İDRİS ŞAHİN (Ankara) - Arkadaşlarımızın "usule dair polemik" sözü kavramını asla kabul etmiyoruz. Bakın, biz İç Tüzük'ü açıp maddesini okuyarak İç Tüzük 63'ün neyi emrettiğini, devamında bu komisyonlara devamlılığın ne ihtiva ettiğini İç Tüzük'e dayanarak ifade ettik dolayısıyla buradaki bizim itirazlarımızı, polemik gibi dillendirmek yakışıklı bir davranış değil, bir Komisyon üyesine, bir hukukçu kimliğiyle Şengül Hanım'a yakışmamıştır. Bu sözünü lütfen tavzih etsin. Biz polemik yapmıyoruz, İç Tüzük'ün bize sağladığı imkânları kullanmaya çalışıyoruz, İç Tüzük'te neyi emrediyorsa onu ifade ediyoruz, başkaca bir şey söylemiyorum.

BAŞKAN CÜNEYT YÜKSEL - Teşekkür ediyorum.

BAŞKAN CÜNEYT YÜKSEL - Değerli milletvekilleri, hepinizi dinledim, usulle ilgili bugüne kadar siz kıymetli milletvekillerimiz de aslında dile getirdiniz.

Birincisi: Her zaman burada çok demokratik ve medeni bir şekilde bu tartışmaları yaptık hem usule ilişkin hem de esasa ilişkin olarak. Şimdi kıymetli milletvekilimizin bahsetmiş olduğu İç Tüzük'ümüzün 63'üncü maddesi tabii ki Genel Kurul kısmında yani İç Tüzük'ün Üçüncü Bölümünde Genel Kurula ilişkin bir madde olduğunu bildiğinden eminim ama...

İDRİS ŞAHİN (Ankara) - Çok net yansımayla..

BAŞKAN CÜNEYT YÜKSEL - ...kıyasen bunu uygulayabiliriz ama bunu uygulamış olsa idik, bizler işte ikişer milletvekiline söz verecektik, üçer dakikayla sınırlandıracaktık, bundan daha fazla konuşma imkânı vermeyecektik yani 63'üncü maddeyi ben eğer uygulamış olsaydım. Aslında burada çok net bir şekilde 63'üncü madde bunları ifade ediyor.

Bugüne kadar tutumumda her zaman, bundan evvel, bizim arkadaşlarımızdan bazıları dahi olsa konuşmaların belli süreyle yapılmasını isteseler dahi biz bunu yapmadık dolayısıyla usule ilişkin de her zaman burada aslında bu tartışmaları rahatlıkla yaptık. Dolayısıyla benim usulle ilgili tartışma yapılıp yapılmaması konusunda herhangi bir şekilde "Bu usul esasa mukaddemdir." ilkesine aykırı bir tutumumun olmadığını Türk hukukuna göre, İslam hukukuna göre, Roma hukukuna göre, tüm hukuklara göre, evrensel hukuka göre bunun geçerli olduğunu en iyi bilenlerden biriyim. Onun için de bugüne kadar bu açıklamaları her zaman yaptım çünkü ben de biliyorum, usul hukukun...

İDRİS ŞAHİN (Ankara) - Zaten sıkıntı orada Başkan, bilerek uygulamamak en büyük hata. Bilmeseniz zaten sıkıntı yok.

BAŞKAN CÜNEYT YÜKSEL - Hayır, uyguladım ama. Bakın uyguladım, onu anlatmaya çalışıyorum.

İDRİS ŞAHİN (Ankara) - Ama siz teklif sahibine söz verdikten sonra bize bu sözü verdiniz. Biz orada üç dakikayla kendimizi sınırlamayacağız.

