Buldan, gündeme geçmeden önce 3 milletvekiline gündem dışı söz verdi.
DEM Parti Bitlis Milletvekili Semra Çağlar Gökalp, Bitlis'in ekonomik gösterge, sosyal gelişmişlik ve kültürel üretimde diğer kentlerin "gerisinde bırakıldığını" ileri sürdü.
Şehrin köy yolları ve altyapısında yaşanan sorunların çözülmediğini iddia eden Gökalp, "Bir zamanlar kervan yollarının kavşağı olan Bitlis bugün göç yollarının durağına dönmüş durumdadır." diye konuştu.
AK Parti Amasya Milletvekili Haluk İpek, Amasya Tamimi'nin "millet iradesine dayanan yeni bir devlet anlayışının ilk açık ifadesi" olduğuna işaret etti.
Amasya Tamimi'nin tarihi önemini yalnızca askeri ve siyasi yönden değerlendirmenin eksik olacağını belirten İpek, sözlerini şöyle sürdürdü:
"Bu belge aynı zamanda milletimizin özgüvenini yeniden kazandığı bir dönüm noktasıdır. Kahraman Türk milleti Balıkesir, Erzurum, Gaziantep, Kahramanmaraş gibi Anadolu'nun birçok bölgesinde düşmana karşı mücadeleye başlamış, Amasya Tamimi bu mücadeleleri ortak bir hedef etrafında birleştirmiş, Türk milletine 'kurtuluş mümkündür' mesajı vermiştir. Bu nedenle Amasya Tamimi, Milli Mücadele ruhunu oluşturan temel metinlerden biridir."
İpek, TBMM'nin, köklerini Amasya'da ortaya konulan milli egemenlik düşüncesinden aldığına dikkati çekerek, Amasya Tamimi'nin bıraktığı en önemli miraslardan birinin birlik ve beraberlik anlayışı olduğunu vurguladı. Haluk İpek, "Tarih bize göstermiştir ki millet olarak birlik olduğumuzda aşamayacağımız engel yoktur. Bu aziz millet birlik ve dayanışma ruhunu 15 Temmuz'da darbeyi önleyerek bir kez daha göstermiştir." dedi.
TBMM Katip Üyesi ve CHP Adana Milletvekili Müzeyyen Şevkin, Adana'nın ilçelerinde kamu yatırımlarının eksik olduğunu savundu.
Çukurova'da eğitim ve sağlık yatırımlarının yetersiz kaldığını öne süren Şevkin, Kozan'da sulama projelerinin geciktiğini ve selin, üretimi felç ettiğini söyledi. Şevkin, "Hava kirliliğinin en yüksek olduğu illerden biri Adana. Tarım ve hayvancılıkta, bazı ilçelerimizde ormancılıkla geçinen insanlar mazota, gübreye, sulamaya ulaşamıyorlar. Hızlı tren projesi hala tamamlanamadı, tarihi sürekli uzatılıyor." ifadesini kullandı.
İktidarı eleştiren Şevkin, Adana'nın ihmal edilmemesi gerektiğini dile getirdi.
Öte yandan Nijerya Temsilciler Meclisi Anlaşmalar ve Protokoller Komitesi Başkanı Rabiu Yusuf ve beraberindeki heyet, Genel Kurul çalışmalarını bir süre izledi.
TBMM Genel Kurulu'nda siyasi partilerin grup başkanvekilleri, yerlerinden söz alarak gündeme ilişkin değerlendirmelerde bulundu.
Yeni Yol Partisi Grup Başkanvekili Selçuk Özdağ, Cumhurbaşkanı Başdanışmanı ve Cumhurbaşkanlığı Hukuk Politikaları Kurulu Başkanvekili Mehmet Uçum'un erken seçim açıklamasını eleştirdi.
