2010-12-03 - 13:18
TBMM Kadın Erkek Fırsat Eşitliği Komisyonu bünyesinde oluşturulan ''İşyerinde Psikolojik şiddet (mobbing) ve çözüm
önerileri'' alt komisyonu, bugün ilk toplantısını yaptı.
TBMM Kadın Erkek Fırsat Eşitliği Komisyonu
bünyesinde oluşturulan ''İşyerinde Psikolojik şiddet (mobbing) ve çözüm
önerileri'' alt komisyonu, bugün ilk toplantısını yaptı.
Başkanlığını AK Parti Trabzon Milletvekili Safiye Seymenoğlu'nun yaptığı
alt komisyonda, TBMM Araştırma Merkezi Uzmanı Cengiz Çukur, ''mobbing'' konusunda
brifing verdi.
Çukur, ''mobbing''in birinci aşamasında tetikleyici unsurun çoğu zaman
bir çatışma olduğunu, bu çatışmanın sürmesi halinde de mağdurun, iş arkadaşları
veya yönetim tarafından damgalandığını bildirdi.
İkinci aşamada psikolojik saldırıların başladığını, taciz dinamiklerinin
harekete geçtiğini kaydeden Çukur, üçüncü aşama ise yönetimin mobbing sürecinde
yıpranan, kendini savunma mekanizması zayıflayan mağdurun hatalı olduğu sonucuna
vararak ondan kurtulmayı isteyebileceğini belirtti. Cengiz Çukur, dördüncü
aşamanın da işten kovulma veya ayrılmayla sonuçlandığını ifade etti.
Uzman Cengiz Çukur, bunun da mağdur açısından ekonomik, psikolojik
sorunlar yaratacağını ifade etti ve genel olarak mobbing ile mücadele yollarını,
''Mağdur kendisiyle barışık olmalı ve öğrenilmiş çaresizlik içerisinde olmamalı.
Örgüt açısından ise öncelikle, örgüt bünyesindeki rahatsızlıklar zamanında
belirlenmeli ve gereken önlemler alınmalı, var olan mobbing vakalarında ise
yönetim çaba göstermeli'' şeklinde sıraladı.
İş hukukunda psikolojik tacizle ilgili açık ve doğrudan bir düzenleme
olmadığını dile getiren Çukur, işverenin, iş sözleşmesi ve işin mahiyeti icabı
hakkaniyet gereği kendisinden istenebilecek derecede, işten kaynaklanan
tehlikelere karşı gerekli tedbirleri almak zorunda olduğunu vurguladı.
Çukur, Ocak ayı içerisinde TBMM Genel Kurulunda görüşülerek
yasalaştırılması planlanan Türk Borçlar Kanunu Tasarısının 417. maddesinin ilk
fıkrasında, ''İşveren, hizmet ilişkisinde işçinin kişiliğini korumak ve saygı
göstermek ve işyerinde dürüstlük ilkelerine uygun bir düzeni sağlamakla,
özellikle işçilerin psikolojik ve cinsel tacize uğramamaları ve bu tür tacizlere
uğramış olanların daha fazla zarar görmemeleri için gerekli önlemleri almakla
yükümlüdür'' denildiğini anımsattı.
TBMM Uzmanı Çukur, şöyle konuştu:
''İşyerinde psikolojik taciz, aynı veya farklı tarzdaki pek çok
davranışın belli bir süre boyunca hedef seçilen kişiye yöneltilmesi sonucunda
ortaya çıkmaktadır. Ancak bu davranışlar, çoğu zaman tek başlarına
değerlendirildiklerinde hukuka aykırı değildir. Hukuk kuralları bazen
davranışlara, bazen de sonuca ilişkin olarak bir gereklilik kaidesi koyarlar. Bu
açıdan, mobbing sürecinde, davranışların tek tek hukuka aykırı olup olmadıklarına
bakılmaksızın, bu davranışların bir araya gelerek oluşturduğu toplam etkinin
meydana getirdiği sonuç nedeniyle mobbing hukuka aykırıdır.''
Çukur, psikolojik tacizin ispatında uygun illiyet bağı çerçevesinde
duruma göre kesin deliller yerine, emarelerle ispatla da yetinilmesi gerektiğine
işaret etti.
İşyerinde psikolojik tacizin, henüz TCK kapsamında bir suç olarak
düzenlenmediğini, ancak mobbing sürecinde gerçekleştirilen bazı davranışların TCK
bakımından suç teşkil edecek bir boyuta ulaşabildiğini belirten Çukur, bu
durumda, söz konusu davranış nedeniyle TCK'nın uygulanabileceğini kaydetti.
Cengiz Çukur, İsveç'in, mobbinge karşı özel yasal düzenleme yapan ilk AB
ülkesi olduğunu ifade etti. Fransa, Almanya, İsviçre ve İtalya'daki düzenlemeler
hakkında bilgi veren Çukur, ''Türk hukukunun, işyerinde psikolojik taciz
konusunda, birçok ülkeyle karşılaştırıldığında, bazılarından daha geri durumda
olduğu söylenebilir'' dedi.
Türkiye'nin, Türk Borçlar Kanunu Tasarısının kabul edilmesiyle işyerinde
psikolojik taciz konusunda ilk kez yasal düzenlemeye kavuşacağını ifade eden
Çukur, bunun dışında İş Kanunu'nun ilgili maddelerinde gerekli değişikliklerin
yapılması gerektiğini vurguladı. Çukur, İş Kanunu'na eklenecek hükümlerin,
''İşyerinde Psikolojik Taciz Yönetmeliği'' adlı bir yönetmelikle daha ayrıntılı
bir şekilde düzenlenmesinin de yararlı olacağını vurguladı.(13:18)
bünyesinde oluşturulan ''İşyerinde Psikolojik şiddet (mobbing) ve çözüm
önerileri'' alt komisyonu, bugün ilk toplantısını yaptı.
