Dönem : 21 Yasama Yılı : 2

T.B.M.M. (S. Sayısı : 413)

Avukatlık Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Tasarısı ile Avukatlık Kanununa Bazı Maddelerin Eklenmesine Dair Kanun Tasarısı ve Kütahya Milletvekili Emin Karaa’nın 1136 Sayılı Avukatlık Kanununun Bazı Maddelerinin Değiştirilmesi ve Bu Kanuna Bazı Maddeler Eklenmesine Dair Kanun Teklifi ve Adalet Komisyonu Raporu (1/422, 1/411, 2/317)


T.C.

Başbakanlık

Kanunlar ve Kararlar 22.6.1999

Genel Müdürlüğü

Sayı : B.02.0.KKG.196-342/2695

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA

Önceki yasama döneminde hazırlanıp Başkanlığınıza sunulan ve İçtüzüğün 77 nci maddesi uyarınca hükümsüz sayılan ilişik listede adları belirtilen kanun tasarılarının yenilenmesi Bakanlar Kurulunca uygun görülmüştür.

Gereğini arz ederim.

Bülent Ecevit

Başbakan

1/721 Avukatlık Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Tasarısı

T.C.

Başbakanlık

Kanunlar ve Kararlar 24.2.1998

Genel Müdürlüğü

Sayı : B.02.0.KKG.101-183/868

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA

Adalet Bakanlığınca hazırlanan ve Başkanlığınıza arzı Bakanlar Kurulunca 12.1.1998 tarihinde kararlaştırılan “Avukatlık Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Tasarısı” ile gerekçesi ilişikte gönderilmiştir.

Gereğini arz ederim.

Mesut Yılmaz

Başbakan

GENEL GEREKÇE

Savunmanın yargının temel unsurlarından birisi olduğu düşüncesinden hareketle, avukatlık mesleğinin günümüz koşullarına göre en iyi şekilde yapılabilmesi için Tasarıyla, avukatlara görevlerini yerine getirmelerinde yardımcı olacak kuruluşlara açıklık getirilerek bu kuruluşlardan bilgi ve belge toplama yetkisi verilmektedir.

Tasarıyla ayrıca staj sonunda sınav koşulu getirilmekte ve objektifliği sağlamak amacıyla sınavların Öğrenci Seçme ve Yerleştirme Merkezine yaptırılması esası öngörülmektedir.

Avukatlığa kabule engel teşkil eden suçlar ile avukatlık staj ve sınavından muaf olanlar yeniden belirlenmektedir.

Staj süresince stajyerlere barolarca kredi verilmesi olanağı getirilmekte ve barolara bu krediyi sağlayabilmeleri için yeni gelir kaynağı yaratılmaktadır.

Avukatlara aldıkları işlerde dava açılmadan veya dava açılmışsa duruşmaya başlanmadan önce uzlaşma sağlanması hususunda karşı tarafı davet etme yetkisi verilmektedir. Uzlaşma sonucu düzenlenecek, taraflar ve avukatlarınca imzalanacak olan tutanağın ilâm niteliğinde olması esası getirilerek uyuşmazlıkların mahkemelere intikalinden veya duruşmaya başlanmadan önce çözümlenmesi amaçlanmaktadır.

Şirketleşmeye ilişkin hükümler ilgili maddelere yansıtılmaktadır.

Avukatlık sözleşmesi, ücretin belirlenmesi yeni esaslara bağlanmakta, iş sahibinin iflâsı durumunda avukatın ücretinin rüçhânlı alacak olması sağlanmaktadır.Ayrıca ücret dolayısıyla müteselsil sorumluluk her ne suretle olursa olsun anlaşmayla sonuçlanan ve takipsiz bırakılan işlere de teşmil edilmektedir.

Tasarıyla getirilen diğer bir değişiklik de “adlî yardım”konusunun işlerliğinin sağlanması yönünde yapılmıştır.

Demokratik ve sosyal hukuk devletinde herkes, hak arama özgürlüğünden ve savunma hakkından eşit olarak yararlanmalıdır. Bu bakımdan ekonomik ve parasal nedenler engelleyici rol oynamamalıdır. Evrensel insan hakları belgelerinde olduğu gibi Anayasamızda da yer alan bu anlayış uygulanarak “adlî yardım” yoluyla hak aramada eşitlik sağlanabilecektir. Ceza davalarında hazırlık soruşturması aşamasından başlayacak zorunlu savunmada, hukuk davalarında avukatın meslekî yardımından yararlanma olanakları da ancak adlî yardımın işler hale getirilmesi ile sağlanacaktır.

Tasarıyla, adlî yardım hizmetlerinin, baro merkezlerinde baro yönetim kurullarınca avukatlar arasından oluşturulan adlî yardım bürosu tarafından yürütülmesi esası öngörülmektedir.

Adlî yardım bürosunun gelirleri arasına bir kısım harçların ve idarî nitelikteki para cezaları hariç olmak üzere para cezalarının %25’i aktarılmaktadır.Getirilen düzenlemelerle özellikle büronun maddî kaynakları artırılarak adlî yardım hizmetlerinin sağlıklı bir biçimde yürütülmesi amaçlanmıştır.

Bu Kanunun yürürlüğe girmesinden önce, avukatlık ve avukatlık stajı ile birleşmeyen görevlerde bulunanlardan adları baro levhalarından silinmiş bulunanlarla staj bitimi belgesi almış oldukları halde baro levhasına yazılma istemleri reddedilenler, levhaya yazılmalarına dair baro yönetim kurulu kararları Adalet Bakanlığınca onaylanmayanlar veya baro levhasına yazılmamış olanlara af getirilmektedir.

Ayrıca Tasarıda Avukatlık Kanununun uygulanmasından doğan bazı aksaklık ve boşlukların giderilmesi için gerekli düzenlemeler yapılmaktadır.

MADDE GEREKÇELERİ

Madde 1. —Avukatlık Kanununun 2 nci maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan “adlî merciler ve diğer resmî daireler” ibaresi yerine, bu kurum ve kuruluşlar genişletilerek, “kamu iktisadî teşebbüsleri, kamu kurum ve kuruluşları, özel ve kamuya ait bankalar ve diğer kurum ve kuruluşlar avukatlara görevlerinin yerine getirilmesinde yardımcı olmakla yükümlü” tutulmuşlardır. Adlî merciler tabiri ise, “yargı organları” şeklinde değiştirilmiş ve emniyet makamları da madde kapsamına alınmış, ayrıca avukatlara belge toplayabilme yetkisi verilmiştir.

Madde 2. —Avukatlık Kanununun 3 üncü maddesine (d) bendi olarak, sınav sistemi yeniden getirildiğinden, “sınavı başarmak” şartı da eklenmiş ve “d” ve “e” bentlerinin harfleri de bu nedenle (e) ve (f) olarak değiştirilmiştir.

Madde 3. —Avukatlık Kanununun stajdan muaf tutulmaya ilişkin 4 üncü maddesinin ilk fıkrasına sınavdan muafiyet de eklenmektedir. Ayrıca Türk uyruğuna kabul olunan avukatlar için de beş yıl yerine dört yıl süreyle adlî, idarî ve askerî yargı yerlerinde hâkimlik, savcılık veya avukatlık yapmak hükmü getirilmiş, böylece birinci fıkra ile dört yıllık süre bakımından eşitlik sağlanmış ve tasdikname alma deyimi sınavı başardığını belgelendirmiş olarak Türk uyruğuna geçenler açısından açıklığa kavuşturulmuştur.

Madde 4. —Avukatlık Kanununun 5 inci maddesinin (a) bendinde yer alan bir yıldan fazla hapis iki yıla çıkarılmış, müddet belirtilmeyen ağır hapis cezası bir yıldan fazla şeklinde düzenlenmiş ve bu maddenin (h) bendinden sonra gelen fıkrasındaki beş yıl hapis ve ağır hapis ibareleri çıkarılarak “yüz kızartıcı suçlardan hüküm giymiş olanların cezası ertelenmiş, paraya çevrilmiş veya affa uğramış olsa da avukatlığa engel teşkil edeceği” hükmü getirilmiştir. Bu şekilde, 5 inci maddenin (a) bendinde sayılan yüz kızartıcı suçlar bu fıkrada tekrar edilmeyerek atıf yapılması tercih edilmiştir.

Madde 5. —Maddeyle, 8 inci maddenin dördüncü fıkrasının son cümlesi değiştirilerek, adayın levhaya yazılması hakkındaki Baro Yönetim Kurulu Kararı ile itirazın kabul veya reddi hakkındaki Türkiye Barolar Birliği kararlarının onaylanmak üzere Adalet Bakanlığına gönderildiğinde, kararın Bakanlığa ulaştığı tarihten itibaren bir ay içerisinde bu konuda Bakanlıkça karar verilmezse karar onaylanmış sayılacaktır.

Madde 6. —Avukatlık Kanununun 3 üncü maddesindeki değişikliğe paralel olarak 16 ncı maddedeki (e) bendi ibaresi (f) bendi şeklinde düzeltilmiştir.

Madde 7. —Maddeyle, Avukatlık Kanununun 17 nci maddesinin (2) numaralı bendine “stajın sürekliliğine engel teşkil edecek bir işte çalışmadıkları ve stajın sürekliliğini engelleyici bir işlerinin bulunmadığı hususunda bildirim yazısı” eklenmesi baroya verilecek başvuru dilekçesi yanında belirtilmiştir.

Madde 8. —Maddeyle, Türkiye Barolar Birliğinin itiraz üzerine verdiği kararların Adalet Bakanlığının onayıyla kesinleşeceği veya Bakanlığa intikali tarihinden itibaren bir ay içerisinde Bakanlıkça karar verilmediği takdirde kararların onaylanmış sayılacağı esası getirilmektedir.

Madde 9. —Avukatlık Kanununun 27 nci maddesi değiştirilerek stajyerlere, Türkiye Barolar Birliğince kredi verilmesi esası getirilmiştir.

Madde 10. —Avukatlık Kanununun 28 inci maddesi yeniden düzenlenerek, staj bitim belgesi alanların, Türkiye Barolar Birliğince sınava tabi tutulacakları hükmü getirilmiştir.

Madde 11. —Avukatlık Kanununun 29 uncu maddesi yeniden düzenlenerek, sınava gireceklerin tespiti esasları belirlenmiştir.

Madde 12. —Avukatlık Kanununun 30 uncu maddesi yeniden düzenlenerek, sınavların şekli ve konuları belirtilmiştir. Maddeye göre sınav her yıl üç defa Öğrenci Seçme ve Yerleştirme Merkezine yaptırılacaktır.

Madde 13. —Avukatlık Kanununun 31 inci maddesi yeniden düzenlenerek, sınav sonuçlarının duyurulmasıyla ilgili esaslar getirilmiştir.

Madde 14. —Avukatlık Kanununun 34 üncü maddesine “Türkiye Barolar Birliğince belirlenen meslek kurallarına uymakla yükümlülük” de eklenmek suretiyle, avukatların genel davranışlarıyla ilgili madde, bu doğrultuda değiştirilmiştir.

Madde 15. —Maddeyle getirilen düzenlemeyle mahkemelerin iş yükünün azalması amaçlanmaktadır. Buna göre dava açılmadan evvel veya dava açılmakla beraber duruşmaya başlanmadan önce avukatlar kendilerine intikal eden iş ve davalarda, tarafların kendi iradeleriyle istem sonucunu elde edebilecekleri konulara inhisar etmek kaydıyla, karşı taraf avukatını uzlaşmaya davet edebilecektir. Taraf vekilleri ve müvekkilleri hazır oldukları halde düzenlenen uzlaşma metni İcra ve İflâs Kanununun 38 inci maddesinde sözü edilen ilâm niteliğinde olacaktır.

Madde 16. —Avukatlık Kanununun 38 inci maddesinin birinci fıkrasının (c) bendine “bilirkişi” ibaresi de eklenerek, bent buna göre düzenlenmiştir.

Madde 17. —Avukatlık Kanununun tazminat isteklerinde zamanaşımı ile ilgili 40 ıncı maddesi, “bu hakkın doğumunun öğrenildiği tarihten itibaren bir yıl ve her halde zararı doğuran olaydan itibaren beş yıl geçmekle zamanaşımına uğrar.” şeklinde düzenlenerek, maddeye açıklık getirilmiştir.

Madde 18. —Avukatlık Kanununun 47 nci maddesindeki “çekişmeli hakları edinme yasağı” yanında 164 üncü madde değişikliği ile getirilen “yüzde yirmibeşi aşmamak üzere dava veya hükmolunacak şeyin değeri veya paranın belli bir yüzdesi avukatlık ücreti olarak kararlaştırılabilir.” hükmünün, uygulamada değişik yorumlara yol açacağı düşünülerek, 164 üncü madde hükmünün saklı olduğu belirtilmek suretiyle 47 nci maddesindeki yasak hükmü dışında olduğuna açıklık getirilmiştir.

Madde 19. —Avukatlık Kanununun “Reklâm yasağı” ile ilgili 55 inci maddesine iki fıkra eklenerek reklâm yasağının ortak avukat bürosu ve avukatlık şirketi hakkında da uygulanması sağlanmakta ve yasaklara ilişkin esasların Türkiye Barolar Birliğince düzenlenecek yönetmelikle belirlenmesi esası getirilmektedir.

Madde 20. —Avukatlık Kanununun 56 ncı maddesinin, avukatların tevkil yetkisi olan bütün vekâletnamelerini kapsayacak şekilde bir başka avukata müvekkillerini temsilen tek bir vekâletname verebilecekleri ve bu vekâletnamelerin Türkiye Barolar Birliği ile Türkiye Noterler Birliği tarafından tek tip olarak müştereken hazırlanması uygun görülmüştür.

Madde 21. —Avukatlık Kanununun 58 inci maddesinin birinci fıkrası değiştirilerek, avukatların Türkiye Barolar Birliği ve baro organlarındaki görevlerinden dolayı suç işlemeleri halinde de haklarında soruşturma yapılacağı ve Adalet Bakanlığının izni vile suçun işlendiği yer Cumhuriyet Savcılığınca soruşturulacağı, avukat yazıhanelerinin ancak mahkeme kararıyla Cumhuriyet Savcısı denetiminde aranabileceği hükmü getirilmiştir.

Madde 22. —Avukatlık Kanununun baro keseneğini ödememekte direnme başlıklı 65 inci maddesi değişitirilerek, bu keseneklerin zamanında ödenmesini sağlayıcı düzenleme getirilmiştir.

Madde 23. —Avukatlık Kanununun 66 ncı maddesine, bir fıkra eklenmek suretiyle 20 yılı dolanlardan bürosunu kapatmış ve vergi kaydını sildirmiş avukatların; durumları hakkında bilgi vermek ve baroya karşı yükümlülüklerini yerine getirmek ve avukatlık yetkilerini kullanmamak koşuluyla avukatlık unvanını kullanmaları imkânı getirilmiştir. Böylece, az sayıdaki uzun süre mesleğe emek vermiş avukatların da onurlandırılmaları sağlanmıştır.

Madde 24. —Avukatlık Kanununun 71 inci maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkraları değiştirilerek, onaylanmak üzere Bakanlığa gönderilen kararlar hakkında Bakanlıkça bir ay içerisinde karar verilmediği takdirde onaylanmış sayılacağı ve avukatın geçici olarak işten yasaklanması yeni esaslara bağlanmaktadır.

Madde 25. —Avukatlık Kanununun 72 inci maddesinin birinci fıkrasının (c) bendine “uyarıya rağmen kayıtlı olduğu baro dışında sürekli olarak avukatlık yapan avukatın çalışmasını sürdürdüğü baroya kaydını yaptırmaması” ibareleri, aynı fıkranın (d) bendine ise; “veya staj kredilerinin” ibareleri eklenmiştir.

Madde 26. —Avukatlık Kanununun 74 üncü maddesinin üçüncü fıkrası da 71 inci maddede yapılan değişikliğe paralel olarak yeniden düzenlenmiştir.

Madde 27. —Maddeyle, avukatlık şirketlerinin avukatlar listesinde ayrıca belirtilmesi öngörülmüştür.

Madde 28.—Maddeyle, savcı kelimesi başsavcı olarak değiştirilmiştir.

Madde 29.—Maddeyle, bölgesi içinde “en az onbeş avukat” bulunan her il merkezinde baro kurulacağı hükmü “en az otuz avukat” koşulu getirilerek değiştirilmiştir.

Ayrıca, baroların kuruluşlarını Türkiye Barolar Birliğine bildirmekle tüzel kişilik kazanacakları ve keyfiyetin derhal Adalet Bakanlığına Türkiye Barolar Birilğince bildirilmesi hükmü getirilmiştir.

Madde 30. —Maddeyle, 77 nci maddenin birinci fıkrasında yapılan değişikliğe paralel olarak bu değişiklik yapılmış ve levhada yazılı avukat sayısı da iki kat artırılarak kırk olarak belirlenmiştir.

Madde 31. —Maddeyle, giriş ve yıllık keseneklerin belirlenmesi yeni esaslara bağlanmaktadır.

Madde 32. —Avukatlık Kanununun toplantıya çağrı ile ilgili 84 üncü maddesinde yer alan “en az ongün önce çağrı mektubunun taahhütlü olarak postaya verilmiş veya avukata tevdi edilmiş olması” hükmü yerine “baro çevresi adalet dairelerinde ve baronun uygun bir yerinde en az onbeş gün önceden başlamak üzere onbeş gün süreyle duyurulur. Bu duyuru, tebligat hükmündedir.” ibareleri konmak suretiyle bu madde değiştirilmiştir.

Madde 33. —Avukatlık Kanununun toplantıya katılma yükümü ile ilgili 86 ncı maddesindeki; toplantılara gelmeyen veya oy kullanmayanlara yetkili ilçe seçim kurulu başkanı tarafından 20 000 lira para cezası verileceği hükmü değiştirilerek “o baroya kayıtlı avukatların yıllık keseneğinin üçte biri miktarında para cezası ödemeleri ve bunun ilgili baro başkanınca verileceği, tahsil edileceği ve baro bütçesine gelir kaydedileceği, haklı nedenle toplantıya katılmadığını veya oy kullanmadığını belgelediği takdirde avukata verilen bu para cezasının baro başkanınca kaldırılacağı” şeklinde düzenleme yapılmıştır.

Madde 34. —Maddeyle, 77 nci madde hükmüne dayanılarak görevine son verilenlerin 5 yıl süreyle yönetim kurulu üyeliğine seçilemeyecekleri hükmü getirilmiştir.

Madde 35. —Maddeyle, yönetim kurulunun görevleri arasına avukatlık şirketiyle ilgili işlemleri de yapmak görevi alınmıştır.

Madde 36. —Avukatlık Kanununun 114 üncü maddesinin ikinci fıkrasına, “görevde bulunan baro başkanları ile Türkiye Barolar Birliği Başkanlığı yapmış ve yapmakta olan avukatların, Birlik Genel Kurulunun doğal üyesi oldukları” hükmü getirilmek suretiyle, aynı maddenin yedinci fıkrasına da “asıl üyenin mazereti olduğu takdirde, yedek üye Türkiye Barolar Birliği Genel Kuruluna katılır ve oy kullanılır.” eklenmek suretiyle, bu iki fıkra değiştirilmiştir. Birlik Genel Kurulunun doğal üyelerinin oylamalara katılma, seçme ve seçilme hakları bulunmaktadır.

Madde 37. – Avukatlık Kanununun 117 nci maddesinin 10 numaralı bendi, bu Kanunun 30 uncu madde değişikliğine paralel olarak yeniden düzenlenmiş ve maddeye (11) numaralı bent eklenerek Türkiye Barolar Birliği Genel Kuruluna Avukatlık Şirketi Tip Ana Sözleşmesini onaylamak yetkisi verilmiştir.

Madde 38. – Maddeyle, Avukatlık Kanununun 121 inci maddesinde gösterilen Birlik Yönetim Kurulunun görevleri arasına avukatlık sınavıyla ilgili Birliğe verilen görevleri yerine getirmek ve avukatlık şirketiyle ilgili işlemleri yapmak görevleri alınmıştır.

Madde 39. – Avukatlık Kanununun 125 inci maddesine eklenen fıkrayla Birlik Başkanlık Divanının görevleri arasına, gerekli görülen hallerde görüşlerini almak için baro başkanlarını çağırma da alınmıştır.

Madde 40. – Avukatlık Kanununun 134 üncü maddesinin disiplin cezalarının uygulanacağı haller hükmüne “meslek kurallarına” uymama hali de eklenmek suretiyle düzenleme yapılmıştır.

Madde 41. – Avukatlık Kanununun 135 inci maddesinde yapılan değişiklikle avukatlık şirketleri hakkında işten çıkarma ve kütükten silme cezaları eklenmektedir.

Madde 42. – Avukatlık Kanununun 138 inci maddesinin birinci fıkrasına “staj dönemi bu hükmün dışındadır” ibaresi eklenmek suretiyle staj dönemindeki eylem ve davranışlardan dolayı meslekten çıkarma cezası gerekmese dahi, disiplin kovuşturmasının konu olabileceği şeklinde düzenleme getirilmiştir.

Madde 43. – Avukatlık Kanununun disiplin kovuşturmasının açılmasıyla ilgili 141 inci maddesinin üçüncü fıkrasındaki, kovuşturmanın açılması ve yapılmasıyla ilgili ayrıntılı usul hükümleri gerekli görülmediğinden maksadı ifade eden kısa ve öz olarak genel soruşturma yetkisi düzenlenmiştir.

Madde 44. – Maddeyle, Avukatlık Kanununun 142 nci maddesinin dördüncü fıkrasının birinci cümlesi 71 inci maddede yapılan değişikliğe paralel olarak yeniden düzenlenmiştir.

Madde 45. – Avukatlık Kanununun 144 üncü maddesinin birinci fıkrası, “Disiplin kuruluna gönderilen dosya içinde avukatın sicili de bulunur” ibaresi eklenerek değiştirilmiştir.

Madde 46. – Avukatlık Kanununun 153 üncü maddesinin ikinci fıkrası, “Ancak, baroya bildirildiği büro adresine tebligat yapılamayan avukatın ayrıca çağırılması ve dinlenmesi zorunlu değildir” hükmü eklenerek düzenlenmiş olup, değişen adresini bildirmeyen veya bildirdiği adreste bulunmayan avukata tebligat güçlüğü nedeniyle disiplin kurulu kararı verilmesinin sürüncemede bıkarılması böylece önlenmiştir.

Madde 47. – Avukatlık Kanununun 154 üncü maddesinin birinci fıkrasında yer alan “tutuklama müzekkeresi çıkarılan ve” ibaresi metinden çıkarılmak suretiyle uygulamada bazen çok basit suçlardan da gıyabi tutuklama yoluna başvurulduğu, bu kararın kaldırılmasına rağmen işten yasaklama zorunluluğu nedeniyle mağduriyete ve avukatın meslek camiasında onurunun kırılmasına sebebiyet verildiği göz önüne alınarak bu tür yakınmalar giderilmiştir. Kaldı ki vicahi tutuklama veya gıyabi tutuklamanın vicahiye çevrilmesi halinde cezaevine alınma söz konusu olduğundan fiilen avukatlık yapma mümkün olamayacaktır. Bu itibarla bu hükmün çıkarılması yararlı görülmüştür.

Madde 48. – Avukatlık Kanununun 156 ncı maddesinin birinci fıkrasında yer alan “yahut 42 nci maddenin son fıkrasında yazılı ücretin ödenmiş olması” ibareleri çıkarılarak, bu halin işten yasaklanma kararının kendiliğinden kalkması koşullarından olmaması gerektiği, işten yasaklanma kararının kendiliğinden kalkması için kovuşturmanın durdurulmuş veya avukatlığa engel olmayan ceza verilmiş olması hallerinin varlığı yeterli görülerek birinci fıkra buna göre düzenlenmiştir.

Madde 49. – Avukatlık Kanununun 157 nci maddesinin yedinci fıkrasının birinci cümlesi 71 inci maddede yapılan değişikliğe paralel olarak yeniden düzenlenmiştir.

Madde 50. – Avukatlık Kanununun 158 inci maddesinin ikinci fıkrasında yer alan, disiplin cezalarının verilmesinde göz önünde tutulacak ilkeler arasına, “meslek kurallarını” ibaresi de eklenmektedir.

Madde 51. – Avukatlık Kanununun “Avukatlık ücreti” başlıklı Onbirinci Kısım başlığı ve 163 üncü maddesinin “Avukatlık ücretinin serbestçe kararlaştırılması” başlığı ile bu madde metni değiştirilerek Onbirinci Kısım başlığı, “Avukatlık sözleşmesi”, 163 üncü madde başlığı ise “Avukatlık sözleşmesinin kapsamı” şeklinde düzenlenmiş ve madde, avukatlık sözleşmesinin kapsamını açıkça belli edecek biçimde yeniden kaleme alınmıştır.

Madde 52. – 164 üncü madde değiştirilerek avukatlık ücretine ilişkin hükümler yeniden düzenlenmiştir.

Madde 53. – Avukatlık Kanununun “Ücret dolayısıyla müteselsil sorumluluk” ile ilgili 165 inci maddesine “veya her ne suretle olursa olsun taraflar arasında anlaşmayla sonuçlanan ve takipsiz bırakılan işlerde” de müteselsil sorumluluk esası getirilmek suretiyle maddede buna göre değişiklik yapılmıştır.

Madde 54. – Avukatlık Kanununun 166 ncı maddesinin ikinci fıkrası sonuna, iş sahibinin iflası halinde de vekalet ücretinin rüçhanlı alacak olarak nazara alınmasını sağlayıcı hüküm eklenmiştir. Ancak İcra ve İflas Kanununun 206 ncı maddesinin birinci fıkrası hükmü saklı tutulmuştur.

Madde 55. – Maddeyle, yürürlükteki 169 uncu maddenin ikinci fıkrasındaki “birmilyar” liralık sınır, paranın değer kaybı nazara alınarak “ellimilyar” lira olarak belirlenmekte ve bu miktarın her yıl onda bir oranında artırılması esası getirilmektedir.

Madde 56. – Avukatlık Kanununun 71 inci maddesinin birinci fıkrasında değişiklik yapılarak avukatın yazılı sözleşme yoksa işi sonuna kadar takip etmesi esası getirilmektedir. Şüphesiz ki yazılı sözleşmede hüküm bulunduğunda bu hükümlere göre hareket edilecektir.

Madde 57. – Avukatlık Kanununun adlî yardım ile ilgili maddeleri, bu hukukî kuruma işlerlik kazandırılması amacıyla yeni baştan düzenlenmiş olup, bu doğrultuda 176 ncı madde başlığı “Adlî müzaharet” yerine “Adlî yardımın kapsamı” olarak değiştirilmiş ve büronun kurulmasıyla ilgili bu madde, adlî yardımın tanımı şeklinde değiştirilmiştir.

Madde 58. – Avukatlık Kanununun 177 nci maddesi başlığı da genel düzenlemeye uygun olarak değiştirilmiş ve adlî yardım hizmetlerinin baro merkezlerinde oluşturulacak adlî yardım bürosu tarafından yürütülmesi, baro merkezi dışında da avukat sayısı beşten çok olan yerlerde bir avukatın adlî yardım bürosu temsilcisi olarak görevlendirilmeleri ve büro ile temsilcilerin baro yönetim kurulunun gözetimi altında çalışmaları hususu daha açık olarak düzenlenmiştir.

Madde 59. – Avukatlık Kanununun 178 inci maddesi başlığıyla birlikte değiştirilerek, adlî yardım isteminin ne şekilde yapılacağı esası belirtilmiştir.

Madde 60. – Avukatlık Kanununun 179 uncu maddesi başlığı “Adlî yardımın yapılışı” şeklinde değiştirilmiş ve adlî yardımın yapılışı ile ilgili usul hükümleri getirilmiştir.

Avukatın avukatlık hizmeti yükümlülüğünden, ancak ilgilinin gerekli belge ve bilgileri isteğe rağmen vermemesi ve vekâletname vermekten kaçınmasıyla sona ereceği, ayrıca görevlendirilen avukatın bildirim tarihinden itibaren onbeş gün içinde o işin tarifede belirlenen ücretini ödemek koşuluyla bu işi yapmaktan çekinebileceği hükmü de getirilmek suretiyle, adlî yardım talep edenin yararı korunmuştur.

Madde 61. – Avukatlık Kanununun 80 inci maddesi başlığı ile birlikte değiştirilerek; büronun gelirleri ve giderleri, kaynakları ve sarf yerleri bentler halinde gösterilerek sağlam ve devamlı kaynak oluşması sağlanmıştır. Giderlerinin sarf usulü de belirtilmiştir. Malî kaynaklar arasında en önemlisi yargı ve noter harçlarının % 25’i ile idarî nitelikteki para cezaları hariç olmak üzere para cezalarının % 25’i olarak öngörülmüştür.

Madde 62. – Avukatlık Kanununun 181 inci maddesi başlığı ile birlikte değiştirilerek, adlî yardım bürolarının çalışmalarını her yıl düzenleyecekleri bir raporla baro yönetim kuruluna bildirmeleri ve bir örneğinin de Türkiye Barolar Birliğine göndermeleri zorunluğu getirilmiş, ayrıca adlî yardım bürolarının kuruluşu, görevlendirilecek avukatların ve ücretlerinin belirlenmesi, büronun işleyiş ve denetimi gibi konuları düzenleyen bir yönetmeliğin Türkiye Barolar Birliğince çıkarılması esası getirilmek suretiyle, adlî yardım bürolarının maksada uygun olarak işleyişleri ve sıkı bir şekilde denetimi ve adlî yardım hizmetinin gerektiği gibi yerine getirilmesi amaçlanmıştır.

Madde 63. – Maddeyle, Türkiye Barolar Birliği veya baroları temsil etmek üzere uluslararası toplantı ve kongrelere katılacak olan avukatların Adalet Bakanlığından izin alma zorunluğu kaldırılarak, sadece bilgi verme esası getirilmiştir.

Madde 64. – Avukatlık Kanununun geçici 13 üncü maddesinin ikinci fıkrasında 71 inci maddede yapılan değişikliğe paralel değişiklik yapılmıştır.

Madde 65. – Bu maddeyle; Kanuna geçici 20 nci madde eklenmek suretiyle Kanunun yürürlüğünden önce avukatlıkla bağdaşmayan bir işte çalıştığı için staj listesinden kaydı silinen veya baro levhasına kaydedilmeyen veya sonradan baro levhasından kaydı silinenlerin, avukatlığa kabule engel işlerini bırakmaları koşuluyla yeniden stajyerliğe veya avukatlığa alınmalarına olanak sağlanmıştır. Ayrıca bu durumda olanların başvurma süresi ve usulleriyle haklarında yapılan cezaî takibatın durdurulması ve ceza uygulanmaması hususları düzenlenmiştir.

Geçici Madde – Bu Kanunla getirilmiş bulunan staj sonu sınavına ilişkin hükümlerin, Kanunun yayımından önce staja başlayanlar hakkında uygulanmamasını sağlamak amacıyla geçici madde düzenlenmiştir.

Madde 66. – Yürürlükle ilgilidir.

Madde 67. – Yürütmeyle ilgilidir.

T.C.

Başbakanlık 22.6.1999

Kanunlar ve Kararlar Genel Müdürlüğü

Sayı: B.02.0.KKG/196-342/2695

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA

Önceki yasama döneminde hazırlanıp Başkanlığınıza sunulan ve İçtüzüğün 77 nci maddesi uyarınca hükümsüz sayılan ilişik listede adları belirtilen kanun tasarılarının yenilenmesi Bakanlar Kurulunca uygun görülmüştür.

Gereğini arz ederim.

Bülent Ecevit

Başbakan

1/659 Avukatlık Kanununa Bazı Maddelerin Eklenmesine Dair Kanun Tasarısı

T.C.

Başbakanlık 18.9.1997

Kanunlar ve Kararlar Genel Müdürlüğü

Sayı: B.02.0.KKG/101-1242/3976

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA

Adalet Bakanlığınca hazırlanan ve Başkanlığınıza arzı Bakanlar Kurulunca 9.9.1997 tarihinde kararlaştırılan “Avukatlık Kanununa Bazı Maddelerin Eklenmesine Dair Kanun Tasarısı” ile gerekçesi ilişikte gönderilmiştir.

Gereğini arz ederim.

Mesut Yılmaz

Başbakan

GENEL GEREKÇE

Bugün ülkeler arasındaki ticarî ilişkilerin artması, bir çok alanda uluslararası işbirliği faaliyetlerinin yoğunlaşması ve çok uluslu şirketlerin ortaya çıkması, ülke nüfuslarında artış, sosyoekonomik gelişmeler ve değişimler sonunda hukukî yardım sorunu büyük boyutlara ulaşmıştır. Bu durum avukatların bir şirkette birleşmek suretiyle mesleklerini icra etmeleri ihtiyacını yaratmıştır.

İngiltere’de 1985 yılında Adalet İşleri Dairesinin 9 uncu Bölümü avukatların şirketleşerek çalışmalarını birleştirmeleri konusunda gerekli kuralların tesisi için bir “Danışma Kurulu” görevlendirmiştir. 1988 tarihinde avukatların şirketleşmesine imkân tanınmıştır. Bu kurallar 1991 yılında son şeklini almış ve 1.1.1992 tarihinde yürürlüğe girmiştir. Bu Kanuna göre yabancı avukatlar İngiliz avukatlarla beraber, şirket üyesi veya şirket yöneticisi olarak çalışabileceklerdir.

Fransa’da da avukatların şirket halinde çalışmalarını sağlayan düzenlemeler bulunmaktadır.

Almanya’da da 5 Ekim 1994 tarihinde Avukatlık Kanununa eklenen 59 a maddesi ve bu madde doğrultusunda düzenlenen Avukatlık Yönetmeliğinin 28 inci maddesiyle avukatların mesleklerini bir avukatlık şirketi içinde birleşerek icra edebilmelerine olanak tanınmıştır.

Avukatlara 1136 sayılı Avukatlık Kanununun 44 üncü maddesinde esasen tanınmış bulunan ve mesleklerini ortak avukatlık bürosu teşkil ederek ifa edebilmeleri olanağı yanında, bu Tasarıyla, avukatların bir avukatlık şirketinde birleşmek suretiyle de mesleklerini yapabilmelerine olanak sağlanmaktadır.

Mevzuatımızda şirketler hukukunun konusunu tüzel kişiliğe sahip iktisadî, ticarî ve sınaî amaçlı ortaklıklar teşkil etmekle beraber, iktisadî amacı olmasına karşın tüzel kişiliği olmayan adi şirket modeli de mevcut bulunmaktadır.

Tasarıda, avukatlık mesleğinin özelliği ve avukatların ancak Avukatlık Kanununun 35 inci maddesinde sayılan işleri yapabilmeleri muvacehesinde, Türk Ticaret Kanununda yer alan ve amacı iktisadî olan şirket nevilerinden birini veya amacı, yine iktisadî olan ve fakat tüzel kişiliği bulunmayan Borçlar Kanunundaki adi şirket kurmak suretiyle avukatlık hizmetini yürütmelerinin meslekle bağdaşmayacağı göz önünde bulundurularak, kendine özgü bir avukatlık şirketi modeli ittihaz olunmaktadır.

