| Komisyon Adı | : | PLAN VE BÜTÇE KOMİSYONU |
| Konu | : | 2022 Yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanunu Teklifi (1/283) ile 2020 Yılı Merkezi Yönetim Kesin Hesap Kanunu Teklifi (1/282) ve Sayıştay tezkereleri a) Gençlik ve Spor Bakanlığı b) Spor Toto Teşkilat Başkanlığı |
| Dönemi | : | 27 |
| Yasama Yılı | : | 5 |
| Tarih | : | 23 .11.2021 |
MUSTAFA ADIGÜZEL (Ordu) - Sayın Bakan, Bakanlık bürokratları; hoş geldiniz. Bütçemiz hayırlı olsun.
Kıymetli arkadaşlar, Gençlik ve Spor Bakanlığının bütçesi 27 milyar TL ancak bağlı kuruluş Spor Toto'nun 2020 yılı hasılatı 70 milyar lira. Ya, bizim, Bakanlıktan önce bu Spor Toto'yu bir konuşmamız lazım.
Biraz geriye giderek, şu andaki Spor Bakanının Bakan olmadan önce altı yıl yönettiği kuruma bir bakalım. Bakan olduktan sonra, 2018 yılında iki yıl burası vekâleten yürütüldü, daha sonra bir atama yapıldı. Ben de geçen yıl bir açıklama yapmıştım, dedim ki: "Sayın Bakan herhâlde Bakanlık bittikten sonra bu Spor Toto'ya geri dönecek, o yüzden burayı vekâleten yürütüyor." Yanlış bir değerlendirme yapmışım, sonradan fark ettim; aslında Sayın Bakan Spor Toto'dan hiç ayrılmamış. Nasıl mı? Çıkarılan Spor Toto Teşkilat Başkanlığı Görev, Yetki ve Sorumluluk Yönetmeliği'nin "Yönetim Kurulu" başlıklı 9'uncu maddesinde Yönetim Kurulunun 5 üyeden oluşacağı, Bakanın Yönetim Kurulu Başkanı olduğu, Bakan ve teşkilat başkanının doğal üye olduğu ve diğer 3 üyenin de Bakan tarafından iki yıl için atanacağı yazılı fakat bu 3 üyenin kim olduğunu biz bilmiyoruz, Sayıştay da bilmiyor. Sayıştay sormuş, cevap alamadığını söylemiş. Sayın Bakan itiraz ediyor ama 7, 8, 9, 11'inci sayfalarda aynen şu cümle kullanılmış: "Kimlerin katıldığı belli olmayan ve bir tutanağa bağlı olmayan..." diyor. Kim diyor? Sayıştay diyor. Yani hem üyeler belli değil hem de bir tutanağı yok. Devlette kayıtsız yönetim, kayıtsız kurum olur mu? Burada ne yapılıyor da kim oldukları belli olmayan kurulun bir de tutanağı tutulmuyor, karar kayıtları yok?
Şimdi, biz, tabii, bugüne kadar birçok bakanlığa, millet adına, mali tablosunu, işte "Burada bir yolsuzluk var mı? Kayıt dışı paralar var mı?" diye soruyoruz. Biz bugün kayıt dışı parayı değil, kayıt dışı bir kurumu soruyoruz, Spor Toto Teşkilat Başkanlığını soruyoruz. Konuştuğumuz şey az şey değil arkadaşlar. Bakın, 2020 yılında Spor Toto Teşkilatının hasılatı 70 milyar, aynı 2020 yılında Bakanlığın bütçesi 18 milyar; neredeyse 4 katı bir kaynaktan bahsediyoruz ve bu kaynak kayıtsız bir şekilde kullanılıyor. Âdeta Spor Toto Teşkilat Başkanlığı Türk sporunun kara kutusudur ve Hükûmetin örtülü ödeneği şeklinde kullanılıyor. Nasıl mı? Birçok özel ve tüzel kuruluşa para aktarımı yapılıyor ve Sayıştay da bunları denetleyemediğini söylüyor. Ama bakın, bunun nedeni de Spor Toto Teşkilat Başkanlığının 5018 sayılı Kanun'a tabi olmaması, aynı Varlık Fonu gibi Sayıştay tarafından yeterli denetim yapılamaması. Mesela burada kimlere para aktarılıyor? Söyleyelim: Mesela bu toplum yararına dernek kapsamında -Sayın Bakanın geçen de açıklamaları var- 90 milyon lira aktarılmış Eğitim, Araştırma ve Koordinasyon Genel Müdürlüğü tarafından ve bunların özellikle TÜRGEV, TÜGVA, İlim Yayma Cemiyeti gibi vakıflara aktarıldığını il bazında biliyorum, istersen bunlar da konuşulabilir.