Erken seçimi siyasetçilerin konuşması gerektiğini belirten Özdağ, erken seçime ilişkin dile getirilen tarihlere işaret ederek, "Seçim 14 Mayıs 2028'de yapılmalıdır. Bu kadar sabreden vatandaş oraya kadar da sabreder." diye konuştu.
Babası vefat eden Kerkük Valisi Mehmet Seman Ağa'ya taziye dileklerini ileten Özdağ, Türkmenlerin, Kürtlerin ve Arapların Kerkük'te huzur içerisinde yaşamaya devam edeceklerini söyledi.
ABD ile İran arasındaki mutabakata ilişkin de konuşan Özdağ, İran'ı tebrik ederek, "İran kazandı, Araplar da kazandı. Arap liderleri 'İran bizimle savaştı' zannetmesinler. Arap halkları, Türkiye kazandı. ABD'nin, bu küstahın, bu katillerin, Kızılderilileri öldürdüklerinden bugüne kadarki soykırım yapan eşkıyalara karşı İran bir cevap verdi." ifadelerini kullandı.
İYİ Parti Grup Başkanvekili Turhan Çömez, bazı öğretmen sendikalarının Ankara'da düzenledikleri eyleme ilişkin, "Hak arıyorlar. Talepleri var. Müteaddit defalar yazmışlar, iletmişler. En nihayetinde millet iradesinin tecelligahı olan çatının, yüce Meclis'in kapısına gelmişler. Orada karşılaştıkları manzara inanılır gibi. Ne olur onları dinleseniz, kulak kabartsanız? Bu kadar mağdur, mazlum, çile çeken öğretmenlerimizi ve öğretmen adaylarımızı muhatap alıp dinleseniz ne olur Allah aşkına?" değerlendirmesinde bulundu.
Eylem yapan bazı öğretmenlere şiddet uygulandığını ileri süren Çömez, şöyle konuştu:
"Pazar günü tam 41 öğretmenimiz gözaltına alındı. Dün 21 öğretmenimiz gözaltına alındı. Sürünenler var. Emniyet güçlerimiz tarafından yerlerde sürünenler, bacağı kırılan, kafa travması geçiren, parmağı kırılan, tepesine çökülen var. Bu milletten bu kadar mı korkuyorsunuz? Bu milletten niye bu kadar endişe ediyorsunuz? Alın karşınıza konuşun. 'Biz mülakat mağduruyuz' diyorlar, evet, haklılar. İstediğinizi alıyor, istediğini tasfiye ediyorsunuz."
- "Bu kıymetli organizasyon yalnızca bir sergi değildir"
MHP Grup Başkanvekili Erkan Akçay, Türk dünyasının ortak hafızasında iz bırakan, Joseph Stalin döneminde yaşanan "Repressiya" dönemini hatırlatarak, "Repressiya yalnızca bedenleri ortadan kaldıran bir zulüm değil, hafızayı sıfırlamayı, kimliği silmeyi, inanç ve kültürü kurutmayı hedefleyen sistematik bir Sovyet Devleti terörüydü." dedi.
Akçay, Repressiya'nın amacının Türk dünyasının kendi tarihini hatırlamasını, kendi dilinde düşünmesini, kültürüyle var olmasını engellemek olduğunu anlattı.
Repressiya döneminde binlerce aydının, şairin, devlet, din ve fikir adamının öldürüldüğünü söyleyen Akçay, bu süreçte halka da çok eziyet edildiğini hatırlattı.
15 Temmuz Demokrasi Müzesi'nde açılan Türk Dünyası'nda Repressiya Sergisi'nin önemine vurgu yapan Akçay, "Bu kıymetli organizasyon yalnızca bir sergi değildir. Bu çalışma fotoğraflar, belgeler, yarım kalmış hayat hikayeleri ve susturulmuş isimler üzerinden ortak hafızamızı diri tutan tarihi bir şahitliktir." dedi.