Tasarıyla getirilen ortaklık şeklinin avukatlık şirketi olarak adlandırılmasının nedeni, bunu hukukumuzda yer alan diğer şirket modellerinden ayırt edebilmek içindir. Keza, ancak ortaklığın bulunduğu yer barosuna kayıtlı olan avukatlarca kurulabilmesi ve ortak olunabilinmesi, belirli bir nakdin, para niteliğinde olmayan şeylerin ad ve şöhret ile şahsi emeğin sermaye olarak konulabilmesi, ortaklığın tüzel kişiliğe sahip bulunması, ortaklığın teşkilâtı, temsili oy hakkı, payın devri, ortaklık hak ve sıfatının yitirilmesi, kâr payı hakkı, ortakların sorumlulukları, ortaklığın infisahı gibi konularda ticaret şirketlerindekine benzer hükümlerin avukatlık şirketi sözleşmesinde yer alması muvacehesinde bu benzerlik nedeniyle ortaklık şekli avukatlık şirketi olarak adlandırılmıştır.

Bu şirketin, ticarî amaç taşımaması ve faaliyetlerinin ticarî iş sayılmaması göz önünde bulundurularak, diğer ticarî şirketlerin kuruluşuna ilişkin hükümlerden ayrılınmış; tüzel kişilik kazanabilmesi için sözleşmesinin ortaklıklarının bağlı olduğu baro yönetim kurulunca onaylanması ve barolarca tutulan Avukatlık Şirketi Kütüğüne tescil edilmesi esası benimsenmiştir.

Avukatlık şirketi, yurt dışı hariç, merkezinin bulunduğu yer dışında büro açamayacaktır. İleride Avrupa Birliğine girildiğinde avukatların birliğe dahil devletlerde veya ikili ve çok taraflı sözleşmelerde olanak tanındığında yabancı ülkede avukatlık hizmetlerini yürütebilmeleri için yurt dışında büro açılabilmesine iç mevzuatımızda olanak tanınmaktadır.

Şirket ortakları avukatlar kendi adına vekaletname alamayacak, ancak avukatlık şirketi adına alabileceklerdir. Tebligatlar şirkete yapılacak, ortaklardan birine yapılan tebligat şirkete yapılmış sayılacaktır.

Avukatların avukatlık şirketi adı altında çok farklı hükümler içeren ortaklık şekilleri teşkil etmeleri, uygulamada sıkıntılara neden olacağından, Tasarıda avukatlık şirket sözleşmesinin ancak Avukatlık Şirketi Tip Ana Sözleşmesi çerçevesinde düzenlenmesine olanak tanınmaktadır. Avukatlık Şirketi Tip Ana Sözleşmesinin düzenleme yetkisi Türkiye Barolar Birliğine verilmektedir. Türkiye Barolar Birliği Yönetim Kurulunca hazırlanacak Avukatlık Şirketi Tip Ana Sözleşmesi, Türkiye Barolar Birliği genel kurulunca onaylandığında, belirlediği esaslara uyulması zorunlu olacak ve Tip Ana Sözleşmesine aykırı olarak düzenlenen avukatlık şirketi sözleşmesinin tescili yapılmayacaktır.

Avukatların mesleklerini bir avukatlık şirketi bünyesinde icra etmeleri sonucu;

– Yeterli malî olanağı bulunmayan değerli hukukçuların avukatlık mesleğini yapabilmeleri sağlanacak,

– Şirket ortaklarının yapacakları iş bölümü ihtisaslaşmayı da gerçekleştirecek,

– Konusunda ihtisaslaşmış avukatların adaletin tecellisinde yargıya olan yardım ve katkısı daha fazla olacak,

– Vatandaşların haklarının aranması ve yerine getirilmesi sürat kazanacak,

– Avukatın vefat, emeklilik ve sair nedenlerle meslekten ayrılması halinde, yıllarca emek vererek meydana getirmiş olduğu “müşteriler topluluğunun” ve “arşivinin” mal varlığı olarak değerlendirilerek mirasçılarına intikali sağlanacak,

– Şirket ortağı avukatlar, mesleklerini daha güvenli ve verimli ortamda icra edeceklerinden daha güçlü olacaklardır.

Tasarının kanunlaşması halinde avukatlık mesleğini icra etmekte bulunan veya bu sahada çalışmayı düşünen hukukçularımızın uzun zamandan beri olan beklentileri de karşılanmış olacaktır.

MADDE GEREKÇELERİ

Madde 1. – Maddeyle, avukatlık şirketinin kuruluşuna, tüzel kişilik kazanmasına, sermayesine, şirket ortaklarının sermaye paylarına ve bu payların devir ve intikali ile yapılan ödemeleri göstermek üzere defter tutulmasına, ortaklarda vukubulan değişikliğin her takvim yılı başında şirketin kayıtlı bulunduğu baroya bildirilmesine ilişkin esaslar getirilmektedir.

Madde 2. – Maddeyle, avukatlık şirketinin faaliyet konusu, büro açması, vekâletname alması ve tebligata ilişkin hükümler ile reklam yasağı kuralı getirilmektedir.

Madde 3. – Maddeyle, şirket ortaklarının paylarının devrine, intikaline, Türkiye Barolar Birliği Genel Kurulunca kabul edilecek olan Avukatlık Şirketi Tip Ana Sözleşmesinde gösterilecek hususlara, ortaklık payının devir ve intikali ile ilgili uyuşmazlıkların çözüm yerine, avukatlık şirketi ile şirket ortaklarının sorumluluklarına ilişkin hükümler düzenlenmektedir.

Madde 4. – Maddeyle, Kanunun yayımı tarihinden itibaren 2 ay içerisinde Türkiye Barolar Birliğince Avukatlık Şirketi Tip Ana Sözleşmesinin hazırlanarak yürürlüğe girmesini sağlamak amacıyla 1136 sayılı Kanuna geçici 20 nci madde eklenmektedir.

Madde 5. – Yürürlükle ilgilidir.

Madde 6. – Yürütmeyle ilgilidir.

HÜKÜMETİN TEKLİF ETTİĞİ METİN

AVUKATLIK KANUNUNA BAZI MADDELERİN EKLENMESİNE

DAİR KANUN TASARISI

MADDE 1. – 19.3.1969 tarihli ve 136 sayılı Avukatlık Kanununa 44 üncü maddeden sonra gelmek üzere aşağıdaki 44 a maddesi eklenmiştir.

“Avukatlık şirketinin kuruluşu

MADDE 44 a. – Aynı baroda kayıtlı iki veya daha fazla avukat mesleklerini bir avukatlık şirketi bünyesinde icra edebilirler.

Avukatlık şirketi, şirket ortağı avukatlardan birinin veya birkaçının adı ve soyadının yanına “ve ortakları” ibaresi eklenmek suretiyle adlandırılır.

Avukatlık şirketi, ortaklarının bağlı olduğu baro yönetim kurulunca sözleşmesinin Avukatlık Şirketi Tip Ana Sözleşmesine uygunluğunun onaylanması ve barolarca tutulan “Avukatlık Şirketi Kütüğü” ne tescil edilmesiyle tüzel kişilik kazanır.

Avukatlık şirketinin esas sermayesinin en az bir milyar Türk lirası olması şarttır. Ortakların koyacağı sermaye payı birbirinden farklı olabilir. Ancak, ortakların koyacakları sermayenin en az yüz milyon Türk lirası veya bunun katları olması lâzımdır. Şirketin kurulabilmesi için her ortağın sermaye payının yarısını kuruluş öncesi ödemesi gerekir. Diğer yarısının ödenme zamanı ortaklar kurulunca kararlaştırılır. Her ortağın sermaye payı, konulması taahhüt edilen sermayeye göre belirlenir.

Her ortağın sermaye olarak koymayı taahhüt ettiği para miktarı, para niteliğinde olmayan sermayenin değeri ve bu değerin ne surette biçilmiş olduğu; meslekî ad ve şöhret ile şahsî emeğin sermaye olarak konulması söz konusu ise, bu ad ve şöhret ile emeğin kapsam ve niteliği avukatlık şirketi sözleşmesinde belirtilir.

Ortaklar tarafından konulan sermaye için hisse senedi çıkarılamaz. Sermaye payı için düzenlenecek senetler kıymetli evrak niteliğinde olmayıp, sadece ispat aracıdırlar.

Paylar hakkında bir defter tutulur. Ortak avukatların adları ve soyadları, pay miktarları, yapılan ödemeler, payların devir ve intikali bu deftere yazılır. Her takvim yıl başında, ortaklarda değişiklik olması halinde durum şirketin kayıtlı bulunduğu baro başkanlığına bildirilir.”

MADDE 2. – 1136 sayılı Kanuna 44 a maddesinden sonra gelmek üzere aşağıdaki 44 b maddesi eklenmiştir.

“Avukatlık şirketinin faaliyetleri

MADDE 44 b. – Avukatlık şirketi, bu Kanunun 35 inci maddesinde sayılan avukatların yapabileceği işler dışında faaliyet gösteremez, Avukatlık Şirketinin faaliyetleri ticarî iş sayılmaz.

Avukatlık şirketinin müşterek olarak kullanılan bir bürosunun bulunması ve en az bir avukatın, tam gün esasına göre ağırlıklı olarak bu büroda çalışması zorunludur.

Avukatlık şirketi, merkezinin bulunduğu yer dışında, yurt dışı hariç, büro veya şube açamaz.

Avukatlık şirketinin ortakları, şirketin avukatlık bürosu dışında büro açamazlar ve şirket faaliyeti dışında bağımsız olarak dava ve iş takip edemezler.

Şirket ortağı olan avukat kendi adına vekaletname alamaz. Vekaletname, ancak avukatlık şirketi adına alınır. Şirket ortakları, alacakları yetki belgesine dayanarak ortakların dışındaki avukatı vekil olarak tayin edebilirler.

Avukatlık hizmetinin avukatlık şirketi halinde yürütülmesinde tebligat şirkete yapılır. Ortaklardan birine yapılan tebligat şirkete yapılmış sayılır.

Şirketin adı, adresi, ortaklarının adı ve soyadı ile varsa akademik unvanları ile “ve ortakları” ibaresi dışında avukatlık şirketince reklam sayılabilecek her türlü teşebbüs ve harekette bulunulması ve özellikle tabelasında ve basılı kağıtlarında bu fıkrada belirtilen hususlar dışında sıfat ve ibare kullanılması yasaktır.”

MADDE 3. – 1136 sayılı Kanuna 44 b maddesinden sonra gelmek üzere aşağıdaki 44 c maddesi eklenmiştir.

“Devir, intikal ve sorumluluk

MADDE 44 c. – Meslekten çıkma veya çıkarılma, baro levhasından silinme gibi nedenlerle ortaklık niteliğinin kaybedilmesi veya haklarında aciz kararı alınmış veya şirketteki hisseleri cebri icra yoluyla iktisap edilmiş veya ölüm nedeniyle hisseleri avukat olmayan mirasçılara geçmiş olanların yerine şirketin kayıtlı bulunduğu yer baro levhasına kayıtlı olmayan avukat ortak olarak alınamaz.

Avukatlık şirketinin teşkilâtı, temsili, şirkette oy hakkı, payın devri, ortaklık hak ve sıfatının yitirilmesi, ortakların şirkete karşı sorumlulukları, kâr payı hakkı, şirketin infisahı ve sair hususlar, Türkiye Barolar Birliği Genel Kurulunca kabul edilecek olan “Avukatlık Şirketi Tip Ana Sözleşmesi” nde gösterilir; bu ana sözleşmeye uygun olmayan avukatlık şirketi sözleşmelerinin tescili yapılamaz.

Avukatlık Şirketi Tip Ana Sözleşmesinde belirtilen kurallara aykırı olmamak koşuluyla avukatlık şirket sözleşmesinde başkaca hükümler getirilebilir.

Ortaklık payının devir ve intikali ile ilgili uyuşmazlıklar baro yönetim kurulu tarafından oluşturulacak üç kişilik hakem heyeti kararıyla çözümlenir.

Avukatlık şirketi, üçüncü kişilere karşı tüzel kişilik olarak sorumludur. Avukatlık işlerinin yapılmasından doğan borçlardan dolayı ortaklar, şirket tüzel kişiliği yanında şahsî mal varlıkları ile de müştereken ve müteselsilen sorumludurlar; ancak, avukatlık işlerinin görülmesinden kaynaklanmayan borçlardan dolayı sorumluluk, şirketin mal varlığıyla sınırlıdır. Şu kadar ki, tasfiye halinde şirketin mal varlığı üçüncü kişilerin alacaklarını karşılamayacak olursa, ortaklar şahsî mal varlıklarıyla müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.”

MADDE 4. – 1136 sayılı Kanuna aşağıdaki Geçici 20 nci madde eklenmiştir.

“GEÇİCİ MADDE 20. – Türkiye Barolar Birliği Yönetim Kurulunca hazırlanan Avukatlık Şirketi Tip Ana Sözleşmesi, bu Kanunun yayımı tarihinden itibaren iki ay içerisinde Türkiye Barolar Birliği GenelKurulunun onayına sunulur. Türkiye Barolar Birliği Genel Kurulu, bu konuyu karara bağlamak üzere olağanüstü toplantıya çağrılır.

Türkiye Barolar Birliği Genel Kurulunun olağan toplantısının olağanüstü toplantıyla aynı yıla rastlaması ve olağan toplantının yapılmamış olması halinde, olağan genel kurul toplantısı, olağanüstü genel kurul toplantısıyla birlikte yapılabilir.”

MADDE 5. – Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

MADDE 6. – Bu Kanun hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür.
 
  Bülent Ecevit    
  Başbakan V.    
  Devlet Bak. ve Başb. Yrd. Millî Savunma Bak. ve Başb. Yrd. Devlet Bakanı V.
  B. Ecevit İ. Sezgin E. Aşık
  Devlet Bakanı Devlet Bakanı Devlet Bakanı
  H. Özkan Y. Seçkiner I. Saygın
  Devlet Bakanı Devlet Bakanı Devlet Bakanı
  Prof. Dr. H. S. Türk Prof. Dr. S. Yıldırım R. Serdaroğlu
  Devlet Bakanı Devlet Bakanı Devlet Bakanı V.
  M. Gürdere Prof. Dr. Ş. Gürel M. Gürdere
  Devlet Bakanı Devlet Bakanı Devlet Bakanı
  Dr. I. Çelebi M. Yılmaz R. Şahin
  Devlet Bakanı Devlet Bakanı V. Devlet Bakanı
  B. Kara H. İ. Özsoy E. Aşık
  Devlet Bakanı Devlet Bakanı Devlet Bakanı
  R. K. Yücelen H. Gemici M. Batallı
  Adalet Bakanı İçişleri Bakanı Dışişleri Bakanı
  O. Sungurlu M. Başesgioğlu İ. Cem
  Maliye Bakanı Millî Eğitim Bakanı Bayındırlık ve İskân Bakanı
  Z. Temizel H. Uluğbay Y. Topçu
  Sağlık Bakanı Ulaştırma Bakanı Tarım ve Köyişleri Bakanı
  H. İ. Özsoy N. Menzir M. Taşar
  Çalışma ve Sos. Güv. Bakanı Sanayi ve Ticaret Bakanı Enerji ve Tabiî Kayn. Bakanı V.
  Prof. Dr. N. Çağan Y. Erez E. Taranoğlu
  Kültür Bakanı Turizm Bakanı Orman Bakanı
  İ. Talay İ. Gürdal E. Taranoğlu
  Çevre Bakanı    
  Dr. İ. Aykut    

 

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA

20 nci Dönemde vermiş olduğum, 1136 Sayılı Avukatlık Kanununun Bazı Maddelerinin Değiştirilmesi ve Bu Kanuna Bazı Maddeler Eklenmesine Dair Kanun Teklifimi (2/1110) yenilemek istiyorum.

Gereğini arz ederim.

Saygılarımla.

11.10.1999

Emin Karaa

Kütahya

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA

1136 Sayılı Avukatlık Kanununun Bazı Maddelerinin Değiştirilmesi ve Bu Kanuna Bazı Maddeler Eklenmesine Dair Kanun Teklifimiz, gerekçesi ile birlikte ilişikte sunulmuştur.

Gereğini arz ederiz.

Saygılarımızla. 19.2.1998
 
  Emin Karaa Metin Bostancıoğlu Ali Ilıksoy
  Kütahya Sinop Gaziantep
  Yusuf Öztop Yahya Şimşek İ. Önder Kırlı
  Antalya Bursa Balıkesir
  Orhan Veli Yıldırım Atilâ Sav  
  Tunceli Hatay  

GENEL GEREKÇE

Hukuk devletinin güvencesi ve vazgeçilmez unsuru yargıdır. Yargının bağımsızlığının sağlanması, adil yargılamanın gerçekleşmesi ve demokratik toplum düzenine ulaşılması için de; yargının kurucu unsurlarından biri olan savunmanın etkinliğinin işlevine uygun biçimde artırılması, bağımsızlığına kavuşturulması gerekir.

Yürürlükte olan 1136 Sayılı Avukatlık Kanunu 1969 tarihlidir. Aradan geçen yirmi dokuz yıl içinde, değişim ve gelişim; bütün kurum ve kuruluşlarda da olduğu gibi avukatlık kanununun da yeniden düzenlenmesini gerekli kılmıştır. Bu nedenle doksanlı yılların başından bu yana başta meslek mensupları ve barolar olmak üzere yeni bir avukatlık yasası istemi yüksek sesle dile getirilmektedir. Yargının temel unsuru olan savunmayı temsil eden avukatlığın, çağın ve yargının gereksinimlerine uygun olarak baştan ele alınıp yeniden düzenlenmesi kaçınılmaz hale gelmiştir.

Nitekim TBMMtarafından kabul edilen “Yedinci Beş Yıllık Kalkınma Planı”nın yargı reformu bölümünde de, avukatlığın yeniden düzenlenmesi öngörülmüştür. Bu nedenle önceki hükümetler tarafından “Demokratikleşme ve Yargı Reformu Paketi” adı altında TBMM’ne sunulan yasa tasarıları içinde “Avukatlık Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Tasarısı” da yer almış, ancak bu tasarı kadük olmuştu. Bu tasarı üzerinde daha önce parlamentoda geniş bir uzlaşma sağlanmış olması nedeniyle kadük olan tasarı esas alınmış ve tasarıda gerekli bazı değişiklikler yapılarak bu teklif hazırlanmıştır.

Teklif metni, avukatlığın kamu hizmeti olduğu, bağımsızlığı, kamu inancının ve mesleğe güvenin korunması ilkeleri sürekli gözönünde bulundurularak hazırlanmış, avukatlık görevinin hukuk devleti içinde etkin ve savunmanın kutsallığına uygun şekilde yapılabilmesi için gerekli yasal düzenlemeler yapılmıştır. Teklif metninde yer alan hükümlerle :

I. Hukuk devletinde avukatın yargılamadaki görevini etkin ve savunmanın kutsallığına uygun şekilde yapılabilmesine olanak sağlanmaktadır. Avukatın bu görevini yerine getirebilmesi için bütün kurum ve kuruluşlar savunmaya yardımcı olmakla yükümlü kılınmakta, avukat bürolarının aranması yeniden düzenlenmektedir. Barolar üzerindeki Adalet Bakanlığı vesayeti kaldırılmakta; avukatın bağımsız ve serbest çalışması için gerekli meslek düzeni ve kurallarının koyucusu ve uygulayıcısı olan baroların ve Türkiye Barolar Birliğinin de bağımsızlığı sağlanmaktadır. Vesayet makam olmaktan çıkan Adalet Bakanlığınca baroların ve Türkiye Barolar Birliğinin kararları aleyhine gerek gördüğünde idarî yargı yoluna başvurma hakkı korunmaktadır.

II. Serbest bir meslek olan avukatlık yargı içindeki yer ve etkiler nedeniyle lisansüstü eğitimi gerekli kılan bir uzmanlık alanıdır. İyi avukat olmanın öncelikli koşulu iyi bir hukukçu olmaktır. Yeni kurulan özel ve vakıf üniversiteleri ile ülkemizde sayılan devamlı orta hukuk fakültelerinden mezun olanlar arasında -bu artışla orantılı olarak- eğitim ve öğrenim açısından oluşan farklılıklar avukatlık mesleğine ve giderek de savunmaya ve yargıya olumsuz yansımaktadır.

Bu nedenle avukatlık stajı ile ilgili hükümler yeniden düzenlenerek getirilen sınavla belli bir seviyede hukuk bilgisi ve nosyonu oluşmuş kişileri mesleğe kazandırmak amaçlandığı gibi staj süresinde stajyerlere verilmesi öngörülen kredi nedeniyle de gerçekten avukatlık yapmayacak kişilerin staj başvuruları önlenmek istenmiştir.

Yukarıda anılan sakıncaların giderilmesi için avukatlık stajına sınavla stajyer alınması öngörülerek, stajına başlanabilmesi içinde staja kabul sınavı getirilmektedir. Stajın Türkiye Barolar Birliğince düzenlenecek yönetmelik çerçevesinde bütün barolarda aynı sistem ve düzen içinde yapılması amaçlanmaktadır. Bir yıl sürecek staj sonunda da avukat olabilmek için aynen diğer bilim dallarının uzmanlığında olduğu gibi avukatlık sınavı getirilmektedir. Avukatlık stajına kabul sınavı ve avukatlık sınavları Türkiye Barolar Birliğince yapılacaktır.

Avukatlık stajı kesintisiz ve devam zorunluluğu olduğundan halen yürürlükteki yasaya göre de stajyer ücretli bir işte çalışamamaktadır. Staj süresince stajyere maddî destek sağlanması için kredi verilmesi öngörülmektedir. Kredinin kaynağı da avukatların vekâletnamelere yapıştıracakları pullardan elde edilecek gelir olacaktır. Bu gelirin artan kısmı baroların genel giderlerinde kullanılabilecektir. Bununla ilgili yönetsel düzenlemeler TBB tarafından yapılacaktır.

III. Avukatın yapabileceği işler yeniden düzenlenmiştir. Yargı önüne giden uyuşmazlıkların büyük bir kısmı, hukukî ilişki kurulurken gerekli özenin gösterilmemesinden ileri gelmektedir. Bu nedenle noter ve tapu dairelerinde vekâleten sözleşme yapma yetkisi yalnızca avukatlara verilmektedir. Adlî organlarca mahkeme ve icra dairelerinde gerçek kişiler dışında tüm tüzel kişileri sadece avukatlar temsil edebilecektir.

IV. Yürürlükte olan 44 üncü maddede yer alan tüzel kişiliği olmayan “Ortak Avukat Büroları” korunmuş, ancak bunların da kurumlaşabilmeleri ve uygulamada ortaya çıkan sorunların giderilebilmesi için kuruluşlarının baroya bildirilmesi zorunluluğu getirilmiştir.

Ayrıca yeni bir kurum olarak, tüzel kişiliğe sahip avukatlık ortaklığı getirilmektedir. Bu ortaklık tipi, Ticaret Kanununda düzenlenen ortaklıklardan farklı olup “Avukatlık Ortaklığı” olarak ifade edilerek, diğer sermaye ve şahıs şirketleri ile özde olan farklılığı isimde de korunmak istenmiştir.

44 üncü madde ile türü kendisine özgü bir tüzel kişilik düzenlenmektedir. Bazı konularda temel yasalarda öngörülenlerden farklı çözümler getirilmektedir. Bu nedenle de bu çözümlerin mutlak yasa ile düzenlenmesi gerekmiştir.

Bu ortaklıkta amaç birden çok avukatın, avukatlık mesleğini bir tüzel kişilik altında birlikte yürütmesidir. Bu bakımdan belli bir sermaye koşulu getirilmeyip, sadece ortaklıktaki paylarının belirtilmesi yeterli görülmüştür. 44 üncü madde ile getirilen düzenlemenin zaman içinde de korunması ve mesleğin özelliklerinden saptırılmaması için, tip sözleşmenin Türkiye Barolar Birliğince hazırlanması, tüzel kişiliğin çalışmalarının bağlı bulunduğu baro tarafından denetimine olanak veren düzenlemeler de yapılmıştır.

Ortaklıkta ana unsur avukatlık mesleğinin yürütülmesi olduğundan, ortaklık payı devrine ortakların yasak koyabilmelerine de olanak verilmektedir. Ortaklık payının avukat olmayan üçüncü kişilere intikali yasaklanmaktadır. Ortakların, birden fazla avukatlık ortaklığına ortak olmaları, ortaklık dışında avukatlık yapmaları, ortaklığın amacı dışında mal edinmeleri, üçüncü kişilerle ve sermaye şirketleri ile ortak olması da yasaklanmıştır.

Ortaklar, müvekkillere ve üçüncü kişilere karşı, ortaklığın her türlü eylem ve işleminden dolayı ortaklıkla birlikte sınırsız sorumludur. Ortaklıktaki avukatların disiplin hukuku yönünden sorumlulukları devam ettiği gibi, avukata uygulanacak disiplin cezaları ortaklığa da uygulanabilecek böylece meslek nitelikleri korunabilecektir.

Ortaklığın yurt içinde şube açması yasaklanmıştır. Bununla birlikte, uluslararası anlaşmalarla karşılıklılık esasına göre yurt dışında şube açması ve çalışması kısıtlanmamıştır.

Bu düzenleme ile avukatlık bürolarının, kurumlaşmasının yolu açılmakta, avukatların sağlık gibi özel nedenlerle geçici iş göremezlik durumlarında hem kendilerinin, hem de yurttaşların zarara uğramaları önlenmektedir.

V. Avukatlık görevinin çok dar yorumuna yönelik uygulamaların getirdiği aksaklıklar nedeniyle, avukatların baro organlarındaki görevlerinin de meslek görevi olduğu açıkça belirtilerek avukatların bürolarının aranmasında, C. Savcısı yanında Baro Temsilcisinin de bulunması zorunluluğu getirilmiştir.

VI. Fiilen avukatlık yapmamaları nedeniyle vergi kaydını sildiren avukatların, mesleği fiilen yürütmemeleri koşuluyla baroları ile ilişiklerini sürdürmelerine ve avukatlık sıfatını kullanmalarına olanak sağlanmıştır.

VII. Baro organlarının görev süreleri dört yıla çıkarılarak korunmuş baro ve birlik organlarının görev süreleri arasında uyum sağlanmıştır. Ayrıca baro kuruluşunda gerekli olan avukat sayısı 15’den 30’a çıkarılmaktadır.

Baro kesenek limitleri yükseltilmiştir.

VIII. Yürürlükteki yasa avukatın meslekî çalışmasının karşılığını “avukatlık ücreti” olarak düzenlemektedir. Teklif, vekâlet ilişkisinin ücret boyutunu da içeren “avukatlık sözleşmesi” olarak düzenlenmektedir. Bu nedenle de genel hükümlere paralel olarak yokluk halleri hariç avukatlık sözleşmesinin bir hükmünün geçersizliğinin sözleşmenin tamamını geçersiz kılmayacağı esası kabul edilmiştir.

Kişilerin avukatla kurdukları vekâlet ilişkisinin özelliği nedeniyle ücret uyuşmazlıklarının çözümünde; tahkim yolu benimsenmiş ve baronun bulunduğu adliyedeki en kıdemli hâkimin ve iki avukatın da katılımı ile oluşacak üç kişilik hakem heyeti yetkili kılınmıştır.

IX. Zorunlu vekâlet ve müdafilik sistemine yönelik olarak Adlî Yardım Baroları yeni baştan düzenlenerek yargılamada taraf olan ve ödeme gücü bulunmayan yurttaşların da avukatların hukukî yardımından yararlanmalarına olanak sağlanmıştır. Böylece CMUK’daki zorunlu müdafiliğe paralel bir düzenleme getirilmiştir.

X. Yeni düzenlemeye bağlı olarak staj süresinde çalışması nedeniyle stajı yanan, ruhsatı geri alınan ve haklarında ceza davası açılanların bir defaya mahsus olmak üzere affedilip avukatlık ruhsatlarının verilmesi öngörülmektedir.

MADDE GEREKÇELERİ

Madde 1. — Yargının temel -kurucu- unsurları sav, savunma ve karardır. Savunmanın da temsilcisi avukattır. Avukatlık Kanununun 1 inci maddesinin ikinci fıkrasında yapılan değişiklikle savunmanın yargının kurucu unsurlarından biri olduğu ve avukat tarafından bağımsız olarak temsil edildiği yasa kuralı haline getirilmektedir.

Madde 2. — Birinci maddedeki değişikliğe paralel olarak maddenin birinci fıkra metni yeniden yazılmıştır.

Üçüncü fıkrasında yapılan değişiklikle; fıkrada yer alan “adlî merciler ve diğer resmî daireler” ibaresi yerine, bu kurum ve kuruluşlar genişletilerek, “kamu iktisadî teşebbüsleri, kamu kurum ve kuruluşları, özel ve kamuya ait bankalar ve diğer kurum ve kuruluşlar avukatlara görevlerinin yerine getirilmesinde yardımcı olmakla yükümlü” tutulmuşlardır. Adlî merciler tabiri ise, “yargı organları” şeklinde değiştirilmiş ve emniyet makamları da madde kapsamına alınmış, ayrıca yargılamanın hızlandırılması için avukatlara belge toplayabilme yetkisi verilmiştir.

Madde 3. — Avukatlık Kanununun 3 üncü maddesine (d) bendi olarak, sınav sistemi yeniden getirildiğinden, “sınavı başarmak” şartı da eklenmiş “d” ve “e” bentlerinin harfleri de bu nedenle (e) ve (f) olarak değiştirilmiştir.

Madde 4. — Avukatlık Kanununun stajdan muaf tutulmaya ilişkin 4 üncü maddesinin ilk fıkrasına sınavdan muafiyet de eklenmektedir. Ayrıca Türk uyruğuna kabul olunan avukatlar için de beş yıl yerine döt yıl süreyle adlî, idarî ve askerî yargı yerlerinde hâkimlik, savcılık veya avukatlık yapmak hükmü getirilmiş, böyece birinci fıkra ile dört yıllık süre bakımından eşitlik sağlanmış ve tasdikname alma deyimi sınavı başardığını belgelendirmiş olarak Türk uyruğuna geçenler açısından açıklığa kavuşturulmuştur.

Madde 5. — Avukatlık Kanununun 5 inci maddesinin (a) bendinde yer alan bir yıldan fazla hapis iki yıla çıkarılmış, müddet belirtilmeyen ağır hapis cezası bir yıldan fazla şeklinde düzenlenmiş ve bu maddenin (h) bendinden sonra gelen fıkrasındaki beş yıl hapis ve ağır hapis ibareleri çıkarılarak “yüz kızartıcı suçlardan hüküm giymiş olanların cezası ertelenmiş paraya çevrilmiş veya affa uğramış olsa da avukatlığa engel teşkil edeceği” hükmü getirilmiştir. Bu şekilde, 5 inci maddenin (a) bendinde sayılan yüz kızartıcı suçlar bu fıkrada tekrar edilmeyerek atıf yapılması tercih edilmiştir.

Madde 6. — Avukatlık sınavı getirildiğinden, buna paralel olarak Avukatlık Kanununun 6 ncı maddesi de değiştirilmiştir.

Madde 7. — Avukatlık Kanununun 8 inci maddesi değiştirilerek; Baroların ve Türkiye Barolar Birliğinin kararları üzerindeki Adalet Bakanlığının onay yetkisi kaldırılmakta ve anılan kararlar aleyhine ilgilisi yanında Adalet Bakanlığına da yargıya başvurma hakkı tanınmaktadır.

Madde 8. — Avukatlık Kanununun 9 uncu maddesinin dördüncü fıkrası değiştirilerek avukatlık kimliklerinin de ruhsatnameler gibi Türkiye Barolar Birliği tarafından tek tip olarak bastırılması ve tek tip avukatlık kimliği kullanılması sağlanmaktadır.

Maddenin altıncı fıkrasındaki avukatlık yemininde geçen “kanuna” ibaresi “hukuka” olarak değiştirilerek altıncı fıkra yeniden yazılmıştır.

Madde 9. — Avukatlıkla bağdaşabilen işleri düzenleyen 12 nci maddenin (b) bendinde yapılan değişiklikle; sadece hukuk alanında doçentlik ve profesörlüğün avukatlıkla bağdaşabileceğine dair düzenleme yapılmış, bu suretle yoğun ve ciddî mesaî isteyen avukatlık mesleğinin yan iş olarak yürütülmesi önlenmektedir.

(e) bendinde atıfta bulunulan 233 sayılı KHK’nin yürürlükten kalkması nedeniyle maddenin (e) bendi de buna paralel olarak değiştirilmiştir.

Avukatlıkla bağdaşmayan işler yasanın 11 inci maddesinde tarif edilmiş olup, bunun değişik ve sınırlayıcı ifadesi olan 12 nci maddenin (g) bendi uygulamada yanlış yorumlara neden olması itibariyle de madde metninden çıkarılmıştır.

Maddenin üçüncü fıkrasındaki görev yaptıkları kurum aleyhine dava takip edemeyen avukatlara, yüksek öğretimde görevli profesör ve doçentler de dahil edilerek madde yeniden yazılmıştır.

Madde 10. — Bazı görevden ayrılanların belirli bir süre avukatlık yapmalarını yasaklayan Avukatlık Kanununun 14 üncü maddesinin “Bazı görevlerden ayrılanların avukatlık edememe yasağı” şeklindeki madde başlığı “Bazı Görevlerden Ayrılanların Avukatlık Yapma Yasağı” şeklinde değiştirilmiştir.

Maddenin birinci fıkrasındaki, “münhasıran hizmet gördükleri mahkeme ve daireler” ile sınırlı olan avukatlık yapma yasağı, “son beş yıl içinde hizmet gördükleri mahkeme veya dairelerin yargı çevresinde” şeklinde değiştirilerek genişletilmektedir.

Maddenin üçüncü fıkrası kanunun 12 nci maddesinin (e) bendinde yapılan değişikliğe paralel olarak değiştirilmiştir.

Madde 11. — Avukatlık Kanununun 15 maddesinde yapılan değişiklikle; avukatlık stajına başlayabilmek için staja kabul sınavını başarmış olma koşulu getirilmektedir. Bu değişiklikle; avukatlığı meslek olarak yapmak isteyen, kendisini iyi yetiştirmiş düzeyli hukukçuların avukatlık stajı yapmaları amaçlanmıştır. Ayrıca stajda kredi verilecek olması da avukatlık stajına giriş için sınav konulmasını zorunlu kılmaktadır.

Madde 12. — Avukatlık Kanununun 3 üncü maddesindeki değişikliğe paralel olarak 16 ncı maddedeki (e) bendi ibaresi (f) bendi şeklinde düzeltilmiştir.

Madde 13. — Diğer maddelerde yapılan değişikliklere paralel olarak, yanında staj yapılacak avukatın muvafakatini düzenleyen maddenin birinci fıkrasının (3) numaralı bendi ve belge suretlerinin Türkiye Barolar Birliğine gönderilmesini düzenleyen ikinci fıkrası madde metninden çıkarılmış, ve 17 nci madde buna göre düzenlenmiştir. Bu düzenlemede “şartlara” ibaresi “koşullara” olarak, “bildiri kâğıdı” ibaresi de “bildiren yazısı” şeklinde değiştirilmiştir.

Madde 14. — Avukatlık Kanununun 20 maddesi değiştirilerek; staja kabul sınavına girilebilmesine ilişkin Türkiye Barolar Birliğinin itiraz üzerine verdiği kararların kesin olması esası getirilmekte ve bu kararlar aleyhine ilgilisi ile birlikte Adalet Bakanlığına da yargı yoluna başvuru hakkı verilmektedir.

Madde 15. — Avukatlık stajına başlayabilmek için staja kabul sınavını kazanma koşulu getirilerek, Avukatlık Kanununun 21 inci maddesi de buna göre düzenlenmiştir.

