| Komisyon Adı | : | ADALET KOMİSYONU |
| Konu | : | |
| Dönemi | : | 28 |
| Yasama Yılı | : | 4 |
| Tarih | : | 21 .07.2026 |
BERİTAN GÜNEŞ ALTIN (Mardin) - Yok ama anlaşamadığımız için biz tarihsel görevimize tekrar devam etmek yani yapmak zorundayız çünkü bu madde eğer bu kadar konuşmaya rağmen, eğer çocuğun üstün yararını bu kadar etkileyecek bir madde olduğunun altını çizmemize rağmen, evrensel hukuk ilkeleriyle, Çocuk Hakları Sözleşmesi'yle olan bağını kurmamıza rağmen hâlâ daha bu şekilde karşımıza geliyorsa demek ki burada bir ısrara ihtiyaç var ve biz de o ısrarda bulunmakta ısrarcıyız, ısrarda ısrarcıyız.
Şimdi, Başkan, SİR raporu bir çocuğun gelişim özellikleri ile takvim yaşını birbirinden ayırt etmek için kullanılan en önemli yöntemlerden biridir. Çocuk çalışan herkes bilir ki zaman zaman takvim yaşı ve çocuğun bilişsel ve sosyal gelişimi birbirini karşılamayabilir yani bir çocuk 18 yaşındayken 18 yaşındaki bir çocuk özelliği göstermeyebilir, 15 yaşını doldurmuş bir çocukken 15 yaşındaki çocuk özelliklerini göstermeyebilir bilişsel ve sosyal olarak ve takvim yaşı ile bilişsel ve sosyal gelişim yaşı arasındaki tutarsızlığı ifade etmesi açısından en bilimsel yöntem, çocuk için en uygun yöntem SİR'dir fakat SİR'in bugün mevcut durumu dahi eleştiri konusudur çünkü neden? SİR yazacak sosyal hizmet uzmanlarının yetersizliği, SİR'in şu anda sadece teknik bir kâğıt parçasına dönüşmüş olması, nitelik açısından yaşadığı sorunlar, sosyal hizmet uzmanlarının angarya işlerle, kâğıt süreçleriyle asıl yapması gereken işi yapamamaları, sosyal hizmet uzmanlarının SİR yazarken araç bulamamaları gibi, teknik problemler gibi pek çok şeyi konuşmamız gerekirken ne yazık ki bütün bunların ötesinde SİR'i kısıtlayan ve 15 yaşa indirgeyen bir akılla karşı karşıyayız. Dolayısıyla, biz bu meselenin çok kritik olduğunu düşünüyoruz çünkü 15-18 yaş aralığındaki çocuklar zaten SSÇ Komisyonunun asıl özneleriydiler çünkü en çok bu gruptaki çocuklar konuştuğumuz suçları ortaya çıkarıyor ya da bu suç örüntüleri en fazla bu çocuklarda ortaya çıkıyor. En çok bu çocuklar için tedbir almamız gerekirken biz SİR raporunu 15'te sınırlandırmadaki ısrarın nedenini anlamıyoruz. Neden burada çok açık bir örneklem varken, 15-18 yaş aralığındaki çocuklar diğer yaş gruplarına göre daha fazla suç işliyorken, onların en çok SİR'e ihtiyacı varken, neden bu sınırlamayı yapıyoruz, neden bu sınırlamada ısrar ediyoruz, neden çocuğun üstün yararını gözetmiyoruz sorusunu ısrarla ısrarla ısrarla sormak istiyorum çünkü biz bir türlü anlam veremiyoruz. Buradaki ısrarın çocukluk yaşına olan müdahaleden başka bir açıklamasının da olmadığını düşünüyoruz.
Yine, isnat edilen suç aynı olsa bile, koruma ihtiyacı, risk düzeyi ve müdahale yöntemi açısından çocuklar tamamen farklılaşırlar ve bu farklılaşmayı ortaya çıkaracak mekanizmanın adı SİR'dir. Aynı zamanda, uluslararası araştırmalar göstermektedir ki yeniden suç işlemeyi azaltan uygulamalar cezanın ağırlığı değil, ihtiyaca uygun müdahalelerdir ve ihtiyaca uygun müdahalelerde yargılama aşamasında en çok yararlanan belge olması açısından SİR'e atıflar yapılır fakat biz bugün bir noktada 15 yaşa kadar zorunlu olarak iyi bir şey yaparken -tırnak içerisinde söylüyorum- en çok suç işlediğini iddia ettiğimiz yaş aralığı olan 15 ve 18 yaş aralığını dışarıda bırakarak demek ki suçu engelleme gibi bir niyetimizin olmadığını deklare ediyoruz. Demek ki bizim böyle bir niyetimiz yok. Eğer böyle bir niyetimiz varsa en çok 15 ve 18 yaş aralığındaki çocuklar bunu yapıyor. Neden o zaman SİR onlara mecburi bir hâle getirilmiyor? Neden çocukların bu suç bağlamından koparılması için en etkin araç olan SİR'in daha nitelikli bir hâle gelmesini tartışmak yerine bugün SİR'in daha da sınırlandırılmış bir hâlini tartışıyoruz. Bunların hepsi...