CHP GRUBU ADINA SÜREYYA ÖNEŞ DERİCİ (Muğla) - Sayın Başkan, değerli milletvekilleri, ekranları başında bizleri izleyen kıymetli vatandaşlarımız; hepinizi saygıyla selamlıyorum. İYİ Parti Grubunun maden ruhsatlandırma hızındaki kontrolsüz artışın araştırılması önerisi üzerine söz almış bulunuyorum.

Değerli milletvekilleri, bir ülkenin madencilik politikası yalnızca yer altındaki kaynaklarla ilgili değildir, aynı zamanda o ülkenin çevre politikasını, kalkınma anlayışını ve kamu yararını nasıl tanımladığını da gösterir. Anayasa Mahkemesinin Maden Kanunu'na ilişkin verdiği son karar üzerinden yine bu meseleyle karşı karşıyayız.

Son olarak Cumhuriyet Halk Partisi grubunun başvurusu üzerine Anayasa Mahkemesi Aile ve Gençlik Fonu Kanunu ile Maden Kanunu'nun bazı hükümlerini iptal etmiştir ancak başvurumuzda yer alan ve Türkiye'de madencilik faaliyetlerinin denetimi açısından son derece kritik olan bazı düzenlemeler iptal edilmemiştir. Özellikle madencilik faaliyetlerinde rezervlerin bilimsel ve uluslararası standartlara göre raporlanmasını sağlayan UMREK sistemine ilişkin zorunluluğun ortadan kaldırılması ciddi bir sorundur. Hatırlamak gerekir ki bu düzenlemenin ortaya çıkışı Soma faciasından sonra olmuştu. Hepimiz acıyla hatırlıyoruz ki 13 Mayıs 2014'te Manisa'nın Soma ilçesinde 301 vatandaşımız yaşamını yitirdi. Bu büyük felaketin ardından kurulan Meclis araştırma komisyonunun raporları doğrultusunda, madencilik faaliyetlerinde rezervlerin uluslararası standartlara göre raporlanması amacıyla, UMREK kodu yasal bir zorunluluk hâline getirilmişti. Bu sistem, maden rezervlerinin gerçekçi biçimde belirlenmesini, kamu kaynaklarının şeffaf biçimde yönetilmesini ve madencilik faaliyetlerinin daha güçlü bir denetim çerçevesi içinde yürütülmesini amaçlayan önemli bir düzenlemeydi. Bu kodun aranmaması madencilik faaliyetlerinde önemli bir denetim mekanizmasının zayıflatılması anlamına gelmektedir.

Maden faaliyetlerine ilişkin, sahadaki en somut örneklerden biri memleketim Muğla'dır. Muğla bugün Türkiye'nin en önemli turizm ve tarım merkezlerinden biridir.

Bildiğiniz gibi, Akbelen mücadelesi gibi birçok alanda yıllardır süren uzun bir mücadele içerisindeyiz. Buradan, bu mücadeleyi, toprağını, ağacını, suyunu korumak isteyen, Akbelen mücadelesini yürüten bütün hemşehrilerime saygılarımı ve sevgilerimi gönderiyorum.

Değerli arkadaşlar, memleketimizin menfaati için maden arama faaliyetleri denetlenmelidir.

Saygılarımı sunuyor, Genel Kurulu selamlıyorum. (CHP, İYİ Parti ve YENİ YOL sıralarından alkışlar)