2026-03-12 - 15:12
TBMM GENEL KURULU TOPLANDI
TBMM Genel Kurulu, Meclis Başkanvekili Pervin Buldan başkanlığında toplandı.

Buldan, birleşimin başında, Dışişleri Bakanı Hakan Fidan ve Milli Savunma Bakanı Yaşar Güler'in Genel Kurul'u bilgilendirdiği 10 Mart 2026 tarihli kapalı oturumun tutanaklarının okunabilmesi için kapalı oturuma geçilmesi gerektiğini söyledi.

Genel Kurul'da kapalı oturuma geçilmesi kabul edilirken, Genel Kurul'un kapalı oturuma hazırlanması için Buldan, birleşime 5 dakika ara verdi.

Aranın ardından yapılan kapalı oturumun sona ermesinin ardından Buldan, gündeme geçmeden önce 3 milletvekiline gündem dışı söz verdi.

MHP Erzurum Milletvekili Kamil Aydın, Erzurum'un düşman işgalinden kurtuluşunun 108. yılı, İstiklal Marşı'nın kabulünün 105. yılı olduğunu belirtti.

Aydın, 12 Mart'ı iki olayı hafızalara nakşedilen kutlu bir gün olarak nitelendirerek, şöyle konuştu:

"Bunlardan birincisi 'Çanakkale geçilmez' denilerek başlayan Türk milletinin bağımsızlık serüveninin devamı niteliğindeki 12 Mart 1918'de uzun işgal ve mücadeleler sonucunda esaretin son bulup istiklalin kazanıldığı Erzurum'un düşman işgalinden kurtuluşudur. İkincisi ise 'Ya istiklal ya ölüm' kararlılığıyla başlayan nihai milli bağımsızlık yürüyüşünün nihayete ermesiyle verilen mücadelenin ve onun ölümsüz kahramanlarının dizelere nakşedildiği İstiklal Marşı'nın bundan 105 yıl önce kabul edildiği gündür. Her ikisi de kutlu olsun."

Erzurum'a yönelik çalışmalara değinen Aydın, Türkiye'nin batı-doğu hattındaki yüksek hızlı tren bağlantısının Sivas'tan Kars'a uzatılmasının ivedilikle programa alınmasını istedi. Aydın, doğal gaz fiyatlarının da bölge şartlarına uygun iyileştirilmesini talep etti.

CHP Antalya Milletvekili Aykut Kaya, APP olarak bilinen standart dışı plakalarla ilgili kafa karışıklığının devam ettiğini savundu.

1 Nisan'a kadar uzatılan sürenin yeterli olmadığını ifade eden Kaya, "Şoför odalarında uzun kuyruklar yaşanmaktadır. Bu sürenin en az 1 Haziran'a kadar uzatılması gerekmektedir. Vatandaşımız plakasını değiştirmek için birçok işlem yaptırmak zorunda kalıyor. Hem zaman kaybı yaşıyor hem de gereksiz mali külfetin altına giriyor. Bu işlemlerden alınan ücretlerde, vatandaşlarımıza muafiyet ve kolaylık sağlanmalıdır." diye konuştu.

AK Parti Erzurum Milletvekili Abdurrahim Fırat da Erzurum'un düşman işgalinden kurtuluşunun 108. yılı olduğunu hatırlattı. Fırat, Erzurum'un 108 yıl önceki vakur direnişinin bugün Gazze'nin feryadına ses veren, Orta Doğu'da söz sahibi olan Kafkasya'da denklemi değiştiren, Balkanlar'da huzuru tahkim eden büyük Türkiye idealinin ruh kökü olduğunu belirtti.

Fırat, "12 Mart Erzurum'un düğünü hem de istiklalimizin mührü olan İstiklal Marşı'nın kabul günüdür. Bu bir tesadüf olamaz. Bu, milletin karakterinin tek gövdede buluşmasıdır. Erzurum'un düşman işgalinden kurtuluşunun 108. yılında, bu toprakları kanlarıyla sulayan şehitlerimizi ve gazilerimizi rahmet ve minnetle yad ediyorum." ifadelerini kullandı.

TBMM Genel Kurulu'nda siyasi partilerin grup başkanvekilleri, yerlerinden söz alarak gündeme ilişkin görüşlerini dile getirdi.

Yeni Yol Partisi Grup Başkanvekili Selçuk Özdağ, İstiklal Marşı'nın kabul edilişinin 105. yılı olduğunu belirterek, İstiklal Marşı ile ilgili çağrıda bulundu.

Özdağ, şöyle devam etti:

"İstiklal Marşı'mızın, şiiriyle ilgili problem yok. Güfteyle ilgili problem var. 105 yıl önce bestelenmiş bir şiir, doğru bir şekilde terennüm edilemiyor. Başka ülkelerin İstiklal marşlarına baktığımız zaman daha düzgün, daha heyecanlı. O yüzden dünya çapında bir yarışma açılmalıdır. Yeniden bu beste konusu gündeme getirilmelidir."

