| Komisyon Adı | : | (10/1912,3375,3376,3377,3378,3379) Esas Numaralı Meclis Araştırması Komisyonu |
| Konu | : | |
| Dönemi | : | 28 |
| Yasama Yılı | : | 4 |
| Tarih | : | 16 .12.2025 |
BERİTAN GÜNEŞ ALTIN (Mardin) - Teşekkür ediyorum Sayın Başkan.
Bütün milletvekillerini de saygıyla selamlıyorum.
Öncelikle önermiş olduğunuz modelin yani sosyoekolojik modelin bizler hem suç araştırmalarında hem bağımlılıkla mücadelede hem akran zorbalığı gibi çocuğu ilgilendiren konularda kullanılan ve hatırı sayılır bir model olduğunu söylememiz gerekiyor. Bu modelin tabii ki daha önce denenmiş olması, başka ülkelerde hem suç hem bağımlılık hem akran zorbalığı gibi meselelerde kullanılmış olması bize sonuçlarını da veriyor. Bu sonuçların en başında bu yöntemin kapsamlı bir yöntem olduğu, teşhiste çok güçlü bir yöntem olduğu, nedenleri iyi araştırdığı ve nedenleri iyi ortaya koyan bir model olduğu gibi zaman zaman modelin kendi içindeki handikaplar sebebiyle pratik olmadığı ve aynı zamanda sonuç odaklı ilerlerken de bazı sorunlarla karşılaştığını biliyoruz.
Şimdi, bizim önerimiz şu: Sosyoekolojik model iyi bir model ve bize bu öneriyi yapmış olmanız da bizler için olumlu fakat biz bu modelin yanına eklektik olarak iki modelin daha eklenmesi gerektiğini öneriyoruz Komisyona. Birincisi sosyoekolojik modelin yanında gelişimsel model ve elbette onarıcı adalet modeli eğer bu üç modelin eklektik bir şekilde uygulanmasının metodolojik olarak daha iyi sonuçlar verdiğini literatürde de bulabiliriz. Neden bu modele ilişkin gelişimsel kuramı ve onarıcı adalet kuramını da önerdiğimi de açıklayayım: Gelişimsel kuram içerisinde çocukların hem bütün gelişim evreleri içerisinde suçla olan ilintisinin pedagojik olarak, psikolojik olarak, sosyolojik olarak incelenmesinin dayanaklarını bize verip suçu ve çocuk suçluluğunu daha iyi tanıyıp gelişimsel olarak daha iyi müdahaleler, daha iyi programlar, daha iyi politikalar üretmemize sebep olacağı için. Üçüncü model olan onarıcı adalet modelinin ise suçla ilişki ortaya çıktıktan sonra yani suç ve çocuk örüntüsü ortaya çıktıktan sonra bu örüntüde en başarılı olan ve çocuk suçluluğunu en hızlı şekilde düşüren ve buna dair önleyici bir mekanizma oluşturması sebebiyle cezayı değil, sorumluluğu artırması ve suçla çocuk noktasına bir içgörü geliştirmesi sebebiyle de onarıcı adalet yaklaşımını da bu pakete ekleyerek DEM PARTİ olarak bizim metodoloji önerimizin sosyoekolojik model, gelişimsel kuram ve onarıcı adalet yaklaşımı olduğunu iletmek isterim. Bu eklektik modelle ben eminim eğer bir çözüm burada oluşmuş olan ve bu Komisyonun kurulmasına da vesile olan bu irade bu yöntemi belirlediği takdirde bence önemli sonuçlar alacak.
Sonuç itibarıyla bu dünyada olan bir fenomen, dünyanın mücadele ettiği bir fenomen, sadece Türkiye'de gördüğümüz bir fenomen değil. Dolayısıyla, daha önce denenmiş, modelleri yapılmış çözüm öneriyle birlikte bizler bunu Türkiye düzlemine ve buradaki sorunlara indirgeyerek daha olumlu çalışmalar yapabiliriz.
Şimdi, çalışmayı giderkenki yolda bugün hem metodolojiyi konuşuyoruz hem uzmanları ve burada dinleyeceğimiz kurumların isim önerilerini konuşacağız. Burada bizim önerimiz şu: Lütfen, daha önceki komisyonlar gibi, muhalefetin önerilerine kapalı bir oturum sergilemeyelim, dediğimiz gibi, çocuk, multidisipliner ya da disiplinler üstü, siyasetüstü bir yerde. Dolayısıyla, bizlerin önerdiği, özellikle Diyarbakır, Mardin, Van, Urfa'da çocuklarla çalışan, doğrudan sahada olan kurumların da davet edildiği, her bölgenin sözünün söylendiği... Türkiye'deki artan suçluluğun, özellikle çocuklardaki oranının da dikkate alınması sebebiyle bizlerin önerisinin de muhakkak olması gerektiğini, olmaması durumunda eksik kalacağını ve bizlerin de buraya aidiyetinin ne yazık ki düşeceğini belirtmek istiyorum. Bizler kurum önerilerimizi bugün size sunacağız. Bunun haricinde de biliyorsunuz, çocukla ilgili meseleler Türkiye'deki bütün sivil toplumun şu anki ana meselelerinden biri ve bize ulaşan EŞİK Platformunun da Komisyona davet edilmek üzere hazırlamış olduğu bir uzman listesi var. Ben bu listeyi de EŞİK Platformu adına sizlere sunmak isterim. EŞİK Platformu hem onuncu hem on birinci yargı paketlerinde çocukların kapatılmasına ilişkin meselelerde aktif rol oynamış, burada çocuğun üstün yararını gözeten programların çıkarılması için çalışma yürüten bir kurum olarak burada. Kadınlar burada da iradelerini gösteriyorlar, burada da hem bugüne hem yarına dair sözlerini söylemek istiyorlar. Bu sebeple, EŞİK'in kurum taleplerini ve yaptıkları araştırmayı da sizlere iletmek istiyorum. Kabaca söyleyeceklerimiz bu kadar.
Başarılar diliyorum, kolaylıklar diliyorum.