MHP Grup Başkanvekili Akçay, Cemil Meriç'i, Dündar Taşer'i ve Peyami Safa'yı saygı ve rahmetle yad ederek, "Her biri farklı mecralarda eserler vermiş olsa da onları aynı çizgide buluşturan temel hakikat milletimizin tarihi şahsiyetine, kültürel hafızasına ve medeniyet davasına duydukları sarsılmaz bağlılıktır." diye konuştu.
DEM Parti Grup Başkanvekili Sezai Temelli, yargı tarafından verilen bazı kararları eleştirdi.
Terörsüz Türkiye sürecinde toplumsal barışın önemli olduğunu söyleyen Temelli, sözlerini şöyle sürdürdü:
"Bunun önünün açılması, demokratik zeminlerin gelişmesi, demokratik müzakerenin var edilmesi için biz adım atılmasını, buraya bu yasaların gelmesini bekliyoruz. Ama bürokrasinin tavrına baktığımızda siyasetin bu iradesini yok sayan bir anlayışla direnmeye devam ediyor. Siyaset diyor ki 'Ahmetler göreve', bürokrasi kalkıyor, kayyum atamasını 2 ay uzatıyor. Siyaset diyor ki 'Siyasi mahpuslar çıksın, AİHM ve AYM kararları uygulansın.' Yargı bürokrasisi AYM kararlarına uymuyor, Can Atalay hapiste. Bu ülkenin yargı bürokrasisi AİHM kararlarına uymuyor. Selahattin Demirtaş ve Figen Yüksekdağ halen hapiste. İşte bürokratik akıl bu."
- "Ticaret Bakanlığı, Rekabet Kurulu görevini yapmıyor, görevi yapan Adalet Bakanlığı"
CHP Grup Başkanvekili Murat Emir, Muharrem ayının Türkiye'ye ve dünyaya birlik, beraberlik, dayanışma, barış ve kardeşlik getirmesini temenni etti.
Ekonomiye yönelik eleştirilerde bulunan ve faize ödenen rakamlara tepki gösteren Emir, emekli maaşının asgari ücret seviyesine yükseltilmesi gerektiğini söyledi.
Türkiye'de "kayyum düzeni oluşturulmaya çalışıldığı" iddiasında bulunan Emir, beyaz et piyasasındaki 13 şirkete denetim kayyumu atanmasına ilişkin, "Ticaret Bakanlığı, Rekabet Kurulu görevini yapmıyor, görevi yapan Adalet Bakanlığı. Her yerde Adalet Bakanlığı var. Her yerin ve her şeyin içinde ve özellikle de kayyum atıyor." dedi.
Bazı şirket ve holdinglere kayyum atanmasına tepki gösteren Emir, "2025 verilerine göre 1314 şirkete kayyum atanmış. Bunun adı kayyum düzenidir, demokrasiyi, anayasayı, yasaları, mülkiyet hakkını hiçe saymaktır ve bu aslında yargı eliyle bir servet transferidir. Birilerini zengin etmedir, birilerinin malına çökmedir ve bu kayyum düzeni bir an evvel bitirilmelidir." diye konuştu.
Emir de "eylem yapan öğretmenlere şiddet ve orantısız güç uygulandığı" iddiasında bulunarak, "Talepleri neydi? Atanmak istiyorlar. Hani geldiğinizde 'İşsiz öğretmen kalmayacak' demiştiniz ya. Atanmak istiyorlar. Öğretmen olmak için mücadele ettiler." dedi.
Eğitimin "piyasalaştığını" da öne süren Emir, şu ifadeleri kullandı:
"Öğretmeni Ankara'nın orta yerinde darp edecek kadar gözleri dönmüş durumda. Bu tutumu şiddetle kınıyoruz. Öğretmenine saygı duymayan bir ülkenin geleceği olamaz. Öğretmenlerimize mülakatsız kadro verilmesi için çalışmaların bir an evvel hızlandırılması ve bu AK Parti iktidarının bir kez olsun sözünü tutmasını bekliyoruz."