Yine bu vakıf ve cemaat yurtlarına, bakın, biraz önce bir yardımdan bahsedildi, yemek yardımı, 19 TL. Şimdi, bu vakıf ve cemaatlerin yurtlarına bunlar yapılırken oraya bile ayrıcalık tanınıyor. Nasıl mı? KYK yurtlarında yenilen yemek, öğünler öğrencilerin parmak izinden ayrı ayrı tespit edilip ödeme yapılıyor ama bu cemaat yurtlarına bildirilen kişi başına ödeme yapılıyor yani KYK yurtlarında yemek başına, cemaat yurtlarına kişi başına ödeme yapılıyor, Sayın Bakan bu konuda içtenlikle cevap vermiş, soru önergemizde zaten bunun böyle olduğuna açıkça cevap vermiş bize.
Şimdi, geçmişte FETÖ'yle ilişkisi ispatlanan birçok kuruma da bu Spor Toto Teşkilat Başkanlığından, o beraber yürünen zamanlarda ödemeler yapılmış. Mesela, o konularla ilgili bir araştırma yapıldı mı? Merak ediyorum, mesela, ben geçen yıl da aynı soruyu sordum, birçok kurumdan, devletin daha doğrusu her kurumundan FETÖ'cü çıktı fakat ben Spor Toto Teşkilat Başkanlığında bir FETÖ'cü tespit edilip bir araştırma yapılıp yapılmadığını bilmiyorum yani bunu özellikle merak ediyorum.
Şimdi, yıllardır yasa dışı bahis paraları kontrol altına alınamamış, 100-150 milyar TL'lerden bahsediyoruz, devlet ve kulüpler muazzam bir gelirden oluyorlar. Bunların, mesela, kayıt altına alınması için Spor Toto Teşkilat Başkanlığı ne yaptı? Şimdi, kayıt dışı bir para varsa orada teröre de bir kaynak aktarılabileceğini bilmemiz lazım. Memleketimize karşı her türlü terör örgütünün kullanabileceği bir meblağdan bahsediyoruz yani belediyelere aktarılıyor, eğitim kurumlarına aktarılıyor -ama tabii, bizim belediyelerimize değil, iktidar belediyelerine aktarılıyor- buradaki Spor Toto Teşkilatından inanılmaz derecede yüksek paralar kayıt dışı bir şekilde aktarılıyor. En son, yayıncı kuruluş beIN SPORTS'a olan borcun bir kısmı, 300 milyon TL'sinin yine Spor Toto tarafından karşılanacağını Türkiye Futbol Federasyonu Başkanı bizzat söyledi yani oraya bile bu kaynak aktarılıyor. Ben kimin parasıyla kimin borcunu ödüyorsunuz merak ediyorum. O yüzden tekrar söylüyorum; bu Spor Toto Teşkilatı Türk sporunun örtülü ödeneği hâline gelmiştir.
Spor sağlık için yapılır fakat biz maalesef bakıyoruz ki bu sporun Bakanlık bürokrasisi birtakım çıkar grupları, dernekler, vakıflar ve cemaatler için yapıldığını görüyoruz. Mesela, Bakanlık Hukuk İşleri Genel Müdürü aynı zamanda TFF PFDK Başkan Yardımcısı, Spor Toto Teşkilat Başkanı aynı zamanda Futbol Federasyonu Denetleme Kurulu üyesi, Spor Genel Müdürü aynı zamanda TFF Başkan Vekili yani öyle bir girift ilişkiler, birden çok görev almalar... Yani bu süreci nasıl yöneteceğiz bakalım.