Madde 16. — Mahkemeler nezdinde yapılan staj gerekli yararı sağlamadığında avukatlık stajının tamamının baroca belirlenen avukat yanında yapılması esasına göre Avukatlık Kanununun 22 nci maddesi de değiştirilmektedir.

Madde 17. – Avukatlık stajının tamamının avukat yanında yapılmasına ilişkin düzenlemeye paralel olarak Avukatlık Kanununun 23 üncü maddesi de değiştirilmektedir.

Madde 18. – Avukatlık Kanununun 22 nci maddesinde yapılan değişikliğe paralel olarak 24 üncü madde de değiştirilmiştir.

Madde 19. — Avukatlık Kanununun 22 nci maddesinde yapılan değişikliğe paralel olarak 25 inci madde de yeniden yazılmıştır.

Madde 20. — Avukatlık Kanununun 26 ncı maddesinin madde başlığı ve maddesi değiştirilerek; stajın altıncı ayından sonra stajyere iş ve dava takip edebilmesi için yetki belgesi verilmekte, malî düzenlemeler nedeniyle vekâletname alması olanaksızlaşan stajyerin, yanında staj yaptığı avukatın gözetimi ve sorumluluğu altında sulh ceza ve hukuk mahkemelerinde, icra tetkik mercii ve icra ceza hâkimliklerinde duruşmalara girebilme hakkı tanınmaktadır.

Madde 21. — Avukatlık Kanununun 27 nci maddesi değiştirilerek stajyerlere, Türkiye Barolar Birliğince kredi verilmesi esası getirilmiştir.

Madde 22. — AvukatlıkKanununun 28 inci maddesi yeniden düzenlenerek, staj bitim belgesi alanların, stajdan gereği gibi yararlanıp yararlanmadıklarının tespiti için Türkiye Barolar Birliğince sınava tâbi tutulacakları hükmü getirilmiştir.

Madde 23. — Avukatlık Kanununun 29 uncu maddesi ile staja kabul ve avukatlık sınavlarını yapacak olan Sınav Kurulu düzenlenmektedir.

Madde 24. — Avukatlık Kanununun 30 uncu maddesi ile Sınav Kurulunun çalışmaları düzenlenmektedir.

Madde 25. — Avukatlık Kanununun 31 inci maddesi yeniden düzenlenerek sınava gireceklerin tespiti esasları belirlenmektedir.

Madde 26. — Avukatlık Kanununun 32 nci maddesi yeniden düzenlenerek, sınavların şekli ve konuları ile amaçları belirtilmektedir. Maddeye göre sınav her yıl iki defa yaptırılacaktır.

Madde 27. — Avukatlık Kanununun 33 üncü maddesi yeniden düzenlenerek sınav sonuçlarının duyurulmasıyla ilgili esaslar getirilmiştir.

Madde 28. — Avukatlık Kanununun 34 üncü maddesine “Türkiye Barolar Birliğince belirlenen meslek kurallarına uymakla yükümlülük” de eklenmek suretiyle, avukatların genel davranışlarıyla ilgili madde, bu doğrultuda değiştirilmiştir.

Madde 29. — Avukatlık Kanununun 35 inci maddesinin bir ve üçüncü fıkralarında yapılan değişikliklerle; noter ve tapu dairelerinde vekâleten sözleşmeleri sadece avukatlar yapabilmekte gerçek kişilerin kendi davalarını takip hakkı saklı tutularak, tüzel kişilerin yargı yetkisine haiz kurumlar önünde temsil yetkisi avukatlara verilmektedir. Anonim şirketlere bünyelerinde hukuk müşaviri avukat bulundurma zorunluluğu getirilmektedir.

Madde 30. — Maddeyle Avukatlık Kanununun 35 inci maddesine, 35/A maddesi eklenmekte ve bu düzenlemeyle; mahkemelerin iş yükünün azalması amaçlanmaktadır. Buna göre dava açılmadan evvel veya dava açılmakla beraber duruşmaya başlanmadan önce avukatlar kendilerine intikal eden iş ve davalarda, tarafların kendi iradeleriyle istem sonucunu elde edebilecekleri konulara inhisar etmek kaydıyla, karşı taraf avukatını uzlaşmaya davet edebilecektir. Taraf vekilleri ve müvekkilleri hazır oldukları halde düzenlenen uzlaşma metni İcra ve İflas Kanununun 38 inci maddesinde sözü edilen ilâm niteliğinde olacaktır.

Madde 31. — Avukatlık Kanununun 36 ncı maddesine bir fıkra eklenerek, avukatın davadan çekilme hakkı güvenceye alınmaktadır.

Madde 32. — Avukatlık Kanununun 37 nci maddesinin son fıkrasında yapılan değişiklikle; yargı önünde savunmasız kalınmaması için, avukatı ve avukatlık ücretini belirleme yetkisi baro başkanına verilmektedir.

Madde 33. — Avukatlık Kanununun 38 inci maddesinin birinci fıkrasının (c) bendine “bilirkişi” ibaresi de eklenerek, bent buna göre düzenlenmiştir.

Madde 34. — Avukatlık Kanununun tazminat isteklerinde zamanaşımı ile ilgili 40 ıncı maddesi, “bu hakkın doğumunun öğrenildiği tarihten itibaren bir yıl ve herhalde zararı doğuran olaydan itibaren beş yıl geçmekle zamanaşımına uğrar” şeklinde B.K.’na paralel olarak düzenlenip, maddeye açıklık getirilmiştir.

Madde 35. — Avukatlık Kanununun 42 nci maddesinin üçüncü fıkrası kısaltılarak birinci fıkraya eklenmiş ve üçüncü fıkra da yürürlükten kaldırılmıştır.

Madde 36. — Avukatlık Kanununun 43 üncü maddesine bir cümle eklenerek Avukatlık Ortaklıklarına da yurt içinde şube açma yasağı getirilmiştir.

Madde 37. — Avukatların birlikte çalışmalarını düzenleyen Avukatlık Kanununun 44 üncü maddesi, madde başlığı ile birlikte değiştirilerek yeni bir düzenleme yapılmıştır. Bu düzenlemede Ortak Avukat Bürosu şeklindeki çalışma korunurken, yeni bir kurum olarak da tüzel kişiliği olan Avukatlık Ortaklığı getirilmiştir.

Yeni bir kurum olarak getirilen Avukatlık Ortaklığının kendine özgü oluşu ve diğer sermaye ve şahıs şirketlerinden farklı olması nedeniyle bazı temel yasalarda öngörülen ortaklıklardan farklı bir düzenlemeyi zorunlu kılmıştır. Bu nedenle de Ortaklıkta temel unsurun avukatlık mesleğinin yürütülmesi olduğu esas alınarak; ortaklık anasözleşmesi, ortaklık payı, ortakların hak ve borçları, ortaklar kurulu, denetim, sorumluluk, çıkma, çıkarılma, fesih ve infisah, tasfiye ve uyuşmazlıkların çözümüne ilişkin hükümler getirilmiştir.

Madde 38. – Avukatlık Kanununun 44 üncü maddesindeki değişikliğe paralel olarak 45 inci maddesinin de bir ve üçüncü fıkraları değiştirilmiştir.

Madde 39. – Avukatlık Kanununun 46 ncı maddesi değiştirilerek, dava dosyalarından alınacak fotokopilerin harca tâbi olmadığı belirtilmekte, avukat ve stajyerin dosya inceleme isteğinin ilgililerce yerine getirilmesi de zorunlu hale gelmektedir.

Madde 40. – Avukatlık Kanununun 47 nci maddesindeki çekişmeli hakları edinme yasağı yanında 164 üncü madde değişikliği ile getirilen “yüzde yirmibeşi aşmamak üzere dava veya hükmolunacak şeyin değeri veya paranın belli bir yüzdesi avukatlık ücreti olarak kararlaştırılabilir” hükmünün, uygulamada değişik yorumlara yol açacağı düşünülerek, 164 üncü madde hükmünün saklı olduğu belirtilmek suretiyle 47 nci maddedeki yasak hükmü dışında olduğuna açıklık getirilmiştir.

Madde 41. – Avukatlık Kanununun 50 nci maddesine bir fıkra eklenerek, ceza ve tutuk evlerinde avukatlar için uygun bir görüşme yeri ayrılması düzenlenmektedir.

Madde 42. – Avukatlık Kanununun “Reklam yasağı” ile ilgili 55 inci maddesine iki fıkra eklenerek reklam yasağının ortak avukat bürosu ve avukatlık ortaklığı hakkında da uygulanması sağlanmakta ve yasaklara ilişkin esasların Türkiye Barolar Birliğince düzenlenecek yönetmelikle belirlenmesi esası getirilmektedir.

Madde 43. – Avukatlık Kanununun 56 ncı maddesine eklenen iki fıkra ile; avukatların birlikte çalışmaları kolaylaştırılmakta ve “avukatlık ortaklığı”na ilişkin düzenlemeye paralel olarak, avukatların tevkil yetkisi olan bütün vekâletnamelerini kapsayacak şekilde bir başka avukata, müvekkillerini temsilen vekaletname hükmünde bir yetki belgesi verebilmeleri sağlanmaktadır.

Avukatlara verilecek vekaletname metinlerinin de Türkiye Barolar Birliği ile Türkiye Noterler Birliği tarafından tek tip olarak müştereken hazırlanması esası getirilmektedir.

Madde 45. – Avukatlık Kanununun 58 inci maddesinin birinci fıkrası değiştirilerek, avukatların Türkiye Barolar Birliği ve baro organlarındaki görevlerinden dolayı suç işlemeleri halinde de haklarında soruşturma yapılacağı ve Adalet Bakanlığının izni ile suçun işlendiği yer Cumhuriyet Savcılığınca soruşturulacağı, avukat yazıhanelerinin ancak mahkeme kararıyla Cumhuriyet Savcısı denetiminde ve baro temsilcisinin huzurunda aranabileceği hükmü getirilmiştir.

Maddenin ikinci fıkrasının ikinci cümlesine de savunma hakkının engellenmemesi için avukatların duruşmadan çıkarılamayacakları hükmü ilave edilerek, cümle yeniden yazılmıştır.

Madde 46. – Avukatlık Kanununun 61 inci maddesi değiştirilerek avukatlar hakkındaki ağır cezayı gerektirir suçlarda hazırlık soruşturmasının bizzat C. Savcısı tarafından yapılması hükmü getirilmektedir.

Madde 47. – Avukatlık Kanununun 62 nci maddesindeki “her ne şekilde olursa olsun” ibaresi, madde içinde anlamsız olduğundan madde metninden çıkarılmaktadır.

Madde 48. – Avukatlık Kanununun 63 üncü maddesine bir fıkra eklenerek, yirmi yılını dolduran ve fiilen avukatlık yapmayanlarında baroya kayıtlarını devam ettirmek koşulu ile avukatlık sıfatını kullanmalarına olanak verilmektedir. Böylece, az sayıdaki uzun süre mesleğe emek vermiş avukatların da onurlandırılmaları sağlanmıştır.

Madde 49. – Avukatlık Kanununun baro keseneğini ödememekte direnme başlıklı 65 inci maddesi değiştirilerek, bu keseneklerin zamanında ödenmesini sağlayıcı; gecikme cezası, baro organlarına seçme ve seçilme hakkının engellenmesi gibi yeni düzenleme getirilmiştir.

Madde 50. – Avukatlık Kanununun 71 inci maddesi ve madde başlığı, 44 üncü madde ve diğer değişiklikler doğrultusunda düzenlenmektedir. Baroların levhadan silme kararına yapılan itirazlar Türkiye Barolar Birliğince kesin olarak karara bağlanmakta ve 8 inci maddeye yapılan atıfla da bu kararlara karşı Adalet Bakanlığının yargıya başvurma hakkı saklı tutulmaktadır.

Madde 51. – Avukatlık Kanununun 72 nci maddesinin birinci fıkrasının (c) bendine, uygulamada görülen sorunlar nedeniyle, “uyarıya rağmen kayıtlı olduğu baro dışında sürekli olarak avukatlık yapan avukatın çalışmasını sürdürdüğü baroya kaydını yaptırmaması” ibareleri, aynı fıkranın (d) bendine ise; staj kredisinin geri dönüşünü sağlamak amacıyla “veya staj kredilerinin” ibareleri eklenmek suretiyle fıkra metinleri yeniden yazılmıştır.

Madde 52. – Avukatlık Kanununun 74 üncü maddesinin üçüncü fıkrası da 71 inci maddede yapılan değişikliğe paralel olarak yeniden düzenlenmiştir.

Madde 53. – Avukatlık Kanununun listeyi düzenleyen 75 inci maddesine yapılan ilave ile ortak avukat bürolarının ve avukatlık ortaklıklarının avukatlar listesinde ayrıca belirtilmesi öngörülmüştür.

Madde 54. – Avukatlık Kanununun 76 ncı maddesinin birinci fıkrasındaki baroların görev tarifine “hukukun üstünlüğünü, insan haklarını korumak ve savunmak” gibi evrensel hukuk kuralları da dahil edilerek fıkra metni yeniden yazılmıştır. Üçüncü fıkrada da savcı kelimesi başsavcı olarak değiştirilmiştir.

Madde 55. – Baroların kuruluş ve baro organlarının görevden uzaklaştırılmasını düzenleyen Avukatlık Kanununun 77 nci maddesinin bazı fıkraları değiştirilmiştir.

Birinci fıkradaki değişiklikle; bölgesi içinde “en az onbeş avukat” bulunan her il merkezinde baro kurulacağı hükmü “en az otuz avukat” koşulu getirilerek değiştirilmiştir.

İkinci fıkradaki değişiklikle; yeni baro kurulmasında izlenecek yönteme açıklık getirilmiştir.

Üçüncü fıkra, baro kuruluşunun Türkiye Barolar Birliğine bildirilmesi ile tüzel kişilik kazanacağı şeklinde değiştirilmiştir.

Dördüncü fıkra, üçüncü fıkradaki değişikliğe göre düzenlenmiştir.

Beşinci fıkradaki değişiklikle, Adalet Bakanlığı fıkra metninden çıkartılarak, baro organlarının görevden alınması veya seçimlerinin yenilenmesini isteme yetkisi sadece baronun bulunduğu yer Cumhuriyet Başsavcılığına verilmektedir.

Altıncı fıkradaki değişiklikle, yeni seçimin yapılmasına ilişkin bir aylık süre iki aya çıkarılmıştır.

Adalet Bakanlığının baro kararlarında onay merci olması kaldırıldığından yedinci fıkra buna göre düzenlenmiştir. Görevden alınan organların yerine yenileri seçilinceye kadar görev yapmak üzere Türkiye Barolar Birliğince o yer barosuna kayıtlı en az üç avukatın görevlendirileceğine dair hüküm getirilmiştir.

Sekizinci fıkradaki “yukarıdaki fıkra” tabiri “beşinci fıkra” olarak değiştirilmiştir.

Onuncu fıkraya Türkiye Barolar Birliğinin Genel Kurulları da dahil edilmiştir.

Madde 56. – Avukatlık Kanununun 78 inci maddesinin son fıkrasında yapılan değişiklikle; 77 nci maddenin birinci fıkrasında yapılan değişikliğe paralel olarak disiplin kurulu üyeliği ve denetçiliğin bir kişide birleşeceği baroda kayıtlı avukat sayısı kırk olarak belirlenmiştir.

Madde 57. – Avukatlık Kanununun 80 inci maddesindeki “kurulur” tabiri “oluşur” olarak değiştirilmiştir.

Madde 59. – Avukatlık Kanununun toplantıya çağrı ile ilgili 84 üncü maddesinde yer alan “en az on gün önce çağrı mektubunun taahhütlü olarak postaya verilmiş veya avukata tevdi edilmiş olması” hükmü yerine işlemleri basitleştirmek ve ekonomi sağlamak için “baro çevresi adalet dairelerinde ve baronun uygun bir yerinde en az onbeş gün önceden başlamak üzere onbeş gün süreyle duyurulur. Bu duyuru, tebligat hükmündedir.” ibareleri konulmak suretiyle madde değiştirilmiştir.

Madde 60. – Avukatlık Kanununun toplantıya katılma yükümü ile ilgili 86 ncı maddesindeki; toplantılara gelmeyen veya oy kullanmayanlara yetkili ilçe seçim kurulu başkanı tarafından 20 000 lira para cezası verileceği hükmü değiştirilerek “o baroya kayıtlı avukatların yıllık keseneğinin üçte biri miktarında para cezası ödemeleri ve bunun ilgili baro başkanınca, tahsil edileceği ve baro bütçesine gelir kaydedileceği, haklı nedenle toplantıya katılmadığını veya oy kullanmadığını belgelediği takdirde avukata verilen bu para cezasının baro başkanınca kaldırılacağı” şeklinde düzenleme yapılarak genel kurullara katılımın sağlanması ve para cezasının barolara gelir kaydedilmesi amaçlanmıştır.

Madde 61. – Genel Kurul toplantı yeter sayısını düzenleyen Avukatlık Kanununun 87 inci maddenin ikinci fıkrası, 77 nci maddedeki değişiklik doğrultusunda değiştirilerek, toplantı yeter sayısı artırılmıştır.

Adayların aldıkları oylara ilişkin hüküm ihtiva eden dördüncü fıkrası da seçimler ve sonuçları ek üçüncü maddede düzenlendiğinden yürürlükten kaldırılmıştır.

Madde 62. – Avukat sayısı binden fazla olan baroların iş yoğunluğu dikkate alınarak yönetim kurulu üye sayısı artırılmıştır.

Madde 63. – Avukatlık Kanununun yönetim kurullarının görev süresini düzenleyen 91 inci maddesi değiştirilmekte ve yönetim kurulu üyelerinin görev süresi iki yıldan dört yıla çıkarılmaktadır. Böylece baro yönetim kurullarının görev süreleri de Türkiye Barolar Birliği Yönetim Kurulu üyelerinin görev süreleri ile eşit duruma getirilmektedir. Yönetim kurulu üyelerinin yarısının her iki yılda bir yapılacak genel kurullarda yenilenmesi esası getirilerek hizmetin kesintisiz devamının yanı sıra, yeni fikirlerin yansıması ve demokratik katılımın artması sağlanmaktadır.

Madde 64. – Yönetim kurulunun baro başkanının çağrısı üzerine toplanması esasına göre 94 üncü madde düzenlenmiştir.

Madde 65. – Yönetim kurulunun görevlerini düzenleyen 95 inci maddenin ikinci fıkrası diğer maddelerdeki değişikliklere göre düzenlenerek ikinci fıkranın 3, 5, 7, 15 ve 16 numaralı bentleri değiştirilmiş ve maddeye baro çevresindeki adliye merkezlerinde temsilcilikler kurulmasına ilişkin 19 numaralı bent eklenmiştir.

Madde 66. – Avukatlık Kanununun 96 ncı maddesindeki değişiklikle, baro başkanının görev süresi de yönetim kurulunun görev süresine paralel olarak dört yıla çıkarılmıştır.

Madde 67. – Avukatlık Kanununun 105 inci maddesi değiştirilerek; baro disiplin kurulunun görev süresi de dört yıla çıkarılmıştır. Seçilme yeterliliğini düzenleyen 90 ıncı maddenin disiplin kurulu üyeleri hakkında da uygulanması kabul edilmiştir.

Madde 68. – Avukatlık Kanununun 108 inci maddesi değiştirilerek; baro deneticilerinin de görev süresi dört yıla çıkarılmaktadır.

Madde 69. – Türkiye Barolar Birliğinin kuruluşunu tarif eden Avukatlık Kanununun 109 uncu maddesinin birinci fıkrasındaki “kurulur” tabiri “üst kuruluştur” şeklinde değiştirilerek fıkra metni yeniden yazılmıştır.

Madde 70. – Avukatlık Kanununun 110 uncu maddesine bir fıkra eklenerek “hukukun üstünlüğünü, insan haklarını korumak ve savunmak”da Türkiye Barolar Birliğinin görevleri arasına alınmış ve değişen 54 üncü maddeyle paralellik sağlanmıştır.

Madde 71. – Türkiye BarolarBirliğinin protokol da yeri belirlenmiş ve birlik organlarının görevden uzaklaştırılması halinde, birliğini seçim yapılacak genel kurula kadarki yönetiminin nasıl yürütüleceği düzenlenmiştir.

Madde 72. – Avukatlık Kanununun 114 üncü maddesinin ikinci fıkrasına, “görevde bulunan baro başkanları ile Türkiye Barolar Birliği Başkanlığı yapmış ve yapmakta olan avukatların, Birlik Genel Kurulunun doğal üyesi oldukları” hükmü getirilerek; önceki birlik başkanlarının deneyimlerini genel kurula aktarabilmesi, görevdeki birlik ve baro başkanlarının da üyesi bulundukları baro genel kurullarında birlik delegesi adayı olma zorunluluğu kaldırılmaktadır.

Dördüncü fıkradaki değişiklikle de baro başkan ve yönetim kurullarının görev süresine paralel olarak birlik delegelerinin görev süresi de dört yıla çıkarılmaktadır.

Aynı maddenin yedinci fıkrasına da “asıl üyenin mazereti olduğu takdirde, yedek üye Türkiye Barolar Birliği Genel Kuruluna katılır ve oy kullanır.” cümlesi eklenmiştir. Birlik Genel Kurulunun doğal üyelerinin oylamalara katılma, seçme ve seçilme hakları bulunmaktadır.

Madde 73. – Adalet Bakanına birlik genel kurulunu toplantıya çağırma yetkisi veren Avukatlık Kanununun 115 inci maddesinin üçüncü fıkrası madde metninden çıkarılmaktadır.

Madde 74. – Avukatlık Kanununun 117 nci maddesinin 10 numaralı bendi, Avukatlık Kanununun da yapılan değişikliğe paralel olarak yeniden düzenlenmiştir.

Madde 75. – Avukatlık Kanununun 121 inci maddesinde gösterilen Birlik Yönetim Kurulunun görevleri arasına, avukatlık sınavıyla ilgili birliğe verilen görevleri yerine getirmek ve avukatlık ortaklığı ile ilgili işlemleri yapmak görevleri dahil edilmiştir.

Madde 76. – Avukatlık Kanununun 125 inci maddesine eklenen fıkrayla Birlik Başkanlık Divanının görevleri arasına, gerekli hallerde görüşlerini almak için baro başkanlarını çağırma da dahil edilmiştir.

Madde 77. – Disiplin kurulu üyesi sayısı itibariyle hiçbir zaman oylarda eşitlik söz konusu olmayacağından, oyların eşitliği halinde başkanın bulunduğu taraf oyunu üstün tutan cümle, fıkra metninden çıkarılmıştır.

Madde 78. – Avukatlık Kanununun 134 üncü maddesinin disiplin cezalarının uygulanacağı haller hükmüne “meslek kurallarına” uymama hali de eklenmek suretiyle düzenleme yapılmıştır.

Madde 79. – Avukatlık Kanununun 135 inci maddesinde yapılan değişiklikle; avukatlar hakkında uygulanan işten çıkarma cezası, avukatlık ortaklıkları yönünden “sicilden silme cezası” olarak maddeye eklenmektedir.

Madde 80. – Avukatlık Kanununun 138 inci maddesinin birinci fıkrasına “staj dönemi bu hükmün dışındadır.” ibaresi eklenmek suretiyle staj dönemindeki eylem ve davranışlardan dolayı meslekten çıkarma cezası gerekmese dahi, disiplin kovuşturmasının konu olabileceği şeklinde düzenleme getirilmiştir.

Madde 81. – Avukatlık Kanununun disiplin kovuşturmasının açılmasıyla ilgili 141 inci maddesinin üçüncü fıkrasındaki, kovuşturmanın açılması ve yapılmasıyla ilgili ayrıntılı usul hükümleri gerekli görülmediğinden, maksadı ifade eden kısa ve öz olarak genel soruşturma yetkisi düzenlenmiştir.

Madde 82. – Avukatlık Kanununun 142 nci maddesinin dört ve beşinci fıkraları, bu kanunun diğer maddelerinde yapılan değişikliğe paralel olarak yeniden düzenlenmiştir.

Madde 83. – Avukatlık Kanununun 144 üncü maddesinin birinci fıkrası, “disiplin kuruluna gönderilen dosya içinde avukatın sicili de bulunur.” ibaresi eklenerek değiştirilmiştir.

Madde 84. – Avukatlık Kanununun 150 nci maddesinin son fıkrasındaki sul hakimi, sul ceza hakimi olarak düzeltilmiştir.

Madde 85. – Avukatlık Kanununun 153 üncü maddesinin ikinci fıkrası değiştirilerek, baroya bildirilen konut veya büro adresine tebligat yapılamayan avukat hakkında disiplin işleminin yürütülmesi sağlanarak, soruşturma dosyalarının zaman aşımına uğramadan sonuçlandırılması sağlanacaktır.

Madde 86. – Avukatlık Kanununun 154 üncü maddesinin birinci fıkrasında yer alan “tutuklama müzekkeresi çıkarılan ve” ibaresi metinden çıkarılmak suretiyle uygulamada bazen çok basit suçlardan da gıyabî tutuklama yoluna başvurulduğu, bu kararın kaldırılmasına rağmen işten yasaklama zorunluluğu nedeniyle mağduriyete ve avukatın meslek camiasında onurunun kırılmasına sebebiyet verildiği gözönüne alınarak bu tür yakınmalar giderilecektir.

Maddenin ikinci fıkrasındaki “bakanlığın” ibaresi “Türkiye Barolar Birliği Yönetim Kurulunun” olarak değiştirilmek suretiyle, AdaletBakanlığının doğrudan vereceği işten yasaklama yetkisi Türkiye Barolar Birliğine verilmektedir.

Madde 87. – Avukatlık Kanununun 155 inci maddesinin birinci fıkrası değiştirilerek; işten yasaklanan avukatın, eşi ve reşit olmayan çocuğunun da davasını avukat sıfatı ile takip etme yetkisi kaldırılmaktadır.

Madde 88. – Avukatlık Kanununun 156 ncı maddesinin birinci fıkrası değiştirilerek, kovuşturmanın durdurulmuş veya avukatlığa engel olmayan ceza verilmiş olması halinde; işten yasaklanma kararının başka bir karara veya işleme gerek kalmaksızın kendiliğinden kalkması esası getirilmektedir.

Madde 89. – Avukatlık Kanununun 157 nci maddesinin yedinci fıkrasının birinci cümlesi 71 inci maddede yapılan değişikliğe paralel olarak yeniden düzenlenmiştir.

Madde 90. – Avukatlık Kanununun 158 inci maddesinin ikinci fıkrasında yer alan disiplin cezalarının verilmesinde gözönünde tutulacak ilkeler arasına, “meslek kurallarını” ibaresi de eklenmektedir.

Madde 91. – Avukatlık Kanununun “Avukatlık ücreti” başlıklı onbirinci kısım başlığı ve 163 üncü maddesinin “Avukatlık ücretinin serbestçe kararlaştırılması” başlığı ile bu madde metni değiştirilerek onbirinci kısım başlığı, “Avukatlık sözleşmesi”, 163 üncü madde başlığı ise “Avukatlık sözleşmesinin kapsamı” şeklinde düzenlenmiş ve madde, avukatlık sözleşmesinin kapsamı açıkça belli edecek biçimde yeniden kaleme alınmıştır.

Madde 92. – 164 üncü madde değiştirilerek uygulamada ortaya çıkan sorunların giderilmesi amacıyla avukatlık ücretine ilişkin hükümler yeniden düzenlenmiştir.

Madde 93. – Avukatlık Kanununun “ücret dolasıyla müteselsil sorumluluk” ile ilgili 165 inci maddesine “veya her ne suretle olursa olsun taraflar arasında anlaşmayla sonuçlanan ve takipsiz bırakılan işlerde”de müteselsil sorumluluk esası getirilmek suretiyle maddede buna göre değişiklik yapılmıştır.

Madde 94. – Avukatlık Kanununun 166 ncı maddesinin ikinci fıkrası sonuna, iş sahibinin iflası halinde de vekalet ücretinin rüçhanlı alacak olarak nazara alınmasını sağlayıcı hüküm eklenmiştir. Ancak İcra ve İflas Kanununun 206 ncı maddesinin birinci fıkrası hükmü saklı tutulmuştur.

Madde 95. – Avukatlık Kanununun 167 nci maddesi ve madde başlığında yapılan değişiklikle; ücret uyuşmazlıklarının hakem aracılığıyla çözümüne ilişkin yeni düzenleme getirilmektedir.

Madde 96. – Avukatlık Kanununun 168 inci maddesinde yapılan değişiklikle; avukatlık asgari ücret tarifelerinin baroların önerisi üzerine Türkiye Barolar Birliğince hazırlanması esası getirilmektedir.

Madde 97. – Avukatlık Kanununun 168 inci maddede ki değişikliğe paralel olarak, 169 uncu maddenin ikinci fıkrası yürürlükten kaldırılmıştır.

Madde 98. – Avukatlık Kanununun adlî yardım ile ilgili maddeleri, bu hukukî kuruma işlerlik kazandırılması amacıyla yeni baştan düzenlenmiş olup, bu doğrultuda 176 ncı madde başlığı “Adlî müzaharet” yerine “Adlî yardım ve kapsamı” olarak değiştirilmiş ve büronun kurulmasıyla ilgili bu madde, adlî yardımın tanımı yapılmak suretiyle düzenlenmiştir.

Madde 99. – Avukatlık Kanununun 177 nci maddesi başlığı da genel düzenlemeye uygun olarak değiştirilmiş ve adlî yardım hizmetlerinin baro merkezlerinde oluşturulacak adlî yardım bürosu tarafından yürütülmesi, baro merkezi dışında da avukat sayısı beşten çok olan yerlerde bir avukatın adlî yardım bürosu temsicisi olarak görevlendirilmeleri ve büro ile temsilcilerin baro yönetim kurulunun gözetimi altında çalışmaları hususu daha açık olarak düzenlenmiştir.

Madde 100. – Avukatlık Kanununun 178 inci maddesi başlığıyla birlikte değiştirilerek, adlî yardım isteminin ne şekilde yapılacağı esası belirtilmiştir.

Madde 101. – Avukatlık Kanununun 179 uncu maddesi başlığı “Adlî yardımın yapılışı” şeklinde değiştirilmiş ve adlî yardımın yapılışı ile ilgili usul hükümleri getirilmiştir.

Avukatın avukatlık hizmeti yükümlülüğünün, ancak ilgilinin gerekli belge ve bilgileri isteğe rağmen vermemesi ve vekaletname vermekten kaçınmasıyla sona ereceği, ayrıca görevlendirilen avukatın bildirim tarihinden itibaren onbeş gün içinde o işin tarifede belirlenen ücretini ödemek koşuluyla bu işi yapmaktan çekinebileceği hükmü de getirilmek suretiyle, adlî yardım talep edenin yararı korunmuştur.

Madde 102. – Avukatlık Kanununun 180 inci maddesi başlığı ile birlikte değiştirilerek; büronun gelirleri ve giderleri, kaynakları ve sarf yerleri bentler halinde gösterilerek sağlam ve devamlı kaynak oluşması sağlanmıştır. Giderlerinin sarf usulü de belirtilmiştir. Malî kaynaklar arasında en önemlisi yargı ve noter harçlarının % 25’i ile idarî nitelikteki para cezaları hariç olmak üzere para cezalarının % 25’i olarak öngörülmüştür.

Madde 103. – Avukatlık Kanununun 181 inci maddesi başlığı ile birlikte değiştirilerek, adlî yardım bürolarının çalışmalarını her yıl düzenleyecekleri bir raporla baro yönetim kuruluna bildirmeleri ve bir örneğini de Türkiye Barolar Birliğine göndermeleri zorunluluğu getirilmiştir, ayrıca adlî yardım bürolarının kuruluşu, görevlendirilecek avukatların ve ücretlerinin belirlenmesi, büronun işleyiş ve denitimi gibi konuları düzenleyen bir yönetmeliğin Türkiye Barolar Birliğince çıkarılması esası getirilmek suretiyle, adlî yardım bürolarının maksada uygun olarak işleyişleri ve sıkı bir şekilde denetimi ve adlî yardım hizmetinin gerektiği gibi yerine getirilmesi amaçlanmıştır.

Madde 104. – Türkiye Barolar Birliği tarafından hazırlanan yönetmeliklerin yürürlüğe girmesini AdaletBakanlığının onayına bağlayan Avukatlık Kanununun 182 nci maddesi değiştirilerek bakanlık onayı kaldırılmaktadır.

Madde 105. – Dava vekillerinin de baroca düzenlenen dava vekilleri listesine girmeleri halinde baroya giriş keseneği ve aidat ödemeleri için Avukatlık Kanununun 185 inci maddesinin ikinci fıkrası yürürlükten kaldırılmaktadır.

Madde 106. – Topluluk sigortasına tâbi avukatlar, primlerini ayın son gününe kadar ödeyebilmektedir. Dörder aylık prim bildirgelerinin de ayın son günü verilmesi gerekmektedir. Bu durumda barolar dörder aylık bildirgeleri zorunlu olarak takip eden ay içinde verdiklerinden, bildirgelerin süresinde verilmediği iddiası ile SSK Kanununun 140 ıncı maddesine göre barolara para cezası verilmektedir. Açılan davalar sonunda da bu cezalar iptal edilmektedir. Buna rağmen SSK İl Müdürlükleri para cezası uygulamasına devam etmektedir. Avukatlık Kanununun topluluk sigortasını düzenleyen 190 ıncı maddesine eklenen cümle ile yargı kararları doğrultusunda barolar hakkında SSK Kanununun 140 ıncı maddesinin uygulanmayacağı hükmü getirilmektedir.

Madde 107. – Topluluk sigortasına tâbi olarak çalışan avukatın; emekliliğe tâbi göreve intibakı yapılırken topluluk sigortasında geçen süresinin dörtte üçünün kıdemine eklenmesi için Avukatlık Kanununun 195 inci maddesindeki üçte iki olan oran dörtte üçe çıkarılmaktadır.

Madde 108. – Avukatlık Kanununun ek 1 inci maddesi değiştirilerek kamuda çalışan avukatların özlük hakları yönünden savcılara eşitlenmesi için kamu avukatları hakkında da 2802 sayılı yasaya yollama yapılmaktadır.

Madde 109. – Avukatlık Kanununun ek 2 nci maddesi yürürlükten kaldırılıp, Türkiye Barolar Birliği veya baroları temsil etmek üzere uluslararası toplantı ve kongrelere katılacak olan avukatların AdaletBakanlığından izin alma zorunluluğu kaldırılmaktadır.

Madde 110. – Üye sayısı dörtyüzü aşan barolarda mevcut durum korunarak, üye sayısı dörtyüzü geçmeyen barolarda, seçimlerin pazar gününe kalmaması, görüşmelerin yapıldığı gün seçiminde yapılması Avukatlık Kanununun ek 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası değiştirilerek yeniden düzenlenmiştir.

Maddenin onikinci fıkrasında yapılan değişiklikle de uygulamada görülen tereddütleri gidermek için maddeye açıklık getirilerek, iptali gerektiren usulsüzlük tespit edilen organ için yeniden seçim yapılacağı, diğer organlar için seçimin yenilenmesine gerek olmadığı yönünde düzenleme yapılmıştır.

Madde 111. – Adalet Bakanlığının barolar üzerindeki vesayetini düzenleyen Avukatlık Kanununun ek 4 üncü maddesi yürürlükten kaldırılarak baroların bağımsızlığı gerçekleştirilmektedir.

Madde 112. – Avukatlık Kanununun geçici 13 üncü maddesinin ikinci fıkrasında 71 inci maddede yapılan değişikliğe paralel değişiklik yapılmıştır.