- "İhtiyaç olduğu sürece atamalara elbette devam edeceğiz"
AK Parti Grup Başkanvekili Leyla Şahin Usta, yeni hicri yılın millet, İslam alemi ve insanlık için hayırlara vesile olmasını temenni etti.
ABD ile İran arasındaki mutabakat sürecinde Türkiye'nin katkısına da değinen Usta, şu değerlendirmelerde bulundu:
"Türkiye olarak hep barışın yanında olduk. Tüm dünyayı diken üstünde tutan bu savaş halinin son bulmasını memnuniyetle karşılıyoruz. Ancak Cumhurbaşkanımız Recep Tayyip Erdoğan'ın da ifade ettiği gibi imzaların atılacağı sürece kadar gerçekleşecek sabotaj girişimlerine karşı son derece dikkatli olmamız gerekiyor. Nitekim daha anlaşmanın duyurulduğu gün katil devlet İsrail'in açıkça süreci sabote etmek için Lübnan'a gerçekleştirdiği saldırı, bu kaygıların haklılığını göstermektedir. İnsanlığa karşı suç işlemeye doymayan katil devlet İsrail'e izin verilmemesi gerektiğinin altını çizmek istiyorum. Filistin özgür olana kadar da mücadelemize devam edeceğiz."
AK Parti iktidarlarında 836 bin 351 öğretmen ataması yapıldığını dile getiren Usta, "Biz ihtiyaç olduğu sürece atamalara elbette devam edeceğiz. Kadroları verilecek ve atamaları yapılacaktır. Kıymetli öğretmenlerimiz bu konuda Bakanlığımızı ve bizleri izlemeye ve takip etmeye devam ederlerse hiç üzülmeden ve yorulmadan bu atamalar da elbette gerçekleşecektir." dedi.
TBMM Genel Kurulunda, CHP, DEM Parti, İYİ Parti ve Yeni Yol Partisinin gündeme ilişkin grup önerileri kabul edilmedi.
Genel Kurulda, Yeni Yol Partisinin "Tarım sektörü", İYİ Parti'nin "Kırmızı ve beyaz et sektörü", DEM Parti'nin "İşçi hakları" ile CHP'nin "Öğretmenler"e ilişkin grup önerileri ayrı ayrı görüşüldü.
Partisinin grup önerisi üzerinde söz alan Yeni Yol Partisi Adana Milletvekili Sadullah Kısacık, Türkiye'nin tarımsal rekabette karşılaşabileceği tehditlerin araştırılması gerektiğini söyledi.
Yaş sebze ve meyve ile zeytinyağı ihracatında önemli bir rekabet bloğunun bulunduğunu aktaran Kısacık, Türkiye'nin tarımdaki rekabete karşı teknoloji, verimlilik ve su yönetimi alanlarında yeni stratejilere ihtiyaç duyduğunu dile getirdi.
Kısacık, tarım sektörünün alarm verdiğini, Fas, Mısır ve Tunus'un, Türkiye'nin tarımsal ihracatını olumsuz etkilediğini savundu.
Türkiye'deki çiftçilerin borç batağına sürüklendiğini ileri süren Kısacık, "Çöldeki ülkeler tarımını ayağa kaldırırken Türkiye gibi bir ülkenin Mısır'a, Fas'a, Tunus'a karşı rekabetini kaybettiğini konuşuyoruz." dedi.
İYİ Parti Muğla Milletvekili Metin Ergun, tarımın stratejik sektörlerin başında yer aldığını vurguladı.
Tarımın aynı zamanda milli güvenlik meselesi olduğunu ifade eden Ergun, yanlış politikalar nedeniyle tarım sektörünün zor günler yaşadığını söyledi.
Çiftçilerin yeterince desteklenmediğini savunan Ergun, tarımsal maliyetlerdeki artışın üreticilerin yükünü ağırlaştırdığını öne sürdü. Ergun, kontrolsüz ve aşırı ilaç kullanımının tarımsal ihracatı olumsuz etkilediğini belirtti.