Şimdi, süremin sonuna gelirken bazı konuları da sonraya bırakacağım ama bir konuyu söylemek istiyorum. Bu kadar paralar, sağa sola, yandaşlara, kardeşlere ulufe gibi dağıtılırken garip gurebanın, işçilerin, Sayın Bakan, paralarını ödemiyorsunuz. Bakın, 15 bin 4/D işçisi var Spor Bakanlığının bünyesinde; yetki uyuşmazlığı nedeniyle maaş zamlarını alamadılar. 11 Ağustos'ta TÜRK-İŞ, HAK-İŞ ve Çalışma Bakanlığı arasında imzalanan Çerçeve Protokol'ün 5'inci maddesi gereği "Ücret zamları avans olarak ödenir." denildiği hâlde, tüm bakanlıklarda, kamu kurumlarında ücret zamları avans olarak ödendiği hâlde sadece tek bakanlıkta ödenmedi, işte, bu Gençlik ve Spor Bakanlığı. Ben biliyorum, onun cevabını da biliyorum. Benim açıklamam üzerine, bir gün sonra 10 bin işçiyle şerh konularak sözleşme imzalandı, kasım ayından sonra maaş artışları yapıldı ama unutmadım, mart ayı ile kasım ayı parası ödenmedi. Bakın, o 10 bin lira, o işçiler için çok önemli, 10 bin lira çok önemli, sizin için fazla olmayabilir. O yüzden, Erdoğan'ın Okçular Vakfına 3 milyon TL'yi nasıl rahat ödüyorsanız o işçilerin de o garip gurebanın parasını da ödeyin diyorum.
Teşekkür ediyorum.
GENÇLİK VE SPOR BAKANI MEHMET MUHARREM KASAPOĞLU - Garip gureba üzerinden, gençler üzerinde istismarı bırakın!
MUSTAFA ADIGÜZEL (Ordu) - Hepsi burada Bakan, istediğimiz gibi konuşuruz. Ben sizi tam elli dakika dinledim, cevap verecekseniz sonra cevap verin.
GENÇLİK VE SPOR BAKANI MEHMET MUHARREM KASAPOĞLU - Bunlar istismarla olmaz.
Medyada görüyorum, cevabını da vereceğim ama dikkatli dinleyin çünkü dinlemiyorsunuz cevabı.
MUSTAFA ADIGÜZEL (Ordu) - Burası milletin Meclisidir ve burada milletvekilleri soru sorma hakkına sahip.
OTURUM BAŞKANI ABDULLAH NEJAT KOÇER - Evet, Sayın Adıgüzel, Bakan Bey de cevabını verecek.
MUSTAFA ADIGÜZEL (Ordu) - Sayın Başkan...
OTURUM BAŞKANI ABDULLAH NEJAT KOÇER - Ne yapacak? Ya, Bakan Bey kötü bir şey söylemiyor ki. "Burada olursanız cevabını vereceğim, dinleyin." diyor.
MUSTAFA ADIGÜZEL (Ordu) - Bakın, bütün arkadaşlarım sürekli...
OTURUM BAŞKANI ABDULLAH NEJAT KOÇER - Buna niye itiraz ediyorsunuz anlamadım? Beni dinler misiniz lütfen?
MUSTAFA ADIGÜZEL (Ordu) - Siz de bizi dinleyin lütfen.
OTURUM BAŞKANI ABDULLAH NEJAT KOÇER - Ben beş dakika sizi dinledim.
MUSTAFA ADIGÜZEL (Ordu) - Ben de onu elli dakika dinledim ama yedi dakika tahammül edemiyor.
OTURUM BAŞKANI ABDULLAH NEJAT KOÇER - Ya, Sayın Adıgüzel, Bakan Bey de diyor ki: "Ben cevabımı vereceğim, inşallah burada olursanız dinleyin." diyor.
MUSTAFA ADIGÜZEL (Ordu) - Buradayım.