SUAT ÖZCAN (Muğla) - Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; görüşülmekte olan torba yasanın 15'inci maddesi hakkında söz almış bulunuyorum. 18 Mart Çanakkale Zaferi'nin 105'inci yıl dönümünde Çanakkale'yi geçilmez yapan başta Mustafa Kemal Atatürk ve tüm şehitlerimizi saygı ve minnetle anarak sözlerime başlıyorum.

Teklifin 15'inci maddesi 4/6/1985 tarihli ve 3213 sayılı Maden Kanunu'na eklenen maddeyle, "Mücbir sebeplerden herhangi birinin bulunması hâlinde, Bakanlık tarafından, Hazine ve Maliye Bakanlığının görüşü alınarak, bu kanun kapsamındaki mali yükümlülüklerin ve/veya beyanların ertelenmesi ile mali yükümlülüklerinin taksitlendirilmesine karar verilebilir. Bu takdirde, mali yükümlülüklere ilişkin zaman aşımı durur, hak düşürücü süreler erteleme süresince işlemez. 1'inci fıkranın uygulanması için mücbir sebebin malum olması ve ilgililer tarafından ispat veya tevsik edilmesi gerekir. Bakanlık, mücbir sebep sayılan hâller nedeniyle bölge, il, ilçe, mahal ve afete maruz kalanlar itibarıyla mücbir sebep hâli ilan etmeye ve bu sürede kanunla belirlenen mali yükümlülüklerinden yerine getirilemeyecek olanları tespit etmeye yetkilidir." denmekte. Bu konu, maddede yer alan düzenleme ile mücbir sebeplerden herhangi birinin bulunması hâlinde Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığına, Hazine ve Maliye Bakanlığının görüşü alınarak Maden Kanunu kapsamındaki mali yükümlülüklerinin veya beyanlarının ertelenmesi ile mali yükümlülüklerinin taksitlendirilmesinin karar verilebilme yetkisinin tanınması konusunda düzenlemeler yapılmaktadır.

Komisyondaki görüşmeler sırasında, maden ruhsatı sahiplerinin her yıl ödenmesi gereken devlet hakkı ve ruhsat bedellerinin Maden Kanunu'nda belli bir süre içerisinde ödenmemesi hâlinde ruhsatlarının iptal edilmesinin söz konusu olduğu belirtilerek, mücbir sebeplerden dolayı ödeme zorluğuna düşmüş olan ruhsat sahiplerinin iptalle karşı karşıya kalmaları sonucu söz konusu düzenlemenin yapıldığı ifade olunmuştur.

Çin'de yaşanan salgın hastalık nedeniyle, Çin'e yapılacak ihracatın, mermercilik sektörü için de uygulanıp uygulanmayacağı konusunda sorularımıza tatminkâr cevaplar verilmemiştir. Ayrıca, gecikme zammının yüksekliği gibi mücbir sebepler, mücbir sebep hâli ilan etme vesaire kavramlar açısından maddenin, yeniden düzenlemeye tabi tutulması yönündeki önerimiz de kabul görmemiştir. Söz konusu düzenlemenin Sanayi, Ticaret, Enerji, Tabii Kaynaklar, Bilgi ve Teknoloji Komisyonunda ilgili tarafların görüşleri de dikkate alınarak, görüşülüp değerlendirilmeden aceleyle yasalaştırma gayretlerini doğru bulmuyoruz.

Evet, Elâzığ depremi, Van çığ felaketi, İdlib harekâtının ülkece yaraları sarılmamışken küresel corona virüsü salgınıyla karşı karşıya kaldık. On sekiz yıldır yönetilemeyen, temel sorunların çözülemediği ülkemizde aylardır "Geliyorum." diyen coronavirüs krizinde de aynı yönetilememezlik söz konusu, yine ortak akıl eksikliği. Çünkü ülkemizde ilk resmî corona virüsü vakası saptandığında, toplam test sayısı 2 bin civarında olduğu görülüyor. Yurttaşlarımız, zamanında bilinçlendirilmedi; yurttaşlarımızın corona virüsüyle ilgili nasıl bir tehlikeyle karşı karşıya kaldıklarını, olduklarını bilemediler. Hâlbuki şeffaflıkla, açıklıkla, alınacak tedbirlere katkıda bulunabilirdi, hâlâ da bulunabilir. Salgın sürecinde Çin'de 3 binden fazla sağlık çalışanının virüse yakalandığı söyleniyor. Biz bundan ders çıkararak, sağlık çalışanlarımızı eğitimden geçirerek gerekli tedbirleri aldık mı? Özveriyle görev yapan tüm sağlık çalışanlarımıza teşekkür ediyorum.

Eğitime bakacak olursak, öğrenciler ve öğretmenler mağdur durumda. Uzaktan eğitimde yıl sonu yapılacak sınavlarda bu öğretim yılı için öğrencilerin, sene sonunda yapılacak sınav soruları coronavirüs salgınıyla ara verildiği tarihe kadar işlenen ders konularını kapsamalıdır. Ücretli öğretmenler girdikleri dersin ücretlerini alırlar ancak eğitime ara verilmesi nedeniyle derslere giremeyecekler, dolayısıyla ücret de alamayacaklar. Bu sebeple, Millî Eğitim Bakanlığı ücretli öğretmenlerin mağduriyetini gidermelidir.

KOBİ ve esnaf borçlarının ertelenmesi için ivedilikle sicil affı getirilmelidir.

Turizm bölgeleri, havaalanları, denize kıyısı olan yerleşim yerlerinin dış ülkelerden gelecek coronavirüs riskine açık olması sebebiyle gerekli tedbirlerin yerel yönetimler ve bakanlıkların iş birliğiyle alınmasını bekliyoruz.

Kamu, özel sektör ve sivil toplum örgütlerinin iş birliğiyle, üretim ve tüketim konusunda krizlerde neler yapabileceği konusunda -Bilim Kurulunun da önerileri doğrultusunda- modern bir sistem geliştirebildik mi?

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

BAŞKAN - Tamamlayalım efendim.

SUAT ÖZCAN (Devamla) - Geç kaldık mı? Biraz, evet. Ancak, bu krizi siyasi fırsatçılığa değil, bu sefer birlikteliğin, ortak aklın, güvenin, iş birliğinin çok önemli örneğini verebiliriz. Özetle, tek parti aklından vazgeçip, ortak aklı ve devlet aklını bir an önce uygulamak ve bu salgın sürecini en az zararla tamamlamak temennisiyle ülkemize ve tüm insanlığa en kısa zamanda coronasız bir yaşam ve sağlıklı günler diliyorum.

Genel Kurulu saygıyla selamlıyorum. (CHP sıralarından alkışlar)