Emeklilere verilecek bayram ikramiyesine değinen Özdağ, bayram ikramiyelerinin artırılmamasını eleştirdi.

Asgari ücretin enflasyon karşısında eridiğini vurgulayan Özdağ, "Milyonlarca emekçi, yılın ikinci ayında 1000 lira kaybetmişler. 6 ay sonra kim bilir daha nelerini kaybedecekler." diye konuştu.

Bedelli askerlik tutarında artışı da eleştiren Özdağ, bu tutarın 416 bin 361 liraya çıkartılacağını hatırlattı. Özdağ, "Vatandaşlar bunu ödeyemez. Bununla ilgili kolaylık sağlanmalı." ifadesini kullandı.

İYİ Parti Grup Başkanvekili Turhan Çömez, 12 Mart'ın sadece Meclis'in İstiklal Marşı'nı kabul ettiği bir gün olmadığını, bir milletin "biz buradayız, sonsuza kadar da burada olacağız" diyerek dünyaya meydan okuyuş günü olduğunu söyledi. Mehmet Akif Ersoy'u rahmet, minnet ve saygıyla anan Çömez, "Aziz Türk milletinin bu büyük, tarihi gününü yürekten kutluyorum. Ne mutlu Türküm diyene." sözlerini sarf etti.

Tarım Kredi Marketlerinin 2024 yılında 2 milyar 254 milyon lira zarar ettiğini öne süren Çömez, 2025 yılında da bu zararın 4 milyar 700 milyon lira olduğunu belirtti. Çömez, "Gelinen noktada korkunç bir zarar söz konusu, maalesef çiftçi desteklenmedi. Çiftçi yerine aracılar ve ne yazık ki rantiyeciler desteklendi." değerlendirmesinde bulundu.

Tarım Kredi Marketlerinin 2023 yılından bu yana bilançolarını açıklamayı bıraktığını anımsatan Çömez, 2023 yılından itibaren çiftçiden ürün alınmadığını, aracıdan ürünlerin alındığını belirterek, bu durumu eleştirdi.

MHP Grup Başkanvekili Filiz Kılıç, İstiklal Marşı'nın kabulünün 105. yılı olduğunu hatırlatarak, İstiklal Marşı'nın, "yurdumu alçaklara uğratma, sakın" diyerek, gövdesini ateşe veren, imanıyla yedi düvelin çelik zırhlı duvarlarına meydan okuyan o asil ruhun kanla yazdığı ebedi bağımsızlık senedi olduğunu vurguladı. Kılıç, "Toprağın kara bağrında sıra dağlar gibi duran şehitlerimizi, kahraman gazilerimizi ve milletimizin o sarsılmaz iradesini kelimelerle anıtlaştıran istiklal şairimiz Mehmet Akif Ersoy'u rahmetle, minnetle anıyorum." dedi.

İki gün sonra 14 Mart Tıp Bayramı'nın kutlanacağını hatırlatan Kılıç, tüm sağlık çalışanlarının 14 Mart Tıp Bayramı'nı kutladı.

Vatandaşların Kadir Gecesi ve Ramazan Bayramı'nı tebrik eden Kılıç, sözlerini şöyle sürdürdü:

"Bin aydan hayırlı olduğu müjdelenen, duaların doğrudan Hak katına ulaştığı, yaklaşan Kadir Gecesi'nin kalplerimize inşirah, hanelerimize bereket, Türk ve İslam alemine mutlak bir dirlik ve uyanış getirmesini niyaz ediyorum. Akabinde kavuşacağımız Ramazan Bayramı'nın ise saflarımızı sıklaştırdığımız, milli birlik ve beraberliğimizin çelikleştiği, dargınlıkların son bulduğu bir kucaklaşma iklimine dönüşmesini canıgönülden temenni ediyorum. Bu müstesna günlerin feyziyle içte ve dışta nifak tohumu ekenlere hiçbir geçit vermeden, omuz omuza, başımız dik ve alnımız ak bir şekilde lider ülke Türkiye hedefimize doğru kutlu yürüyüşümüzü sürdüreceğiz."

DEM Parti Grup Başkanvekili Sezai Temelli, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Para Politikası Kurulunca politika faizinin sabit tutulmasına ilişkin görüşlerini aktardı.

İktidarın ekonomi politikalarını eleştiren Temelli, şu ifadeleri kullandı:

"Daha önce 'faiz indirimlerinin düzenli olarak devam edeceği' söyleniyordu ama deniz bitti, programın başarısız olduğu ortaya konuldu. Faizler inmeyeceği gibi İran Savaşı devam ederse yukarı doğru devam edecektir. Ekonomide düzelen bir şey yok. Dezenflasyon programı başarısız bir programdır, 32 aydır ısrarla sürdürülmektedir. Halkı kandıran bu anlayış hiçbir başarılı gelişmeye sebep olamamıştır."