Madde 113. – Bu maddeyle Avukatlık Kanununa geçici 20 ve 21 inci maddeler eklenmekte;

Geçici 20 nci madde ile; Bu kanunla getirilmiş bulunan staj sonu sınavına ilişkin hükümlerin, kanunun yayımından önce staja başlayan hakkında uygulanmamasını sağlamak amacıyla düzenlenme yapılmakta,

Geçici 21 inci madde ile de; Kanunun yürürlüğünden önce avukatlıkla bağdaşmayan bir işte çalıştığı için staj listesinden kaydı silinen veya baro levhasına kaydedilmeyen veya sonradan baro levhasından kaydı silinenlerin, avukatlığa kabule engel işlerini bırakmaları koşuluyla yeniden stajyerliğe veya avukatlığa alınmalarına olanak sağlanmaktadır. Ayrıca bu durumda olanların başvurma süresi ve usulleriyle haklarında yapılan cezaî takibatın durdurulması ve ceza uygulanmaması hususları aynı maddede düzenlenmektedir.

Madde 114. – Avukatlık Kanunu, avukatlık mesleğine ilişkin özel bir kanun olup, diğer kanunlarda buna aykırı olabilecek hükümlerin uygulanmaması için ek geçici 2 nci madde konulmuştur.

Madde 115. – Yürürlükle ilgili olup, bu kanunun 9 uncu maddesi ile avukatlıkla birleşebilen işleri düzenleyen Avukatlık Kanununun 12 nci maddesinde değişiklik yapıldığından bu maddenin yürürlüğü üç yıl sonraya ertelenmektedir.

Madde 116. – Yürütmeyle ilgilidir.

KÜTAHYA MİLLETVEKİLİ EMİN KARAA’NIN TEKLİFİ

1136 SAYILI AVUKATLIK KANUNUNUN BAZI MADDELERİNİN DEĞİŞTİRİLMESİ VE BU KANUNA BAZI MADDELER EKLENMESİNE DAİR KANUN TEKLİFİ

MADDE 1. — Avukatlık Kanununun 1 inci maddesinin ikinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Avukat, yargının kurucu unsurlarından olan bağımsız savunmayı serbestçe temsil eder.”

MADDE 2. — Avukatlık Kanununun 2 nci maddesinin birinci ve üçüncü fıkraları aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Avukatlığın amacı; hukukî münasebetlerin düzenlenmesini, her türlü hukukî mesele ve anlaşmazlıkların adalet ve hakkaniyete uygun olarak çözümlenmesini ve hukuk kurallarının tam olarak uygulanmasını, yargı organlarının aslî unsuru olarak her derecede yargı organları, hakemler, resmî ve özel kurul ve kurumlar nezdinde sağlamaktır.”

“Yargı organları, noterler, emniyet makamları, diğer kamu kurum ve kuruluşlarıyla, kamu iktisadî devlet teşekkülleri ile kamu iktisadî kuruluşları, bankalar, sigorta şirketleri ve vakıflar avukatlara görevlerinin yerine getirilmesinde yardımcı olmakla ve mahkemelerden getirilecek müzekkere ile avukatlara istenilen belgeleri vermekle yükümlüdürler. Derdest davalarda müzekkereler duruşma günü beklenmeksizin mahkemeden alınabilir.”

MADDE 3. — Avukatlık Kanununun 3 üncü maddesine (c) bendinden sonra gelmek üzere aşağıdaki (d) bendi eklenmiş, (d) ve (e) bentlerinin harfleri sırasıyla (e) ve (f) olarak değiştirilmiştir.

“d) Avukatlık sınavını başarmış olmak”

MADDE 4. — Avukatlık Kanununun 4 üncü maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Adlî, idarî ve askerî yargı hâkimlik ve savcılıklarında, üniversiteye bağlı fakültelerin hukuk bilimi dersleri dalında profesörlük, doçentlik, yardımcı doçentlik görevlerinde 4 yıl, kamu kurum ve kuruluşlarının hukuk müşavirliği görevinde 10 yıl süre ile hizmet etmiş olanlarda 3 üncü maddenin (c) ve (d) bentlerinde yazılı koşullar aranmaz.

Türk uyruğuna kabul olunanlardan yabancı hukuk fakültelerinden mezun olup da, geldikleri yerlerde 4 yıl süreyle mahkemelerin her derecesinde hâkimlik, savcılık veya avukatlık yapmış ve avukatlığı meslek edinmiş bulunanlar 3 üncü maddenin (b) bendinde yazılı olduğu biçimde Türk hukuk fakülteleri programlarına göre noksan kalan derslerden usulüne uygun olarak yapılan sınavlarda başarı göstermiş ve ayrıca Türkçe’yi iyi bilir oldukları da bir sınavla anlaşılmış olmak kaydıyla, 3 üncü maddenin (c) ve (d) bentlerinde yazılı koşulların dışında tutulurlar.

Birinci ve ikinci fıkrada gösterilenlerin baro levhasına yazılmasında, 17 nci maddenin (1) inci ve (2) nci bentlerinde yazılı belgelerden başka sicil özetlerinin onanmış bir örneğinin de verilmesi gereklidir.”

MADDE 5. — Avukatlık Kanununun 5 inci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi ile ikinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“a) Taksirli suçlar hariç, kesinleşmiş bir kararla iki yıldan fazla hapis veya bir yıldan fazla ağır hapis cezası ile yahut basit ve nitelikli zimmet, irtikap, rüşvet, hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik, inancı kötüye kullanmak ve dolanlı iflas gibi yüz kızartıcı suçlarla, istimal ve istihlak kaçakçılığı hariç kaçakçılık, ihlaeye fesat karıştırmak suçlarından biri ile kesin olarak hüküm giymiş olmak.”

“Birinci fıkranın (a) bendinde sayılan yüz kızartıcı suçlardan biriyle kesin olarak hüküm giymiş olanların cezası ertelenmiş, paraya çevrilmiş, affa uğramış veya memnu hakları iade edilmiş olsa da avukatlığa kabul edilmezler.”

MADDE 6. — Avukatlık Kanununun 6 ncı maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Madde 6. — Avukatlık Sınavını başarmış olanlar veya 4 üncü maddedeki koşulları taşıyanlar başvurdukları yer barosu levhasına yazılmalarını dilekçe ile isteyebilirler.”

MADDE 7. — Avukatlık Kanununun 8 inci maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Madde 8. — Baro yönetim kurulunun adayın levhaya yazılması hakkındaki kararları kesindir. Baro yönetim kurulu, avukatlığa kabul istemini reddettiği veya kovuşturma sonucuna kadar beklenmesine karar verdiği takdirde, bunun gerekçesini kararında gösterir. Gerekçeli karar adaya tebliğ olunur.

Aday bu karara karşı tebliği tarihinden itibaren 15 gün içinde kararı veren baro veya bulunduğu yer barosu aracılığı ile Türkiye Barolar Birliğine itiraz edebilir. Baro tarafından adaya itiraz tarihini tespit eden bir belge verilir. Bu belge hiçbir vergi, harç ve resme tabi değildir.

Türkiye Barolar Birliği itiraz üzerine dosya üzerinde gerekli incelemeleri yaptıktan sonra, itirazı kabul veya reddeder. Türkiye Barolar Birliği, üç ay içinde bir karar vermek zorundadır. Bu süre içinde karar verilmezse itiraz reddedilmiş sayılır.

Adayın levhaya yazılması hakkındaki baro yönetim kurulu kararı ile itirazın kabul veya reddi hakkında Türkiye Barolar Birliği Kararları, karar tarihinden itibaren bir ay içinde AdaletBakanlığına ve ilgililere gönderilir. Bu kararlara karşı ilgili baro ve aday tarafından idarî yargı yoluna başvurmak suretiyle iptal isteminde bulunulabilir. Adayın levhaya yazılma kararları ile itiraz üzerine verilen kabul kararlarına karşı Adalet Bakanlığı da idarî yargı yoluna başvurabilir.”

MADDE 8. — Avukatlık Kanununun 9 uncu maddesinin dördüncü ve altıncı fıkraları aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Ruhsatnameler ve avukat kimlikleri Türkiye Barolar Birliği tarafından tek tip olarak bastırılır. Avukat kimliği resmî belge niteliğindedir.”

“Hukuka, ahlâka, mesleğin onuruna ve kurallarına uygun davranacağıma namusum ve vicdanım üzerine andiçerim.”

MADDE 9. — Avukatlık Kanununun 12 nci maddesinin birinci fıkrasının (b) ve (e) bentleri ile üçüncü fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiş ve (g) bendi maddeden çıkartılmıştır.

“b) Hukuk alanında profesör ve doçentlik.”

“e) Kamu iktisadî teşebbüsleri hakkında kanunlarda başka iş veya hizmetle uğraşmaları yasaklanmamış bulunmak şartıyla; kanun kapsamına giren iktisadî devlet teşekkülleri, kamu iktisadî kuruluşları ve bunların müesseseleri, bağlı ortaklıkları ve iştirakleri ve iktisadî devlet teşekkülleri ile kamu iktisadî kuruluşları dışında kalıp sermayesi devlete ve diğer kamu tüzel kişilerine ait bulunan kuruluşların yönetim kurulu başkanlığı, üyeliği, denetçiliği,”

“(e) bendinde gösterilenlerin hazinenin, belediye ve özel idarelerin, il ve belediyelerin yönetimi ve denetimi altında bulunan daire ve kurumların, köy tüzel kişiliklerinin ve sermayesinin yarıdan fazlası devlete ait şirket ve kuruluşların aleyhinde; il genel meclisi ve belediye meclisi üyelerinin de bağlı bulundukları tüzel kişilerin ve yüksek öğretimde görevli profesör ve doçentlerin yüksek öğretim kurum ve kuruluşları aleyhindeki dava ve işleri takip etmeleri yasaktır.”

MADDE 10. — Avukatlık Kanununun 14 üncü maddesinin madde başlığı ile birinci ve üçüncü fıkraları aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Bazı Görevlerden Ayrılanların Avukatlık Yapma Yasağı”

“Emeklilik veya istifa gibi sebeplerle görevlerinden ayrılan adlî, idarî ve askerî yargı hâkim ve savcılarının son beş yıl içinde hizmet gördükleri mahkeme veya dairelerin yargı çevresinde, görevden ayrılma tarihinden itibaren 2 yıl süre ile avukatlık yapmaları yasaktır.”

“Devlet, belediye, il özel idare ve kamu iktisadî teşebbüsleri hakkındaki kanun kapsamına giren iktisadî devlet teşekkülleri ile kamu iktisadî kuruluşları ve bunların müessese, bağlı ortaklık ve iştiraklerinde çalışanlar, buralardan ayrıldıkları tarihten itibaren iki yıl geçmeden ayrıldıkları idare aleyhine dava açamaz ve takipte bulunamazlar.”

MADDE 11. — Avukatlık Kanununun 15 inci maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Madde 15. — Avukatlık stajı bir yıldır. Staj, meslekte en az beş yıl eylemli olarak çalışmış bir avukatın yanında yapılır.

Staja kabul sınavı, stajın ne suretle yapılacağı ve çalışma ilke ve kuralları ile avukatlık sınavı Türkiye Barolar Birliğince hazırlanacak yönetmelikle belirlenir.”

MADDE 12. — Avukatlık Kanununun 16 ncı maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Madde 16. — 3 üncü maddenin (a), (b) ve (f) bentlerinde yazılı koşulları taşıyanlardan, stajyer olarak sürekli staj yapmasına engel işleri ve 5 inci maddede yazılı engelleri bulunmayanlar, staj yapacakları yer barosuna bir dilekçe ile başvururlar.”

MADDE 13. — Avukatlık Kanununun 17 nci maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Madde 17. — 16’ncı maddeye göre verilecek dilekçeye aşağıda gösterilen belgeler eklenir.

1. Kanunun aradığı koşullara ilişkin belgelerin asılları ile onanmış ikişer örneği,

2. Adayın 3 üncü maddenin (f) ve 5 inci maddenin birinci fıkrasının (a) bentlerinde yazılı durumları ve stajın sürekliliğine engel teşkil edecek bir işte çalışmadıklarını ve stajın sürekliliğini engelleyici bir işlerinin bulunmadığını bildiren yazısı,

3. Adayın ahlâki durumu hakkında o baroya yazılı iki avukat tarafından düzenlenen tanıtma yazısı.

Stajyerin verdiği yazıdaki bilgilerin doğru olmadığı ortaya çıktığında, hakkında Türk Ceza Kanununun 528 inci maddesi hükmü uygulanır.”

MADDE 14. —Avukatlık Kanununun 20 nci maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Madde 20. — Baro Yönetim Kurulu, itiraz süresinin bitiminden itibaren bir ay içinde 19 uncu maddede yazılı raporu da göz önünde tutarak adayın staja kabul sınavına girip giremeyeceği hakkında gerekçeli bir karar verir. Karar ilgiliye tebliğ edilir.

Bu karar aleyhine baro yönetim kurulu üyeleri kararın verildiği, ilgili ise, kararın kendisine tebliğ edildiği tarihten itibaren 15 gün içinde Türkiye Barolar Birliğine itiraz edebilir.

Birinci fıkrada yazılı süre içinde bir karar verilmemiş olması halinde talep reddedilmiş sayılır. Bu takdirde bir aylık sürenin bitiminden itibaren 15 gün içinde ilgili Türkiye Barolar Birliğine itiraz edebilir.

Türkiye Barolar Birliğinin itiraz üzerine verdiği karar kesindir. Bu karara karşı idarî yargı yoluna başvurulabilir.”

MADDE 15. — Avukatlık Kanununun 21 inci maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Madde 21. — Staja kabul sınavını kazananlar barolarına bildirilir. Barolar staja kabul sınavını kazananları stajyer listesine yazarlar. Avukatlık stajı listeye yazılma ile başlar.”

MADDE 16. — Avukatlık Kanununun 22 nci maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Madde 22. — Avukatlık stajı baro yönetim kurulunca belirlenen avukatın yanında yapılır.

Haklı veya zorunlu bir nedenle, baro başkanının isteği, stajyerin veya avukatın başvurması halinde baro yönetim kurulu, stajın başka bir avukatın yanında yapılmasına karar verebilir.”

MADDE 17. — Avukatlık Kanununun 23 üncü maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Madde 23. — Staj kesintisiz olarak yapılır. Stajyerin haklı nedenlere dayanarak devam etmediği günler, engelin kalkmasından sonraki bir ay içinde başvurduğu takdirde, baro yönetim kurulunca tamamlattırılır. Baro başkanı, haklı bir engelin bulunması halinde yanında staj yaptığı avukatın da görüşünü alarak stajyere 30 günü aşmamak üzere izin verebilir.

Stajyer, avukatla birlikte duruşmalara girmek, avukatın mahkemeler ve idarî makamlardaki işlerini yapmak, dava dosyaları ve yazışmaları düzenlemek, baroca düzenlenen eğitim çalışmalarına katılmak, baro yönetim kurulunca verilen ve yönetmelikte gösterilecek diğer ödevleri yerine getirmekle yükümlüdür.

Stajyerler, meslek kurullarına ve resmî kılık dışında 49 uncu maddede belirlenen esaslara uymak zorundadırlar.”

MADDE 18. —Avukatlık Kanununun 24 üncü maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Madde 24. — Staj, Baro Yönetim Kurulunun ve yanında staj yapılan avukatın gözetimi altında yapılır.

Avukat, stajyer hakkında üç ayda bir rapor düzenleyerek baro başkanlığına verir. Bu raporda; stajyerin çalışmaları, meslek bilgisi ve gelişmesiyle ahlâkî durumu konusundaki görüş ve düşünceler belirtilir. Rapora, çalışmalarla ilgili örnekler eklenir.”

MADDE 19. — Avukatlık Kanununun 25 inci maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Madde 25. — Baro yönetim kurulu, stajyer hakkında verilen raporları değerlendirir, gerektiğinde kurul üyelerinden birini görevlendirmek suretiyle yapılacak inceleme sonuçlarını da göz önünde tutarak staj süresinin altı aya kadar uzatılmasına karar verebilir.

Yönetim kurulunun bu kararı kesindir.”

MADDE 20. — Avukatlık Kanununun 26 ncı maddesinin madde başlığı ve maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Stajyerlerin yapabileceği işler

Madde 26. — Stajyere, stajın altı aylık süresinin bitiminden sonra, dava ve iş takip edebilmesi için baro yönetim kurulunca yetki belgesi verilir.

Yetki belgesini alan stajyer staj yaptığı avukatın gözetim ve sorumluluğu altında, avukatın takip ettiği davaların hukuk mahkemeleri, sulh ceza mahkemeleri, icra tetkik mercii, icra ceza hâkimliklerindeki duruşmalarına girebilir, icra ve iflas dairelerindeki işleri yürütebilir.

Bu yetki, staj bitim belgesinin verilmesi veya staj listesinden silinme ile sona erer.”

MADDE 21. — Avukatlık Kanununun 27 nci maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Madde 27. — Staj süresince stajyerlere Türkiye Barolar Birliğince kredi verilir.

Ödenecek kredinin kaynağı; avukatların yetkili mercilere sunduğu vekâletnamelere avukatın yapıştıracağı pul bedelleri ile geri ödemeden gelen paralar ve bunların gelirleridir. Bu pullar, Türkiye Barolar Birliğince bastırılır. Yapıştırılacak pulun değeri, Harçlar Kanununun Yargı Harçları bölümünde yer alan vekâletname örnekleri için kullanılan harç tarifesinin üç katıdır. Avukatlarca vekâletname sunulan merciler pul yapıştırılmamış veya pulu noksan olan vekâletname örneklerini kabul edemez. Gerektiğinde ilgiliye on günlük süre verilerek bu süre içinde pul tamamlanmadıkça vekâletname işleme konulmaz.

Kredi ödemelerinden arta kalan miktar, barolar ile Türkiye Barolar Birliği genel giderlerine harcanabilir.

Bu kredinin ilke ve koşulları, kimlere verileceği, miktarı, geri ödeme şekli, geri ödemeden gelen paralar ile kredi ödemelerinden sonra arta kalan miktarın barolar ve Türkiye Barolar Birliği arasında dağıtım ve sarf esasları ve diğer hususlar Türkiye Barolar Birliği Yönetim Kurulunca hazırlanacak yönetmelikte gösterilir.”

MADDE 22. — Avukatlık Kanununun mülga 28 inci maddesi aşağıdaki şekilde yeniden düzenlenmiştir.

“Sınav

Madde 28. — Staja kabul ve avukatlık sınavları Türkiye Barolar Birliğince yapılır. Staja kabul sınavına giriş belgesi ve staj bitim belgesi almamış olanlar ilgili sınavlara kabul edilmezler.”

MADDE 23. — Avukatlık Kanununun mülga 29 uncu maddesi aşağıdaki şekilde yeniden düzenlenmiştir.

“Sınav kurulu

Madde 29. —Her sınav için Türkiye Barolar Birliği Yönetim Kurulunca, beş asıl ve üç yedek üyeden oluşan sınav kurulu seçilir. Gerektiğinde birden çok sınav kurulu oluşturulabilir.

Sınav kurulu üyelerinin en az onbeş yıl eylemli avukatlık yapmış olmaları gerekir.

Kurul başkanı, üyelerce kendi aralarından seçilir.

Asıl üyelerin engeli halinde kurul başkanı yedek üyeyi göreve çağırır.”

MADDE 24. —Avukatlık Kanununun mülga 30 uncu maddesi aşağıdaki şekilde yeniden düzenlenmiştir.

“Kurul çalışması

Madde 30. —Sınavlar, ilgili sınav kurulu tarafından yapılır.

Kurul, sınav için yeter sayıda uzman, yardımcı ve gözlemci görevlendirebilir. Sınavların Öğrenci Seçme ve Yerleştirme Merkezince yapılmasına TBBYönetim Kurulu karar verebilir.”

MADDE 25. — Avukatlık Kanununun mülga 31 inci maddesi aşağıdaki şekilde yeniden düzenlenmiştir.

“Sınava gireceklerin belirlenmesi

Madde 31. — Staja kabul sınavına girecekler başvurdukları, avukatlık sınavına girecekler de stajyer listesine yazılı oldukları baro yönetim kurulunca belirlenir ve kendilerine girecekleri sınava ilişkin sınav giriş belgesi verilir.

Staja kabul sınavında iki defa, avukatlık sınavında dört defa başarısızlığa uğrayan stajyer adayı veya stajyer bir daha sınava giremez.

Haklı ve geçerli bir mazereti olduğunun Türkiye Barolar Birliğince kabulü dışında sınava giriş belgesi verildiği tarihten itibaren stajyer adayı iki yıl, stajyer de üç yıl içinde sınava giriş haklarının tamamını kullanmak zorundadır.”

MADDE 26. — Avukatlık Kanununun mülga 32 nci maddesi aşağıdaki şekilde yeniden düzenlenmiştir.

“Sınavların şekli ve konuları

Madde 32. — Staja kabul sınavının amacı; adayın genel hukuk bilgisi ve hukuk mantığının değerlendirilmesidir.

Avukatlık Sınavının amacı da; stajyerin meslek kuralları bilgisi ile hukuk ilkelerini ve mevzuat hükümlerini olaylara uygulayabilme yeterliliğini değerlendirmektir.

Sınav her yıl iki defa yapılır.Sınav tarihleri bir yılın imkân nispetinde iki eşit kısmına bölünmesi suretiyle tespit edilir.

Sınav tarihlerinin tespiti ve duyurulması, sınavın yapılış şekli, giderleri, katılım payı ve sınav kurulu üyeleri ile diğer sınav görevlilerine ödemeler gibi konular Türkiye Barolar Birliğince çıkartılacak yönetmelikte gösterilir.”

MADDE 27. — Avukatlık Kanununun mülga 33 üncü maddesi aşağıdaki şekilde yeniden düzenlenmiştir.

“Sınav sonuçları

Madde 33. — Sınav Kurulları, sınav sonuçlarını üç örnek olarak düzenleyeceği çizelge ile belirtir.

Bu çizelgelerden iki örneği Türkiye Barolar Birliğine verilir. Sınav sonuçları Türkiye Barolar Birliğince açıklanır ve ayrıca adaylara başarı sağlayıp sağlayamadıkları bildirilir.”

MADDE 28. —Avukatlık Kanununun 34 üncü maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Madde 34. — Avukatlar yüklendikleri görevleri bu görevin kutsallığına yakışır bir şekilde özen, doğruluk ve onur içinde yerine getirmek; avukatlık unvanının gerektirdiği saygı ve güvene uygun biçimde davranmak ve Türkiye Barolar Birliğince belirlenen meslek kurallarına uymakla yükümlüdürler.”

MADDE 29. — Avukatlık Kanununun 35 inci maddesinin birinci ve üçüncü fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Kanun işlerinde ve hukukî meselelerde mütalaa vermek, mahkeme, hakem veya yargı yetkisini haiz bulunan diğer organlar huzurunda gerçek ve tüzel kişilere ait hakları dava etmek ve savunmak, adlî işlemleri takip etmek, bu işlere ait evrakı düzenlemek, noter veya tapu dairelerinde vekâleten sözleşme yapma yetkisi yalnız avukatlara aittir.”

“Gerçek kişiler kendi davasına ait evrakı düzenleyebilir, davasını bizzat açabilir ve işini takip edebilir. Anonim şirketler bünyesinde hukuk müşaviri bir avukat bulundurmak zorundadır.”

MADDE 30. —Avukatlık Kanununa 35 inci maddeden sonra gelmek üzere aşağıdaki 35 A maddesi eklenmiştir.

“MADDE 35 A. — Avukatlar, dava açılmadan veya dava açılmış olup da henüz duruşma başlamadan önce kendilerine intikal eden iş ve davalarda, tarafların kendi iradeleriyle istem sonucunu elde edebilecekleri konulara inhisar etmek kaydıyla, müvekkilleriyle birlikte karşı tarafı uzlaşmaya davet edebilirler. Karşı taraf bu davete icabet eder ve uzlaşma sağlanırsa, uzlaşma konusunu, yerini, tarihini, karşılıklı yerine getirmeleri gereken hususları içeren tutanak, avukatlar ile müvekkilleri tarafından birlikte imza altına alınır. Bu tutanaklar 9.6.1932 tarih ve 2004 sayılı İcra ve İflasKanununun 38 inci maddesi anlamında ilam niteliğindedir.”

MADDE 31. — Avukatlık Kanununun 36 ncı maddesinin ikinci fıkrası sonuna aşağıdaki cümle eklenmiştir.

“Çekinme hakkının kullanılması hukukî ve cezaî sorumluluk doğurmaz.”

MADDE 32. — Avukatlık Kanununun 37 nci maddesinin son fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Tayin olunan avukat, baro başkanı tarafından belirlenen ücret karşılığında işi takip etmek zorundadır.”

MADDE 33. — Avukatlık Kanununun 38 inci maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“c) Evvelce hâkim, hakem, cumhuriyet savcısı, bilirkişi veya memur olarak o işte görev yapmış olursa,”

MADDE 34. — Avukatlık Kanununun 40 ıncı maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Madde 40. — İş sahibi tarafından sözleşmeye dayanılarak avukata karşı ileri sürülen tazminat istekleri, bu hakkın doğumunun öğrenildiği tarihten itibaren bir yıl ve her halde zararı doğuran olaydan itibaren beş yıl geçmekle zaman aşımına uğrar.”

MADDE 35. — Avukatlık Kanununun 42 nci maddesinin birinci fıkrasının sonuna aşağıdaki cümle eklenmiş ve üçüncü fıkrası yürürlükten kaldırılmıştır.

“Ayrıca durumu mahkemelere ve gerekli göreceği yerlere bildirir.”

MADDE 36. — Avukatlık Kanununun 43 üncü maddesinin ikinci fıkrasına aşağıdaki cümle eklenmiştir.

“Avukatlık ortaklığı yurtiçinde şube açamaz.”

MADDE 37. — Avukatlık Kanununun 44 üncü maddesi ve başlığı aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Ortak avukat bürosu veya avukatlık ortaklığı halinde birlikte çalışma

Madde 44. — Avukatlar, meslekî çalışmalarını ortak avukat bürosu veya avukatlık ortaklığı şeklinde de yürütebilirler.

A) Ortak avukat bürosu

Ortak avukat bürosu aynı baroya kayıtlı birden çok avukatın meslekî çalışmalarını bir büroda birleştirmeleridir. Ortak avukat bürosunun tüzel kişiliği yoktur. Yapılan iş meslek çalışması olup ticarî sayılmaz.

Birlikte çalışan avukatlardan biri ya da birkaçının ad ve/veya soyadının yanında (Ortak avukat bürosu) ibaresinin kullanılması zorunludur. Karşılıklı hak ve yükümlülükler, gelir ve giderin paylaşılması, büro yönetimi, ortaklığın sona ermesi ve tasfiye ortaklarca belirlenir. Bu ortaklık ve ortaklardaki değişiklikler baroya bildirilir.

B) Avukatlık ortaklığı

Avukatlık ortaklığı, aynı baroya kayıtlı birden çok avukatın bu kanuna göre mesleklerini yürütmek için oluşturdukları tüzel kişiliktir. Avukatlık ortaklığının çalışması meslek çalışması olup, ticarî sayılmaz. Avukatlık ortaklığının adı, bir ya da bir kaç ortağın ad ve/veya soyadlarına (avukatlık ortaklığı) ibaresi eklenerek belirlenir.

Avukatlık ortaklığı, ortaklar tarafından hazırlanacak ana sözleşmenin kurucularının kayıtlı bulunduğu baro yönetim kurulu tarafından onaylanması ve baro avukatlık ortaklığı siciline yazılması ile tüzel kişilik kazanır. Baro yönetim kurulunca bir ay içinde karar verilmediği takdirde istem reddedilmiş sayılır. Bu konuda 8 inci madde hükmü uygulanır. Ana sözleşmenin bir örneği Türkiye Barolar Birliğine gönderilir.

a) Avukatlık ortaklığı ana sözleşmesi

Avukatlık ortaklığı ana sözleşmesinde; ortakların ad ve soyadları, baro sicil numaraları, ikâmetgâh adresleri, ortaklığın unvanı ve adresi, ortaklık payları, ortaklar arasındaki ilişkiler, iş ve davalarla ilgili iş bölümü, yönetici ortakların yetkileri, ortaklığın yönetim ve temsili, kâr ve zararın paylaşılması, ortaklıktan çıkma, çıkarılma, pay devri, ortaklığın sona ermesi ve tasfiye şekli gibi hususlar gösterilir. Tip ana sözleşme Türkiye Barolar Birliği Yönetim Kurulunca hazırlanır.

Avukatlık ortaklığı ana sözleşmesi, baro yönetim kurulunun tescil kararı ile birlikte giderleri ilgilisinden alınarak Resmî Gazetede ilan edilir. Ana sözleşmedeki değişiklikler için de aynı yöntem uygulanır.

b) Ortaklık payı

Ortaklık payları ve oranları serbestçe belirlenir. Ortakların payı, ancak ortaklara veya avukat olan üçüncü kişilere devredilebilir. Ortakların pay devrinin sözleşme ile yasaklanması veya ortakların pay devrine onay vermemeleri, mirasçının avukat olmaması ya da ortaklığı kabul etmemesi, ortağın emeklilik veya sağlık nedenleri ile avukatlığı bırakması, baro levhasından silinmesi, meslekten çıkması veya çıkarılması, ortaklıktaki payına haciz konulması halinde ortaklık payı gerçek değeri üzerinden diğer ortaklar tarafından payları oranında alınır. Gerçek değerin tespitinde anlaşma olmaması halinde, ortaklık payının gerçek değeri baro başkanınca seçilen üç avukat tarafından belirlenir. Belirlenen değere karşı baro yönetim kuruluna itiraz edilebilir. Yönetim kurulu kararı kesindir. Bu işlemlerin üç ay içerisinde sonuçlandırılmaması halinde, tasfiye hükümleri uygulanır.

c) Ortakların hak ve borçları

1. Vekâletnameler ortaklık adına düzenlenir. Ortaklık iş veya davayı takip edecek avukatlara yetki belgesi verir.

2. Ortaklardan her birinin ortaklığı yönetim ve temsil hak ve görevi vardır. Sözleşme ile ya da ortaklar kurulunun oybirliği ile yönetim ve temsil görevi ortaklardan birine ya da birkaçına verilebilir. Ortaklığın yönetim ve temsiline ilişkin değişikliklerin tescil ve ilanı zorunludur.

Avukatlık ortaklığını yönetim ve temsil ile görevli olanlar, ortaklık amacına uygun olan her tür işi ve hukukî işlemi ortaklık adına yapmak ve ortaklık adını kullanmak zorundadırlar. Avukatlık ortaklığı, amacının dışında hak ve mal edinemez, üçüncü kişilerle ortaklık kuramaz, tüzel kişilerin paylarını alamaz.

3. Ortaklar, birden fazla avukatlık ortaklığının ortağı olamaz; ortaklığın bürosu dışında büro edinemez ve bağımsız olarak dava ve iş takip edemezler.

d) Ortaklar kurulu

Ortaklar kurulu, gerekli olduğu zaman ya da ortaklardan birinin gündemli ve yazılı isteği üzerine bir hafta içinde ve bunların dışında her takvim yılı sonunda toplanır. Toplantıya çağrı yazılı bildirim ile yapılır. Birinci toplantıda çoğunluk sağlanamaz ise, bir hafta sonra ikinci toplantı yapılır. İkinci toplantıda çoğunluk aranmaz. Toplantıda karar yeter sayısı salt çoğunluktur. Oyların eşitliği halinde yönetici ortağın katıldığı tarafın oyu üstün sayılır. Ancak, ana sözleşmede değişiklik yapılabilmesi için tüm ortakların oybirliği ile karar alması gerekir.

Ortaklar kurulunda, her ortak payına bağlı olmaksızın bir oy hakkına sahiptir. Toplantılara katılamayan ortak ancak diğer bir ortak tarafından vekâleten temsil edilebilir. Bir ortak toplantılarda ortakların pay ve paydaş olarak (1/3)’den fazlasını vekâleten temsil edemez.

Ortaklar kurulu, avukatlık mesleğinin yürütülmesine ilişkin karar dışında ortaklıkla ilgili sözleşme değişikliği de dahil olmak üzere her türlü kararı almaya yetkilidir. Ortaklar kurulu kararları onbeş gün içinde baroya verilir.

e) Denetim

Avukatlık ortaklığını yönetim ve temsil yetkisi bulunmayan ortaklar ortaklığa ait işler hakkında bilgi edinmek, ortaklık defter ve kayıtlarını incelemek ve kendisi için ortaklığın malî ve idarî durumunu gösterir belge düzenlenmesini istemek hakkına sahiptir. Ana sözleşmeye bunun aksine hüküm konulamaz. Kanuna aykırı halleri tespit eden ortağın, durumu baroya bildirmesi zorunludur.

Avukatlık ortaklıklarının meslekî çalışmalarını ve hesaplarını denetleme ve soruşturma yetkisi bağlı bulunduğu baroya aittir.

Avukatlık ortaklıkları hakkında da bu kanundaki disiplin işlem ve cezaları uygulanır.

f) Sorumluluk

Avukatlık ortaklığı; ortaklarının ve çalışan avukatların ortaklık ile ilgili her türlü işlem, eylem ve borçlarından dolayı bunlarla birlikte ortaklaşa ve zincirleme sınırsız sorumludur. Ortakların ve ortaklıkta çalışan avukatların meslekî görevlerinden dolayı Avukatlık Kanunu ve Meslek Kurallarına göre sorumlulukları saklıdır.

g) Çıkma, çıkarılma, fesih ve infisah

1. Ortaklık sözleşmesinde aksine hüküm yoksa ortaklar, üç ay öncesinden yazılı bildirimde bulunarak ortaklıktan ayrılabilir.

2. Bir ortağın şahsına ait nedenlerden dolayı ortaklığın feshinin istenebileceği hallerde ortaklar kurulu o ortağın ortaklıktan çıkarılmasına karar verebilir. İlgili ortak, çıkarılma kararına karşı bir hafta içinde Baro Yönetim Kuruluna itiraz edebilir. Verilecek karar kesindir. Çıkan veya çıkarılan ortağın payı hakkında (B-b) fıkrasına göre işlem yapılır.

3. Aşağıdaki hallerde ortaklar kurulu ortaklığın feshine karar vermek zorundadır.

3. 1- Ortaklık Sözleşmesinde yazılı nedenlerle,

3. 2- Ortaklık hakkında aciz vesikası alınmış olması halinde.

Yukarıdaki hallerde ortaklığı yönetim ve temsille görevli ortağın, ortaklar kurulundan ortaklığın feshinin istemesi, bunun kabul edilmemesi halinde de durumu baro yönetim kuruluna bildirmesi zorunludur.

4. Hakkında aciz vesikası verilen, avukatlık mesleğinden çıkan, çıkarılan veya ölen ortaklara ait payın, diğer ortaklar ya da başka avukatlar tarafından devir alınmaması veya ortaklığın kanunî şartları yitirmiş olması halinde ortaklık infisah eder.

Baro yönetim kurulunca ortaklığın feshine karar verilmesi halinde, kararın kesinleşmesini takip eden on gün içinde; infisah halinde ise derhal, tasfiye işlemi başlatılır ve tasfiyenin başlatıldığı tescil ve Resmî Gazete ile ilan edilir.

h) Tasfiye

Tasfiye, ortaklar kurulunca seçilecek tasfiye görevlisi avukat tarafından 42 nci madde uyarınca yapılır. Ortaklığın malvarlığı paraya çevrilerek ortaklık borçları ve tasfiye giderleri ödendikten sonra arta kalan miktar ortakların ödedikleri payları oranında bölüştürülür. Tasfiye görevlisi avukatın ücreti ortaklar kurulunca belirlenir. Tasfiye sonucu, tasfiye bilançosu ve raporu ile birlikte baroya bildirilir. Tasfiyenin tescil ve ilanı ile ortaklık ve tüzel kişilik sona erer.

