ORHAN SARIBAL (Bursa) - Değerli arkadaşlar, burayı biraz açmak gerekti anladığım kadarıyla. Şimdi, temel sorun; ortada bir kayıt sistemi yetersizliği, başarısızlığı olmadığını anlamak zorundayız. Burada 2 şey var. 1) ÇKS sisteminin eksik olması ya da var olan parselasyon ya da sistemin yüzde 60'a hizmet etmesiyle ziraat odasının bu sistemin dışında bırakılması arasındaki bu farklılığı iyi görmek zorundayız. Ne demek istiyorum? Örneğin ben tarla sahibiyim -birinci sorun- ama Cengiz Bey üretim yapıyor. Desteği ben alıyorum, ÇKS'ye ben kayıtlıyım, asıl üreten kişi orada, onun kaydı yok. Bu, temel problem; bu, çiftçinin sigorta yapmasına engel olan temel bir sorun.

2'nci mesele: Eğer bir ailede babadan, anneden çocuklara miras kaldıysa bu miras sonrası kardeşlerden birileri birine rıza göstermediği için muvazaalı yani sorunlu olduğu için onlar da kayıt yapamıyorlar ÇKS'ye.

3'üncü temel mesele: Bakın, resmî -hazine, Maliye, bakanlık, belediyeler, neyse, aklınıza gelen bütün kurumlar- kurumların -ecrimisil var veya yok- kullandığı araziler ÇKS'ye kayıtlı olamıyor çünkü aralarında kira sözleşmeleriyle ilgili sorunlar var. Bakın, özellikle sera bölgelerinde o kadar çok böyle sera yeri var ki bunlar mülkiyet meseleleri ve kiralama meseleleri üzerinden hiçbirini ÇKS'ye giremiyorlar, ÇKS'ye giremeyince sigortalama da yapamıyorlar yani aslında temel mesele bu.

Bu işin Bakanlık tarafından buraya getirilmesi aslında bu dediğimiz temel hiçbir sorunu çözmüyor, oysa bizim çözmemiz gereken bunlar yani mal sahibi ile üretenin farklı olması, ÇKS'ye üretenin dâhil olması. 2'ncisi: Miras hukukundan kaynaklanan mirasçı yerlerle ilgili mutlaka bir çözüm üretmek lazım; onlardan, aileden bir kişinin bunu yapmasını sağlamak lazım. O, ilk planlama maddesinde vardı ama o yeterli değil, orada çok sorun çıkacak, uygulanma şansı yok, mümkün değil ve elbette sonuncusu da vakıf arazileri gibi, vakıflardan kaynaklanan araziyi kullanan kişi... Arazi sahibi olan hazine, belediyeler yani kamu kurumları ile araziyi kullanan çiftçiler arasında yaşanan sorunlar. Bugün, bu "ÇKS" dediğimiz Çiftçi Kayıt Sistemi'ndeki yüzde 60 gibi, verimsiz gibi görünen bu oranın temel sebebi bu; yoksa Çiftçi Kayıt Sistemi'nden kaynaklanan temel bir sorun yok.

Bu dediğimiz 3 temel sorun çözülürse, 4 temel sorun çözülürse ÇKS kayıtlarının çok yüksek oranda bu sisteme hizmet edeceğini görüyoruz ama Bakanlık, Bakan, Bakanlık da demeyeceğim, bizatihi Bakan, burada çok net, eskiden kalan bir hesabı bugün görmek istiyor; bu kadar net.

Komisyondaki değerli arkadaşlar -dilerim ve isterim ki- bu doğru bir şey değil. Bizim, ziraat odalarını yok saymamız, kenara koymamız, itibarsızlaştırmamız, onların elbette varlığını yok saymayacaktır, onları yok etmeyecektir ama ziraat odaları yaşamalı, hatta daha güçlü örgütler olarak, çiftçi örgütü olarak sisteme dâhil olmalı, daha fazla sorumluluk almalı. Böylece Bakanlık kendisine ait olmayan birçok işi yapma yükünden de kurtulmalı; bu kadar net.

Teşekkür ediyorum.