İYİ PARTİ GRUBU ADINA HASAN TOKTAŞ (Bursa) - Sayın Başkan, muhterem milletvekilleri; bazı topraklar vardır hem ülkenin karnını doyurur hem de karanlığını aydınlatır ama bu büyük fedakârlığın gölgesinde toprağın insanının kendi sesi unutulur ve duyulmaz olur. İşte o toprak bugün, Anadolu'nun en stratejik havzalarından biri olan Afşin-Elbistan havzasıdır. Afşin-Elbistan Ovası Türkiye'nin yüz ölçümü olarak 4'üncü büyük ovasıdır, şeker pancarı ihtiyacının da önemli bir kısmını karşılamakta. Elbistan Şeker Fabrikası da yine bölgenin ve ülkemizin -en önemli- ekonomisinin de kalbidir.

Genel Başkanımız Müsavat Dervişoğlu'nun görevlendirmesiyle, geçtiğimiz günlerde Grup Başkan Vekilimiz Sayın Turhan Çömez ve GİK üyelerimiz, İlçe Başkanımız, İl Başkanımız bölgeyi ziyaret ettiler; bu Afşin-Elbistan Termik Santrali'yle ilgili sorunları gündeme taşıdılar. Santrallerin bacalarından çıkan toksik ince partiküller, kükürtdioksit, azot oksit, cıva ve ağır metaller bölgeyi ciddi anlamda, toprağıyla, insanıyla maalesef zehirlemektedir. Baca filtrelerinin yetersiz olması ya da -santrallerden biri özelleştirilmiştir- özelleştirmeyi alan, işleten firmanın ekonomik kaygılarla çalıştırılmaması, devre dışı bırakılması çok temel bir sorundur. Bölgede giderek artan KOAH, astım, bronşit ve akciğer kanseri vakalar mutlaka mercek altına alınmalıdır.

Evet, kömür kaynaklı kirliliğin 1984 yılından günümüze 17.500 erken ölüme neden olduğu, santral bacalarından çıkan kirleticilerin yasal sınırların, normal değerlerin 1,5 ila 8 katı daha fazla üzerinde olduğu, yine bölgede kirleticiler ve kömürden kaynaklı sağlık maliyetlerinin 2,5-3 milyar dolar düzeyinde olduğu dikkate alındığında, buranın sürekli bir denetime tabi tutulmasının önemi bir kez daha ortaya çıkmaktadır.

Değerli milletvekilleri, bölge insanı zehirlenmektedir, bölge toprağı zehirlenmektedir ama maalesef geçtiğimiz dönem 1.300 civarında işçi işten çıkarılmış, bunların yerine, daha ucuz, maliyeti daha az diye Nepal'den, Pakistan'dan ve Afganistan'dan işçiler getirilmektedir. Bu kabul edilebilir bir durum değildir. Çoğunlukla asgari ücretle -28 bin, 30 bin TL düzeyinde- çalıştırılan işçilerin yerine 15-16 bin TL'ye işçiler maalesef çalıştırılmaktadır.

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

HASAN TOKTAŞ (Devamla) - Bitiriyorum Başkanım.

BAŞKAN - Tamamlayın lütfen.

Buyurun.

HASAN TOKTAŞ (Devamla) - Bir şeyi daha ifade etmem gerekiyor. Evet, burası dünyanın kurulu güç olarak 2.795 megavatlık 2'nci büyük termik santralidir. Burada, Birleşik Arap Emirlikleri'yle 3 Ocakta imzalanan anlaşmayla, 12 milyar dolarlık bir yatırımla 8 bin megavata çıkarılması C, D, E santrallerinin devreye alınarak yaklaşık kırk yıl işletilmesi düşünülmektedir. 3'üncü bin yıldayız, yenilenebilir enerjinin gündemde olduğu bir dönemde böylesi bir yatırımı asla doğru bulmuyoruz.

Yeni santral ve kapasite artışı projelerinin mutlaka durdurulmasının, yenilenebilir enerjiye bu maliyetlerin aktarılmasının daha doğru olduğunu ifade ediyor, heyeti saygıyla selamlıyorum. (İYİ Parti sıralarından alkışlar)