ALİ HAYDAR HAKVERDİ (Ankara) - Ali Haydar Hakverdi, Ankara Milletvekili.

Sayın Başkanım, değerli milletvekili arkadaşlarım, kıymetli ombudsman arkadaşlarım; hepinizi saygıyla selamlıyorum.

Önce, usule ilişkin bir husus söylemek istiyorum. Alt Komisyon Başkanımız Sayın Dal'la geçtiğimiz hafta cuma günü haberleştik kendisiyle. "Bu hafta perşembe gününe -muhtemeldir ki- Meclis gündemi de uygun. Bu Komisyonumuzun raporunu yetiştirebilir miyiz? Size Whatsapp'tan atsak sizin de inceleme zamanınız olursa birlikte salı günü Alt Komisyonu toplarız, çarşamba Karma Komisyonu toplarız mümkün olursa da perşembe Genel Kurula indirebilir miyiz? dedi, biz de "Hayhay. Biz de zaten kuruma olumlu yaklaşıyoruz kısmi eleştirilerimizle beraber. Tabii ki biz de yetiştirmek için önceden çalışmamızı yaparız, şerhimiz varsa hazırlığımızı sunarız." dedik ancak Alt Komisyon toplantısını salı günü yapamadık. Herhangi bir bildirim de gelmedi. Alt Komisyon toplantısını yapmadan direkt buraya gelmiş oldu. Biz raporu gördük, şerhimizi de hazırlamıştık ama toplantı yapma imkânımız olmadı.

Şimdi şunu belirtmek isterim: Bu bir uygulama hâline gelmemeli. Komisyon toplanmalı, onun üzerinden Alt Komisyon toplandıktan sonra bir tartışma, fikir teatisi olduktan sonra buraya gelmeliydi. Bunun uygulama hâline gelmemesi şerhimiz mutlaka olsun.

Esaslara ilişkin, rapora ilişkin şerhlerimizi sırası geldiğinde değerlendiririz. Bu usule itirazımızdı.

BAŞKAN MİHRİMAH BELMA SATIR - Kısaca ona bir cevap vereyim ben.

Sizinle dün görüştükten sonra ben de...

ALİ HAYDAR HAKVERDİ (Ankara) - Evet, dün sizinle de görüştüm, durumu aktardım Sayın Başkanım.

BAŞKAN MİHRİMAH BELMA SATIR - Çok teşekkür ediyorum hassasiyetinize.

Bu hafta alınması düşünülüyordu ama dünkü oylamanın kısa sürede, bir günde bitmesi dolayısıyla herhâlde yarın başka şeyi alacaklar diye biliyorum. Bu alınmayacak bu hafta, dediğiniz doğru ama böyle hızlı yapılması gerekiyordu. Biliyorsunuz geçtiğimiz aylarda arkadaşlarımızdan Covid olanlar oldu toplantıları yapamadık. Dolayısıyla, zaten bir gecikmemiz vardı. Hassasiyetinize katılıyorum ama usule ilişkin hiçbir eksiklik veya hata olmadı. Daha evvelki alt komisyonlarda da 2 toplantı yapılmış, imzalar bu şekilde tamamlanmış. Yani değişik bir durum yaratmadık ama "Bir toplantı yapalım." demiştiniz olmadı. Burada itirazlarınızı kayda geçirirseniz yazılı veya sözlü değişen bir şey olmayacak.

Ben teşekkür ediyorum.

Varsa itirazlarınız onları dinleyelim. Sizinle başlayalım.

ALİ HAYDAR HAKVERDİ (Ankara) - Şöyle, ben biraz özetlemek isterim, bu pandemi koşullarında, bu dar salonda sizleri de daha fazla tutmak istemem.

BAŞKAN MİHRİMAH BELMA SATIR - Tabii ki.

