MURAT BAKAN (İzmir) - Sayın Başkan, değerli milletvekilli arkadaşlarım; yeni yasama yılımız hayırlı olsun. Hepinizi saygıyla selamlıyorum.

Benden önce konuşan arkadaşlar kapsamlı değerlendirmeler yaptı. Aslında Sibel arkadaşım, Vehbi arkadaşım. Onları tamamlayıcı nitelikte ben düşüncelerimi paylaşmak istiyorum. Şimdi, teknoloji konuşuyoruz. Türkiye'nin teknolojideki geldiği noktada SİHA, İHA üretimi, Bayraktarın, bir şirketin ya da ASELSAN'ın, TAI'nin yaptığı üretim sadece tek başına Türkiye'nin teknoloji konusundaki durumunu özetlemek için yeterli değil. Sadece buradan bir bakar, bir değerlendirme yaparsak yanılgıya düşeriz, eksiklerimizi göremeyiz. Önümüzdeki süreçte dünyanın geleceğini şekillendirecek 58 ayrı teknolojik alanda ne kadar patent başvurusu var Türkiye'nin? Bu 58 alanın 50'sinde yüzde 50'den fazlasını Amerika Birleşik Devletleri yapmış patent başvurusunun. 3'üncü sırada Çin var, Güney Kore var, Doğu Asya ciddi anlamda ileride. Bu noktada Türkiye'nin geldiği pozisyon sıralamada bile yok yani patent başvurusunda dünyada sıralamaya girmiyoruz.

Yaratıcı zekâ ve inovasyon dünyanın geleceğini şekillendiriyor yine. Elon Musk diye bir girişimci iş adamı çıktı Amerika'da, 3 tane proje yaptı. Bir tanesi PayPal, bir tanesi Tesla, bir tanesi SpaceX. Biri ödeme yöntemi, tamamen yaratıcı zekânın ürünü PayPal ve Türkiye'de şu an kullanamıyoruz, elektronik ticarette -o konuda ben soru önergesi de verdim- ciddi anlamda gerideyiz. Bize avantaj sağlayacak bir ödeme yöntemini kullanamıyoruz. Elektrikli araba üretelim diyoruz, Tesla dünyada bu konuda başı çekiyor; diğeri SpaceX, tek bir fikir, yeniden gönderilebilir füze yaparak yani aynı füzeyi yeniden kullanılabilir bir sistem yaparak dünyada SpaceX, NASA'nın önüne geçti.

Şimdi, yaratıcı zekâ nasıl olur? Yaratıcı zekâ ancak bilgiye özgürce ulaşmakla, özgür düşünceyle, demokrasiyle, hukukun üstünlüğünün, yargının bağımsız olduğu ülkelerde olur. Bizim bunu sağlayabiliyor olmamız lazım, temel mevzu bu yani bir alanda teknolojide çok iyi olabilirsiniz ki o alanda da teknoloji sadece size ait değil; kamera sistemi başkasına ait, motor başka ülkelere ait, teknolojinin tamamını siz yaratmıyorsunuz. Yaratmak zorunda değilsiniz elbette ama onu takdir etmekle beraber diğer alandaki Türkiye'nin ihracatındaki yüksek teknolojinin katkısı olan ürünlerin ne kadar olduğunu bilmeden gerçek anlamda bilimsel bir değerlendirme yapmış olmayız.

Vehbi arkadaşım söyledi az önce "Yüzde 3'ten yüzde 3,4'e yükseldik." Dedi. Biraz daha geriye gidelim on beş yıl öncesine, yüzde 8'di Türkiye'nin yüksek teknolojiyi içinde barındıran ihracat ürünü sayısı. On beş sene önce yüzde 8'di, sonra yüzde 3'e düştük. Dolayısıyla siz teknoparkların sayısını artırarak, Ar-Ge'ye destek vererek, ülkede bir özgür düşünce ortamı yaratmadan, bilimsel özerkliği üniversitelerde yaratmadan sağlayamazsınız.

Şimdi, bizim etrafımızda arkadaşlarımızla konuşuyoruz, çocuklarımız üniversiteye gidecek -benim 15 yaşında bir oğlum var- dünyanın ilk 100 üniversitesine bakıyoruz Türk üniversitesi yok; ilk 200'e bakıyoruz Türk üniversitesi yok; 300'de yok, 400'de yok, 500'yok. En yakın ilk üniversitemiz 534 sanırım, Hacettepe Üniversitesi, ODTÜ 700'lerde. Ben 1971 doğumlu bir arkadaşınızım, benim jenerasyonumda ODTÜ'den, Boğaziçinden mezun olan arkadaşlarımız Kanada'da, Amerika Birleşik Devletleri'nde kapışılıyordu. O arkadaşlar gidiyordu oralara ve tanıdığım iki üç tane arkadaşım var yine benim jenerasyonumdan, "start up" projeleri yapıp "Exit" yapmış, 100 milyonlarca dolara yaptığı şeyi şirketlere satabilmiş arkadaşlarımız var. Yani Türkiye'ye gelip, Türkiye'de teknolojinin üretilmesine katkı sunan arkadaşlarımız var. Şu an ODTÜ'den, Boğaziçinden, İstanbul Teknik Üniversitesinden yani bilgiyi üretecek yerlerden mezun bu kapasitede arkadaşımız ne kadar acaba? Bizim bunu değerlendirmemiz lazım. Dolayısıyla Türkiye'de biz bu kanunu çıkarabiliriz, pozitif de olabilir ama Sibel'in dediği gibi temel meseleleri çözmeden, düşünce özgürlüğünü sağlamadan, üniversitelerde bilimsel özerkliği sağlamadan, eğitim seviyesini artırmadan ve hepsinden önemlisi adaleti yeniden tesis etmeden Türkiye'nin teknolojide bir yere gelmesi mümkün değildir arkadaşlar.

Teşekkür ederim Sayın Başkan.