| Komisyon Adı | : | DIŞİŞLERİ KOMİSYONU |
| Konu | : | Türk Devletleri Teşkilatı Sivil Koruma Mekanizmasının Kurulmasına İlişkin Anlaşmanın Onaylanmasının Uygun Bulunduğuna Dair Kanun Teklifi (2/3615) |
| Dönemi | : | 28 |
| Yasama Yılı | : | 4 |
| Tarih | : | 13 .05.2026 |
DERYA BAKBAK (Gaziantep) - Sayın Başkan, değerli üyeler; görüştüğümüz bu kanun teklifi, Türk Devletleri Teşkilatı Sivil Koruma Mekanizmasının Kurulmasına İlişkin Anlaşma'nın onaylanmasını öngörmektedir. Bu anlaşmanın neden önemli olduğunu en iyi bilenlerden biri olarak sizlere aktarmak istiyorum. 6 Şubat depremlerinde kardeş devletlerin sahaya inişini, o dayanışmayı bizzat sahada gören bir Gaziantep Milletvekili olarak bu anlaşmanın kıymetini çok daha iyi anlıyorum. 6 Şubat 2023 depremi, Türk dünyasının Türkiye'ye nasıl sahip çıktığını açıkça ortaya koydu. Azerbaycan 867 kişilik sağlık personeli ve arama kurtarma ekibi, 15 uçak ve 350'den fazla tırla bölgeye insani yardım ulaştırdı ve 15 milyon dolar maddi destek sağladı. Kazakistan'dan gelen 100 kişilik arama kurtarma ekibi enkaz altında 7 kişiyi sağ kurtardı, 1 milyon dolar acil destek fonu tahsis edilmesinin yanında Kazak vatandaşların bağışlarıyla toplanan 15 milyon dolar da ülkemize iletildi, 100'den fazla geleneksel otağ afetzedelere barınak olarak sağlandı. Kazakistan Hükûmeti tarafından seçim bölgem Nurdağı'nda inşaatı tamamlanan 960 öğrenci kapasiteli ilkokul önümüzdeki eğitim öğretim yıllarında kapılarını açacak. Özbekistan'ın 171 kişilik ekibi 18 vatandaşımızı enkaz altından kurtardı, sahra hastaneleri kurarak binlerce kişiyi tedavi etti, günde 10 bin kişiye sıcak yemek dağıttı ve 2 milyon dolar nakdi yardım sağladı. Kırgızistan ekipleri 8 kişiyi enkazdan kurtardı, 124 geleneksel otağ gönderdi ve 2 milyon dolardan fazla nakdi yardımı ulaştırdı. Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti ise 249 arama, kurtarma ve sağlık personelinin yanı sıra 100 tır yardım malzemesiyle bölgemizde yerini aldı.
Bu tablo son derece kıymetlidir ve Türk dünyasının sözde kalmayan bir dayanışma içinde olduğunu kanıtlamıştır. Ancak şunu açıkça söylemek gerekir ki tüm bu yardımlar herhangi hukuki bir çerçeve veya önceden belirlenmiş bir protokol olmadan gerçekleşti. Bu organizasyonun, bu koordinasyonun daha hızlı olması ve can kayıplarının olmaması bizim için önemlidir. Afet yönetiminde zaman hayat demektir. Önümüzdeki anlaşma tam olarak bu boşluğu doldurmaktadır. 6 Kasım 2024'te Bişkek'te imzalanan bu metin, ortak afet müdahale kapasitesi, standart eğitim protokolleri ve kalıcı bir koordinasyon yapısı kurmaktadır. İstanbul merkezli sekretarya sayesinde olası bir afet durumunda kardeş devletlerle anında ve planlı biçimde harekete geçebileceğiz, aynı protokollerle eğitilmiş ekipler sahada değerli zaman kaybı yaşamadan birlikte çalışabilecek. Bu anlaşma 6 Şubattaki sahada kendiliğinden ortaya çıkan kardeşliği kurumsal ve hukuki bir zemine oturtmaktadır, gönüllü dayanışmayı kalıcı bir yapıya dönüştürmektedir. Komisyonumuzu bu anlaşmayı onaylamaya davet ediyor, saygılarımı sunuyorum.