BAŞKAN CÜNEYT YÜKSEL - Şöyle, hayır uyguladım çünkü ben esasa girmediğimizi ve teklifin tümü üzerinde henüz konuşulmadığını bilerek bunu uyguladım. Usulün hukukun güvencesi olduğunu gayet iyi biliyorum ancak usul tabii ki esası görüşmeyi engelleyen de bir araç olmamalı diye ben düşünüyorum. Bu konuda da tekrar ediyorum: "Usul esasa mukaddemdir." sözü usul kurallarına titizlikle uyulmasını ifade ediyor yoksa bu, usule ilişkin her itirazın özellikle Meclisimizin, veyahut Komisyonumuzun çalışmalarını durduracağı anlamına da gelmez. Yani her isteyen milletvekilimiz kafasına göre "Ben burada usul tartışması açıyorum." diye çalışmaları da engelleyecek bir tutum içerisine giremez. İç Tüzük'ümüz açık olduğu sürece biz Başkanlık olarak da, Başkan olarak da İç Tüzük'e, Anayasa'ya uygun bir şekilde uygulamaları yürüttüğümüz müddetçe, bu, tabii ki farklı değerlendirmeler nedeniyle yapılan usul itirazlarının görüşmeleri de akamete uğratmaması gerekir diye düşünüyorum.

Ben şunu da söylemek istiyorum: Yani, dediğim gibi, bu ilke gerçekten evrensel bir ilke. Yani bu Türkiye Büyük Millet Meclisi, Genel Kurulumuz, Komisyonumuz aynı zamanda millet iradesinin de tecelligâhı dolayısıyla bu iradenin gereği olan yasama faaliyetinin de İç Tüzük'e uygun şekilde kesintisiz devam etmesi hepimizin ortak sorumluluğudur.

Şimdi, ben spesifik olarak şunu ifade etmek istiyorum: Değerli milletvekilleri, İç Tüzük'ümüzde aslında çok açık bir şekilde 35'inci maddemiz de var. Komisyonumuza ait bir raporun Genel Kurulda görüşülmesi sırasında Komisyonumuzun toplanmasını engelleyen bir hüküm bulunmamaktadır. Bakın, ben size bir belge göstereceğim. Bu, Komisyonumuzun daha önce almış olduğu 1 no.lu karar, bu karar uyarınca Başkanlık Divanından Komisyonumuzun Genel Kurulun toplantı saatlerinde görüşme yapabilmesi için izin alınmıştır. Burada çok açık, net bir şekilde ifade ediliyor. Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlık Divanı Kararı, Karar No: 70, Karar Tarihi: 18 Haziran 2025 "28'inci Yasama Dönemi 2'nci Devresi süresince Türkiye Büyük Millet Meclisi Genel Kurulunun toplantı saatlerinde görüşme yapma izni isteyen Adalet Komisyonu Başkanlığının taleplerinin İç Tüzük'ün 35'inci maddesinin 2'nci fıkrası uyarınca uygun bulunmasına karar verildi." deniliyor dolayısıyla Genel Kurulun yoğun programı nedeniyle...

İDRİS ŞAHİN (Ankara) - Pekâlâ, o yazıda Adalet Komisyonunun bir kanun teklifi Genel Kurulda görüşülürken Adalet Komisyonunda biz tekrar çalışmak istiyoruz mu dediniz yoksa Genel Kurul çalışırken Komisyon için mi istediniz?

BAŞKAN CÜNEYT YÜKSEL - Sadece Adalet Komisyonu için de geçerli değil bu, diğer komisyonlarımız için de geçerli dolayısıyla Genel Kurulun yoğun programı nedeniyle -az önce milletvekillerimiz de ifade ettiler- önümüzdeki kanun teklifinin görüşülmesine bugün başlayacağız.

İDRİS ŞAHİN (Ankara) - Sayın Başkan, gayet iyi biliyor da etrafında oturan arkadaşların hukukçu kimliği unuttu.

BAŞKAN CÜNEYT YÜKSEL - Dolayısıyla, burada daha önce yani komisyon öncesinde de -Sayın Uçar'ın bahsetmiş olduğu doğru- ben bütün Komisyon üyelerimizi çağırıyorum, bir öngörüşme yapıyoruz. Bugün yapamamamın sebebi de cenazem olmasından dolayıdır onu da ifade edeyim. Onun için ben doğrudan Komisyon çalışmasına gelmek durumunda kaldım, bundan dolayı da kusura bakmayın ama değerli milletvekilleri, tutumumda bir değişiklik yoktur.

Dolayısıyla, şimdi teklifin tümü üzerinde söz talep eden Komisyon üyelerine sıra vereceğim ama bundan önce on ikinci yargı paketiyle ilgili değerli arkadaşlarımıza önceden de bilgi verdik, bir görüşme yapmamız gerekiyor yan tarafta. Onun için sizlerden bir ara vermemizi burada istirham ediyorum.