Ortaklar kurulunca tasfiye görevlisi seçilmemesi ya da seçilememesi hallerinde tasfiye, baro başkanının 42 nci maddeye göre görevlendireceği avukat tarafından yapılır; ücreti de baro başkanınca belirlenir.

Tasfiye süresince ortaklığı tasfiye görevlisi yönetir ve temsil eder. Ortaklık adına düzenlenecek belge ve yazışmalarda ortaklığın tasfiye halinde olduğunun belirtilmesi zorunludur.

ı) Ortaklık defterleri

Defter ve kayıtların tutulmasından ortaklığın yönetim ve temsili ile görevli ortak sorumludur. Avukat ortaklığı; iş ve dava defteri, pay defteri, karar defteri, gelir-gider defteri ve demirbaş defteri tutmak zorundadır.

C) Uyuşmazlıkların çözümü

Avukatların birlikte çalışmalarından, ortakların kendi aralarında ve ortaklar kurulu arasında ortaklığın çalışmasına ilişkin olarak çıkacak uyuşmazlıklar, baro yönetim kurulunca üç avukattan oluşturulacak hakem kurulu tarafından çözümlenir. Hakem kurulunun işleyiş ve kararları hakkında HUMK’nun ilgili hükümleri uygulanır.”

MADDE 38. – Avukatlık Kanununun 45 inci maddesinin birinci fıkrası ile üçüncü fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Avukatlar ve avukatlık ortaklıkları, bürolarında yalnız avukatlık mesleği için gerekli olan yardımcı elemanları çalıştırabilirler.”

“Yukarıdaki hükümlere aykırı hareket eden avukat, ilk defasında işten, tekrarında meslekten çıkarma; avukatlık ortaklığı ilk defasında işten çıkarma, tekrarında ise Avukatlık Ortaklığı Sicilinden silinme cezası ile cezalandırılır.”

MADDE 39. – Avukatlık Kanununun 46 ncı maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Madde 46. – Avukat, işlerini kendi sorumluluğu altında yanında çalışan stajyer veya sekreter eliyle de takip ettirebilir, fotokopi veya benzeri yollarla örnek aldırabilir. Avukatın onanmasını istemediği örnekler harca tabi değildir.”

“Avukat veya stajyer vekaletname olmaksızın dava ve takip dosyalarını inceleyebilir. Bu inceleme isteğinin ilgililerce yerine getirilmesi zorunludur. Vekaletname ibraz etmeyen avukata dosyadaki kâğıt veya belgelerin örneği veya fotokopisi verilmez.”

MADDE 40. – Avukatlık Kanununun 47 nci maddesine aşağıdaki fıkra eklenmiştir.

“Ancak, 164 üncü madde hükmü saklıdır.”

MADDE 41. – Avukatlık Kanununun 50 nci maddesine aşağıdaki fıkra eklenmiştir.

“Ayrıca her cezaevinde mesleğin onuruna ve önemine uygun bir görüşme yeri ayrılır. Bu yerlerin bakım ve onarımı Adalet Bakanlığınca yaptırılır.”

MADDE 42. – Avukatlık Kanununun 55 inci maddesine aşağıdaki iki fıkra eklenmiştir.

“Bu yasak, ortak avukat bürosu ve avukatlık ortaklığı hakkında da uygulanır.”

“Yukarıdaki yasaklara ilişkin esaslar Türkiye Barolar Birliğince düzenlenecek yönetmelikle belirlenir.”

MADDE 43. – Avukatlık Kanununun 56 ncı maddesine aşağıdaki iki fıkra eklenmiştir.

“Avukatlar, başkasını tevkil etme yetkisini haiz oldukları bütün vekaletnamelerini kapsayacak şekilde bir başka avukata vekaletname yerine geçen yetki belgesi verebilir. Bu yetki belgesi vekaletname hükmündedir.”

“Vekaletnameler Türkiye için tek tip olup, vekaletnamenin biçim ve içeriği Türkiye Barolar Birliği ile Türkiye Noterler Birliği tarafından hazırlanır.”

MADDE 44. – Avukatlık Kanununun 58 inci maddesinin birinci fıkrasıyla ikinci fıkrasının ikinci cümlesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Avukatların avukatlık veya Türkiye Barolar Birliği ya da baroların organlarındaki görevlerinden doğan veya görev sırasında işledikleri suçlardan dolayı haklarında soruşturma, Adalet Bakanlığının vereceği izin üzerine, suçun işlendiği yer cumhuriyet savcısı tarafından yapılır. Avukat yazıhaneleri ancak mahkeme kararı ile ve kararda belirtilen olayla ilgili olarak cumhuriyet savcısı denetiminde ve baro temsilcisinin katılımı ile aranabilir. Ağır cezayı gerektiren suçüstü halleri dışında avukatın üzeri aranamaz.”

“Ancak bu hükümlere göre avukatlar duruşmalardan çıkarılamaz, tutuklanamaz, haklarında hapis veya para cezası verilemez.”

MADDE 45. – Avukatlık Kanununun 59 uncu maddesinin son fıkrasına aşağıdaki cümle eklenmiştir.

“Durum avukatın kayıtlı olduğu baroya bildirilir.”

MADDE 46. – Avukatlık Kanununun 61 inci maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Madde 61. – Ağır cezayı gerektiren suçüstü halinde hazırlık soruşturması, bizzat cumhuriyet savcısı tarafından genel hükümlere göre yapılır.”

MADDE 47. – Avukatlık Kanununun 62 nci maddesindeki “her ne şekilde olursa olsun” ibaresi madde metninden çıkarılmıştır.

MADDE 48. – Avukatlık Kanununun 63 üncü maddesine aşağıdaki fıkra eklenmiştir.

“Şu kadar ki, baro levhasındaki kaydı 20 yılı dolanlardan, bürosunu kapatarak vergi kaydını sildiren avukatlar durumları hakkında bilgi vermek ve baroya karşı görev ve yükümlülüklerini yerine getirmek koşuluyla sadece avukat unvanını kullanabilirler.”

MADDE 49. – Avukatlık Kanununun 65 inci maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Madde 65. – Genel Kurulca belirlenen yıllık kesenek her yılın Ocak ve Temmuz aylarında iki eşit taksitte ödenir. Süresi içinde ödenmeyen yıllık keseneğe aylık yüzde on gecikme zammı uygulanır.

Yıllık kesenek borcu ödenmedikçe, avukat baro genel kuruluna katılamaz, seçme ve seçilme haklarını kullanamaz.

Yıllık keseneği, tebligata rağmen kabule değer bir sebep olmaksızın ödememekte direnen avukatların ve avukatlık ortaklıklarının adları, yönetim kurulu kararıyla borçlarını gecikme zammıyla ödeyinceye kadar levha ve sicilden silinir ve durum ilgili yerlere bildirilir. Bu durumda olan avukat ve avukatlık ortaklıklarının borçları yasal yollardan alınır.”

MADDE 50 – Avukatlık Kanununun 71 inci maddesinin madde başlığı ve maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Levhadan ve avukatlık ortaklığı sicilinden silme

Madde 71. – Levhadan silme ve avukatlık ortaklığı sicilinden silme kararını avukatın veya avukatlık ortaklığının kayıtlı olduğu baronun yönetim kurulu verir.

Bu karardan önce avukatın yazılı cevabı istenmekle birlikte kendisinin dinlenmesi veya dinlenmek üzere yapılan çağrıya süresi içinde uymamış olması şarttır. Avukatlık ortaklığı hakkında da karar verilmesi için ortaklık tarafından görevlendirilecek bir ortağın dinlenmesi veya yapılan çağrıya uyulmamış olması gereklidir.

Levhadan ve avukatlık ortaklığı sicilinden silme kararı gerekçeli olarak verilir. Bu karara karşı avukat veya avukatlık ortaklığı tebliğ tarihinden itibaren onbeş gün içinde Türkiye Barolar Birliğine itiraz edebilir. Türkiye Barolar Birliği itiraz tarihinden itibaren üç ay içinde bir karar vermek zorundadır. Bu karar kesin olup, sekizinci maddenin son fıkra hükmü burada da uygulanır.

Levhadan ve avukatlık ortaklığı sicilinden silme kararı kesinleşinceye kadar ilgili avukat veya avukatlık ortaklığı, avukatlık faaliyetini devam ettirme hakkına sahiptir. Şu kadar ki; levhadan silme ve avukatlık ortaklığı sicilinden silme kararı kesinleşinceye kadar avukatın veya avukatlık ortaklığının görevini sürdürmesinde sakınca görülmesi halinde baro yönetim kurulunun istemi ile baro disiplin kurulu, avukatı veya avukatlık ortaklığını geçici olarak işten yasaklayabilir.”

MADDE 51. – Avukatlık Kanununun 72 nci maddesinin birinci fıkrasının (c) ve (d) bentleri aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“c) Üç ay içinde baro bölgesinde bir büro açılmamış olması veya büronun kapatılmış yahut baro bölgesi dışına nakledilmiş bulunması, uyarıya rağmen kayıtlı olduğu baro dışında sürekli olarak avukatlık yapan avukatın çalışmasını sürdürdüğü baroya kaydını yaptırmaması (63 üncü maddenin ikinci fıkra hükmü saklıdır.)”

“d) Baro ve Türkiye Barolar Birliği yıllık keseneklerinin veya staj kredilerinin tebligata rağmen geri ödenilmemesi.”

MADDE 52. – Avukatlık Kanununun 74 üncü maddesinin üçüncü fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Baro Yönetim Kurullarının bu maddeye dayanarak verdiği karara karşı avukat, kararın kendisine tebliği tarihinden itibaren onbeş gün içinde Türkiye Barolar Birliğine itiraz edebilir. Türkiye Barolar Birliğinin itiraz üzerine verdiği karar kesindir. 8 inci maddenin son fıkrası hükmü burada da uygulanır.”

MADDE 53. – Avukatlık Kanununun 75 inci maddesinin birinci fıkrasının üçüncü cümlesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Ortak avukat bürosu ve avukatlık ortaklığı şeklindeki bürolar listede ayrıca belirtilir.”

MADDE 54. – Avukatlık Kanununun 76 ncı maddesinin birinci ve üçüncü fıkraları aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Barolar; avukatlık mesleğini geliştirmek, meslek mensuplarının birbirleri ve iş sahipleri ile olan ilişkilerinde dürüstlüğü ve güveni sağlamak; meslek düzenini, ahlâkını, saygınlığını, hukukun üstünlüğünü, insan haklarını savunmak ve korumak, avukatların ortak ihtiyaçlarını karşılamak amacıyla tüm çalışmaları yürüten tüzel kişiliği bulunan, yargı içinde yer alan, çalışmalarını demokratik ilkelere göre sürdüren kamu kurumu niteliğinde meslek kuruluşlarıdır.”

“Resmî törenlerde barolar, İl Cumhuriyet Başsavcısının yanında yer alır.”

MADDE 55. – Avukatlık Kanununun 77 nci maddesinin birinci, ikinci, üçüncü, dördüncü, beşinci, altıncı, yedinci, sekizinci ve onuncu fıkraları aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Bölgesi içinde en az otuz avukat bulunan her il merkezinde bir baro kurulur. Kurulmuş olan barolarda avukat sayısının otuzun altına düşmesi halinde de ikinci fıkra hükmü uygulanır.”

“Baro kurulmayan yerlerin en yakın baroya bağlanmasına veya bunların birleştirilerek bir baro kurulmasına ve merkezlerinin belirtilmesine Türkiye Barolar Birliği karar verir. Barolar Birliği, yeni kurulacak baronun bölgesindeki, bürosu bulunan levhaya kayıtlı avukatların listesini düzenleyerek bunların en kıdemli avukatı, yeni baroyu kurmakla görevlendirir. Görevli avukatın başkanlığında oluşturulacak dört kişilik kurucu kurul, en geç altı ay içinde yeni baronun kuruluşunu tamamlar ve Barolar Birliğine bildirir.”

“Barolar, kuruluşlarını Türkiye Barolar Birliğine bildirmekle tüzel kişilik kazanırlar.”

“Birlik, kuruluşu Adalet Bakanlığına bildirir.”

“Amaçları dışında faaliyet gösteren barolar ile Türkiye Barolar Birliği sorumlu organlarının görevlerine son verilmesine ve yerlerine yenilerinin seçilmesine bulundukları yer Cumhuriyet Başsavcısının istemi üzerine, o yerdeki asliye hukuk mahkemelerince basit usule göre yargılama yapılarak karar verilir ve dava en geç üç ay içinde sonuçlandırılır.”

“Görevlerine son verilen organların yerine en geç iki ay içerisinde yenileri seçilir. Yeni seçilenler eskilerin süresini tamamlar.”

“Yeni seçilenlerin göreve başladığı tarihe kadar bu organın görevleri, aynı mahkemenin talebi üzerine, Türkiye Barolar Birliği Yönetim Kurulunca derhal görevlendirilecek o yer barosuna kayıtlı ve bu organa seçilme hakkına sahip en az üç avukat tarafından geçici organ sıfatıyla yerine getirilir.”

“Görevlerine son verilen organ üyelerinin kanunda yazılı ceza sorumlulukları saklıdır. Bu organların beşinci fıkra gereğince görevlerine son verilmesine neden olan tasarrufları hükümsüzdür.”

“Göreve son verme ve görevden uzaklaştırma hükümleri baro ve birlik genel kurulları hakkında uygulanamaz.”

MADDE 56. – Avukatlık Kanununun 78 inci maddesinin son fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Şu kadar ki, levhada yazılı avukat sayısı 40’tan az olan barolarda disiplin kurulu üyeliği ile denetçilik bir kişide birleşebilir.”

MADDE 57. – Avukatlık Kanununun 80 inci maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Madde 80. – Baro Genel Kurulu, baronun en yüksek organı olup, levhada yazılı bulunan bütün avukatlardan oluşur.”

MADDE 58. – Avukatlık Kanununun 81 inci maddesinin ikinci bendi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Levhaya ve avukatlık ortaklığı siciline yazılacakların giriş keseneğini avukatlar için en az 2 000 en çok 8 000, avukatlık ortakları için en az 20 000 en çok 80 000, yıllık keseneği de; avukatlar için en az 1 000 en çok 4 000, avukatlık ortaklıkları için de en az 10 000, en çok 40 000 gösterge rakamının her yıl bütçe kanununda devlet memurları için belirlenen maaş katsayısının çarpımı ile elde edilecek miktar oranında tespit etmek ve bunların ödeneceği tarihleri belirlemek.”

MADDE 59. – Avukatlık Kanununun 84 üncü maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Madde 84. – Genel kurulun olağan toplantısının yeri, saati ve gündemi ile ilk toplantıda yeterli çoğunluk sağlanamadığı takdirde ikinci toplantının günü saati ve toplantı yeri, baro çevresi adalet dairelerinde ve baronun uygun bir yerinde en az on beş gün önceden başlamak üzere, genel kurulun toplanacağı tarihe kadar duyurulur. Bu duyuru, tebligat hükmündedir.”

MADDE 60. – Avukatlık Kanununun 86 ncı maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Madde 86. – Baro levhasında yazılı avukat; gerek olağan, gerekse olağanüstü genel kurul toplantılarına katılmak ve oy kullanmakla yükümlüdür. Bu toplantılara gelmeyen veya oy kullanmayanlar o baroya kayıtlı avukatların yıllık keseneğinin üçte biri miktarında para cezası öderler. Bu para cezaları ilgili baro başkanlığınca yönetmelik hükümlerine göre tahsil edilir ve baroya gelir kaydedilir.

Haklı bir nedenle toplantıya katılmayan veya oy kullanmayan avukatın özrünü belgelemesi halinde cezası, yönetim kurulunca kaldırılabilir.”

MADDE 61. – Avukatlık Kanununun 87 nci maddesinin ikinci fıkrası aşağıdaki şekilde dekğiştirilmiş ve dördüncü fıkrası yürürlükten kaldırılmıştır.

“Birinci fıkrada yazılı çoğunluk sağlanamazsa, toplantı zorunlu bir neden olmadıkça bir hafta sonraya bırakılır. Şu kadar ki bu erteleme onbeş günü aşamaz. Bu toplantıda, üye sayısı altmışa kadar (altmış dahil) olan barolarda en az üçte bir, dört yüze kadar olanlarda (dört yüz dahil) beşte bir ve dört yüzden fazla olanlarda onda bir üye katılmadıkça toplantı ve görüşme yapılamaz.”

MADDE 62. – Avukatlık Kanununun 89 uncu maddesinin ikinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Avukat sayısı elliden yüze kadar olan barolarda altı, yüz birden iki yüz elliye kadar olan barolarda sekiz, iki yüz elli birden bine kadar olan barolarda on, bin birden üç bine kadar olan barolarda on iki, üç binden çok olan barolarda on dört asıl üye ve asıl üye sayısınca da yedek üye bulunur.”

MADDE 63. – Avukatlık Kanununun 91 inci maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Madde 91. – Yönetim kurulunun görev süresi dört yıldır. Süresi dolan üye yeniden seçilebilir. Şu kadar ki asıl ve yedek üyelerin yarısı her iki yılda bir yenilenir. İlk seçimden iki yıl sonra ayrılacak üyeler ad çekme ile belirlenir. Yeni seçilen yedek üyeler aldıkları oy sayısına göre sıralanarak eski yedek üyelerin altına ilave edilir.”

MADDE 64. – Avukatlık Kanununun 94 üncü maddesinin birinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiş, ikinci fıkraya aşağıdaki cümle ilave edilmiştir.

“Yönetim kurulu üyeleri baro başkanının çağrısı üzerine toplanır. Ardı ardına üç toplantıya özürsüz olarak katılmamış olan üyenin yönetim kurulu kararı ile üyeliği düşürülür.”

“İtiraz, kararın uygulanmasını durdurmaz.”

MADDE 65. – Avukatlık Kanununun 95 inci maddesinin ikinci fıkrasının (3), (5), (7), (15) ve (16) numaralı bentleri aşağıdaki şekilde değiştirilmiş ve maddeye (19) numaralı bent eklenmiştir.

“3. Baro levhasını düzenlemek, avukatların listesini ve Avukatlık Ortaklığı Sicilini tutmak.”

“5. Levhaya yazılı avukatlar arasında, avukatlarla avukatlık ortaklıkları, avukatlık ortaklığının ortakları arasında ve bunlarla iş sahipleri arasında çıkan anlaşmazlıklarda istek üzerine aracılık etmek ve ara bulmak, ücret uyuşmazlıklarında hakemlik etmek,”

“7. Baro mallarının idaresi hakkında raporlar hazırlayarak genel kurula hesap vermek ve bütçeyi hazırlayıp genel kurulun onayına sunmak,”

“15. İç yönetime ait bütün işleri görmek, yönergeleri düzenlemek,”

“16. Türkiye Barolar Birliği ve Disiplin Kurulu kararlarını yerine getirmek.”

“19. Baro bölgesindeki adliye merkezlerinde temsilcilik kurmak.”

MADDE 66. – Avukatlık Kanununun 96 ncı maddesinin birinci ve üçüncü fıkraları aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Baro başkanı dört yıllık bir görev süresi için seçilir. Süresi dolan başkan yeniden seçilebilir.”

“90. maddenin 2. ve 6. fıkraları hükümleri baro başkanının seçimi hakkında da kıyasen uygulanır.”

MADDE 67. – Avukatlık Kanununun 105 inci maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Disiplin kurulu üyeleri dört yıl için seçilir. Süresi dolan üye yeniden seçilebilir.

Disiplin kurulu, seçimden sonra ilk toplantısında üyeleri arasından bir başkan ve bir yazman seçer. 90, 92 ve 94 üncü maddeler hükmü disiplin kurulu üyeleri hakkında da kıyasen uygulanır.”

MADDE 68. – Avukatlık Kanununun 108 inci maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Baro genel kurulu, baronun malî işlerini denetlemek üzere dört yıllık süre için kendi üyeleri arasından en çok üç asıl ve üç yedek denetçi seçer.

90 ve 92 nci madde hükümleri denetçiler hakkında da kıyasen uygulanır.”

MADDE 69. – Avukatlık Kanununun 109 uncu maddesinin birinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Türkiye Barolar Birliği bütün baroların katılmasıyla oluşan bir üst kuruluştur.”

MADDE 70. – Avukatlık Kanununun 110 uncu maddesine aşağıdaki (17) nci bent eklenmiş ve (17) nci bent (18) inci bent olarak değiştirilmiştir.

“17. Hukukun üstünlüğü ve insan haklarını savunmak ve korumak, bu kavramlara işlerlik kazandırmak için kamuoyu oluşturmak ve yasa taslakları hazırlamak.”

MADDE 71. – Avukatlık Kanununun 111 inci maddesinin üçüncü fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiş, son fıkrasına ise aşağıdaki cümle ilave edilmiştir.

“Birlik, protokol kurallarına göre resmî törenlere katılır, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısının yanında yer alır.”

“Ancak, görevine son verilen organın Birlik Yönetim Kurulu olması halinde yeni seçilenlerin görevine başladığı tarihe kadar bu organın görevleri, kararı veren mahkemece son genel kurul delegeleri arasından görevlendirilecek en az üç avukat tarafından geçici yönetim kurulu sıfatıyla yürütülür.”

MADDE 72. – Avukatlık Kanununun 114 üncü maddesinin ikinci, dördüncü ve yedinci fıkraları aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Genel kurul, baroların avukatlıkta en az on beş yıl kıdemi olan üyeleri arasından seçecekleri ikişer delege ile oluşur. Görevde bulunan baro başkanları ile Türkiye Barolar Birliği başkanlığı yapmış ve yapmakta olan avukatlar Birlik Genel Kurulunun doğal üyesidirler. Oylamalara katılma, seçme ve seçilme hakları vardır.”

“Barolarca aynı sayıda yedek üyeler seçilir. Delegeler, her baronun olağan genel kurul toplantısında dört yıl için seçilirler.”

“Genel kurul toplantısının yeri, tarihi ve gündemi ile delegelerini gönderme gereği, toplantılardan en az otuz gün önce barolara yazı ile bildirilir. Asıl üyenin mazereti olduğu takdirde yedek üye Türkiye Barolar Birliği Genel Kuruluna katılır ve oy kullanır.”

MADDE 73. – Avukatlık Kanununun 115 inci maddesinin üçüncü fıkrası madde metninden çıkarılmıştır.

MADDE 74. – Avukatlık Kanununun 117 nci maddesinin 10 numaralı bendi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“10. Bu Kanunun 49 ve 75 inci maddelerinde Birliğe verilen görevleri yerine getirmek ve yetkileri kullanmak.”

MADDE 75. – Avukatlık Kanununun 121 inci maddesinin (8) ve (11) numaralı bentleri aşağıdaki şekilde değiştirilmiş ve maddeye (20) numaralı bent eklenmiştir.

“8. Avukatların, ortak avukatlık bürosu ve avukatlık ortaklarının kayıtlarını, yönetmelikte gönderilen esas ve usullere göre tutmak, avukatlık ortaklığı tip ana sözleşmesini hazırlamak.”

“11. Bu Kanunun 33, 54 ve 77 nci maddeleri ile 83 üncü maddesinde Birliğe verilen görevleri yerine getirmek ve yetkileri kullanmak.”

“20. Staja kabul sınavı ve avukatlık sınavı ile ilgili olarak Birliğe verilen görevleri yerine getirmek.”

MADDE 76. – Avukatlık Kanununun 125 inci maddesine aşağıdaki fıkra eklenmiştir.

“Gerekli hallerde baro başkanlarının görüşlerini almak üzere toplantıya çağırır.”

MADDE 77. – Avukatlık Kanununun 131 inci maddesinin üçüncü fıkrasının son cümlesi madde metninden çıkarılmıştır.

MADDE 78. – Avukatlık Kanununun 134 üncü maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Madde 134. – Avukatlık onuruna, düzen ve gelenekleri ile meslek kurallarına uymayan eylem ve davranışlarda bulunanlarla, meslekî çalışmada görevlerini yapmayan veya görevinin gerektirdiği dürüstlüğe uygun şekilde davranmayanlar hakkında bu kanunda yazılı disiplin cezaları uygulanır.”

MADDE 79. – Avukatlık Kanununun 135 inci maddesinin 5 inci bendine aşağıdaki fıkra eklenmiştir.

“Sicilden silme; Avukatlık ortaklığının Baro Avukatlık Ortaklığı Sicilinden silinmesidir.”

MADDE 80. – Avukatlık Kanununun 138 inci maddesinin birinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Baro levhasına kabul ve yazılmadan önceki eylem ve davranışlar, meslekten çıkarma cezasını gerektirmedikçe disiplin kovuşturmasına konu olamaz. Staj dönemi bu hükmün dışındadır.”

MADDE 81. – Avukatlık Kanununun 141 inci maddesinin üçüncü fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Yönetim kurulu, ilgilinin ihbar ve şikâyeti veya cumhuriyet savcısının isteği üzerine yahut re’sen, disiplin kovuşturması açılmasına karar vermeye esas olacak soruşturmanın yapılması görevini gerektiğinde üyelerinden birine verebilir. Soruşturma ve görevlendirilen üye, delilleri toplar, gerekli gördüğü kimselerin ifadelerini yeminle de alabilir; soruşturma maksadıyla her türlü adlî, idarî, kazaî mercilerden bilgi ve belge isteyebilir, ilgili dosyaları veya örneklerini isteyip inceleyebilir. Hazırladığı dosyayı bir raporla yönetim kuruluna verir.”

MADDE 82. – Avukatlık Kanununun 142 nci maddesinin dördüncü ve beşinci fıkraları aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Birinci fıkra gereğince yapılan itiraz üzerine, Türkiye Barolar Birliği Yönetim Kurulu tarafından verilen itirazın reddine dair kararlar kesindir. Bu kararlar aleyhine şikâyetçi ve baronun bulunduğu yer Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından idarî yargı yoluna başvurulabilir.”

“8 inci maddenin son fıkrası hükmü bu halde de uygulanır.”

MADDE 83. – Avukatlık Kanununun 144 üncü maddesinin birinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Disiplin kovuşturması açılmasına karar verilen hallerde, yönetim kurulunun iletmesi üzerine; disiplin kurulu, incelemesini evrak üzerinde yapar. Disiplin kuruluna gönderilen dosya içinde avukatın sicili de bulunur. Avukatın isteği veya disiplin kurulunca gerek görülmesi halinde, inceleme duruşmalı olarak yapılır.”

MADDE 84. – Avukatlık Kanununun 150 nci maddesinin son fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Sulh ceza hâkimi, gerek hafif para cezasına gerekse zorla getirmeye disiplin kurulunun tutanak örneği üzerinden karar verir.”

MADDE 85. – Avukatlık Kanununun 153 üncü maddesinin ikinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Kararın verilmesinden önce ilgilinin dinlenmiş veya dinlenmek üzere çağrılıp da belirtilen günde gelmemiş olması şarttır. Ancak baroya bildirilen büro veya konut adresine tebligat yapılamayan avukatın ayrıca çağrılması ve dinlenmesi zorunlu değildir.”

MADDE 86. – Avukatlık Kanununun 154 üncü maddesinin birinci fıkrasında yer alan “tutuklama müzekkeresi çıkarılan ve” ibaresi kaldırılmış ve ikinci fkırasındaki “Bakanlığın” ibaresi de “Türkiye Barolar Birliği Yönetim Kurulunun” olarak değiştirilmiştir.

MADDE 87. – Avukatlık Kanununun 155 inci maddesinin birinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“İşten yasaklanmış olanlar bu tarihten itibaren avukatlığa ait yetkileri hiçbir şekilde kullanamazlar.”

MADDE 88. – Avukatlık Kanununun 156 ncı maddesinin birinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“İşten yasaklama kararı; kovuşturmanın durdurulmuş veya avukatlığa engel olmayan bir ceza verilmiş olması hallerinde kendiliğinden kalkar.”

MADDE 89. – Avukatlık Kanununun 157 nci maddesinin yedinci ve sekizinci fıkraları aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Birlik Disiplin Kurulunun itiraz üzerine verdiği kararlar kesindir.”

“İlgili avukat veya Cumhuriyet Başsavcısı, Birlik Disiplin Kurulunun bozma dışındaki kararlarına karşı idarî yargı merciine başvurabilirler.”

MADDE 90. – Avukatlık Kanununun 158 inci maddesinin ikinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Bu kurullar disiplin cezalarının verilmesinde; avukatlık onuru, düzen ve gelenekleriyle meslek kurallarını ve itibarını korumak, mesleğin amaç ve gereklerine ve adalete uygun olarak yerine getirilmesini sağlamak ilkelerini göz önünde tutarlar.”

MADDE 91. – Avukatlık Kanununun on birinci kısım başlığı ile 163 üncü maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Avukatlık Sözleşmesi”

“Avukatlık sözleşmesinin kapsamı

Madde 163. – Avukatlık sözleşmesi serbestçe düzenlenir. Avukatlık sözleşmesinin belli bir hukukî yardımı ve meblağı yahut değeri kapsaması gerekir. Yazılı olmayan anlaşmalar, genel hükümlere göre ispatlanır. Yasaya aykırı olmayan şarta bağlı sözleşmeler geçerlidir.

Avukatlık ücretleri tavanını aşan sözleşmeler, bu kanunda belirtilen tavan miktarında geçerlidir. İfa edilmiş sözleşmenin geçersizliği ileri sürülemez. Yokluk halleri hariç, avukatlık sözleşmesinin bir hükmünün geçersizliği, bu sözleşmenin tümünü geçersiz kılmaz.”

MADDE 92. – Avukatlık Kanununun 164 üncü maddesinin, madde başlığı ve maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Avukatlık ücreti

Madde 164. – Avukatlık ücreti, avukatın hukukî yardımının karşılığı olan meblağı veya değeri ifade eder.

Yüzde yirmi beşi aşmamak üzere, dava veya hükmolunacak şeyin değeri yahut paranın belli bir yüzdesi avukatlık ücreti olarak kararlaştırılabilir.

İkinci fıkraya göre yapılacak sözleşmeler, dava konusu para dışındaki mal ve haklardan bir kısmının aynen avukata ait olacağı hükmünü taşıyamaz.

Avukatlık asgarî ücret tarifesi altında vekâlet ücreti kararlaştırılamaz. Ücretsiz dava alınması halinde, durum baro yönetim kuruluna bildirilir. Avukatlık ücretinin kararlaştırılmamış olduğu hallerde, avukatlık asgarî ücret tarifesi uygulanır.

Dava sonunda, kararla tarifeye dayanılarak karşı tarafa yüklenecek vekâlet ücreti, avukata aittir. Bu ücret, iş sahibinin borcu nedeniyle takas ve mahsup edilemez, haczedilemez.”

MADDE 93. – Avukatlık Kanununun 165 inci maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Madde 165. – İş sahibinin birden çok olması halinde bunlardan her biri, sulh veya her ne suretle olursa olsun taraflar arasında anlaşma ile sonuçlanan ve takipsiz bırakılan işlerde her iki taraf, kararlaştırılan avukat ücretlerinin ödenmesi hususunda müteselsil borçlu sayılırlar.”

MADDE 94. – Avukatlık Kanununun 166 ncı maddesinin ikinci fıkrasının sonuna aşağıdaki cümleler eklenmiştir.

“İş sahibinin iflası halinde avukatın vekâlet ücreti alacağı da rüçhanlıdır. Ancak İcra ve İflas Kanununun 206 ncı maddesinin birinci fıkrası hükmü saklıdır.”

MADDE 95. – Avukatlık Kanununun 167 nci maddesi ve başlığı aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Anlaşmazlıkların hakem yoluyla çözümü

Madde 167. – Avukatlık sözleşmesinden ve vekâlet ücretinden kaynaklanan her türlü anlaşmazlıklar, hukukî yardımın yapıldığı yer barosu hakem kurulunca çözümlenir. Hakem kurulu, baronun bulunduğu yargı çevresinin en kıdemli asliye hukuk hâkimi ile baro yönetim kurulunca seçilecek, yönetim kuruluna seçilme yeterliliğini taşıyan, iki avukattan oluşur. Kurula asliye hukuk hâkimi başkanlık eder. Seçilen kurul üyelerinin görev süresi üç yıldır. Süresi sona eren üye, kurula yeniden seçilebilir.

Hakem ücretinin yarısının dava ile birlikte yatırılması zorunludur. Hakem kurulunca verilen ve kesinleşen karardan bir örnek, avukatın bağlı bulunduğu baroya gönderilir.

Hakem işlerinde Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun 527, 529, 532, 533/1 ve 536 ncı maddeleri dışında tahkime ilişkin hükümleri uygulanır. Hakem işleriyle ilgili diğer hususlar, Türkiye Barolar Birliğince çıkartılacak ‘Baro Hakem Yönetmeliğinde’ düzenlenir.”

MADDE 96. – Avukatlık Kanununun 168 inci maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Madde 168. – Baronun yönetim kurulları, her yıl kasım ayı içerisinde, yargı yerlerindeki işlemlerle diğer işlemlerden alınacak avukatlık ücretinin asgarî hadlerini gösteren birer tarife hazırlayarakTürkiye Barolar Birliğine gönderirler.

Türkiye Barolar Birliği Yönetim Kurulunca, baro yönetim kurullarının teklifleri de göz önüne alınmak suretiyle uygulanacak tarife o yılın aralık ayı sonuna kadar hazırlanarak yürürlüğe konur ve bilgi için bir örneği de Adalet Bakanlığına gönderilir.

Avukatlık ücretinin takdirinde, hukukî yardımın tamamlandığı veya dava sonunda hüküm verildiği tarihte yürürlükte olan tarife esas alınır.”

MADDE 97. – Avukatlık Kanununun 169 uncu maddesinin ikinci fıkrası yürürlükten kaldırılmıştır.

MADDE 98. – Avukatlık Kanununun on ikinci kısım başlığı ile 176 ncı maddesi ve başlığı aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Adlî Yardım”

“Adlî yardım ve kapsamı

Madde 176. – Adlî yardım, avukatlık ücretlerini ve diğer yargılama giderlerini karşılama olanağı bulunmayanlara bu Kanunda yazılı avukatlık hizmetlerinin sağlanmasıdır.”

MADDE 99. – Avukatlık Kanununun 177 nci maddesi ve başlığı aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Adlî yardım bürosu

Madde 177. – Adlî yardım hizmeti, baro merkezlerinde, baro yönetim kurullarınca avukatlar arasından oluşturulan adlî yardım bürosu tarafından yürütülür. Baro yönetim kurulu, ayrıca baro merkezi dışında avukat sayısı beşten çok olan her yargı çevresinde de bir avukatı adlî yardım bürosu temsilcisi olarak görevlendirebilir. Büro ve temsilciler, baro yönetim kurulunun gözetimi altında çalışırlar.”

MADDE 100. – Avukatlık Kanununun 178 inci maddesi ve başlığı aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Adlî yardım istemi

Madde 178. – Adlî yardım istemi, adlî yardım bürosuna veya temsilcilerine yapılır. İstek sahibi, isteminde haklı olduğunu gösteren belgeleri başvurusuna eklemek zorundadır.

Yardım isteminin reddi halinde, ilgilisi yazılı veya sözlü olarak baro başkanına başvurabilir. Baro başkanının vereceği karar bağlayıcıdır.”

