ABDÜLLATİF ŞENER (Konya) - Sayın Başkan, değerli üyeler; görüşmekte olduğumuz torba yasanın 1'inci maddesi, geçici olarak iş kaybına uğradığı için işsizlik ödeneği alan işçilerle ilgilidir. Bu işçilerin işsiz kaldığı süre içerisinde -bildiğiniz gibi- sigorta primleri ödenmiyor. Dolayısıyla, sigortalılığa hak kazanırken de bu bir boşluk oluşturuyor. Bu getirilen düzenlemeyle, işsiz kalanların bir an önce bir iş bulup işe başlaması özendiriliyor. Eğer belli bir süre içerisinde yeni bir iş bulup işe başlarsa işsiz kaldığı süre içerisindeki işsizlik sigorta primlerinin İşsizlik Sigortası Fonu'ndan karşılanacağı düzenleniyor. Yani işsizlik süresini yasal hakkınız kadar kullanmayıp daha az kullanır hemen bir iş bulursanız, iş bulma konusunda gayret sarf ederseniz bu aradaki sigorta primleriniz İşsizlik Fonu'ndan karşılanacaktır ve sigorta primleriniz açısından, emeklilik ve sağlık sigortası açısından bir boşluğa uğramayacaksınız demek istiyor ve bunun bir teşvik maddesi, işçiler açısından bir teşvik maddesi olduğu ifade ediliyor. Ama bu haktan yararlanabilmesi için de doksan gün içinde bir işe başlaması gerekiyor, başladığı işin özel sektöre ait bir iş yeri olması gerekiyor. Yani bu demek ki kamudaysa eğer bundan yararlanamıyor, kamuda bir iş bulduğu takdirde. Ve üçüncü şart da işe girdiği tarihten itibaren hizmet akdine tabii olarak en az on iki ay süreyle kesintisiz çalışması lazım. Girdi, üç ay çalıştı, bu haktan yararlanamıyor, en az kesintisiz on iki ay çalışması gerekiyor. Elbette böyle bir düzenleme işçilerimiz açısından olumlu bir düzenleme olarak kabul edilmelidir. Ancak burada asıl sorun şu, yani kamuya yükü asıl sorun değil, durum onu gösteriyor. Çünkü biraz önce kanun teklifinde bulunan milletvekili arkadaşımız 200 bin kişinin yararlanacağını tahmin ettiklerini ifade ettiler ve toplam 190 milyon liralık bir maliyeti olduğunu söylediler. 190 milyon liralık, işçilerimiz için katlanılacak bir maliyetin, İşsizlik Fonu'ndan ödenecek bir maliyetin büyük bir maliyet olmadığı, tolere edilebilir ve yapılmasının da gerekli olduğunu düşündüğüm bir maliyet olduğunu düşünüyorum. Ancak burada asıl sorun sanki işsiz kalanlar yeni iş bulma isteğinde değiller de böyle bir teşvik verirsek bunlar tekrar işe girer varsayımına dayanıyor. Bence bu varsayımda bir yanlışlık var. Kimse işsiz kalmak istemez hele bir işi varsa, çalışıyorsa, kendi elinde olmayan nedenlerle işsiz kalmışsa bu kişinin, bu işçinin ilk yapacağı iş ve en fazla gayret sarf edeceği iş yeni bir iş bulmaktır çünkü kendi isteğiyle işten ayrılanlar bildiğim kadarıyla zaten bu işsizlik ödeneğinden yararlanmıyorlar. Dolayısıyla kendi isteği dışında işsiz kalması gerekiyor. Böyle bir durumda da isteği dışında işsiz kalan kişinin bir an önce işe girmesini istemek...

İSMAİL GÜNEŞ (Uşak) - Kendi isteğiyle ayrılanlar yararlanıyor.

ABDÜLLATİF ŞENER (Konya) - Yararlanıyor mu? Kendi isteğiyle ayrılanlar yararlanıyor mu bu şeyden? Yararlanamıyor.

OTURUM BAŞKANI ABDULLAH NEJAT KOÇER - Evet arkadaşlar, karşılıklı yapmayalım isterseniz, Sayın Şener bitirsin, ben sizden görüş alacağım.

Buyurun Sayın Şener.

ABDÜLLATİF ŞENER (Konya) - Dolayısıyla bu maddenin arkasındaki varsayım çok sağlıklı değil. Zaten istediği takdirde iş bulabiliyorsa zaten bir işi kaybettiği zaman ertesi gün gider bir işe girmek ister. "Aman şuradan biraz alacağım var, işsizlik sigortasından maaşımın şu kadarını alıyorum, o hâlde ben biraz gezeyim." diye düşünen olmaz. Ücret düzeyleri belli bir refahı sağlamaya zaten yeterli değil. Onun için çalıştığı, işten daha az sigortadan para aldığı bir süreci mümkün olduğu kadar fazla sürdürmeye çalışmak uzak bir ihtimaldir diye düşünüyorum.

MUSTAFA KALAYCI (Konya) - İşverene teşvik var.

ABDÜLLATİF ŞENER (Konya) - Burada işverene mi teşvik var?

İkincisi, zaten bu ortamda en büyük sorun işsizlik yani ne kamuda ne özel sektörde ortaya çıkmış bir işçi talebi yok. Böyle bir işçi talebi var da piyasada boş gezmeye meraklılar yüzünden istedikleri miktarda işçiyi piyasadan, iş gücü piyasasından temin edemiyor olsaydı işverenler, bu anlam ifade edebilirdi ama zaten birçok insanın işsiz olduğu, işveren açısından eleman bulmanın sorun olmadığı bir ortamda bu bence çok fazla etkili olacak bir madde olarak gözükmüyor ama bununla birlikte yine, bir iyi niyet gösterisi olması açısından, belki az sayıda da olsa bazı işçilerin yararlanması açısından buraya konulması faydalı olmuştur diye düşünüyorum.