| Konu: | |
| Yasama Yılı: | 4 |
| Birleşim: | 110 |
| Tarih: | 14.07.2026 |
İYİ PARTİ GRUBU ADINA LÜTFÜ TÜRKKAN (Kocaeli) - Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; son günlerde "Türkiye Irak'a 1,5 milyar dolar tazminat ödeyecek." şeklinde çıkan haberler üzerine verilen araştırma önergesi... Aslında araştırma önergesine gerek yok, araştırmaya da gerek yok. Türkiye, biraz evvel sayın milletvekilinin bahsettiği, 70 milyar lira böyle bir tazminat ödeme durumuyla karşılaştı.
Şimdi, burada kitabın ortasından konuşursak bu işin arkası var, arkası 2010 yılına gidiyor, 2010 yılında yapılan yanlış bir uluslararası anlaşmayla başımıza böyle bir kaza geldi. Bu parayı buradaki milletvekillerinin hiçbirisi ödemeyecek, bu parayı Sayın Recep Tayyip Erdoğan da ödemeyecek; bu parayı siz de ben de, hepimiz ödeyeceğiz. Dolayısıyla bu paranın ödenmemesi için de bir şeyler yapılabilir mi ona da bakmak lazım. "Para ödendi, siz de suçlusunuz." Eyvallah, tamam ama para gittikten sonra, ev yandıktan sonra evi kimin yaktığını konuşmak çok anlamlı değil. Biraz daha bu konuda soğukkanlı olmak lazım.
Enerji Bakanı o dönemde o gün güncellenen bir anlaşmayla "Türkiye petrolü yalnız -Irak devlet pazarlama şirketi var; SOMO- o SOMO üzerinden alınabilir." hükmü koymuş. Türkiye'yi tahkime götüren Irak Enerji Bakanı, o gün ısrarla da bu maddeyi o anlaşmaya ilave ediyor. O gün atılan işte o yanlış imza bugün karşımızda 1,5 milyar da değil, aslında faiziyle 3 milyar dolarlık bir tablo karşımızda ama tabii istinaf mahkemesi henüz yeni bir ceza vermedi, bu yeni bir iş de değil, geçmişte verilen bir cezanın tahkim kararının iptal talebini reddetti. Meseleyi yeni gibi görmemek lazım. Irak Türkiye'den Kerkük-Ceyhan Boru Hattı Anlaşması'nı bir yıl daha uzatmasını istedi geçtiğimiz günlerde, Türkiye "Hayır" dedi. Niye? Sayın Bakan Alparslan Bayraktar'ın da bu konudaki çalışmalarını takip ediyorum. Irak'ın açıklamalarına göre Türkiye masaya 2 önemli talep koydu. Bir tanesi, boru hattı geçiş ücretinin artırılması, bu Türkiye açısından çok önemli bir mesele. İkincisi de Türkiye'nin günlük 100 bin varil ucuz petrol alma talebi var. Burada, bu masada bunun takip edilmesi lazım, peşinin bırakılmaması lazım. Türkiye ilk kez "Eski şartlarla olmaz." dedi, bir şansımız daha var, 27 Temmuzda bu antlaşma sona eriyor. Bölgede artık elli yıl önceki enerji düzeni de yok, enerji düzeni de değişti. Yeni bir anlaşma yapılmadan o hattan artık petrol akmayacak. Burada çok dikkatli olmak lazım, asıl pazarlık gücü burada çünkü mesele yalnızca 1,5 milyarlık tahkim değil. Bu dosya sadece hukukçuların önünde duracak bir dosya da değil, Halkbank davasında gördük, Türkiye'ye bir yaptırım uygulandı, diplomasiyle bir noktada bu da halledildi. Bu noktada, bu tazminatın da diplomasi yoluyla çözülmesi konusunda iktidarın çalışması lazım.
(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)
BAŞKAN - Tamamlayın lütfen.
LÜTFÜ TÜRKKAN (Devamla) - Şu anda burada sadece "Gabar'da biz petrol çıkardık." "Karadeniz'de bu kadar petrol çıkardık." hamasetiyle bu işler olmaz. İşin gerçeğini konuşmanızı bekliyoruz, AK PARTİ Grubundan da bu konuda gerçekleri açıklamasını bekliyoruz.
Mesele artık Türkiye'nin Doğu Akdeniz ve Orta Doğu'nun enerji merkezi olup olmayacağı konusu bundan sonra. Yakın zamanda bahsettim, Halkbank davasında olduğu gibi bunun da çözümü var ama bugün Irak'ın Türkiye'ye çok ihtiyacı var, Türkiye'nin de Irak'a ihtiyacı var. Öyleyse yapılması gereken belli. Bu cezanın ödenmesi dışında diğer diplomatik formüllerin, diplomasi yolunun açık tutulması. Bunu becerebilirsiniz. Beceremezseniz sizin çocuklarınızın, benim çocuklarımın kursağından kesilen para oraya gidecek. Buna rıza göstermeyin. Bir hata yapıldı, bu hatayı kabul edin. Bu hatadan sonra nasıl telafi edeceğinizi gelip buraya anlatın. Bu önerge adına konuşacak kim ise kendisinden de onları duymak istiyoruz. Hiç bize hamaset yapmasın, Gabar, Karadeniz... Gabar, Karadeniz petrollerini bulduk ama...
(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)
LÜTFÜ TÜRKKAN (Devamla) - ...istasyona gittiğimizde pahalı benzin almaya devam edeceğiz.
Saygılar sunuyorum. (İYİ Parti, CHP ve YENİ Yol sıralarından alkışlar)