Başkanlığını AK Parti Trabzon Milletvekili Safiye Seymenoğlu'nun yaptığı
alt komisyonda, TBMM Araştırma Merkezi Uzmanı Cengiz Çukur, ''mobbing'' konusunda
brifing verdi.
Çukur, ''mobbing''in birinci aşamasında tetikleyici unsurun çoğu zaman
bir çatışma olduğunu, bu çatışmanın sürmesi halinde de mağdurun, iş arkadaşları
veya yönetim tarafından damgalandığını bildirdi.
İkinci aşamada psikolojik saldırıların başladığını, taciz dinamiklerinin
harekete geçtiğini kaydeden Çukur, üçüncü aşama ise yönetimin mobbing sürecinde
yıpranan, kendini savunma mekanizması zayıflayan mağdurun hatalı olduğu sonucuna
vararak ondan kurtulmayı isteyebileceğini belirtti. Cengiz Çukur, dördüncü
aşamanın da işten kovulma veya ayrılmayla sonuçlandığını ifade etti.
Uzman Cengiz Çukur, bunun da mağdur açısından ekonomik, psikolojik
sorunlar yaratacağını ifade etti ve genel olarak mobbing ile mücadele yollarını,
''Mağdur kendisiyle barışık olmalı ve öğrenilmiş çaresizlik içerisinde olmamalı.
Örgüt açısından ise öncelikle, örgüt bünyesindeki rahatsızlıklar zamanında
belirlenmeli ve gereken önlemler alınmalı, var olan mobbing vakalarında ise
yönetim çaba göstermeli'' şeklinde sıraladı.
İş hukukunda psikolojik tacizle ilgili açık ve doğrudan bir düzenleme
olmadığını dile getiren Çukur, işverenin, iş sözleşmesi ve işin mahiyeti icabı
hakkaniyet gereği kendisinden istenebilecek derecede, işten kaynaklanan
tehlikelere karşı gerekli tedbirleri almak zorunda olduğunu vurguladı.
Çukur, Ocak ayı içerisinde TBMM Genel Kurulunda görüşülerek
yasalaştırılması planlanan Türk Borçlar Kanunu Tasarısının 417. maddesinin ilk
fıkrasında, ''İşveren, hizmet ilişkisinde işçinin kişiliğini korumak ve saygı
göstermek ve işyerinde dürüstlük ilkelerine uygun bir düzeni sağlamakla,
özellikle işçilerin psikolojik ve cinsel tacize uğramamaları ve bu tür tacizlere
uğramış olanların daha fazla zarar görmemeleri için gerekli önlemleri almakla
yükümlüdür'' denildiğini anımsattı.
TBMM Uzmanı Çukur, şöyle konuştu:
''İşyerinde psikolojik taciz, aynı veya farklı tarzdaki pek çok
davranışın belli bir süre boyunca hedef seçilen kişiye yöneltilmesi sonucunda
ortaya çıkmaktadır. Ancak bu davranışlar, çoğu zaman tek başlarına
değerlendirildiklerinde hukuka aykırı değildir. Hukuk kuralları bazen
davranışlara, bazen de sonuca ilişkin olarak bir gereklilik kaidesi koyarlar. Bu
açıdan, mobbing sürecinde, davranışların tek tek hukuka aykırı olup olmadıklarına
bakılmaksızın, bu davranışların bir araya gelerek oluşturduğu toplam etkinin
meydana getirdiği sonuç nedeniyle mobbing hukuka aykırıdır.''
Çukur, psikolojik tacizin ispatında uygun illiyet bağı çerçevesinde
duruma göre kesin deliller yerine, emarelerle ispatla da yetinilmesi gerektiğine
işaret etti.
İşyerinde psikolojik tacizin, henüz TCK kapsamında bir suç olarak
düzenlenmediğini, ancak mobbing sürecinde gerçekleştirilen bazı davranışların TCK
bakımından suç teşkil edecek bir boyuta ulaşabildiğini belirten Çukur, bu
durumda, söz konusu davranış nedeniyle TCK'nın uygulanabileceğini kaydetti.
Cengiz Çukur, İsveç'in, mobbinge karşı özel yasal düzenleme yapan ilk AB
ülkesi olduğunu ifade etti. Fransa, Almanya, İsviçre ve İtalya'daki düzenlemeler
hakkında bilgi veren Çukur, ''Türk hukukunun, işyerinde psikolojik taciz
konusunda, birçok ülkeyle karşılaştırıldığında, bazılarından daha geri durumda
olduğu söylenebilir'' dedi.
Türkiye'nin, Türk Borçlar Kanunu Tasarısının kabul edilmesiyle işyerinde
psikolojik taciz konusunda ilk kez yasal düzenlemeye kavuşacağını ifade eden
Çukur, bunun dışında İş Kanunu'nun ilgili maddelerinde gerekli değişikliklerin
yapılması gerektiğini vurguladı. Çukur, İş Kanunu'na eklenecek hükümlerin,
''İşyerinde Psikolojik Taciz Yönetmeliği'' adlı bir yönetmelikle daha ayrıntılı
bir şekilde düzenlenmesinin de yararlı olacağını vurguladı.(13:18)
