ABDÜLLATİF ŞENER (Konya) - Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; görüşmekte olduğumuz bu madde İmar Kanunu 18'inci madde uygulamasıyla ilgili bir düzenlemedir. Nedir bu 18'inci madde uygulaması? İmar planları yapılırken düzenleme yapılan yerlerin ihtiyacı olan ilk ve ortaöğretim kurumları, yol, meydan, park, otopark, çocuk bahçesi, yeşil alan, ibadet yerleri ve karakol yeri gibi umumi ve kamusal hizmetler için arsa ve arazi ihtiyacının karşılanmasıdır. Peki, imar yapılırken bu arsa ihtiyacı nasıl karşılanacaktır? İşte, 18'inci madde bunu düzenliyor. 18'inci madde uygulamasına göre "düzenleme ortaklık payı" adı altında vatandaşın arsa ve arazilerinden bedelsiz olarak belli bir oranda kesinti yapılıyor. Hiçbir vatandaşın arsa ve arazisinden yüzde 45'e ulaşan bu kesintilere kamu kurumları bedelsiz olarak hangi hakla ulaşıyor, hem de tek taraflı aldığı bir kararla? Deniliyor ki: "Gayrimenkullerin yanı başında yapılan okul, park, bahçe, yol, meydan gibi işlemler o kişilerin gayrimenkullerinde değer artışları sağlıyor ve bunun karşılığında madde 18 uygulanıyor ve 'düzenleme ortaklık payı' adı altında arsa ve arazilerinin bir kısmını yol, meydan gibi hizmetlere bırakıyorlar." Ama burada öteden beri bir sorun vardır: Her arsanın değeri farklı, her değer artışının da tutarı farklıdır. Yüzde 45'e kadar herkese uygulanan, ülkenin her yöresinde uygulanan bu düzenleme ortaklık payı hakkaniyete uygun sayılmaz, üstelik bu yüzde 45 oranı da çok büyüktür. Bin metrekarelik bir arsanın 450 metrekaresini ortaklık payı olarak alırsanız, el koyarsanız buna, burada hakkaniyetin olduğunu söyleyemeyiz. "Bu uygulama 1980'lerden beri var, şimdi tartışmaya gerek yok." demek bence doğru değildir. Geçmişin yanlışı bugünü hiçbir zaman haklı çıkarmaz, eskilerin tabiriyle "Batıl makisün aleyh olamaz." Yani batıl üzerine hüküm inşa edilemez. Madde 18 uygulaması yeniden düzenlenecekse aslında ele alınması gereken konu budur ama mevcut iktidar bu konuyu hiç ele almamıştır ve başka bir yere odaklanmıştır. Bu odaklandığı noktanın özü de şudur: Daha önce yüzde 45'ten daha az düzenleme ortaklık payı kesilmiş vatandaşların arsa ve arazilerinden tekrar nasıl ilave kesinti yapabiliriz, bunu sağlamaya yönelik bir düzenlemedir bu. Ama bunu sağlamaya yönelik düzenlemeyi ilk kez getirmiyorlar Meclise, bundan iki yıl önce, 2019'un Temmuz ayında yine bu Mecliste görüşülmüştü. Fakat, bu ilk görüşmede gerçekten çok büyük bir beceriksizlik yapılmıştır, berbat bir düzenleme yapılmıştır; o düzenleme uygulanamamıştır. Neden? O düzenlemedeki ilk cümle "Bu madde hükümlerine göre herhangi bir parselden birden fazla düzenleme ortaklık payı alınmaması esastır." dendikten sonra maddenin ileriki cümlelerine ikinci kez, üçüncü kez bu ortaklık payını nasıl tekrar düzenleyip 45'e çıkaracaklarıyla ilgili karmaşık cümleler ilave etmişlerdir, vatandaşlar da sürekli yargıya gitmek suretiyle bu ilk cümleye istinaden hep lehlerine karar almışlardır. Şimdi bu düzenlemeyle birden fazla ortaklık payı alanını genişletmeye yönelik bu maddeyi tekrar yeniden düzenliyorlar fakat bu düzenleme de 2019'da yaptıkları düzenlemeden daha berbat ve aynı hataları taşıyan nitelikler taşıyor.

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

BAŞKAN - Buyurunuz efendim.

ABDÜLLATİF ŞENER (Devamla) - Nasıl taşıyor? Yine ilk cümledeki ifadeyi değiştirmemişler. Yani "Bir kişiden, bir parselden birden fazla düzenleme ortaklık payı alınmaması esastır." denilmiş, yine ileriki maddelere uzun uzun, bir uzun paragraf şeklinde, tekrar alınmasını gerektirecek şeyler yazmışlar. Bu düzenlemenin de sorunu çözmeyeceğini, istedikleri maksada bununla da ulaşamayacaklarını ve bir süre sonra bu Meclise bu maddeyle ilgili yeni bir düzenleme getireceklerini şimdiden haber vermek istiyorum.

Gördüğümüz tablo şudur: Maalesef bir yasa maddesini düzgün düzenleyemeyen bu iktidarın ülkeyi nasıl idare ettiğine hayret ediyorum ve hepinize saygılar sunuyorum. (CHP ve İYİ Parti sıralarından alkışlar)