MADDE 101. – Avukatlık Kanununun 179 uncu maddesi ve başlığı aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Adlî yardımın yapılışı

Madde 179. – Adlî yardım isteminin kabulü halinde; büro gerekli işlemleri yapmak üzere bir veya birkaç avukatı görevlendirir. Görevlendirilen avukat görev yazısının kendisine ulaşmasıyla, avukatlık hizmetlerini yerine getirmek yükümlülüğü altına girer.

Bu yükümlülük, ilgilinin gerekli belge ve bilgileri isteğe rağmen vermemesi veya vekâletname vermekten kaçınmasıyla sona erer.

Ayrıca görevlendirilen avukatın bu işi yapmaktan çekinmesi halinde görevin kendisine bildirildiği tarihten itibaren on beş gün içinde o işin tarifede belirlenen ücretini baroya ödemesi zorunludur.

Büro, görevlendirilen avukatın işi yürütmesi ile ilgili aşamaları izler.

Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu ve Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunu ile diğer kanunlardaki adlî yardıma ilişkin hükümler saklıdır.”

MADDE 102. – Avukatlık Kanununun 180 inci maddesi ve başlığı aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Büronun gelir ve giderleri

Madde 180. – 1. Adlî yardım bürosunun gelirleri şunlardır :

a)Bir yıl önceki kesin hesaba göre tespit edilen toplam miktarlar esas alınarak 492 sayılı Harçlar Kanununa bağlı (1), (2) ve (3) sayılı tarifelere göre alınan harçların % 25’i ile, idari nitelikteki para cezaları hariç olmak üzere para cezalarının % 25’i,

b) Baroya düşecek paylar ile kamu ve özel kurum ve kuruluşlarından il veya belediye bütçelerinden baroya yapılan yardımlar,

c) Bu amaçla yapılan her türlü bağışlar,

d) Adlî yardım görevinden çekilen avukatların yatıracağı ücret,

e)Adlî yardımla görevlendirilen avukatın karşı taraftan aldığı ücretin % 10’u ile davadan haklı çıkan adlî yardımdan yararlanan kişinin avukat ücretinden başka, yararlandığı kısmın % 5’i.

2. Büronun giderleri şunlardır :

a)Adlî yardımla görevlendirilen avukatlara gerektiğinde ödenecek ücretler,

b)Büroda görevlendirileceklere ödenecek ücretler,

c)Büro giderleri ve diğer giderler.

Adlî yardım bürolarının gelir ve giderleri baro bütçesinin ayrı bölümlerinde gösterilir. Bu bölümde kalan gelir fazlası baroların ve TBB’nin diğer ihtiyaçlarında kullanılabilir.

(1) numaralı fıkranın (a) bendine göre hesaplanacak ödenek, Maliye ve Gümrük Bakanlığınca her yıl mart ayının sonuna kadar Türkiye Barolar Birliği hesabına aktarılır. Bu ödeneğin % 10’u TBB bütçesine aktarılır, geri kalan miktarın barolar arasındaki dağıtımı ve kullanılmasına ilişkin hususlar Türkiye Barolar Birliği tarafından çıkartılacak yönetmelik ile düzenlenir.”

MADDE 103. – Avukatlık Kanununun 181 inci maddesi ve başlığı aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Yıllık çalışma raporu ve yönetmelik

Madde 181. – Adlî yardım bürosu, çalışmalarını her yıl sonu düzenleyeceği bir raporla baro yönetim kuruluna bildirir. Raporun bir örneği baroca Türkiye Barolar Birliğine gönderilir.

Adlî yardım bürosunun kuruluşu, görevlendirilecek avukatların ve bunlara ödenecek ücretlerin belirlenmesi, büronun işleyişi, denetimi gibi konular Türkiye Barolar Birliğince çıkarılacak yönetmelikte gösterilir.”

MADDE 104. – Avukatlık Kanununun 182 nci maddesinde yer alan “Adalet Bakanlığının onayıyla” ibaresi madde metninden çıkarılmıştır.

MADDE 105. – Avukatlık Kanununun 185 inci maddesinin ikinci fıkrası yürürlükten kaldırılmıştır.

MADDE 106. – Avukatlık Kanununun 190 ıncı maddesinin son fıkrasına aşağıdaki cümle eklenmiştir.

“506 sayılı Kanunun 140 ıncı maddesi hükmü barolar hakkında uygulanmaz.”

MADDE 107. – Avukatlık Kanununun 195 inci maddesinde yer alan “üçte ikisi” ibaresi “dörtte üçü” olarak değiştirilmiştir.

MADDE 108. – Avukatlık Kanununun Ek 1 inci maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Ek Madde 1. – Kamu kurum ve kuruluşları ile kamu iktisadî teşebbüslerinde aslî ve sürekli olarak avukatlık görevinde çalışanların baro levhasına yazılmaları, isteklerine bağlıdır. Ancak bunlar hakkında bu Kanunun avukatlık mesleğine kabul ve ruhsatname verilmesine ilişkin hükümleri aynen uygulanır. Bunlar, görevlerinin gereği olan işleri yaparken baro levhasına kayıtlı avukatların yetkileriyle haklarına sahip ve onların ödevleriyle yükümlüdürler. Baroya kaydını yaptırmayan avukat, çalıştığı yer barosuna bilgi vermek zorunda olup bunlar için baroca ayrı bir liste düzenlenir. Kamu kurum ve kuruluşlarında çalışan avukatların baro aidatları kurumlarınca ödenir.

Yukarıdaki fıkra uyarınca baro lehvasına yazılmak istemediklerini bildiren adayların, sadece avukatlık mesleğine kabullerine ve adlarına ruhsatname düzenlenmesine karar verilerek kanunda öngörülen diğer işlemler aynen yerine getirilir.

Birinci fıkrada sözü edilen görevlerden ayrılma halinde, avukatlık mesleğinin yapılabilmesi baro levhasına yazılmakla mümkündür.

Bu kanunun avukatlar hakkında öngördüğü disiplin işlem ve cezaları, bu maddede sözü edilen avukatlar hakkında da avukatın sürekli görev yaptığı yer barosunca uygulanır.

Bu avukatlar da adalet dairelerinde baro için ayrılan yerlerden baroya kayıtlı avukatlar gibi istifade ederler. Bu avukatlar hakkında 2802 sayılı Hâkimler Kanunu ek ve değişiklikleri uygulanır.”

MADDE 109. – Avukatlık Kanununun Ek 2 nci maddesi yürürlükten kaldırılmıştır.

MADDE 110. – Avukatlık Kanununun Ek 3 üncü maddesinin ikinci ve onikinci fıkraları aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Seçim yapılacak genel kurul toplantısından en az onbeş gün önce, baro seçimleri için levhaya kayıtlı avukatları, Türkiye Barolar Birliği seçimleri için de genel kurula barolarca seçilen asıl ve yedek delegeleri belirleyen liste; toplantının gündemi, yeri, günü, saati ile çoğunluk olmadığı takdirde yapılacak ikinci toplantıya ilişkin hususları belirten bir yazı ile birlikte üç nüsha olarak o yer ilçe seçim kurulu başkanı olan hâkime verilir. Bir yerde birden fazla ilçe seçim kurulu bulunduğu takdirde görevli hâkim, Yüksek Seçim Kurulunca belirlenir. Toplantı tarihleri, gündemde yer alan diğer konular gözönünde bulundurularak görüşmelerin bitimine göre seçimlerin ilçe seçim kurulu başkanının gözetiminde yapılması sağlanır. Üye sayısı 400’ü aşan barolarda görüşmeler cumartesi günü sonuçlandırılır ve seçimlere ertesi pazar günü dokuzda başlanır ve oy verme işi saat onyedide sona erer.”

“Hâkim, seçim sonuçlarını etkileyecek ölçüde bir usulsüzlük veya kanuna aykırı uygulama tespit etmesi halinde; bu tespite konu olan organla sınırlı olmak üzere seçimlerin iptaline karar verir. Bu takdirde, süresi bir aydan az ve iki aydan fazla olmamak üzere seçimin yenileneceği Pazar gününü tespit ederek ilgili baroya veya Türkiye Barolar Birliğine bildirir. Belirlenen günde yalnız seçim yapılır ve seçim işlemleri bu madde ile kanunun öngördüğü diğer hükümlere uygun olarak yürütülür.”

MADDE 111. – Avukatlık Kanununun Ek 4 üncü maddesi yürürlükten kaldırılmıştır.

MADDE 112. – Avukatlık Kanununun geçici 13 üncü maddesinin ikinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Dava vekillerinin, mesleklerini icra edebilmeleri için, o yerin bağlı olduğu baroca tutulan bir listeye yazılmaları şarttır. Listeye yazılmak için yapılan başvuru üzerine barolar, istemin kabul veya reddine dair kararlarını bir ay içinde vermek zorundadır. Bu süre içinde bir karar verilmezse istem reddedilmiş sayılır. Listeye kayıt kararı kesindir. Belli süre içinde karar verilmez yahut ret kararı verilir ise, ilgili şahıs, karar verilmemiş ise bir aylık sürenin sonunda, istem reddedilmişse ret kararının tebliğ tarihinden itibaren onbeş gün içinde Türkiye Barolar Birliği Yönetim Kuruluna itiraz edebilir. Türkiye Barolar Birliği Yönetim Kurulunun kararı kesindir.”

MADDE 113. – Avukatlık Kanununa aşağıdaki geçici maddeler eklenmiştir.

“GEÇİCİ MADDE 20. – Avukatlık staj sonu sınavına ilişkin hükümler bu Kanunun yayımından önce avukatlık stajına başlayanlar ile staj bitim belgesi almış olanlar hakkında uygulanmaz”

“GEÇİCİ MADDE 21. – Bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önce 1136 sayılı Avukatlık Kanununun 11 inci maddesi hükümlerince avukatlık ve avukatlık stajı ile birleşmeyen görevlerde bulunulması sebebine dayanılarak; yapmış oldukları stajın geçerli sayılmamasından dolayı aynı Kanunun 72 nci maddesinin (b) bendi uyarınca adları baro levhasından silinmiş bulunanlarla, staj bitim belgesi almış oldukları halde aynı sebeple baro levhasına yazılma istemleri reddedilenler, levhaya yazılmalarına dair baro yönetim kurulu kararları Adalet Bakanlığınca onaylanmayanlar veya baro levhasına yazılmamış olanlar, başvurdukları takdirde avukatlıkla birleşmeyen işlerinden ayrılmış olmaları ve başkaca engellerinin bulunmaması kaydıyla baro levhasına yazılırlar. Bu şekilde avukatlık stajı yaptıktan sonra baro levhasına yazılmış bulunanların da, avukatlıkla birleşmeyen bir işle uğraşmamaları ve başkaca engelleri bulunmaması şartıyla kayıtları silinmez. Adları staj listesinden silinenler, avukatlıkla birleşmeyen işlerinden ayrılmış oldukları ve başkaca engelleri bulunmadığı takdirde bu Kanunun yayımı tarihinden itibaren üç ay içerisinde başvurmaları halinde, yeniden staj listesine yazılırlar ve silme kararından önce yaptıkları staj geçerli sayılarak stajlarına devam ederler. Bunlardan adları staj listesinden silinmesi gerekenleri hakkında başkaca engelleri yoksa silme işlemi yapılmaz.

Bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önce avukatlıkla bağdaşmayan bir işle uğraştıkları sırada avukatlık stajını yapan veya yapmakta bulunanlar hakkında:

a) Cezaî takibat yapılmaz,

b) Daha önce başlamış olan takibatlar durdurulur.

Hükmolunan cezalar, ceza mahkûmiyetlerinin sonuçlarını da kapsamak üzere affedilmiştir. Bu suretle cezaları bütün sonuçlarıyla affedilmiş olan avukat ve avukat stajyerleri hakkında, bu mahkumiyetlerine dayanılarak Avukatlık Kanununun, avukatlığa kabul edilmemeye ve ruhsatnamelerinin geri alınması suretiyle iptali ve adları bir daha yazılmamak üzere levhadan silinmeye dair hükümleri uygulanmaz.”

MADDE 114. – Avukatlık Kanununa aşağıdaki ek geçici madde eklenmiştir.

EK GEÇİCİ MADDE 2. – Diğer kanunların bu kanuna aykırı hükümleri geçersizdir.

MADDE 115. – Bu Kanunun avukatlıkla birleşebilen işlerle ilgili değişikliğe dair 9 uncu maddesi yayımı tarihinden 3 yıl sonra, diğer hükümleri ise yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

MADDE 116. – Bu Kanun hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür.

Adalet Komisyonu Raporu

Türkiye Büyük Millet Meclisi

Adalet Komisyonu 24.4.2000

Esas No.: 1/422, 1/411, 2/317

Karar No.: 24

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA

Komisyonumuzun 21.10.1999 tarihli 11 inci birleşiminde görüşülerek geneli üzerindeki görüşmeleri tamamlanan ve gerekçeleri uygun görülerek maddelerine geçilmesi kabul edilen, ancak maddelerin ayrıntılı biçimde incelenerek tek metin halinde düzenlenmesi için alt komisyona havale edilen, Avukatlık Kanununa Bazı Maddelerin Eklenmesine Dair Kanun Tasarı (1/411), Avukatlık Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Tasarısı (1/422) ve Kütahya Milletvekili Emin Karaa’nın; 1136 sayılı Avukatlık Kanununun Bazı Maddelerinin Değiştirilmesi ve Bu Kanuna Bazı Maddeler Eklenmesine Dair Kanun Teklifi (2/317) birleştirilerek ve 1/422 numaralı Tasarı esas alınarak, Adalet ve Maliye Bakanlıkları ile Türkiye Barolar Birliği, Ankara, İstanbul ve İzmir Barosu temsilcilerinin de katılmalarıyla alt komisyonca incelenip görüşülmüş ve tek metin halinde Komisyonumuza sunulmuştur. Komisyonumuz, yukarıda sayılan tasarılar ve teklifi; 18.11.1999 tarihli 14 üncü, 24.11.1999 tarihli 15 inci, 2.12.1999 tarihli 16 ncı, 9.3.2000 tarihli 26 ncı, 22.3.2000 tarihli 27 nci ve 23.3.2000 tarihli 28 inci birleşimlerinde, Adalet Bakanı Sayın Prof.Dr. Hikmet Sami Türk’ün, Adalet Bakanlığı ve Türkiye Barolar Birliği temsilcilerinin de katılmalarıyla Alt Komisyonca hazırlanan metni esas alarak inceleyip görüşmüştür.

Komisyon Başkanlığına, İçtüzüğün 43 üncü maddesinin ikinci fıkrasına göre verilen 14.4.2000 tarihli ve 15 imzalı tekriri müzakere talebi üzerine Tasarının 9, 10, 22 ve 88 inci maddeleri Komisyonumuzun 20.4.2000 tarihli 30 uncu birleşiminde ilgili bakanlık temsilcilerinin de katılmalarıyla bir kez daha görüşülmüş ve maddeler üzerinde yapılan kabul, ilave ve değişiklikler sırasıyla aşağıda açıklanmıştır.

1- Teklifin 1 inci maddesi 1 inci madde olarak aynen kabul edilmiştir.

2- Teklifin çerçeve 2 inci maddesi ile değiştirilen Avukatlık Kanununun 2 nci maddesinin birinci fıkrasında yer alan “yargı organlarının asli unsuru olarak” ibaresi metinden çıkarılmış, “resmi ve özel” ibaresinden sonra “kişi,” kelimesi eklenmiş, ikinci fıkrasında yapılan düzenleme ile fıkrada sayılan kurum ve kuruluşlara kanunlarındaki özel hükümler saklı kalmak kaydıyla, avukatın gerek duyduğu bilgi ve belgeleri incelemesine sunma yükümlülüğü getirilmiş ve bu belgelerden örnek alınması vekâletname ibrazına bağlı kılanarak redaksiyon yapılmış ve 2 nci madde olarak kabul edilmiştir.

3- Tasarının 2 nci maddesi 3 üncü madde olarak aynen kabul edilmiştir.

4- Tasarının 3 üncü maddesinin birinci fıkrasındaki “Danıştay üyeliklerinde” ibaresi gereksiz görülerek metinden çıkarılmış, ikinci fıkrasının başına “Türk vatandaşları ve” ibaresi eklenerek, Türk vatandaşları da fıkra kapsamına alınmış ve 4 üncü madde olarak kabul edilmiştir.

5- Tasarının 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi ile ikinci fıkrasında yer alan “kesin olarak” ibaresi gereksiz görülerek metinden çıkarılmış ve 5 inci madde olarak kabul edilmiştir.

6- Teklifin 6 ncı maddesi 6 ncı madde olarak aynen kabul edilmiştir.

7- Teklifin 7 nci maddesiyle değiştirilmesi öngörülen Avukatlık Kanununun 8 inci maddesinin, baro yönetim kurullarının, adayın levhaya yazılması karararlarına karşı Adalet Bakanlığının idari denetimini sağlamak amacıyla sadece dördüncü ve altıncı fıkralarının değiştirilmesi suretiyle düzenlenmesi uygun görülmüş ve çerçeve madde, yapılan bu düzenlemeye paralel olarak değiştirilerek, 7 nci madde olarak kabul edilmiştir.

8- Teklifin 8 inci maddesi 8 inci madde olarak aynen kabul edilmiştir.

9- Teklifin 9 uncu maddesiyle Avukatlık Kanununun 12 nci maddesinin birinci fıkrasının (b) ve (e) bentleri ile üçüncü fıkrasının değiştirilmesi ve (g) bendinin madde metninden çıkarılması öngörülmektedir.

233 sayılı Kamu İktisadi Teşebbüsleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname tümüyle yürürlükten kaldırılmadığından Avukatlık Kanununun 12 nci maddesininin (e) bendinde değişiklik yapılmasına gerek görülmemiş, yürürlükteki (g) bendinin yürürlükte kalması uygun görülerek çerçeve maddede bu doğrultuda değişiklik yapılmış, üçüncü fıkradaki “sermayesinin yarıdan fazlası Devlete ait” ibaresi “kamunun hissedar olduğu” şeklinde değiştirilmiş ve 9 uncu madde olarak kabul edilmiştir.

10- Teklifin çerçeve 10 uncu maddesi ile Avukatlık Kanununun 14 üncü maddesinin başlığı ile birinci ve üçüncü fıkralarının değiştirilmesi öngörülmektedir. 14 üncü madde başlığında ve 233 sayılı Kamu İktisadi Teşebbüsleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname tümüyle yürürlükten kaldırılmadığından Avukatlık kanununun 14 üncü maddesinin üçüncü fıkrasında değişiklik yapılmasına gerek bulunmadığı düşüncesiyle çerçeve madde buna paralel olarak düzenlenmiş ve 10 uncu madde olarak kabul edilmiştir.

11- Tasarının 6 ncı maddesi 11 inci madde olarak aynen kabul edilmiştir.

12- Teklifin çerçeve 14 üncü maddesiyle Avukatlık Kanununun 20 nci maddesinin tümüyle değiştirilmesi öngörülmektedir. Türkiye Barolar Birliğinin itiraz üzerine verdiği kararlar hakkında Adalet Bakanlığının idari denetimini sağlamak amacıyla, maddenin sadece son fıkrasında değişiklik yapılması ve bu değişikliğe paralel olarak bir fıkra daha ilave edilmesi uygun görülmüş ve çerçeve madde bu görüş doğrultusunda değiştirilerek 12 nci madde olarak kabul edilmiştir.

13- Teklifin 17 nci maddesi ile Avukatlık Kanununun 23 üncü maddesinin değiştirilmesi öngörülmektedir. Maddenin birinci fıkrasında, avukatlık stajının mahkemelerde yapılmaya devam edilmesini sağlamak üzere değişiklik yapılmış, ikinci ve üçüncü fıkralar üçüncü fıkradaki “resmi kılık dışında 49 uncu maddede” ibaresi “yönetmeliklerde” şeklinde değiştirilerek birleştirilmek suretiyle madde iki fıkra halinde düzenlenmiş ve 13 üncü madde olarak kabul edilmiştir.

14- Teklifin 19 uncu maddesiyle değiştirilmesi öngörülen Avukatlık Kanununun 25 inci maddesinin birinci fıkrasına fıkraya açıklık getirmek üzere “staj” kelimesinden sonra “bitim belgesinin verilmesine veya staj” ibaresi eklenmiş ve 14 üncü madde olarak kabul edilmiştir.

15- Teklifin 20 nci maddesi ile Avukatlık Kanununun 26 ncı maddesinin başlığı ile birlikte değiştirilmesi öngörülmektedir. Maddenin birinci fıkrası ikinci fıkra ile birleştirilerek Komisyonumuzca yeniden düzenlenmiş, üçüncü fıkrası ikinci fıkra olarak benimsenmiş ve 15 inci madde olarak kabul edilmiştir.

16- Tasarının 9 uncu maddesinde atıfta bulunulan Harçlar Kanununun tarih ve sayısı da kanun tekniğine uygun olarak ilave edilmiş, dördüncü fıkrası kredi ödemelerinden arta kalan miktarın meslektaşlara destek ve meslekte gelişmeyi sağlamak amacıyla kullanılmasını temin etmek amacıyla değiştirilmiş ve 16 ıncı madde olarak aynen kabul edilmiştir.

17- Tasarının 10 uncu maddesiyle yeniden düzenlenmesi öngörülen Avukatlık Kanununun mülga 28 inci maddesine yapılan ilave ile sınavın, Türkiye Barolar Birliğince, Öğrenci Seçme ve Yerleştirme Merkezine yaptırılacağı hususuna açıklık getirilmiş ve 17 nci madde olarak kabul edilmiştir.

18- Tasarının çerçeve 11 inci maddesiyle yeniden düzenlenmesi öngörülen Avukatlık Kanununun mülga 29 uncu maddesinin ikinci fıkrası ile stajyerlere tanınan altı sınav hakkı fazla bulunarak dörde indirilmiş ve 18 inci madde olarak kabul edilmiştir.

19- Teklifin çerçeve 26 ncı maddesiyle Avukatlık Kanununun mülga 32 nci maddesi yeniden düzenlenmektedir. Staja kabul sınavının kaldırılması nedeniyle maddenin birinci fıkrası metinden çıkarılmış, son fıkraya yapılan ilave ile yönetmelikle belirlenecek hususlara başarı puanı da ilave edilerek redaksiyon yapılmış ve maddelerin teselsül ettirilmesi amacıyla mülga 30 uncu madde olarak düzeltilerek, çerçeve 19 uncu madde olarak kabul edilmiştir.

20- Tasarının çerçeve 13 üncü maddesiyle Avukatlık Kanununun mülga 31 inci maddesi yeniden düzenlenmektedir. Madde, sınavın Öğrenci Seçme ve Yerleştirme Merkezine yaptırılması kabul edildiğinden, yapılan bu değişikliğe paralel olarak tek fıkra halinde yeniden düzenlenmiş ve 20 nci madde olarak kabul edilmiştir.

21- Tasarının çerçeve 14 üncü maddesi 21 inci madde olarak aynen kabul edilmiştir.

22- Teklifin çerçeve 29 uncu maddesiyle Avukatlık Kanununun 35 inci maddesinin birinci ve üçüncü fıkralarının değiştirilmesi öngörülmektedir. Maddenin birinci fıkrası ile ilgili değişiklik, yürürlükteki düzenleme daha uygun görülerek metinden çıkarılmış, üçüncü fıkranın başında yer alan “Gerçek” kelimesi tüzel kişileri de madde kapsamına almak amacıyla metinden çıkarılmış, fıkraya yapılan ilave ile Türk Ticaret Kanununun 272 nci maddesinde öngörülen esas sermaye miktarının beş katı veya daha fazla esas sermayesi bulunan anonim şirketler ile üye sayısı yüz veya daha fazla olan yapı kooperatiflerine sözleşmeli avukat bulundurma zorunluluğu getirilmiş, bu hususa uymayanlar hakkında müeyyide konulmuş ve çerçeve madde yapılan bu düzenlemeye uygun olarak değiştirilmek suretiyle 22 nci madde olarak kabul edilmiştir.

23- Tasarının 15 inci maddesi 23 üncü madde olarak aynen kabul edilmiştir.

24- Teklifin 31 inci maddesi 24 üncü madde olarak aynen kabul edilmiştir.

25- Teklifin 32 nci maddesi 25 inci madde olarak aynen kabul edilmiştir.

26- Tasarının 16 ncı maddesi 26 ncı madde olarak aynen kabul edilmiştir.

27- Tasarının çerçeve 17 nci maddesiyle değiştirilmesi öngörülen Avukatlık Kanununun 40 ıncı maddesinin sonunda yer alan “zamanaşımına uğrar” ibaresi “düşer” şeklinde değiştirilmiş ve 27 nci madde olarak kabul edilmiştir.

28- Teklifin 35 inci maddesiyle Avukatlık Kanununun 42 nci maddesinin birinci fıkrasının sonuna eklenmesi öngörülen cümleye “Bu hükümler avukatlık ortaklığı hakkında da kıyasen uygulanır.” şeklinde bir ikinci cümle ilave edilmiş ve 28 inci madde olarak kabul edilmiştir.

29- Teklifin 36 ncı maddesi 29 uncu madde olarak aynen kabul edilmiştir.

30- Teklifin 37 nci maddesi, maddedeki ayrıntıların Türkiye Barolar Birliği Yönetim Kurulunca hazırlanarak, Resmî Gazete’de ilan edilecek bir yönetmelikte düzenleneceği belirtilerek kanun tekniğine uygun olarak daha sade ve açık şekilde yeniden yazılmış ve 30 uncu madde olarak kabul edilmiştir.

31- Teklifin 38 inci maddesi 31 inci madde olarak aynen kabul edilmiştir.

32- Teklifin 39 uncu maddesinin birinci fıkrasında redaksiyon yapılmış ve 32 nci madde olarak kabul edilmiştir.

33- Tasarının 18 inci maddesi 33 üncü madde olarak aynen kabul edilmiştir.

34- Teklifin 41 inci maddesiyle Avukatlık Kanununun 50 nci maddesine eklenmesi öngörülen fıkraya yapılan ilave ile cezaevleri yanında, kolluk birimlerinde de görüşme yeri ayrılacağı hususuna açıklık getirilmiş ve 34 üncü madde olarak aynen kabul edilmiştir.

35- Tasarının 19 uncu maddesiyle Avukatlık Kanununun 55 inci maddesine eklenmesi öngörülen birinci fıkradaki “avukatlık şirketi” ibaresi, Avukatlık Kanununun 44 üncü maddesinde yapılan düzenlemeye paralel olarak “avukatlık ortaklığı” şeklinde değiştirilmiş ve 35 inci madde olarak kabul edilmiştir.

36- Teklifin 43 üncü maddesiyle Avukatlık Kanununun 56 ncı maddesine eklenmesi öngörülen birinci fıkraya yapılan ilave ile avukatlık ortaklığı da fıkra kapsamına dahil edilmiş ve 36 ncı madde olarak kabul edilmiştir.

37- Teklifin 44 üncü maddesi ile değiştirilmesi öngörülen Avukatlık Kanununun 58 inci maddesinin birinci fıkrasına yapılan ilave ile avukat yazıhaneleri yanında konutları da fıkra kapsamına dahil edilmış ve 37 nci madde olarak kabul edilmiştir.

38- Teklifin 45 inci maddesi 38 inci madde olarak aynen kabul edilmiştir.

39- Teklifin 46 ncı maddesi 39 uncu madde olarak aynen kabul edilmiştir.

40- Teklifin 48 inci maddesi 40 ıncı madde olarak aynen kabul edilmiştir.

41- Teklifin 49 uncu maddesiyle değiştirilmesi öngörülen Avukatlık Kanununun 65 inci maddesinin birinci fıkrasındaki, süresi içinde ödenmeyen yıllık keseneğe uygulanacak yüzde on gecikme zammı fazla bulunarak yüzde beşe düşürülmüş ve 41 inci madde olarak kabul edilmiştir.

42- Teklifin 50 nci maddesiyle Avukatlık Kanununun 71 inci maddesinin başlığı ile birlikte değiştirilmesi öngörülmektedir. Maddenin üçüncü fıkrasında, levhadan ve avukatlık ortaklığı sicilinden silinme ile ilgili baro yönetim kurulu kararlarına karşı Türkiye Barolar Birliğince itiraz üzerine verilen kararlar hakkında Adalet Bakanlığının idari denetimini sağlamak amacıyla değişiklik yapılmış, çerçeve madde kanun tekniğine uygun olarak düzeltilmiş ve 42 nci madde olarak kabul edilmiştir.

43- Teklifin 51 inci maddesiyle değiştirilmesi öngörülen Avukatlık Kanununun 72 nci maddesinin birinci fıkrasının (d) bendinin sonunda yer alan “ödenilmemesi” kelimesi “ödenmemesi” şeklinde düzeltilmiş ve 43 üncü madde olarak kabul edilmiştir.

44- Teklifin 52 nci maddesiyle değiştirilmesi öngörülen Avukatlık Kanununun 74 üncü maddesinin üçüncü fıkrası bir daha yazılmamak üzere levhadan silinme kararlarına itiraz üzerine, Türkiye Barolar Birliğinin verdiği kararlar hakkında Adalet Bakanlığının idari denetimini sağlamak amacıyla değiştirilmiş ve 44 üncü madde olarak aynen kabul edilmiştir.

45- Teklifin çerçeve 53 üncü maddesiyle Avukatlık Kanununun 75 inci maddesinin birinci fıkrasının üçüncü cümlesinin değiştirilmesi öngörülmektedir. Cümle, Avukatlık Kanununun 44 üncü maddesinde yapılan değişikliğe paralel şekilde yeniden düzenlenmiş ve 45 inci madde olarak kabul edilmiştir.

46- Teklifin 54 üncü maddesiyle değiştirilmesi öngörülen Avukatlık Kanununun 76 ncı maddesinin üçüncü fıkrasındaki “Resmi törenlerde” ibaresi “Protokolde” olarak değiştirilmiş ve 46 ncı madde olarak kabul edilmiştir.

47- Teklifin çerçeve 55 inci maddesiyle Avukatlık Kanununun 77 nci maddesinin birinci, ikinci, üçüncü, dördüncü, beşinci, altıncı, yedinci, sekizinci ve onuncu fıkralarının değiştirilmesi öngörülmektedir. Altıncı, yedinci, sekizinci ve onuncu fıkralardaki değişiklik uygun görülmediğinden metinden çıkarılmış, ikinci ve dördüncü fıkralar redaksiyona tabi tutulmuş, beşinci fıkrada yer alan “yerlerine yenilerinin seçilmesine” ibaresi açıklık getirmek üzere “bu organlara geçici görevlilerin belirlenmesine” şeklinde değiştirilmiş ve çerçeve madde bu değişikliklere paralel olarak yeniden düzenlenerek 47 nci madde olarak kabul edilmiştir.

48- Tasarının 30 uncu maddesi 48 inci madde olarak aynen kabul edillmiştir.

49- Tasarının çerçeve 31 inci maddesiyle değiştirilmesi öngörülen Avukatlık Kanununun 81 inci maddesinin (2) nolu bendi, avukatlık şirketi yerine avukatlık ortaklığı kabul edildiğinden, madde bu doğrultuda değiştirilerek 49 uncu madde olarak kabul edilmiştir.

50- Tasarının 32 nci maddesiyle değiştirilmesi öngörülen Avukatlık Kanununun 84 üncü maddesindeki onbeş günlük süre az bulunarak otuz güne çıkarılmış ve 50 nci madde olarak kabul edilmiştir.

51- Tasarının 33 üncü maddesiyle değiştirilmesi öngörülen Avukatlık Kanununun 86 ncı maddesinin birinci fıkrasının ilk cümlesinde yer alan “gerekse” kelimesi “gerek” olarak düzeltilmiş, fıkranın başında sehven yer alan madde numarası çıkarılmış, ikinci cümledeki “Bu toplantılara” ibaresinden sonra açıklık getirmek üzere “haklı bir neden olmaksızın“ ibaresi ilave edilmiş, fıkranın son cümlesi gereksiz görülerek metinden çıkarılmış ve 51 inci madde olarak kabul edilmiştir.

52- Teklifin 61 inci maddesi 52 nci madde olarak aynen kabul edilmiştir.

53- Tasarının çerçeve 34 üncü maddesiyle Avukatlık Kanununun 90 ıncı maddesinin ikinci fıkrasına eklenmesi öngörülen cümlede yer alan “beş yıl süre ile yönetim kurulu üyeliğine yeniden seçilemezler.” ibaresi yerine “yapılacak ilk genel kurulda baro organlarına aday olamazlar.” şeklinde değiştirilmiş ve 53 üncü madde olarak kabul edilmiştir.

54- Teklifin 64 üncü maddesi 54 üncü madde olarak aynen kabul edilmiştir.

55- Teklifin 65 inci maddesiyle değiştirilmesi öngörülen Avukatlık Kanununun 95 inci maddesinin ikinci fıkrasının bentleri arasına (4) numaralı bent de dahil edilerek, yürürlükteki (4) numaralı bendin sonuna ilave yapılmış, (16) numaralı bent değişikliği diğer maddelerde yapılan düzenlemeler paralel olarak metinden çıkarılmış, maddeye yönetim kurulunun görevleri arasına yeni eklenmesi öngörülen (19) numaralı bentden sonra (20), (21) ve (22) numaralı üç yeni bent daha ilave edilerek, çerçeve madde bu düzenlemeye uygun olarak değiştirilmiş ve 55 inci madde olarak kabul edilmiştir.

56- Teklifin çerçeve 66 ncı maddesiyle Avukatlık Kanununun 96 ncı maddesinin birinci ve üçüncü fıkralarının değiştirilmesi öngörülmektedir. Birinci fıkra değişikliği baro başkanının iki yıllık süre için seçilmesi daha uygun görülerek metinden çıkarılmış, maddenin ikinci fıkrasında aranan onbeş yıl kıdemin on yıla indirilmesi ve üye sayısı yüzden az olan barolarda kıdem şartı aranmaması uygun görülerek fıkrada bu değişiklikleri sağlamak amacıyla ikinci fıkra değişiklik kapsamına alınmış, çerçeve madde de bu değişikliğe uygun olarak düzenlenmiş ve 56 ncı madde olarak kabul edilmiştir.

57- Teklifin 67 nci maddesiyle Avukatlık Kanununun 105 inci maddesinin değiştirilmesi öngörülmektedir. Disiplin kurulu üyelerinin yürürlükteki metindeki gibi iki yıl için seçilmesi uygun görülerek, birinci fıkra değişikliği metinden çıkarılmış, ikinci fıkradaki “yazman” kelimesi “katip”, “hükmü” kelimesi “hükümleri” olarak değiştirilmiş, çerçeve madde bu değişikliğe uygun olarak yeniden düzenlenmiş ve 57 nci madde olarak kabul edilmiştir.

58- Teklifin 69 uncu maddesiyle değiştirilmesi öngörülen Avukatlık Kanununun 109 uncu maddesinin birinci fıkrasında yer alan “üst” kelimesi gereksiz görülerek metinden çıkarılmış ve 58 inci madde olarak kabul edilmiştir.

59- Teklifin 70 nci maddesiyle Avukatlık Kanununun 110 ncu maddesine eklenmesi öngörülen (17) nci bentde yer alan “için kamuoyu oluşturmak ve yasa taslakları hazırlamak” ibaresi gereksiz görülerek metinden çıkarılmış ve 59 uncu madde olarak kabul edilmiştir.

