporu'na göre Türkiye, üniversite mezunu işsizlik oranının genel işsizlik oranını geçtiği tek ülkedir. Almanya'yla nüfusumuz benzer olmasına rağmen, üniversite öğrencisi sayısında Almanya'nın 2 katından fazla bir sayıya ulaşmış durumdayız. Zorunlu eğitim isteğe bağlı ve yönlendirilmiş eğitime dönüşmedikçe bu kısır döngü devam edecektir. İşsizlik gerçeği gençlerin evlilik yaşını 30'a kadar yükseltmiş, bu da nüfus artış hızında ciddi bir düşüşe neden olmuştur.

Kıymetli milletvekilleri, bugün genç nesil ciddi bir manevi buhranla karşı karşıyadır. 5-6 yaşında ilim irfan sahibi olsun diye okullara emanet ettiğimiz çocuklarımız on iki yılın ardından suç örgütlerinin hedefi hâline gelebiliyorlarsa, 14-15 yaşındaki çocuklar uyuşturucu girdabının içine çekiliyorsa, şehirlerimiz çeteleşme sebebiyle emin beldeler olmaktan çıkıyorsa, gençlerimiz sanal ve reel kumarla köşeyi dönmeye yönlendiriliyorsa, internet bağımlılığı için...

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

SELÇUK ÖZDAĞ (Muğla) - Uzatmıyorlar Faruk Hocam.

ALİ MAHİR BAŞARIR (Mersin) - Başkanım, verebilirsiniz hem lehte hem aleyhte konuşuyor zaten, on dakika verin.

FARUK DİNÇ (Devamla) - ...Yeşilay Danışmanlık Merkezine başvuran her 5 kişiden 4'ü 18 yaşın altındaysa burada ciddi bir sorun vardır demektir.

BAŞKAN - Tamamlayın lütfen.

FARUK DİNÇ (Devamla) - Mevcut sistem çocuklarımızı ve gençlerimizi korumak yerine onları risklere açık bir hâle getirmektedir, temiz gençlerimizi suç örgütlerinin kolay hedefi hâline getirmektedir. Bu yapının tüm yönleriyle sorgulanması ve yeniden ele alınması gerekir diyorum, kıymetli gençlerimizi ve Genel Kurulu saygıyla selamlıyorum.