ALİ HAYDAR HAKVERDİ (Ankara) - Biz, bütün aşamalarda Kamu Denetçiliği Kurumuna dair özellikle demokratik ülkelerde geliştirilmesi gereken, desteklenmesi gereken bir kurum olduğunu, verdiği kararların içeriğini tartışmaksızın konumu ve işlevselliği itibarıyla bu ülkeye gerekli bir kurum olduğunu ama her koşulda, yapısal oluşumu itibarıyla mevcut başkanlık sistemi içerisinde daha çekingen, daha geri duran, böyle daha adım atmakta zorlanan bir kurum olmak zorunda kaldığı eleştirilerimizi her zaman sunduk. Biz biliyoruz ki ne kadar çok vatandaşın başvuru alanı olursa -özellikle idareye ve yürütmeye karşı- ne kadar çok başvuru imkânı verir, hak arama yöntemini geliştirirsek biz o kadar demokratikleşiriz. Tam da bu noktada oluşturulan kuruma idare ile vatandaş arasında bir köprü olan kuruma ve çalışmalarına emeklerinden dolayı teşekkür ederim. Ancak kuruluş itibarıyla sadece iktidarın şekillendirdiği, aynı zamanda zaten iktidarın da yürütmenin başında olduğu, ona yön verdiği bir ortamda iktidarın tasarruflarına dair cesur söz söyleyemedikleri kanaatindeyim. Çünkü kuruluş yapısı itibarıyla böyle görünüyor. O yüzden, mutlaka bir kanuni değişikliğin yapılması, muhalefete veya diğer partilere de temsil hakkının verilmesi, daha demokratik bir oluşumla kurumun güçlendirilmesi ve cesaretlendirilmesi gerektiği kanaatindeyim.

Onun dışında, daha kapsayıcı işlemlere değinilmesi gerektiğini düşünüyoruz yani özel, kişiye özgü işlemlerin bizim buraya konu olmasından çok, daha çok kapsayıcı işlemlerin buraya gelmesi kıymetlidir. Örnek vermek gerekirse mesela üniversite öğrencilerine dair bir sınav ertelemesi konuşuldu, burada hemen YÖK'ü davet ettik, YÖK üzerinden hızlı bir şekilde karar aldık ve çok sayıda öğrenciyi ilgilendiren bir karar vermiş olduk. Ya da bizim şahsi bir başvurumuz vardı, hâkim ve savcı adaylarının sınavının ertelenmesi gündemdeydi. Ertelenecek mi, ertelenmeyecek mi diye konuşulurken biz Kuruma bir başvuru yaptık "Bu sınav ertelenmelidir." diye. Kurum, aciliyetinden dolayı hemen hızlı bir yazı gönderdi, bu sefer YÖK'ten gelip dediler ki: "Ertelemeyeceğiz." En azından sınava girecek kişiler ertelenmeyeceğini fark edip o tereddütten çıktılar. Çok hızlı oldu, mesela bunların hepsi olumlu şeylerdi.

Şimdi, ödül konusuna da değinmek istiyorum, Atılım Üniversitesi geldi buraya. Atılım Üniversitesi öyle güzel anlattı ki neden sınavları yüz yüze yaptığını, bütün pratikte pandemiye dair önlemini aldığını. "Keşke her üniversite, devlet üniversiteleri de böyle yapsa" şeklinde ben hayranlıkla dinledim ve Atılım Üniversitesi Rektörüne burada hak verdik mesela, kararımıza rağmen. Ya da başka bir kurum temsilcisi, "Ben sizin kararlarınızın yüzde 99'una uydum ama uymadığım bir karar için beni buraya davet ettiniz ve dediniz ki: 'Siz biraz daha çalışın.' Oysa ki ben hak etmiştim, sadece bir tanesine uymadım, onun için çağırdınız beni, bana ödül vermediniz." Mesela böyle şeyler de oluyor. Ödül konusunda o zaman çok adaleti sağlayamadığımızı düşünüyorum. Bu yıl yapılan başvuruların da oranına baktığımızda 70 bine yakın, salgında kredi desteği isteyen vatandaşların veya öteleme isteyen vatandaşların olduğu görülüyor. Bu da aslında ülkemizde iktidarın salgınla yeterince mücadele edemediğini, vatandaşa yeterince destek olamadığını, bu nedenle de Kuruma çok sayıda başvuru olduğunu... Tabii, Kurum ne yapacak, çaresiz, yürütme değil ama bu başvurular da bunu gösteriyor.

Çok zamanınızı almayacağım, şerhimizi sunacağız hem alt komisyon şerhi olarak hem de karma komisyon şerhi olarak kabul edilsin lütfen Başkanım, iletiyorum.

Sabrınızdan dolayı teşekkür ederim.