60- Teklifin 71 inci maddesiyle değiştirilmesi öngörülen Avukatlık Kanununun 111 nci maddesinin üçüncü fıkrasında redaksiyon yapılmış ve 60 ıncı madde olarak kabul edilmiştir.

61- Tasarının 36 ncı maddesiyle Avukatlık Kanununun 114 üncü maddesinin ikinci ve yedinci fıkralarının değiştirilmesi öngörülmektedir. İkinci fıkrada yer alan onbeş yıllık kıdem şartı fazla bulunarak on yıla indirilmiş ve 61 inci madde olarak kabul edilmiştir.

62- Teklifin 74 üncü maddesi 62 nci madde olarak aynen kabul edilmiştir.

63- Teklifin 75 inci maddesiyle Avukatlık Kanununun 121 inci maddesinin (8) ve (11) numaralı bentleri değiştirilmekte ve maddeye (20) numaralı bent eklenmektedir. (8) numaralı bentdeki “ortak avukatlık bürosu ve avukatlık ortaklıklarının” ibaresi, Avukatlık Kanununun 44 üncü maddesindeki düzenlemeye paralel olarak “aynı büroda birlikte çalışanların ve avukatlık ortaklıklarının” şeklinde düzeltilmiş, Türkiye Barolar Birliği Yönetim Kurulu görevlerine ilave yapılmış, (11) numaralı bende yapılan ilave ile 44 üncü madde de bent kapsamına alınmış, maddenin (18) numaralı bendine Avukatlık Kanununun 95 inci maddesinin (4) numaralı bendinde yapılan ilaveye paralel olarak aynı ilave yapılarak (18) numaralı bent de çerçeve madde kapsamına alınmış, (20) numaralı bendin başında yer alan “staja kabul sınavı ve” ibaresi staja kabul sınavı kaldırıldığından metinden çıkarılmış ve 63 üncü madde olarak kabul edilmiştir.

64- Tasarının 39 uncu maddesi 64 üncü madde olarak aynen kabul edilmiştir.

65- Tasarının 40 ıncı maddesi 65 inci madde olarak aynen kabul edilmiştir.

66- Tasarının çerçeve 41 inci maddesiyle Avukatlık Kanununun 135 inci maddesinin (4) numaralı bendinin değiştirilmesi ve maddeye (6) numaralı bendin ilave edilmesi öngörülmektedir. (4) numaralı bent Avukatlık Kanununun 44 üncü maddesinde yapılan düzenlemeye uygun olarak düzeltilmiş, (5) numaralı bendin sonuna bu değişikliğe paralel olarak ilave yapılmış, bu değişiklik karşısında gereksiz görülen (6) numaralı bent metinden çıkarılmış ve çerçeve madde bu düzenlemeye göre değiştirilerek, 66 ncı madde olarak kabul edilmiştir.

67- Tasarının 42 nci maddesi 67 nci madde olarak aynen kabul edilmiştir.

68- Tasarının çerçeve 43 üncü maddesiyle Avukatlık Kanununun 141 inci maddesinin üçüncü fıkrasının değiştirilmesi öngörülmektedir. Fıkradaki “kazai” kelimesi çıkarılarak bu değişikliğin üçüncü fıkraya bir cümle olarak ilavesi uygun görülmüş ve çerçeve madde bu doğrultuda değiştirilerek 68 inci madde olarak kabul edilmiştir.

69- Teklifin 82 nci maddesiyle değiştirilmesi öngörülen Avukatlık Kanununun 142 nci maddesinin dördüncü fıkrası baro yönetim kurulunun disiplin kovuşturmasına yer olmadığına dair kararlarına itiraz üzerine Türkiye Barolar Birliği Yönetim Kurulu tarafından verilen red kararlarına karşı Adalet Bakanlığının idari denetimini sağlamak amacıyla yeniden düzenlenmiş, bu düzenleme nedeniyle beşinci fıkranın değiştirilmesine gerek kalmaması nedeniyle çerçeve madde bu doğrultuda düzeltilerek 69 uncu madde olarak kabul edilmiştir.

70- Tasarının 45 inci maddesi 70 inci madde olarak aynen kabul edilmiştir.

71- Tasarının 46 ncı maddesi 71 inci madde olarak aynen kabul edilmiştir.

72- Tasarının 47 nci maddesiyle Avukatlık Kanununun 154 üncü maddesinin ikinci fıkrasında yer alan ve “Türkiye Barolar Birliği Yönetim Kurulunun” şeklinde değiştirilmesi öngörülen “Bakanlığın” ibaresi, “Türkiye Barolar Birliği Disiplin Kurulunun” şeklinde değiştirilmiş ve 72 nci madde olarak kabul edilmiştir.

73- Tasarının 48 inci maddesi 73 üncü madde olarak aynen kabul edilmiştir.

74- Teklifin 89 uncu maddesiyle değiştirilmesi öngörülen Avukatlık Kanununun 157 nci maddesinin yedinci ve sekizinci fıkraları birlik disiplin kurulunun itiraz üzerine verdiği kararlara karşı Adalet Bakanlığının idari denetimini sağlamak amacıyla yeniden düzenlenmiş ve 74 üncü madde olarak kabul edilmiştir.

75- Tasarının 50 nci maddesi 75 inci madde olarak aynen kabul edilmiştir.

76- Teklifin 91 inci maddesi, çerçeve maddeye Avukatlık Kanununun 163 üncü maddesinin kenar başlığının da değiştirildiği hususuna açıklık getirmek suretiyle düzenlenmiş ve 76 ncı madde olarak aynen kabul edilmiştir.

77- Tasarının 52 nci maddesiyle değiştirilmesi öngörülen Avukatlık Kanununun 164 üncü maddesinin dördüncü fıkrası, avukatlık ücretinin kararlaştırılmamış olduğu hallerde ücretin nasıl belirleneceğine açıklık getirmek üzere ayrıntılı bir biçimde düzenlenmiş ve 77 nci madde olarak kabul edilmiştir.

78- Tasarının 53 üncü maddesi 78 inci madde olarak aynen kabul edilmiştir.

79- Tasarının 54 üncü maddesi 79 uncu madde olarak aynen kabul edilmiştir.

80- Teklifin 95 inci maddesi 80 inci madde olarak aynen kabul edilmiştir.

81- Teklifin 96 ncı maddesiyle değiştirilmesi öngörülen Avukatlık Kanununun 168 inci maddesinin birinci ve ikinci fıkraları, avukatlık asgarî ücret tarifeleri üzerindeki Adalet Bakanlığının idari denetimini sağlamak amacıyla yeniden düzenlenmiş ve 81 inci madde olarak kabul edilmiştir.

82- Teklifin 97 nci maddesi 82 nci madde olarak aynen kabul edilmiştir.

83- Tasarının 56 ncı maddesiyle değiştirilmesi öngörülen Avukatlık Kanununun 171 inci maddesinin birinci fıkrasındaki “yoksa” kelimesi fıkraya açıklık getirmek üzere “olmasa bile” şeklinde değiştirilmiş ve 83 üncü madde olarak kabul edilmiştir.

84- Tasarının 57 nci maddesi 84 üncü madde olarak aynen kabul edilmiştir.

85- Tasarının 58 inci maddesi 85 inci madde olarak aynen kabul edilmiştir.

86- Tasarının 59 uncu maddesiyle değiştirilmesi öngörülen Avukatlık Kanununun 178 inci maddesinin birinci fıkrasında redaksiyon yapılmış ve 86 ncı madde olarak kabul edilmiştir.

87- Tasarının 60 ıncı maddesi 87 nci madde olarak aynen kabul edilmiştir.

88- Tasarının 61 inci maddesiyle değiştirilmesi öngörülen Avukatlık Kanununun 180 inci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde redaksiyon yapılmış ve “% 25” lik oranlar fazla bulunarak “% 3’e” indirilmiş ve 88 inci madde olarak kabul edilmiştir.

89- Tasarının 62 nci maddesi 89 uncu madde olarak aynen kabul edilmiştir.

90- Teklifin 104 üncü maddesiyle Avukatlık Kanununun 182 nci maddesinde yer alan “Adalet Bakanlığının onayıyla” ibaresinin metinden çıkarılması öngörülmektedir. Madde diğer maddelerde yapılan düzenlemelere paralel olarak, Türkiye Barolar Birliği Yönetim Kurulu tarafından hazırlanacak olan yönetmelikler hakkında Adalet Bakanlığının idari denetimini sağlamak amacıyla yeniden düzenlenmiş ve 90 ıncı madde olarak kabul edilmiştir.

91- Teklifin 105 inci maddesi 91 inci madde olarak aynen kabul edilmiştir.

92- Teklifin 106 ncı maddesi 92 nci madde olarak aynen kabul edilmiştir.

93- Teklifin 107 nci maddesi 93 üncü madde olarak aynen kabul edilmiştir.

94- Tasarının 63 üncü maddesiyle değiştirilmesi öngörülen ek 2 nci maddesinin kenar başlığı “Yurt dışında temsil” şeklinde değiştirilmiş ve 94 üncü madde olarak kabul edilmiştir.

95- Teklifin 110 uncu maddesiyle değiştirilmesi öngörülen Avukatlık Kanununun ek 3 üncü maddesinin ikinci fıkrasında fıkraya açıklık getirmek için redaksiyon yapılmış, asıl ve yedek delegeler arasına doğal delegeler dahil edilmiş ve fıkranın son cümlesinde yer alan “ertesi” kelimesi yanlış anlamalara neden olmaması için metinden çıkarılmış ve 95 inci madde olarak kabul edilmiştir.

96- Teklifin 112 nci maddesiyle değiştirilmesi öngörülen Avukatlık Kanununun Geçici 13 üncü maddesinin ikinci fıkrasında, dava vekillerinin listeye yazılması konusundaki baro yönetim kurulu kararlarına itiraz üzerine Türkiye Barolar Birliğinin verdiği kararlar hakkında Adalet Bakanlığının idari denetimini sağlamak amacıyla değişiklik yapılmış ve 96 ncı madde olarak kabul edilmiştir.

97- Tasarının Geçici Maddesi, Geçici 1 inci madde olarak aynen kabul edilmiştir.

98- Tasarı ile getirilen yeni düzenleme ile baro kurulması için gerekli baroya kayıtlı avukat sayısı otuza çıkarıldığından mevcut baroların müktesep haklarının korunması amacıyla, Tasarıya Geçici 2 nci madde eklenmiştir.

99- Tasarı ile çıkarılması öngörülen yönetmeliklerin, Kanunun yürürlüğünden itibaren altı ay içinde çıkarılmasını sağlamak amacıyla Tasarıya Geçici 3 üncü madde eklenmiştir.

100- Tasarı ile atıfta bulunulan kanunların kanun tekniğine uygun olarak tarih, sayı ve adları tam olarak yazılmış, maddeleri başlığı ile birlikte değiştiren çerçeve maddelerde de aynı gerekçe ile redaksiyon yapılmıştır.

101- Teklifin yürürlüğe ilişkin 115 inci maddesi Tasarı ile getirilen yeni düzenlemelere uygun olarak yeniden düzenlenmiş ve 97 nci madde olarak kabul edilmiştir.

102- Tasarının yürütmeye ilişkin 67 nci maddesi 98 inci madde olarak aynen kabul edilmiştir.

Savunmanın, yargının temel unsurlarından birisi olduğu düşüncesinden hareketle, avukatlık mesleğinin günümüz koşullarına göre en iyi şekilde yapılabilmesi ve Avukatlık Kanununun uygulanmasından doğan bazı aksaklık ve boşlukların giderilmesi amacıyla hazırlanan Tasarının, biran önce kanunlaşmasını uygun gören Komisyonumuz, İçtüzüğün 52 nci maddesi gereğince Genel Kurulda öncelikle ve 91 inci maddesi uyarınca temel kanun olarak görüşülmesinin teklifine karar verilmiştir.

Raporumuz, Genel Kurulun onayına sunulmak üzere saygı ile arz olunur.
 
  Başkan Başkanvekili
  Emin Karaa Turhan Tayan
  Kütahya Bursa
  Sözcü Kâtip
  Mehmet Nacar Mustafa İlimen
  Kilis Edirne
  Üye Üye
  Adnan Fatin Özdemir Dengir Mir Mehmet Fırat
  Adana Adıyaman
  Üye Üye
  Ramazan Toprak Ali Arabacı
  Aksaray Bursa
  Üye Üye
  Yasin Hatiboğlu Beyhan Aslan
  Çorum Denizli
  (Söz hakkım mahfuz)  
  Üye Üye
  Mehmet Sadri Yıldırım İsmail Aydınlı
  Eskişehir İstanbul
  Üye Üye
  Mehmet Gül A. Nazlı Ilıcak
  İstanbul İstanbul
  Üye Üye
  Nazire Karakuş Edip Özbaş
  İstanbul Kahramanmaraş
  Üye Üye
  Sevgi Esen Cemal Özbilen
  Kayseri Kırklareli
  Üye Üye
  İsmail Çevik Yekta Açıkgöz
  Nevşehir Samsun
  Üye Üye
  Erdoğan Sezgin Yaşar Topçu
  Samsun Sinop
    (İmzada bulunamadı)
  Üye Üye
  Yahya Akman Orhan Bıçakçıoğlu
  Şanlıurfa Trabzon
  Üye  
  Kamer Genç  
  Tunceli  
  (Muhalifim, muhalefet şerhim eklidir.)  

 

MUHALEFET ŞERHİ

1136 sayılı Avukatlık Kanununda çok önemli ve kapsamlı değişiklikler getiren bu yasa tasarısı ile Avukatlık mesleği çok cazip hale getirilmekte ve bunların oluşturduğu baro ve barolar birliği ise; Anayasanın 135 inci maddesine aykırı bir biçimde kendi başlarına buyruk, faaliyetlerinde hiçbir sınırlama getirilmeyen, idarenin denetimi dışına çıkarılarak diğer meslek kurumlarından farklı özel imtiyazlı bir meslek kurumları statüsüne kavuşturulmuşlardır. Bu tasarının esas komisyonu olan Adalet Komisyonunun başkanı ile üyelerinin % 85-90’ına yakını avukat olan kişilerdir.

Tasarı komisyonda incelenirken eski bir baro başkanı olan komisyon başkanı maddeler üzerinde konuşmalarımıza sınırlama getirmeye ve baskı kurmaya yoğun bir şekilde gayret sarf etmiş ve komisyonda devamlı bana karşı sinir harbi yapma taktiği gütmüş ve komisyonda benim dışımda da maddeler üzerinde çok kısa da olsa konuşan çok az komisyon üyesi çıkmıştır.

Türkiye Büyük Millet Meclisi üyelerinin üyesi oldukları komisyonlarda meslek şovenizm ile bu derece hareket ederek halk ve ülke yararının bu denli rafa kaldırılması, çok üzücü ve tehlikelidir. Anayasada belirtilen Milletvekili Yeminine de aykırıdır. T.B.M. Meclisinde elde edilen görevlerin meslek şovenizmi baskısı altında kullanılması siyasetçinin sahip olması gereken ahlakî değerlerle de bağdaşamaz.

Yargılamada savunmanın önemli unsuru olan Avukatlık mesleğinin icracıları olan avukatların şahsî kazanç elde etme hedeflerinin temel amaç olduğu görmemezlikten gelinemez. Bu durumda yapılacak düzenlemede en fazla korumaya muhtaç olan ve hukuk ve kural bilmemek durumundaki vatandaşların haklarının korunması temel ilke olması gerektiği halde, getirilen yasa ile bu husus tamamen göz ardı edilerek meslek şovenizminin hâkim olduğu komisyon başkanı ve üyeleri maalesef tek amaç olarak avukatları korumaya yönelik düzenleme yolunu seçmişlerdir.

Anayasaya, yasalara ve kamu yönetimine aykırı olarak barolara vatandaştan harç tahsil etme yetkisi verilmiştir. Anonim şirketler ile yapı kooperatiflere avukat tutma zorunluluğu getirilmiştir. Başlangıçta tüm kurumlar vergisi mükellefleri ile vakıf ve kooperatiflere teşmil edilmek istenen, ayrıca tapu ve noterde avukat tutma zorunluluğu getirilen maddeye yaptığım yerinde ve haklı muhalefetin sonucunda her ne kadar madde bu şekilde değişikliğe uğramış ise de; bu düzenleme dahi yerinde değildir. Zira bir kişi şahsî haklarını savunma gücünü kendisinde buluyorsa kişisel haklarını savunma hakkına sahip olmalıdır.

Aksine bu kişisel hakkın bir avukata savunulması zorunluluğunu getirmek hem meslek şovenizmi ile hareket ve hem de avukata avantadan kazanç sağlamaktan başka bir amaç taşıyamaz.

Yasa bu haliyle kanunlaştığı taktirde 150-200 bin kişiye getirilen avukat tutma zorunluğu karşısında:

a) Avukatlık mesleği ekonomik yönden çok cazip hale getirildiği için Devlette bugün hâkimlik yapan bir çok kişi mesleğinden ayrılacak ve devlet bu maaşlarla hâkim bulamayacak ve yargı erki işleyemez hale gelecektir.

b)Devlet yine bu maaşla, maaşlı veya sözleşmeli avukat bulamayacaktır.

c) Başta milletvekili olan avukatlar olmak üzere çevresi olan avukatlar yüz anonim veya kooperatif şirketin avukatlığını alacak ve bu suretle ayda yüz milyarlara varacak kazançlar sağlayabilecektir ki bu da adalet ilkelerine aykırı olacaktır. Hele amacı ortaklarına bir konut sağlamak olan yapı kooperatiflerinin avukat tutma zorunluluğu bu kooperatifleri kuramaz hale getirecek ve ayrıca tasfiyeleri yılları alan bu kooperatiflerde avukat hiçbir iş yapmadan ayda milyarlara varan ücret alacaktır.

d) Normal vatandaşlardan avukata ihtiyaç duyan kişiler ise normal avukatlık ücret tarifesi ile avukat bulamayacaktır. Çünkü her birini 25-50 anonim veya kooperatif şirket avukatlığını çok yüksek ücretle alma avantajına sahip olacak avukatın gidip mahkeme salonlarında normal avukatlık ücret tarifesiyle iş yapma ihtiyacı da kalmayacaktır.

Yine bu teklif ve tasarıyla getirilen önemli bir diğer değişiklikte, meslek teşekkülü olan barolar ve barolar birliği kamu tüzel kişiliği statüsüne kavuşturulmuştur ki bu durum Anayasayaaykırıdır.

– Barolar Birliğine yönetmelik çıkarma yetkisi verilmektedir. Halbuki yönetmelikleri çıkarma yetkisi Bakanlıklar ile kamu tüzel kişilerine aittir.

– Barolar Birliği hiyerarşi bakımından Adalet Bakanlığının üstüne çıkarılmaktadır. Adalet Bakanlığı Barolar Birliği işlemlerine karşı idare mahkemelerine dava açma zorunda bırakılmaktadır. Önce Barolar Birliği idarî bir merci olmadığı için bunun kararlarına karşı idare mahkemesine dava açılamaz. Sonra Anayasaya göre Adalet Bakanlığı Barolar üzerinde vesayet denetimine sahiptir. Vesayet denetimini yapacak merci denetlediği konularda son kararı kendisi verir. Eğer bu karar yerinde değilse dava açma hakkı vesayet denetimine tâbi olan kişiye ait olacaktır. Sistem bu iken bu tasarının komisyonda yapılan değişiklikle tersi benimsenmiştir.

– Yine getirilen bir hükümle avukatlık vekâletnamesi ve örneklerine Barolar Birliğince bastırılacak ve bugünkü değeri bir milyon olan harç pulu niteliğinde pul yapıştırma zorunluluğu getirilmekte ve bu suretle tahsil edilecek paraların Barolar Birliğince stajyer avukat ile muhtaç avukatlara ödenmesi benimsenmektedir. Bu durum hem dava açma maliyetini artırmakta ve hem de Anayasaya aykırı olarak barolara harç tahsil etme yetkisini vermektedir.

– Bütün bunlar yetmiyormuş gibi Barolara ve Barolar Birliğine Devlet Bütçesinden her yıl trilyonlarca lira aktarılmakta ve aktarılacak bu paraları barolar istediği gibi kullanma olanağına kavuşmaktadır. Barolara sağlanan bu olanakta Anayasa ve yasalara aykırıdır. Bir meslek grubuna vatandaşın vergisinin bağışlanmasıdır. Bu Devlet malına haksız ve keyfi el uzatmaktır. Dünyada bu derece keyfiliklerin örneğinin bulunacağını zannetmiyorum.

Barolar Birliği dışında bir çok kamu kurumu niteliğinde meslek grubu bulunduğu halde bunların hiçbiri böyle bir avantaja ve ayrıcalığa sahip değildirler. Bu hususu komisyonda dile getirdiğimizde % 90’ı avukat olan komisyon üyeleri bu hususun kendilerini ilgilendirmediğini, kendilerinin avukat oldukları için ancak avukatlarla ilgili iyileştirme ve düzenlemeleriyle uğraştıklarını, diğer meslek grupları ile ilgili iyileştirmelerin ise ilgili meslek sahibi milletvekillerinin yapması gerektiğini, böylece meslek şovenizmi ile hareket ettiklerini açıkça kabul etmişlerdir.

Baroları protokolde dahi en üst sıralara getirerek diğer meslek gruplarına karşı ayırımcılık yapmaktan çekinilmemiştir.

Anayasanın eşitlik ilkelerine de aykırı olan bu tasarı ve teklife yukarıda arz ettiğim ve genel kurulda belirteceğim nedenlerle karşıyım.

27.3.2000

Kamer Genç

Tunceli

HÜKÜMETİN TEKLİF ETTİĞİ METİN

AVUKATLIK KANUNUNDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR KANUN TASARISI

MADDE 1. – 19.3.1969 tarihli ve 1136 sayılı Avukatlık Kanununun 2 nci maddesinin üçüncü fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Yargı organları, emniyet makamları, diğer kamu kurum ve kuruluşları ile kamu iktisadî teşebbüsleri, özel ve kamuya ait bankalar avukatların görevlerini yerine getirmesinde yardımcı olmakla ve mahkemeden getirilecek müzekkere üzerine avukatlara istenilen belgeleri vermekle yükümlüdürler. Derdest davalarda müzekkereler duruşma günü beklenmeksizin mahkemeden alınabilir.”

MADDE 2. – Avukatlık Kanununun 3 üncü maddesine (c) bendinden sonra gelmek üzere aşağıdaki (d) bendi eklenmiş, (d) ve (e) bentlerinin harfleri sırasıyla (e) ve (f) olarak değiştirilmiştir.

“d) Avukatlık sınavını başarmış olmak.”

MADDE 3. – Avukatlık Kanununun 4 üncü maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Madde 4. – Adlî, idarî ve askerî yargı hâkimlik ve savcılıklarında, Danıştay üyeliklerinde, üniversiteye bağlı fakültelerin hukuk bilimi dersleri dalında profesörlük, doçentlik, yardımcı doçentlik görevlerinde dört yıl, kamu kurum ve kuruluşlarının hukuk müşavirliği görevinde on yıl süre ile hizmet etmiş olanlarda 3 üncü maddenin (c) ve (d) bentlerinde yazılı koşullar aranmaz.

Türk uyruğuna kabul olunanlardan yabancı hukuk fakültelerinden mezun olup da, geldikleri yerlerde dört yıl süreyle mahkemelerin her derecesinde hâkimlik, savcılık veya avukatlık yapmış ve avukatlığı meslek edinmiş bulunanlar 3 üncü maddenin (b) bendinde yazılı olduğu biçimde Türk hukuk fakülteleri programlarına göre noksan kalan derslerden usulüne uygun olarak yapılan sınavlarda başarı göstermiş ve ayrıca Türkçe’yi iyi bilir oldukları da bir sınavla anlaşılmış olmak kaydıyla, 3 üncü maddenin (c) ve (d) bentlerinde yazılı koşulların dışında tutulurlar.

Birinci ve ikinci fıkrada gösterilenlerin baro levhasına yazılmasında, 17 nci maddenin (1) ve (2) numaralı bentlerinde yazılı belgelerden başka sicil özetlerinin onanmış bir örneğinin de verilmesi gereklidir.”

MADDE 4. – Avukatlık Kanununun 5 inci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi ile ikinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“a) Taksirli suçlar hariç kesinleşmiş bir kararla iki yıldan fazla hapis veya bir yıldan fazla ağır hapis cezasıyla veya basit ve nitelikli zimmet, irtikap, rüşvet, hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik, inancı kötüye kullanmak ve dolanlı iflâs gibi yüz kızartıcı suçlarla istimal ve istihlâk kaçakçılığı hariç kaçakçılık, ihaleye fesat karıştırmak suçlarından biri ile kesin olarak hüküm giymiş olmak.”

“Birinci fıkranın (a) bendinde sayılan yüz kızartıcı suçlardan biri ile kesin olarak hüküm giymiş olanların cezası ertelenmiş, paraya çevrilmiş veya affa uğramış olsa da avukatlığa kabul edilmezler.”

MADDE 5. – Avukatlık Kanununun 8 inci maddesinin dördüncü fıkrasının son cümlesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Bu kararlar, Adalet Bakanlığına ulaştığı tarihten itibaren Bakanlıkça bir ay içerisinde karar verilmediği takdirde onaylanmış sayılır.”

MADDE 6. – Avukatlık Kanununun 16 ncı maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Madde 16. – 3 üncü maddenin (a), (b) ve (f) bentlerinde yazılı koşulları taşıyanlardan, stajyer olarak sürekli staj yapmalarına engel işleri ve 5 inci maddede yazılı engelleri bulunmayanlar, staj yapacakları yer barosuna bir dilekçe ile başvururlar.”

MADDE 7. – Avukatlık Kanununun 17 nci maddesinin (2)nolu bendi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“2. Adayın 3 üncü maddenin (f) ve 5 inci maddenin birinci fıkrasının (a) bentlerinde yazılı durumları ve stajın sürekliliğine engel teşkil edecek bir işte çalışmadıklarını ve stajın sürekliliğini engelleyici bir işlerinin bulunmadığını gösteren bildirim yazısı.”

MADDE 8. – Avukatlık Kanununun 20 nci maddesinin son fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Türkiye Barolar Birliğinin itiraz üzerine verdiği karar Adalet Bakanlığının onayı ile kesinleşir. Kararın Adalet Bakanlığına ulaştığı tarihten itibaren Bakanlıkça bir ay içerisinde karar verilmediği takdirde bu kararlar onaylanmış sayılır. Adalet Bakanlığının bu kararları aleyhine stajyer adayı ve Türkiye Barolar Birliği Yönetim Kurulu idarî yargı merciine başvurabilir.”

MADDE 9. – Avukatlık Kanununun 27 nci maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Madde 27. – Staj süresince stajyerlere Türkiye Barolar Birliğince kredi verilir.

Ödenecek kredinin kaynağı; avukatların yetkili mercilere sunduğu vekâletnamelere avukatın yapıştıracağı pul bedelleri ile geri ödemeden gelen paralar ve bunların gelirleridir. Bu pullar, Türkiye Barolar Birliğince bastırılır. Yapıştırılacak pulun değeri; Harçlar Kanununun Yargı Harçları bölümünde yer alan vekâletname örnekleri için kullanılan harç tarifesinin üç katıdır.

Avukatlarca vekâletname sunulan merciler, pul yapıştırılmamış veya pulu noksan olan vekâletname ve örneklerini kabul edemez. Gerektiğinde ilgiliye on günlük süre verilerek bu süre içinde pul tamamlanmadıkça vekâletname işleme konulmaz.

Kredi ödemelerinden arta kalan miktar, barolar ile Türkiye Barolar Birliği genel giderlerinde harcanabilir.

Bu kredinin ilke ve koşulları, kimlere verileceği, miktarı, geri ödeme şekli, geri ödemeden gelen paralar ile kredi ödemelerinden sonra arta kalan miktarın barolar ve Türkiye Barolar Birliği arasında dağıtım ve sarf esasları ve diğer hususlar Türkiye Barolar Birliği Yönetim Kurulunca hazırlanacak yönetmelikte gösterilir.”

MADDE 10. – Avukatlık Kanununun mülga 28 inci maddesi aşağıdaki şekilde yeniden düzenlenmiştir.

“Sınav

Madde 28. – Avukatlık sınavı Türkiye Barolar Birliğince yaptırılır. Staj bitim belgesi almamış olanlar sınava kabul edilmezler.”

MADDE 11. – Avukatlık Kanununun mülga 29 uncu maddesi aşağıdaki şekilde yeniden düzenlenmiştir.

“Sınava gireceklerin tespiti

Madde 29. – Sınava girecek olanlar, stajyer listesine yazılı oldukları baro yönetim kurulunca tespit edilir ve kendilerine sınava giriş belgesi verilir.

Avukatlık sınavında altı defa başarısızlığa uğrayan stajyer, bir daha sınava giremez.

Stajyer, haklı ve geçerli bir mazereti olduğunun Türkiye Barolar Birliğince kabulü dışında, staj bitim belgesinin verildiği tarihten itibaren üç yıl içinde sınava giriş haklarının tamamını kullanmak zorundadır.”

MADDE 12. – Avukatlık Kanununun mülga 30 uncu maddesi aşağıdaki şekilde yeniden düzenlenmiştir.

“Sınavların şekli ve konuları

Madde 30. – Sınavın amacı; stajyerin meslek kuralları bilgisi ile hukuk ilkelerini ve mevzuat hükümlerini olaylara uygulayabilme yeterliğini değerlendirmektir.

Sınav her yıl üç defa Öğrenci Seçme ve Yerleştirme Merkezine yaptırılır. Sınav tarihleri, bir yılın imkân nispetinde üç eşit kısmına bölünmesi suretiyle tespit edilir.

Sınav tarihlerinin tespiti ve duyurulması, giderler, katılım payı ve sınav kurulu üyeleri ile diğer sınav görevlilerine ödemeler ve sınavla ilgili sair hususlar Türkiye Barolar Birliğince çıkarılacak yönetmelikte gösterilir.”

MADDE 13. – Avukatlık Kanununun mülga 31 inci maddesi aşağıdaki şekilde yeniden düzenlenmiştir.

“Sınav sonuçları

Madde 31. – Sınav sonuçları üç örnek olarak düzenlenecek çizelge ile belirtilir.

Bu çizelgelerden iki örneği Türkiye Barolar Birliğine verilir. Sınav sonuçları Türkiye Barolar Birliğince açıklanır ve ayrıca adaylara başarı sağlayıp sağlayamadıkları bildirilir.”

MADDE 14. – Avukatlık Kanununun 34 üncü maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Madde 34. – Avukatlar, yüklendileri görevleri bu görevin kutsallığına yakışır bir şekilde özen, doğruluk ve onur içinde yerine getirmek ve avukatlık unvanının gerektirdiği saygı ve güvene uygun biçimde davranmak ve Türkiye Barolar Birliğince berlirlenen meslek kurallarına uymakla yükümlüdürler.”

MADDE 15. – Avukatlık Kanununa 35 inci maddeden sonra gelmek üzere 35/a maddesi eklenmiştir.

“Uzlaşma sağlama

MADDE 35/a. – Avukatlar dava açılmadan veya dava açılmış olup da henüz duruşma başlamadan önce kendilerine intikal eden iş ve davalarda, tarafların kendi iradeleriyle istem sonucunu elde edebilecekleri konulara inhisar etmek kaydıyla, müvekkilleriyle birlikte karşı tarafı uzlaşmaya davet edebilirler. Karşı taraf bu davete icabet eder ve uzlaşma sağlanırsa, uzlaşma konusunu, yerini, tarihini, karşılıklı yerine getirmeleri gereken hususları içeren tutanak, avukatlar ile müvekkilleri tarafından birlikte imza altına alınır. Bu tutanaklar 9.6.1932 tarihli ve 2004 sayılı İcra ve İflâs Kanununun 38 inci maddesi anlamında ilâm niteliğindedir.”

MADDE 16. – Avukatlık Kanununun 38 inci maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“c) Evvelce hâkim, hakem, Cumhuriyet savcısı, bilirkişi veya memur olarak o işde görev yapmış olursa.”

MADDE 17. – Avukatlık Kanununun 40 ıncı maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Madde 40. – İş sahibi tarafından sözleşmeye dayanılarak avukata karşı ileri sürülen tazminat istekleri, bu hakkın doğumunun öğrenildiği tarihten itibaren bir yıl ve her halde zararı doğuran olaydan itibaren beş yıl geçmekle zaman aşımına uğrar.”

MADDE 18. – Avukatlık Kanununun 47 nci maddesine aşağıdaki fıkra eklenmiştir.

“Ancak, 164 üncü madde hükmü saklıdır.”

MADDE 19. – Avukatlık Kanununun 55 inci maddesine aşağıdaki iki fıkra eklenmiştir.

“Bu yasak, ortak avukat bürosu ve avukatlık şirketi hakkında da uygulanır.

Yukarıdaki yasaklara ilişkin esaslar Türkiye Barolar Birliğince düzenlenecek yönetmelikle belirlenir.”

MADDE 20. – Avukatlık Kanununun 56 ncı maddesine aşağıdaki fıkralar eklenmiştir.

“Avukatlar, başkasını tevkil etme yetkisini haiz oldukları bütün vekâletnamelerini kapsayacak şekilde bir başka avukata vekâletname verebilirler.

Avukatlık şirketine ilişkin hükümler saklıdır.

Vekâletnameler Türkiye için tek tip olup, vekâletnamenin biçim ve içeriği Türkiye Barolar Birliği ile Türkiye Noterler Birliği tarafından müştereken hazırlanır.”

MADDE 21. – Avukatlık Kanununun 58 inci maddesinin birinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Avukatların avukatlık veya Türkiye Barolar Birliği ya da baroların organlarındaki görevlerinden doğan veya görev sırasında işledikleri suçlardan dolayı haklarında soruşturma, Adalet Bakanlığının vereceği izin üzerine, suçun işlendiği yer Cumhuriyet savcısı tarafından yapılır. Avukat yazıhaneleri ancak mahkeme kararıyla Cumhuriyet savcısı denetiminde aranabilir.”

MADDE 22. – Avukatlık Kanununun 65 inci maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Madde 65. – Genel kurulca belirlenen yıllık kesenek her yılın Ocak ve Temmuz aylarında iki eşit taksitte ödenir. Süresi içinde ödenmeyen yıllık keseneğe aylık yüzde on gecikme zammı uygulanır.

Yıllık kesenek borcu ödenmedikçe avukat baro genel kuruluna katılamaz, seçme ve seçilme haklarını kullanamaz.

Yıllık keseneği, tebliğata rağmen, kabule değer bir sebep olmaksızın ödememekte direnenlerin adları, yönetim kurulu kararı ile borçlarını gecikme zammıyla ödeyinceye kadar baro levhasından silinir ve durum ilgili yerlere bildirilir. Bu durumda olan avukatların borçları, yasal yollardan alınır.”

MADDE 23. – Avukatlık Kanununun 66 ncı maddesine aşağıdaki fıkra eklenmiştir.

“Şu kadar ki, baro levhasındaki kaydı 20 yılı dolanlardan, bürosunu kapatarak vergi kaydını sildiren avukatlar, durumları hakkında bilgi vermek, baroya karşı görev ve yükümlülüklerini yerine getirmek ve avukatlık yetkilerini kullanmamak koşuluyla avukat unvanını kullanabilirler.”