DEM Parti Bingöl Milletvekili Ömer Faruk Hülakü de çiftçinin toprağını terk ettiğini, köylünün üretimden kazanç sağlayamadığını iddia etti.
İktidarın, tarım alanında "pembe tablolar" çizdiğini ileri süren Hülakü, çiftçinin korunmadığını ve yeterince desteklenmediğini ifade etti.
CHP Mersin Milletvekili Talat Dinçer, çiftçilerin emeğinin karşılığını alamadığını öne sürdü.
Tarımsal üreticilerin üretimden vazgeçtiğini savunan Dinçer, tarımsal ihracatın önünün açılmadığını, desteklemelerin yetersiz kaldığını aktardı.
Dinçer, "Tüm siyasi partiler bir olarak bu tarım konusunu ele alalım. Tarım elden gidiyor. Biz de gübre, ilaç, mazot maliyetleri çok pahalı. Tarım ürünlerindeki maliyetler yüksek ama dışarıda üretilen ürünler bizde üretilenlerden daha ucuza geliyor." diye konuştu.
- "Modern sulama ve katma değerli üretim önümüzdeki dönemin önceliği olacaktır"
AK Parti Mardin Milletvekili Faruk Kılıç, tarımın, milli bağımsızlığın temelleri arasında yer aldığını vurguladı.
Türkiye'nin verimli topraklara sahip olduğunun altını çizen Kılıç, son 23 yılda tarımsal desteklerin artırıldığını belirtti.
Kılıç, bölgede yaşanan savaşların, tarımsal üretim girdilerinde küresel ölçekte artışlara neden olduğunu kaydetti.
Üreticiyi enflasyona ve küresel krizlere ezdirmemek adına adımlar attıklarını anlatan Kılıç, "Bugün Türkiye, yaş sebze ve meyve ihracatında dünyanın en önemli aktörlerinden birisidir. Son 5 yılda tarımsal ihracatımızda artış sağlanmıştır. Modern sulama ve katma değerli üretim önümüzdeki dönemin önceliği olacaktır." şeklinde konuştu.
Görüşmelerin ardından yapılan oylamalarda CHP, DEM Parti, İYİ Parti ve Yeni Yol Partisinin grup önerileri kabul edilmedi.
- Genel Kurul gündeminde değişiklik
AK Parti'nin, Genel Kurulun gündem ve çalışma saatlerine ilişkin grup önerisi ise kabul edildi. Buna göre, Genel Kurul, 1 Temmuz'da tatile girmeyerek çalışmalarına devam edecek.
Emniyet Teşkilatına ve basına yönelik düzenlemeleri de içeren Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi Genel Kurul gündeminin ilk sırasına, Türkiye ile Brezilya Federatif Cumhuriyeti Hükümeti Arasında Savunma Sanayi İşbirliği Anlaşmasının Notalarla Birlikte Onaylanmasının Uygun Bulunduğuna Dair Kanun Teklifi de gündemin üçüncü sırasına alındı. Genel Kurul, Emniyet Teşkilatına ve basına yönelik düzenlemeleri de içeren Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi'nin görüşmelerine bugün başlayacak.
Ankara'da 36. NATO Devlet ve Hükümet Başkanları Zirvesi'nin düzenleneceği hafta Genel Kurul, 7-8 ve 9 Temmuz'da çalışmayacak.
Öte yandan DEM Parti Mersin Milletvekili Ali Bozan'ın "Banka Kartları ve Kredi Kartları Kanunu'nda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi"nin, doğrudan Genel Kurul gündemine alınmasına ilişkin önerisi de kabul edilmedi.
Genel Kurulda, gündemin birinci sırasına alınan Emniyet Teşkilatına ve basına yönelik düzenlemeleri de içeren Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi'nin görüşmelerine geçildi.