CHP Grup Başkanvekili Gökhan Günaydın, İstiklal Marşı'nın kabulünün 105. yıl dönümü dolayısıyla milli şair Mehmet Akif Ersoy'u andı.

12 Mart 1971 Muhtırası'nın üzerinden 55 yıl geçtiğini anımsatan Günaydın, CHP olarak tüm darbelere büyük bir onurla karşı çıkmaya devam edeceklerini belirtti.

Günaydın, İstanbul'da Gazi Mahallesi'nde 31 yıl önce yaşanan olaylarda yaşamını yitirenleri andı.

Vatandaşların Ramazan Bayramı'nı tebrik eden Günaydın, "Ağız tadıyla hep beraber adalet ve demokrasi altında kutlayacağımız nice bayramların hepimiz için nasip olmasını yüce Allah'tan niyaz ediyorum." dedi.

- "İstiklal Marşı'nın değerlerini canımız pahasına korumaya devam edeceğiz"

AK Parti Grup Başkanvekili Muhammet Emin Akbaşoğlu, İstiklal Marşı'nın kabulünün 105. yıl dönümü dolayısıyla milli şair Mehmet Akif Ersoy'u andı.

Edebiyatçı, yazar ve devlet adamı Hamdullah Suphi Tanrıöver'in, İstiklal Marşı'nın yazımına ilişkin süreci anlatan yazısı ile Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın, AK Parti TBMM Grup Toplantısı'nda İstiklal Marşı'na ve milli şair Mehmet Akif Ersoy'a ilişkin sözlerini aktaran Akbaşoğlu, "Sayın Cumhurbaşkanımızın liderliğinde aynı ruh ve mana ile bugün de İstiklal Marşı'nın değerlerini canımız pahasına korumaya devam edeceğiz." diye konuştu.

Akbaşoğlu, Genel Kurulda İstiklal Marşı'nın 10 kıtasını okudu.

Sağlık çalışanlarının 14 Mart Tıp Bayramı'nı kutlayan Akbaşoğlu, vatandaşların gelecek hafta idrak edilecek Kadir Gecesi ve Ramazan Bayramı'nı da tebrik etti.

Öte yandan, TBMM Başkanvekili Pervin Buldan, Genel Kurulda, Danışma Kurulu kararını okutarak oylamaya sundu. Kabul edilen Danışma Kurulu kararına göre, Genel Kurul 17 Mart Salı ve 18 Mart Çarşamba günü toplanmayacak.

Genel Kurul'da, Yeni Yol Partisinin "gıda enflasyonu", İYİ Parti'nin "doğal gaz ve enerji arzı", DEM Parti'nin "Türkiye-İran sınır kapıları" ve CHP'nin "kamu görevlilerinin yargılanmaları" hakkında grup önerileri ayrı ayrı görüşüldü.

Partisinin grup önerisi üzerine söz alan Yeni Yol Partisi Grup Başkanı Mehmet Emin Ekmen, Türkiye'nin enflasyonda dünya sıralamasında ilk beşte yer aldığını söyledi. Ekmen, "Pandemi dendi, savaş dendi ama savaşın ortaya çıktığı ülkelerde bile gıda enflasyonu Türkiye'nin oldukça gerisinde." dedi.

Türkiye'de çiftçi yaşının 58'i bulduğunu belirten Ekmen, hayvancılık gibi çiftçiliğin de yaşlılık mesleğine döndüğünü kaydetti.

Hürmüz Boğazı krizi sonrası Türkiye'de bazı tedbirlerin açıklandığını ancak tarım ve hayvancılık alanında tedbir açıklanmadığını dile getiren Ekmen, "Çiftçinin değeri borsadaki yatırımcı kadar, bankacılık sektörü kadar, faiz geliriyle hayatını idame ettirenler kadar yok mu? Çiftçi deyip geçmeyin, çiftçiden ihmal ettiğimiz her kuruş, gıda enflasyonu olarak dar gelirliyi vuruyor." değerlendirmesinde bulundu.

İYİ Parti Mersin Milletvekili Burhanettin Kocamaz, tarımda yüksek girdi maliyeti karşısında verilen desteklerin yetersiz kaldığını, gerekli üretim planlamalarının yapılamadığını öne sürdü. ABD ve İsrail'in İran'a saldırmasıyla Orta Doğu'da başlayan savaşın tarım sektöründe geçen yıl olduğu gibi bütün hesapları altüst ettiğini dile getiren Kocamaz, "İktidar çiftçilerimize yönelik olağanüstü destek programını derhal açıklamalı, gübre, tohum, mazot destekleri artırılmalı, özellikle tarım sektöründe ÖTV ve KDV kaldırılmalı." diye konuştu.

