KOMİSYON KONUŞMASI

MÜZEYYEN ŞEVKİN (Adana) - Teşekkür ederim Sayın Başkan.

Sayın Bakan, değerli milletvekilleri, sayın bürokratlar; 2020 yılı başından bugüne kadar, 3 büyük ölümlü deprem atlattı ülkemiz; Van, Malatya, Elâzığ depremlerini yaşadı. Onun dışında sel, heyelan ve çığ gibi doğal olayların afete dönüştüğü ortamlar nedeniyle ne yazık ki 223 vatandaşımız hayatını kaybetti, 5 kişi çığın altından kurtarılmaya çalışılırken 40 vatandaşımızın hayatını kaybettiği bir olguyla karşı karşıya kaldık. Ardından gerçekleşen İzmir depremiyle beraber, 116 vatandaşımızla yaklaşık 340 vatandaşımız hayatını kaybetti.

Tarih boyunca yüz binlerce insanımızın ölümüne neden olan depremlerle yaşamayı bir kader olarak görmekten vazgeçmek zorundayız. Bilimin, aklın ve teknolojinin mutlaka öncelenmesi gerekiyor bu konuda. Bu deprem haritasına yıllar önce 2012'de de MTA'da çıkarılmış deprem haritasına baktığımız zaman Kuzey Anadolu Fay kuşağında, hemen Hatay'dan başlayıp Muş'ta biten, Muş'tan başlayıp İstanbul'da sonlanan ve yine İzmir'de 17 fay kuşağının paralel olarak yer aldığı ortamda 18 il, 82 ilçe, 500 köyümüz doğrudan 5 ve üzeri deprem üretecek fay hatları üzerinde bulunuyor. 2 kez kanun teklifi verdim bu konuda, Fay yasasının oluşturulmasıyla ilgili. Bu fay hatları üzerinde bilimsel çalışmalarla -tıpkı sit alanları gibi ya da işte yüksek gerilim hatlarındaki gibi- bir zon oluşturularak buradaki yapıların derhâl boşaltılması ve kentsel dönüşüme uğratılması... Yani burada 100 bin konutu ve 500 bin insanı ilgilendiren bir olaydan bahsediyoruz ama bu fay zonu üzerinde yapılacak bilimsel çalışmayla -50 metre mi, 25 metre mi- bu zon üstünde derhâl kentsel dönüşüme geçilmesiyle ilgili olan fay yasası teklifim Mecliste hâlâ görüşülmedi ne yazık ki.

Evet, şimdi baktığım zaman, ben otuz yıl İller Bankasında harita tahditlerinde ve imar planına esas jeolojik etütlerde yer almış bir jeoloji mühendisi olarak konuşuyorum burada. Sizin sunumunuzu çok büyük dikkatle dinledim Sayın Bakanım. Özellikle Zonguldak'ta, Giresun Yeni Dereli'de, hem Giresun'da hem de Zonguldak'ta siz yeniden bir kentsel dönüşüm yapmışsınız. Yani, şu fotoğrafı gördüğüm zaman -98 depreminden sonra da deprem konusunda doktorasını tamamlamış bir jeoloji mühendisi olarak konuşuyorum- bizim aynı yerde iki yüz yıl, üç yüz yıl derenin akış ve yağış rejimini izleyip taşkın alanlarını buradan ayıklayıp buraya yapılaşma yasağı getirmemiz gerekirken, siz Giresun'da Dereli bölgesine "Yeni Dereli" adını koyarak yeniden yapılaşma... Yani, şu fotoğrafı gördüğüm zaman ben dehşete kapıldım Sayın Bakanım. Burası tamamen yapılaşma yasağı olması gereken bir yerken taşkın alanlarının içerisine yeniden kentsel dönüşüm adı altında bir yapılaşma gerçekleştirmişsiniz. Hem Giresun Dereli'de hem de Zonguldak'ta aynı şey yapılmış fotoğraflara baktığımda.

Yine, altı gün deprem bölgesinde kaldım. Özellikle teknik olarak da inceledim, son cansız bedenin çıkarıldığı noktaya kadar İzmir'de takip ettim deprem olayını. Ne yazık ki 77 kilometre uzakta Samos fayının 6,9 kırılmasıyla bizim İzmir'de, beklenen İzmir depreminin gerçeklemediği bir ortamda -sizin verdiğiniz rakamlar üzerinden söylüyorum, 4.556 yıkılacak bina olduğunu, 6.464 az hasarlı, 676 da orta hasarlı binanın olduğunu ifade ettiniz- beklenen deprem olmadığı hâlde, neredeyse 11 binden fazla bina hasar görmüş durumda ve oturulamaz durumda.

OTURUM BAŞKANI ŞİRİN ÜNAL - Tamamlayalım Sayın Vekilim.

MÜZEYYEN ŞEVKİN (Adana) - Bu bize neyi gösteriyor? Aslında, ovaların da hemen kuzeydoğusunda dağlık alan var. Ovaların derhâl terk edilmesi gerekirken yine burada kentsel dönüşüm adı altında, aynı yere, yeniden yapılaşma yapıyorsunuz yani kuzeydoğuda hemen dağlık alana yapılması gerekirken yine aynı yere kentsel dönüşümün yapılmasını hayretle izlediğimi buradan ifade etmek isterim.

OTURUM BAŞKANI ŞİRİN ÜNAL - Tamamlayalım Sayın Vekilim.

MÜZEYYEN ŞEVKİN (Adana) - Hemen bitiriyorum efendim.

Fay yasasının bir an önce çıkarılması gerekiyor, 7269 sayılı Umumi Hayata Müessir Afetler Yasası'nın dönüştürülmesi gerekiyor.

Bir de on binlerce atanmamış mühendis var Sayın Bakanım. Şimdi milyonların harcandığı ifade ediliyor, o çocukların mühendislik birimleri, şehir plancılar, mimarlar ve mühendislerin mutlaka atanması gerekiyor.

OTURUM BAŞKANI ŞİRİN ÜNAL - Teşekkür ederiz efendim.

MÜZEYYEN ŞEVKİN (Adana) - Emin olun ki onlara ödediğiniz maaş hasardan çok daha ucuza mal olacaktır.

Ben teşekkür ediyorum.