DEM PARTİ GRUBU ADINA MAHMUT DİNDAR (Van) - Teşekkürler Sayın Başkan.

Bildiğiniz üzere bugün 10 Aralık Dünya İnsan Hakları Günü, bu nedenle diyoruz ki insan, haklarıyla insandır. (DEM PARTİ sıralarından alkışlar) Dünyada ve ülkemizde fikir özgürlüğü başta olmak üzere temel hak ve özgürlükler için mücadele verirken yaşamını yitiren, sürgün edilen ve tutuklanan tüm insanları, insan savunucularını saygı ve minnetle, rahmetle anıyorum. (DEM PARTİ sıralarından alkışlar)

Değerli milletvekilleri, Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü bütçesi üzerine söz almış bulunuyorum.

Seyahat etme hakkı Anayasa’nın 23'üncü maddesiyle düzenlenmiş olup kişinin eğitime, sağlığa, kültüre, iş fırsatlarına, aile ziyaretlerine ve toplumsal yaşama erişimi sağlayan temel bir eşitlik hakkıdır. Tüm haklarda olduğu gibi bu hakkın uygulanması da herkes için eşit olmalıdır. İktidar politikaları sonucunda bazı kesimler kolaylıkla bu haklara erişebiliyorken bazı kesimler de bu haklardan mahrum bırakılıyor. Ulaşımda bölgesel eşitsizlikler, fahiş bilet fiyatları, sefer kısıtlamaları ya da keyfî kapatma kararları yalnızca teknik bir erişim sorunu değil doğrudan doğruya insan haklarının ihlalidir.

Van bölgede en yoğun nüfusa sahip bir metropoldür. Buna rağmen, 2025 yılında Van Ferit Melen Havalimanı üç ay boyunca uçuşa kapatıldı. Van Havalimanı'nın kapatılması sonucu halklarımız Muş'a, Ağrı'ya, Hakkâri'ye gitmek ve oradan uçmak zorunda kaldılar. İstanbul'dan Antalya'ya dakikada bir uçak planlanıyor ama milyonlarca yurttaşın yaşadığı Van, Hakkâri, Muş gibi illerde yeterli sefer yok, alternatif yok, makul bilet fiyatları yok Sayın Bakan. Van'dan Ankara'ya, İzmir'e gelmek, İstanbul'dan Paris'e gitmekten daha pahalı ve zor olmamalıdır. Bu, halkımıza yapılan büyük bir saygısızlıktır, haksızlıktır ve derhâl son bulmalıdır. (DEM PARTİ sıralarından alkışlar)

Değerli milletvekilleri, bildiğiniz üzere Van, İran sınırında olan bir kentimizdir. Sınırın iki yakasında Kürt halkı yaşamaktadır. Konulan sınır duvarlarına ve tüm ayrıştırma politikalarına rağmen halklarımız birbirinden koparılamamıştır. Van'a İran'dan her yıl yüz binlerce turist gelmektedir. Aynı şekilde Vanlılar da hem ticari hem de turistik nedenlerle yoğun bir şekilde İran'a gitmektedir. Buna rağmen Tahran'dan, Tebriz'den Van'a direkt uçak seferleri yoktur.

Sayın Bakan, lütfen konuşurken meşgul olmayınız.

Bakanları meşgul etmeyiniz arkadaşlar, bizi dinlesinler, lütfen. (DEM PARTİ sıralarından alkışlar)

Van'a gelmek isteyen İranlıların önce İstanbul'a gitmeleri gerekiyor. Peki, bilet fiyatları ne kadar sizce? İstanbul-Paris bileti 6-7 bin lirayken Van'dan Tebriz'e bilet fiyatları 25 bin ila 45 bin lira arasındadır. Bu nasıl bir şeydir arkadaşlar?

MEHMET EMİN EKMEN (Mersin) - Çok dolduruyorsunuz, yanlış yapıyorsunuz.

MAHMUT DİNDAR (Devamla) - Sayın Bakan, uçak aynı uçak, mesafe aynı mesafe, süre aynı süre; peki, bu nasıl adaletsizliktir? Niye böyle Sayın Bakanım? (DEM PARTİ sıralarından alkışlar)

Sayın Bakan, Van'dan Moskova'ya, Tahran'a, Erbil'e, Urmiye'ye direkt seferler düzenlenirse ticaret bir nebze de olsa canlanmış olup derin bir ekonomik kriz ve işsizlikle, yolsuzlukla mücadele eden Van esnafı az da olsa rahat bir nefes almış olacak.

Başka bir temel sorun da Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü ve uçak firmalarının Kürtçe duyuru ve yönlendirme yapmamasıdır. Değerli arkadaşlar, yurt içi seferlerinde Van'a giden yolcuların yüzde 90'ı Kürt olan bir uçakta İngilizce anons yapılmaktadır ama Kürtçe anons yapılmaması sizce de ayrımcılığın bir örneği değil mi Sayın Bakan, buradan soruyoruz. (DEM PARTİ sıralarından alkışlar) Kürtçe bu ülkede milyonların ana dilidir, yok saymakla yok olacak bir dil değildir. (DEM PARTİ sıralarından alkışlar)

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

ZÜLKÜF UÇAR (Van) - Sayın Başkan, bir dakika daha alalım.

GÜLÜSTAN KILIÇ KOÇYİĞİT (Kars) - Van'a torpil yapın.

DİLAN KUNT AYAN (Şanlıurfa) - Önemli şeyler söylüyor Sayın Başkanım.

MAHMUT DİNDAR (Devamla) - Havalimanlarında ve uçak seferlerinde Kürtçe bilen personelin istihdam edilmesi ve Kürtçe yönlendirme yapılması için Hükûmetin ve Bakanlığınızın en başta yerine getirmesi gereken bir sorumluluktur diyor, ayrımcılıktan vazgeçin diyor, Genel Kurulu saygılarımla selamlıyorum. (DEM PARTİ sıralarından alkışlar)