DEM Parti İzmir Milletvekili Burcugül Çubuk, gıda enflasyonuyla ilgili verilen önerinin önemli olduğunu söyledi. ABD ve İsrail'in İran'a yönelik saldırılarını hatırlatan Çubuk, "Biz bu savaşın ekonomisini konuşmak zorundayız. Bu savaşın ekonomisi, emperyalist kapitalizmin içine girdiği krizi bu coğrafyada çözmek istemesidir. Kendi evine ateş düşmesin ama bizim evlerimiz de ferah bir an yaşamasın istemesidir." ifadelerini kullandı.

- "Çiftçi bu fiyatlara rağmen gübreyi arasa da bulamıyor"

CHP Adana Milletvekili Ayhan Barut, çiftçinin zor günler geçirdiğini, bu yıl savaşın ağır faturasını ödediğini dile getirdi. Hürmüz Boğazı'nda yaşanan krizin sadece bir askeri kriz olmadığını dile getiren Barut, dünya petrolünün, enerjisinin ve gübresinin bu dar geçitten taşındığını söyledi.

Bu hatta yaşanan bir krizin enerji fiyatlarını, gübre ve petrol fiyatlarını fırlattığını dile getiren Barut, şöyle konuştu:

"Biz petrolde, doğal gazda ve gübrede dışa bağımlı bir ülkeyiz. Bu dışa bağımlılıktan dolayı da artan gübre ve mazot fiyatları çiftçimizi çok zor durumda bırakmıştır ve işin içinden çıkılmaz bir duruma sokmuştur. Daha beş yıl önce gübre fiyatları, özellikle üre gübresinin tonu 3 bin lirayken, şu anda tonu 30 bin liraya gelmiştir. Savaş bandında, zaman içerisinde dahi yüzde 20 civarında gübrede fiyatlar artmıştır. Şu anda çiftçi bu fiyatlara rağmen gübreyi arasa da bulamıyor, eline de geçiremiyor. Tam da ekim dönemi."

- "Finansal dengeyi koruyarak tarladaki emeği de korumaya çalıştık"

AK Parti Mardin Milletvekili Faruk Kılıç, dünyada son 50 yılın en büyük enerji ve gıda şoklarından birinin yaşandığını, Hürmüz Boğazı eksenli gelişen jeopolitik krizin, küresel tedarik zincirlerini sarstığını belirtti.

Türkiye'nin krizin ilk anından itibaren teyakkuza geçtiğini kaydeden Kılıç, şöyle devam etti:

"Finansal istikrar tarladaki üretimin en büyük teminatıdır. Eleştirilerin aksine, borsa, döviz ve faiz oranları üzerine aldığımız hızlı önlemler sermayeyi değil, doğrudan çiftçilerimizin cebini ve ekonomik öngörülebilirliğini korumak içindir. Döviz kurundaki aşırı oynaklığı durdurmadan çiftçimizin gübre ve mazot maliyetini sabitleyemeyeceğimizi bilmemiz lazım. Biz, finansal dengeyi koruyarak aslında tarladaki emeği de korumaya çalıştık.

Hükümetimiz, enerjideki yüzde 36'lık artışın tarıma etkisini sübvanse etmek için devrimsel adımlar atmıştır. Gübre stoklarımızda ve arzında bir sıkıntının yaşanmaması için gerekli tedbirler alınmıştır. Gerek üst gerekse taban gübre stoklarımız çiftçilerimizin ihtiyacını karşılayacak düzeydedir. Gübrede doğrudan destek 2026 bahar dönemi için nakdi destekler maliyet artış oranında revize edilmiştir."

Öte yandan CHP'nin grup önerisinin oylaması öncesinde MHP Grup Başkanvekili Erkan Akçay ve AK Parti Grup Başkanvekili Muhammet Emin Akbaşoğlu ile CHP Grup Başkanvekili Gökhan Günaydın arasında, "İmamoğlu çıkar amaçlı suç örgütü"ne ilişkin davanın duruşmalarının TRT'den canlı yayınlanması talebine yönelik tartışma yaşandı.

Görüşmelerin ardından yapılan oylamalarda, CHP, DEM Parti, İYİ Parti ve Yeni Yol Partisinin gündeme ilişkin grup önerileri kabul edilmedi.

Meclis Başkanvekili Pervin Buldan, daha sonra gündemde yer alan diğer kanun tekliflerinin isimlerini okudu. Komisyonun yerini almaması üzerine Buldan, birleşimi, 24 Mart Salı günü saat 15.00'te toplanmak üzere kapattı.