GENEL KURUL KONUŞMASI
Konu: 5 Nisan Avukatlar Günü’ne ilişkin gündem dışı konuşması
Yasama Yılı:4
Birleşim:77
Tarih:02.04.2026

TÜRKAN ELÇİ (İstanbul) - Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; hukuk devleti ilkesinin temel unsurlarından biri olan savunmanın temsilcisi avukatların 5 Nisan Avukatlar Günü dolayısıyla söz almış bulunmaktayım.

Yargı sisteminin dengeli ve adil işlemesine katkı sağlayan, adaletin tecellisinin olmazsa olmazı bu meslek grubunun ekonomik, siyasal ve yargısal süreçlerde birçok yönden zorluk yaşadıkları herkesin malumudur. Son yıllarda bilinçli olarak itiraz etmeyen, hak arama bilincinden uzak, biat eden bir toplum yaratmak amacıyla bilimle, fenle, insan hakları mücadelesiyle anılan meslek gruplarının toplumun nezdinde değersizleştirildiği yadsınamaz bir gerçekliktir. Bu değersizleştirmeden doktorlar, eğitimciler ve diğer meslek grupları gibi avukatlık mesleği de payını almıştır. Son yıllarda artan otoriterleşmeyle beraber insan hakları mücadelesi veren avukatlar hukuki kovuşturma, soruşturma ve benzeri baskılarla karşı karşıya kalmışlar, savundukları dosyalarla özdeşleştirilerek gözaltına alınmış, tutuklanmışlardır oysaki avukatlar bireylerin haklarını korumakla birlikte hukuk dışı kötü muameleleri, işkenceyi, adil yargılanma hakkı ihlalini görünür kılan, adaleti ve hukukun üstünlüğünü hatırlatan önemli aktörlerdir. Dava süreçlerinde hâkim ve savcıların ve aynı zamanda kolluk kuvvetlerinin karşısında yaşadıkları problemler nedeniyle itibarsızlaştırılmış, suçlu oldukları yönünde bir algı oluşturulmuştur. Özellikle insan hakları savunucuları ve politik davaların savunuculuğunu yapan avukatların zorlu süreçlerden geçtikleri herkesin malumudur. Ulusal yargıda karşılaştıkları zorlukların daha katmerlisiyle hukuki ve meşru bir hak arama yolu olan Avrupa İnsan Hakları Mahkemesine başvuru sürecinde de karşılaşmış, zaman zaman baskıya maruz kalmışlardır. İhlalleri sınır ötesine taşıdıkları için suçlu ilan edilerek çeşitli baskı ve linçlerle verdikleri hak mücadelesi engellenmeye çalışılmıştır.

Yargının kurucu unsuru olan bu savunma mesleğin hak ettiği değerin anlaşılamamasının en önemli sebeplerinden biri Türkiye'de hukuk ve demokrasi kültürünün güçlü olmamasıdır. Hemen hemen her dönemde ifade özgürlüğünün baskılanması yaşanan hak ihlallerinin sıradanlaştırılması da meselenin ayrı bir nedenidir.

Çok iyi bilinmelidir ki bir toplumda avukatlık mesleğinin saygınlığı anlaşılmadıkça adaletin tesisi de mümkün olamayacaktır. Başta hayatını insan hakları mücadelesine vakfetmiş eşim Tahir Elçi olmak üzere, yaşam hakkının kutsallığını ilke edinen, her türlü şiddetin karşısında duran, hak ve adalet mücadelesinde emeği geçen tüm avukatların 5 Nisan Avukatlar Günü kutlu olsun diyor, Genel Kurulu saygıyla selamlıyorum. (CHP sıralarından alkışlar)