MADDE 24. – Avukatlık Kanununun 71 inci maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkraları aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Levhadan silme kararı gerekçeli olarak verilir. Bu karara karşı avukat, kendisine tebliğ tarihinden itibaren onbeş gün içinde Türkiye Barolar Birliğine itiraz edebilir. Türkiye Barolar Birliğinin itiraz üzerine verdiği kararlar Adalet Bakanlığının onaylamasıyla kesinleşir. Bu kararlar Adalet Bakanlığına ulaştığı tarihten itibaren Bakanlıkça bir ay içerisinde karar verilmediği takdirde onaylanmış sayılır. 8 inci maddenin altıncı fıkrası hükmü burada da uygulanır.

Türkiye Barolar Birliği Yönetim Kurulu bir karar verinceye kadar baro disiplin kurulu avukatın görevini sürdürmesinde bir sakınca görürse, yönetim kurulunun levhadan silme kararı üzerine, avukatı geçici olarak işten yasaklayabilir.”

MADDE 25. – Avukatlık Kanununun 72 nci maddesinin birinci fıkrasının (c) ve (d)bentleri aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“c) Üç ay içinde baro bölgesinde bir büro açılmamış olması veya büronun kapatılmış yahut baro bölgesi dışına nakledilmiş bulunması, uyarıya rağmen kayıtlı olduğu baro dışında sürekli olarak avukatlık yapan avukatın çalışmasını sürdürdüğü baroya kaydını yaptırmaması,

d)Baro ve Türkiye Barolar Birliği yıllık keseneklerinin veya staj kredilerinin tebliğata rağmen ödenilmemesinde direnilmesi.”

MADDE 26. – Avukatlık Kanununun 74 üncü maddesinin üçüncü fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Baro yönetim kurullarının bu maddeye dayanarak verdiği karara karşı avukat, kararın kendisine tebliği tarihinden itibaren onbeş gün içinde Türkiye Barolar Birliğine itiraz edebilir. Türkiye Barolar Birliğinin itiraz üzerine verdiği kararlar Adalet Bakanlığının onaylamasıyla kesinleşir. Bu kararlar Adalet Bakanlığına ulaştığı tarihten itibaren Bakanlıkça bir ay içerisinde karar verilmediği takdirde onaylanmış sayılır. 8 inci maddenin altıncı ve yedinci fıkra hükümleri burada da uygulanır.”

MADDE 27. – Avukatlık Kanununun 75 inci maddesinin birinci fıkrasının üçüncü cümlesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Ortak avukat büroları ve avukatlık şirketleri listede ayrıca belirtilir.”

MADDE 28. – Avukatlık Kanununun 76 ncı maddesinin üçüncü fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Resmî törenlerde barolar, il Cumhuriyet başsavcısının yanında yer alır.”

MADDE 29. – Avukatlık Kanununun 77 nci maddesinin birinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiş, üç ve dördüncü fıkraları birleştirilerek aşağıdaki şekilde üçüncü fıkra olarak yeniden düzenlenmiştir.

“Bölgesi içinde en az otuz avukat bulunan her il merkezinde bir baro kurulur. Kurulmuş olan barolarda avukat sayısının otuzun altına düşmesi halinde de ikinci fıkra hükmü uygulanır.”

“Barolar, kuruluşlarını Türkiye Barolar Birliğine bildirmekle tüzelkişilik kazanırlar ve Türkiye Barolar Birliği de keyfiyeti derhal Adalet Bakanlığına bildirir.”

MADDE 30. – Avukatlık Kanununun 78 inci maddesinin son fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Şu kadar ki, levhada yazılı avukat sayısı kırktan az olan barolarda disiplin kurulu üyeliği ile denetçilik bir kişide birleşebilir.”

MADDE 31. – Avukatlık Kanununun 81 inci maddesinin (2) nolu bendi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“2. Levhaya ve Avukatlık Şirketi Kütüğüne yazılacakların giriş keseneğini avukatlar için en az 2000 en çok 8000, avukatlık şirketleri için en az 20 000 en çok 80 000; yıllık keseneğini de, avukatlar için en az 1000 en çok 4000, Avukatlık Şirketleri için de en az 10 000, en çok 40 000 gösterge rakamının her yıl Bütçe Kanununda Devlet memurları için belirlenen maaş katsayısının çarpımı ile elde edilecek miktarlar arasında tespit etmek ve bunların ödeneceği tarihleri belirlemek.”

MADDE 32. – Avukatlık Kanununun 84 üncü maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Madde 84. – Genel kurulun olağan toplantısının yeri, saati ve gündemi ile ilk toplantıda yeterli çoğunluk sağlanamadığı takdirde ikinci toplantının günü, saati ve toplantı yeri, baro çevresi adalet dairelerinde ve baronun uygun bir yerinde en az onbeş gün önceden başlamak üzere, genel kurulun toplanacağı tarihe kadar duyurulur. Bu duyuru, tebligat hükmündedir.”

MADDE 33. – Avukatlık Kanununun 86 ncı maddesinin birinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Madde 86. – Baro levhasında yazılı avukat; gerek olağan, gerekse olağanüstü genel kurul toplantılarına katılmak ve oy kullanmakla yükümlüdür. Bu toplantılara gelmeyen veya oy kullanmayanlar, o baroya kayıtlı avukatların yıllık keseneğinin üçte biri miktarında para cezası öderler. Bu para cezaları ilgili baro başkanınca verilir ve tahsil edilerek baro bütçesine gelir kaydedilir. Haklı bir nedenle toplantıya katılmayan veya oy kullanmayan avukatın özürünü belgelemek koşuluyla cezası, baro başkanınca kaldırılabilir.”

MADDE 34. – Avukatlık Kanununun 90 ıncı maddesinin ikinci fıkrasına aşağıdaki cümle eklenmiştir.

“77 nci madde hükmüne dayanılarak görevine son verilenler beş yıl süreyle yönetim kurulu üyeliğine yeniden seçilemezler.”

MADDE 35. – Avukatlık Kanununun 95 inci maddesinin ikinci fıkrasının (3) ve (5) numaralı bentleri aşağıdaki şekilde değiştirilmiş ve aynı fıkraya aşağıdaki (19) numaralı bent eklenmiştir.

“3. Baro levhasını, avukatların listesini düzenlemek ve Avukatlık Şirketi Kütüğünü tutmak.”

“5. Levhaya yazılı avukatlar arasında, avukatlarla avukatlık şirketleri, avukatlık şirketlerinin kendi aralarında ve bunlarla iş sahipleri arasında çıkan anlaşmazlıklarda istek üzerine aracılık etmek ve ara bulmak, ücret uyuşmazlıklarında hakemlik etmek.”

“19. Avukatlık şirketi sözleşmelerinin, Avukatlık Şirketi Tip Ana Sözleşmesine uygunluğunu onaylamak ve avukatlık şirketlerinin Kütüğe tesciline karar vermek.”

MADDE 36. – Avukatlık Kanununun 114 üncü maddesinin ikinci ve yedinci fıkraları aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Genel Kurul, baroların avukatlıkta en az onbeş yıl kıdemi olan üyeleri arasından gizli oyla seçecekleri ikişer delege ile kurulur. Görevde bulunan baro başkanları ile Türkiye Barolar Birliği Başkanlığı yapmış ve yapmakta olan avukatlar, Birlik Genel Kurulunun doğal üyesidirler, oylamalara katılma, seçme ve seçilme hakları vardır.”

“Genel Kurul toplantısının yeri, tarihi ve gündemi ile delegelerini gönderme lüzumu, toplantılardan en az otuz gün önce, barolara yazı ile bildirilir. Asıl üyenin mazereti olduğu takdirde, yedek üye Türkiye Barolar Birliği Genel Kuruluna katılır ve oy kullanır.”

MADDE 37. – Avukatlık Kanununun 117 nci maddesinin (10) numaralı bendi aşağıdaki şekilde değiştirilmiş ve maddeye aşağıdaki (11) numaralı bent eklenmiş ve mevcut (11) numaralı bent numarası (12) olarak değiştirilmiştir.

“10. Bu Kanunun 49 ve 75 inci maddelerinde ve 77 nci maddesinin ikinci fıkrasında Birliğe verilen görevleri yerine getirmek ve yetkileri kullanmak.

11. Barolar Birliği Yönetim Kurulunca hazırlanan Avukatlık Şirketi Tip Ana Sözleşmesini onaylamak.”

MADDE 38. – Avukatlık Kanununun 121 inci maddesinin (8) ve (11) numaralı bentleri aşağıdaki şekilde değiştirilmiş ve maddeye aşağıdaki (20) numaralı bent eklenmiştir.

“8. Avukatların, ortak avukatlık bürosu ve avukatlık şirketlerinin kayıtlarını, yönetmelikte gösterilen esas ve usullere göre tutmak; Avukatlık Şirketi Tip Ana Sözleşmesini hazırlamak,”

“11. Bu Kanunun 54, 77 ve 83 üncü maddelerinde Birliğe verilen görevleri yerine getirmek ve yetkileri kullanmak.”

“20. Avukatlık sınavıyla ilgili olarakBirliğe verilen görevleri yerine getirmek.”

MADDE 39. – AvukatlıkKanununun 125 inci maddesine aşağıdaki fıkra eklenmiştir.

“Gerekli hallerde baro başkanlarını görüşlerini almak üzere toplantıya çağırır.”

MADDE 40. – Avukatlık Kanununun 134 üncü maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Madde 134. – Avukatlık onuruna, düzen ve gelenekleri ile meslek kurallarına uymayan eylem ve davranışlarda bulunanlarla meslekî çalışmada görevlerini yapmayan veya görevinin gerektirdiği dürüstlüğe uygun şekilde davranmayanlar hakkında bu Kanunda yazılı disiplin cezaları uygulanır.”

MADDE 41. – Avukatlık Kanununun 135 inci maddesinin (4) numaralı bendi aşağıdaki şekilde değiştirilmiş ve maddeye (6) numaralı bent eklenmiştir.

“4. İşten çıkarma; avukatın veya avukatlık şirketinin üç aydan az ve üç yıldan fazla olmamak üzere meslekî faaliyetlerinin yasaklanmasıdır.”

“6. Kütükten silme; avukatlık şirketinin Avukatlık Şirketi Kütüğünden silinmesidir.”

MADDE 42. – Avukatlık Kanununun 138 inci maddesinin birinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Baro levhasına kabul ve yazılmadan önceki eylem ve davranışlar, meslekten çıkarma cezasını gerektirmedikçe disiplin kovuşturmasına konu olamaz. Staj dönemi bu hükmün dışındadır.”

MADDE 43. – Avukatlık Kanununun 141 inci maddesinin üçüncü fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Yönetim Kurulu, soruşturma maksadıyla her türlü adlî, idarî ve kazaî mercilerden bilgi ve belge isteyebilir, ilgili dosyaları veya örneklerini isteyip, inceleyebilir.”

MADDE 44. – Avukatlık Kanununun 142 nci maddesinin dördüncü fıkrasının birinci cümlesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Birinci fıkra gereğince yapılan itiraz üzerine, Türkiye Barolar Birliği YönetimKurulu tarafından verilen itirazın reddine dair kararlar Adalet Bakanlığının onaylamasıyla kesinleşir; bu kararlar Adalet Bakanlığına ulaştığı tarihten itibaren Bakanlıkça bir ay içerisinde karar verilmediği takdirde onaylanmış sayılır.”

MADDE 45. – Avukatlık Kanununun 144 üncü maddesinin birinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Disiplin kovuşturması açılmasına karar verilen hallerde,YönetimKurulunun iletmesi üzerine, DisiplinKurulu, incelemesini evrak üzerinde yapar.Disiplin Kuruluna gönderilen dosya içinde avukatın sicili de bulunur. Avukatın isteği veya Disiplin Kurulunca gerek görülmesi halinde, inceleme duruşmalı olarak yapılır.”

MADDE 46. – Avukatlık Kanununun 153 üncü maddesinin ikinci fıkrasına aşağıdaki cümle eklenmiştir.

“Ancak, baroya bildirdiği büro adresine tebligat yapılamayan avukatın ayrıca çağrılması ve dinlenmesi zorunlu değildir.”

MADDE 47. – Avukatlık Kanununun 154 üncü maddesinin birinci fıkrasında yer alan “tutuklama müzekkeresi çıkarılan ve” ibaresi yürürlükten kaldırılmış ve ikinci fıkrasındaki “Bakanlığın” ibaresi de “Türkiye Barolar Birliği Yönetim Kurulunun” olarak değiştirilmiştir.

MADDE 48. – Avukatlık Kanununun 156 ncı maddesinin birinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“İşten yasaklanma kararı; kovuşturmanın durdurulmuş veya avukatlığa engel olmayan bir ceza verilmiş olması hallerinde, kendiliğinden kalkar.”

MADDE 49. – Avukatlık Kanununun 157 nci maddesinin yedinci fıkrasının birinci cümlesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Birlik Disiplin Kurulunun itiraz üzerine verdiği kararlar Adalet Bakanlığının onaylamasıyla kesinleşir; bu kararlar Adalet Bakanlığına ulaştığı tarihten itibaren Bakanlıkça bir ay içerisinde karar verilmediği takdirde onaylanmış sayılır.”

MADDE 50. – Avukatlık Kanununun 158 inci maddesinin ikinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Bu kurullar disiplin cezalarının verilmesinde; avukatlık onurunu, düzen ve gelenekleri ile meslek kurallarını ve itibarını korumak, mesleğin amaç ve gereklerine ve adalete uygun olarak yerine getirilmesini sağlamak ilkelerini göz önünde tutarlar.”

MADDE 51. – Avukatlık Kanununun Onbirinci Kısım başlığı ve 163 üncü maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Avukatlık Sözleşmesi”

“Avukatlık sözleşmesinin kapsamı

Madde 163. – Avukatlık sözleşmesi serbestçe kurulur. Avukatlık sözleşmesinin belli bir hukukî yardımı ve avukatlık ücretini kapsaması gerekir.

Avukatlık ücret tavanını aşan sözleşmeler, bu Kanunda belirtilen tavan miktarında geçerlidir. İfa edilmiş sözleşmenin geçersizliği ileri sürülemez. Yokluk halleri hariç, avukatlık sözleşmesinin bir hükmünün geçersizliği, bu sözleşmenin tümünü geçersiz kılmaz.

Yazılı ücret sözleşmesi yapılmamış olan hallerde asgarî ücret tarifesi uygulanır.”

MADDE 52. – Avukatlık Kanununun 164 üncü maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Avukatlık ücreti

Madde 164. – Avukatlık ücreti, avukatın hukukî yardımının karşılığı olan meblağı veya değeri ifade eder.

Yüzde yirmi beşi aşmamak üzere, dava veya hükmolunacak şeyin değeri yahut paranın belli bir yüzdesi avukatlık ücreti olarak kararlaştırılabilir.

İkinci fıkraya göre yapılacak sözleşmeler, dava konusu para dışındaki mal ve haklardan bir kısmının aynen avukata ait olacağı hükmünü taşıyamaz.

Avukatlık asgarî ücret tarifesi altında vekâlet ücreti kararlaştırılamaz. Ücretsiz dava alınması halinde, durum baro yönetim kuruluna bildirilir. Avukatlık ücretinin kararlaştırılmamış olduğu hallerde, avukatlık asgarî ücret tarifesi uygulanır.

Dava sonunda, kararla tarifeye dayanılarak karşı tarafa yüklenecek vekâlet ücreti, avukata aittir. Bu ücret, iş sahibinin borcu nedeniyle takas ve mahsup edilemez, haczedilemez.”

MADDE 53. – Avukatlık Kanununun 165 inci maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Madde 165. – İş sahibinin birden çok olması halinde bunlardan her biri, sulh veya her ne suretle olursa olsun taraflar arasında anlaşmayla sonuçlanan ve takipsiz bırakılan işlerde her iki taraf avukat ücretinin ödenmesi hususunda müteselsil borçlu sayılırlar.”

MADDE 54. – Avukatlık Kanununun 166 ncı maddesinin ikinci fıkrasının sonuna aşağıdaki cümleler eklenmiştir.

“İş sahibinin iflası halinde avukatın vekâlet ücreti alacağı da rüçhanlıdır. Ancak İcra ve İflas Kanununun 206 ncı maddesinin birinci fıkrası hükmü saklıdır.”

MADDE 55. – Avukatlık Kanununun 169 uncu maddesinin ikinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Dava veya işin değeri ve miktarı üzerinden nispî olarak takdir edilecek avukatlık asgarî ücret tarifesindeki esaslar, elli milyar lirayı aşan bölümde ise binde bir oranı uygulanır. Elli milyar liralık miktar her yıl Ocak ayının birinci gününden itibaren onda bir oranında artışa tâbidir.”

MADDE 56. – Avukatlık Kanununun 171 inci maddesinin birinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Avukat, üzerine aldığı işi kanun hükümlerine göre ve yazılı sözleşme yoksa sonuna kadar takip eder.”

MADDE 57. – Avukatlık Kanununun 176 ncı maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Adlî yardımın kapsamı

Madde 176. – Adlî yardım, avukatlık ücretlerini ve diğer yargılama giderlerini karşılama olanağı bulunmayanlara bu Kanunda yazılı avukatlık hizmetlerinin sağlanmasıdır.”

MADDE 58. – Avukatlık Kanununun 177 nci maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Adlî yardım bürosu

Madde 177. – Adlî yardım hizmeti, baro merkezlerinde, baro yönetim kurullarınca avukatlar arasında oluşturulan adlî yardım bürosu tarafından yürütülür. Baro yönetim kurulu, ayrıca baro merkezi dışında avukat sayısı beşten çok olan her yargı çevresinde de bir avukatı adlî yardım bürosu temsilcisi olarak görevlendirebilir. Büro ve temsilciler, baro yönetim kurulunun gözetimi altında çalışırlar.”

MADDE 59. – Avukatlık Kanununun 178 inci maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Adlî yardım istemi

Madde 178. – Adlî yardım istemi, adlî yardım bürosuna veya temsilcilerine yapılır. İstek sahibi, isteminde haklı olduğunu başvurusuna ekleyeceği kanıtlarla belirlemek zorundadır.

Yardım isteminin reddi halinde, ilgilisi yazı veya sözle baro başkanına başvurabilir. Baro başkanının vereceği karar kesindir.”

MADDE 60. – Avukatlık Kanununun 179 uncu maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Adlî yardımın yapılışı

Madde 179. – Adlî yardım isteminin kabulü halinde; büro gerekli işlemleri yapmak üzere bir veya birkaç avukatı görevlendirir. Görevlendirilen avukat görev yazısının kendisine ulaşmasıyla, avukatlık hizmetlerini yerine getirmek yükümlülüğü altına girer.

Bu yükümlülük, ilgilinin gerekli belge ve bilgileri isteğe rağmen vermemesi veya vekâletname vermekten kaçınmasıyla sona erer.

Ayrıca görevlendirilen avukat da bu işi yapmaktan çekinmek isterse görevin kendisine bildirildiği tarihten itibaren onbeş gün içinde o işin tarifede belirlenen ücretini baroya ödemek zorundadır.

Büro, görevlendirilen avukatın işi yürütmesiyle ilgili aşamaları izler.

Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu ve Ceza Muhakemeleri usulü Kanunu ile diğer kanunlardaki adlî yardıma ilişkin hükümler saklıdır.”

MADDE 61. – Avukatlık Kanununun 180 inci maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Büronun gelir ve giderleri

Madde 180. – Adlî Yardım Bürosunun gelirleri şunlardır :

a) İki yıl önceki kesin hesaba göre tespit edilen toplam miktarlar esas alınarak 492 sayılı Harçlar Kanununa bağlı (1), (2) ve (3) sayılı tarifelere göre alınan harçlarının % 25’i ile idarî nitelikteki para cezaları hariç olmak üzere para cezalarının % 25’i.

b) Baroya düşecek paylar ile kamu ve özel kurum ve kuruluşlarından, il veya belediye bütçelerinden baroya yapılan yardımlar,

c) Bu amaçla yapılan her türlü bağışlar,

d) Adlî yardım görevinden çekilen avukatların yatıracağı ücret,

e) Adlî yardımla görevlendirilen avukatın aldığı ücretin % 10’u ile davadan haklı çıkan adlî yardımdan yararlanan kişinin avukat ücretinden başka, yararlandığı kısmın % 5’i.

Büronun giderleri şunlardır :

a) Adlî yardımla görevlendirilen avukatlara gerektiğinde ödenecek ücretler,

b) Büroda görevlendirileceklere ödenecek ücretler,

c) Büro giderleri ve diğer giderler.

Adlî yardım bürolarının gelir ve giderleri büro bütçesinin ayrı bölümlerinde gösterilir. Bu bölümde kalan gelir fazlasının bir sonraki yıla aynen aktarılması zorunludur.

Birinci fıkranın (a) bendine göre hesaplanacak ödenek, Maliye Bakanlığınca her yıl Mart ayının sonuna kadar Türkiye Barolar Birliği hesabına aktarılır.Bu paralar, münhasıran adlî yardım için kullanılır ve yılı içinde harcanmayan paralar, ertesi yıla aynen aktarılır. Bu paraların barolar arasındaki dağıtımı ve kullanılmasına ilişkin hususlar Türkiye Barolar Birliği tarafından çıkarılan yönetmelikle düzenlenir.”

MADDE 62. – Avukatlık Kanununun 181 inci maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Yıllık çalışma raporu ve yönetmelik

Madde 181. – Adlî yardım bürosu, çalışmalarını her yıl sonu düzenleyecekleri bir raporla baro yönetim kuruluna bildirir. Raporun bir örneği baroca Türkiye Barolar Birliğine gönderilir.

Adlî yardım bürosunun kuruluşu, görevlendirilecek avukatların ve bunlara ödenecek ücretlerin belirlenmesi, büronun işleyişi, denetimi gibi konular Türkiye Barolar Birliğince çıkarılacak yönetmelikte gösterilir.”

MADDE 63. – Avukatlık Kanununun ek 2 nci maddesi başlığıyla birlikte aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Yurt dışına çıkma

Ek Madde 2. – Avukatlar, Türkiye Barolar Birliğini veya baroları temsil etmek üzere uluslararası toplantı ve kongrelere AdaletBakanlığına bilgi vermek suretiyle katılabilirler.”

MADDE 64. – AvukatlıkKanununun Geçici 13 üncü maddesinin ikinci fıkrasına aşağıdaki cümle eklenmiştir.

“Bu kararlar AdaletBakanlığına ulaştığı tarihten itibaren Bakanlıkça bir ay içerisinde karar verilmediği takdirde onaylanmış sayılır.”

MADDE 65. – Avukatlık Kanununa aşağıdaki geçici 20 nci madde eklenmiştir.

“GEÇİCİ MADDE 20. – Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce 1136 sayılı Avukatlık Kanununun 120 nci maddesi hükümlerince avukatlık ve avukatlık stajı ile birleşmeyen görevlerde bulunulması sebebine dayanılarak; yapmış oldukları stajın geçerli sayılmamasından dolayı aynı Kanunun 72 nci maddesinin (b) bendi uyarınca adları baro levhasından silinmiş bulunanlarla, staj bitim belgesi almış oldukları halde aynı sebeple baro levhasına yazılma istemleri reddedilenler, levhaya yazılmalarına dair baro yönetim kurulu kararları Adalet Bakanlığınca onaylanmayanlar veya baro levhasına yazılmamış olanlar, başvurdukları takdirde avukatlıkla birleşmeyen işlerinden ayrılmış olmaları ve başkaca engellerinin bulunmaması kaydıyla baro levhasına yazılırlar. Bu şekilde avukatlık stajı yaptıktan sonra baro levhasına yazılmış bulunanların da avukatlıkla birleşmeyen bir işle uğraşmamaları ve başkaca engelleri bulunmaması şartıyla kayıtları silinmez. Adları staj listesinden silinenler, avukatlıkla birleşmeyen işlerinden ayrılmış oldukları ve başkaca engelleri bulunmadığı takdirde bu Kanunun yayımı tarihinden itibaren üç ay içerisinde başvurmaları halinde, yeniden staj listesine yazılırlar ve silme kararından önce yaptıkları staj geçerli sayılarak stajlarına devam ederler. Bunlardan adları staj listesinden silinmesi gerekenler hakkında başkaca engelleri yoksa silme işlemi yapılmaz.

Bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önce avukatlıkla bağdaşmayan bir işle uğraştıkları sırada avukatlık stajını yapan ve yapmakta bulunanlar hakkında :

a) Cezaî takibat yapılmaz,

b) Daha önce başlamış olan takibatlar durdurulur.

Hükmolunan cezalar ceza mahkûmiyetlerinin sonuçlarını da kapsamak üzere affedilmiştir.

Bu suretle cezaları bütün sonuçlarıyla affedilmiş olan avukat ve avukat stajyerleri hakkında, bu mahkûmiyetlerine dayanılarak Avukatlık Kanununun avukatlığa kabul edilmemeye ve ruhsatnamelerinin geri alınması suretiyle iptali ve adları bir daha yazılmamak üzere levhadan silinmeye dair hükümleri uygulanmaz.”

GEÇİCİ MADDE – Bu Kanunla getirilen avukatlık staj sonu sınavına ilişkin hükümler, bu Kanunun yayımından sonra avukatlık stajına başlayanlar hakkında uygulanır.
 
 

MADDE 66. – Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

MADDE 67. – Bu Kanun hükümlerini BakanlarKurulu yürütür.
 
  Mesut Yılmaz      
  Başbakan      
  Devlet Bak. ve Başb. Yrd. Millî Sav. Bak. ve Başb. Yrd. Devlet Bakanı  
  B. Ecevit İ. Sezgin G. Taner  
  Devlet Bakanı Devlet Bakanı Devlet Bakanı  
  H. Özkan Y. Seçkiner I. Saygın  
  Devlet Bakanı Devlet Bakanı Devlet Bakanı  
  Prof. Dr. H. S. Türk Prof. Dr. S. Yıldırım R. Serdaroğlu  
  Devlet Bakanı Devlet Bakanı Devlet Bakanı  
  M. Gürdere Prof. Dr. Ş. Gürel Prof. Dr. A. Andican  
  Devlet Bakanı Devlet Bakanı Devlet Bakanı  
  Dr. I. Çelebi M. Yılmaz R. Şahin  
  Devlet Bakanı Devlet Bakanı Devlet Bakanı  
  B. Kara C. Kavak E. Aşık  
  Devlet Bakanı Devlet Bakanı Devlet Bakanı  
  R. K. Yücelen H. Gemici M. Batallı  
  Adalet Bakanı İçişleri Bakanı Dışişleri Bakanı  
  O. Sungurlu M. Başesgioğlu İ. Cem  
  Maliye Bakanı Millî Eğitim Bakanı Bayındırlık ve İskân Bakanı  
  Z. Temizel H. Uluğbay Y. Topçu  
  Sağlık Bakanı Ulaştırma Bakanı Tarım ve Köyişleri Bakanı  
  H. İ. Özsoy N. Menzir M. Taşar  
  Çalışma ve Sos. Güv. Bak. Sanayi ve Ticaret Bakanı Enerji ve Tabiî Kay. Bak.  
  Prof. Dr. N. Çağan Y. Erez M. C. Ersümer  
  Kültür Bakanı Turizm Bakanı Orman Bakanı  
  İ. Talay İ. Gürdal E. Taranoğlu  
  Çevre Bakanı      
  Dr. İ. Aykut      

 
 
 

ADALET KOMİSYONUNUN KABUL ETTİĞİ METİN

AVUKATLIK KANUNUNDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR

KANUN TASARISI

MADDE 1.- 19.3.1969 tarihli ve 1136 sayılı Avukatlık Kanununun 1 inci maddesinin ikinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Avukat, yargının kurucu unsurlarından olan bağımsız savunmayı serbestçe temsil eder.”

MADDE 2.- Avukatlık Kanununun 2 nci maddesinin birinci ve üçüncü fıkraları aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Avukatlığın amacı; hukukî münasebetlerin düzenlenmesini, her türlü hukukî mesele ve anlaşmazlıkların adalet ve hakkaniyete uygun olarak çözümlenmesini ve hukuk kurallarının tam olarak uygulanmasını, her derecede yargı organları, hakemler, resmî ve özel kişi, kurul ve kurumlar nezdinde sağlamaktır.”

“Yargı organları, emniyet makamları, diğer kamu kurum ve kuruluşları ile kamu iktisadî teşebbüsleri, özel ve kamuya ait bankalar, noterler, sigorta şirketleri ve vakıflar avukatlara görevlerinin yerine getirilmesinde yardımcı olmak zorundadır. Kanunlarındaki özel hükümler saklı kalmak kaydıyla, bu kurumlar avukatın gerek duyduğu bilgi ve belgeleri incelemesine sunmakla yükümlüdür. Bu belgelerden örnek alınması vekâletname ibrazına bağlıdır. Derdest davalarda müzekkereler duruşma günü beklenmeksizin mahkemeden alınabilir.”

MADDE 3.- Avukatlık Kanununun 3 üncü maddesine (c) bendinden sonra gelmek üzere aşağıdaki (d) bendi eklenmiş, (d) ve (e) bentlerinin harfleri sırasıyla (e) ve (f) olarak değiştirilmiştir.

“d) Avukatlık sınavını başarmış olmak.”

MADDE 4.- Avukatlık Kanununun 4 üncü maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Madde 4.- Adlî, idarî ve askerî yargı hâkimlik ve savcılıklarında, üniversiteye bağlı fakültelerin hukuk bilimi dersleri dalında profesörlük, doçentlik, yardımcı doçentlik görevlerinde dört yıl, kamu kurum ve kuruluşlarının hukuk müşavirliği görevinde on yıl süre ile hizmet etmiş olanlarda 3 üncü maddenin ( c ) ve (d) bentlerinde yazılı koşullar aranmaz.

Türk vatandaşları ve Türk uyruğuna kabul olunanlardan yabancı hukuk fakültelerinden mezun olup da, geldikleri yerde dört yıl süreyle mahkemelerin her derecesinde hâkimlik, savcılık veya avukatlık yapmış ve avukatlığı meslek edinmiş bulunanlar 3 üncü maddenin (b) bendinde yazılı olduğu biçimde Türk hukuk fakülteleri programlarına göre noksan kalan derslerden usulüne uygun olarak yapılan sınavlarda başarı göstermiş ve ayrıca Türkçe’yi iyi bilir oldukları da bir sınavla anlaşılmış olmak kaydıyla, 3 üncü maddenin ( c) ve (d) bentlerinde yazılı koşulların dışında tutulurlar.

Birinci ve ikinci fıkrada gösterilenlerin baro levhasına yazılmasında, 17 nci maddenin (1) ve (2) numaralı bentlerinde yazılı belgelerden başka sicil özetlerinin onanmış bir örneğinin de verilmesi gereklidir.”

MADDE 5.- Avukatlık Kanununun 5 inci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi ile ikinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“a) Taksirli suçlar hariç kesinleşmiş bir kararla iki yıldan fazla hapis veya bir yıldan fazla ağır hapis cezasıyla veya basit ve nitelikli zimmet, irtikâp, rüşvet, hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik, inancı kötüye kullanmak ve dolanlı iflâs gibi yüz kızartıcı suçlarla istimal ve istihlâk kaçakçılığı hariç kaçakçılık, ihaleye fesat karıştırmak suçlarından biri ile hüküm giymiş olmak,”

“Birinci fıkranın (a) bendinde sayılan yüz kızartıcı suçlardan biri ile hüküm giymiş olanların cezası ertelenmiş, paraya çevrilmiş veya affa uğramış olsa da avukatlığa kabul edilmezler.”

MADDE 6.- Avukatlık Kanununun 6 ncı maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Madde 6.- Avukatlık sınavını başarmış olanlar veya 4 üncü maddedeki koşulları taşıyanlar başvurdukları yer barosu levhasına yazılmalarını dilekçe ile isteyebilirler.”

MADDE 7.- Avukatlık Kanununun 8 inci maddesinin dördüncü ve altıncı fıkraları aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Baro yönetim kurullarının adayın levhaya yazılması hakkındaki kararları, karar tarihinden itibaren onbeş gün içinde Türkiye Barolar Birliğine gönderilir. Türkiye Barolar Birliği kararın kendisine ulaştığı tarihten itibaren bir ay içinde uygun bulma veya bulmama kararını ve itirazın kabul veya reddi hakkındaki kararlarını onaylamak üzere karar tarihinden itibaren bir ay içinde Adalet Bakanlığına gönderir. Bu kararlar Adalet Bakanlığına ulaştığı tarihten itibaren iki ay içinde Bakanlıkça karar verilmediği veya karar onaylandığı takdirde kesinleşir. Ancak Adalet Bakanlığı uygun bulmadığı kararları bir daha görüşülmek üzere, gösterdiği gerekçesiyle birlikte Türkiye Barolar Birliğine geri gönderir. Geri gönderilen bu kararlar, Türkiye Barolar Birliği Yönetim Kurulunca üçte iki çoğunlukla aynen kabul edildiği takdirde onaylanmış, aksi halde onaylanmamış sayılır; sonuç Türkiye Barolar Birliği tarafından Adalet Bakanlığına bildirilir.”

“Adalet Bakanlığının dördüncü fıkra uyarınca verdiği kararlara karşı, Türkiye Barolar Birliği, aday ve ilgili baro; Adalet Bakanlığının uygun bulmayıp bir daha görüşülmek üzere geri göndermesi üzerine Türkiye Barolar Birliğince verilen kararlara karşı ise, Adalet Bakanlığı, aday ve ilgili baro idarî yargı merciine başvurabilir.”

MADDE 8.- Avukatlık Kanununun 9 uncu maddesinin dördüncü ve altıncı fıkraları aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Ruhsatnameler ve avukat kimlikleri, Türkiye Barolar Birliği tarafından tek tip olarak bastırılır. Avukat kimliği resmî belge niteliğindedir.”

“Hukuka, ahlâka, mesleğin onuruna ve kurallarına uygun davranacağıma namusum ve vicdanım üzerine andiçerim.”

MADDE 9.- Avukatlık Kanununun 12 nci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi ile üçüncü fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“b) Hukuk alanında profesör ve doçentlik,”

“(e) bendinde gösterilenlerin, Hazinenin, belediye ve özel idarelerin, il ve belediyelerin yönetimi ve denetimi altında bulunan daire ve kurumların, köy tüzel kişiliklerinin ve kamunun hissedar olduğu şirket ve kuruluşların aleyhinde; il genel meclisi ve belediye meclisi üyelerinin de bağlı bulundukları tüzel kişilerin ve yüksek öğretimde görevli profesör ve doçentlerin yüksek öğretim kurum ve kuruluşları aleyhindeki dava ve işleri takip etmeleri yasaktır.”

MADDE 10.- Avukatlık Kanununun 14 üncü maddesinin birinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Emeklilik veya istifa gibi sebeplerle görevlerinden ayrılan adlî, idarî ve askerî yargı hâkim ve savcılarının son beş yıl içinde hizmet gördükleri mahkeme veya dairelerin yargı çevresinde, görevden ayrılma tarihinden itibaren iki yıl süre ile avukatlık yapmaları yasaktır.”

MADDE 11.- Avukatlık Kanununun 16 ncı maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Madde 16. - 3 üncü maddenin (a), (b) ve (f) bentlerinde yazılı koşulları taşıyanlardan, stajyer olarak sürekli staj yapmalarına engel işleri ve 5 inci maddede yazılı engelleri bulunmayanlar, staj yapacakları yer barosuna bir dilekçe ile başvururlar.”

MADDE 12.- Avukatlık Kanununun 20 nci maddesinin son fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiş ve maddeye bir fıkra eklenmiştir.

“Türkiye Barolar Birliğinin itiraz üzerine verdiği kararlar Adalet Bakanlığına ulaştığı tarihten itibaren iki ay içinde Bakanlıkça karar verilmediği veya karar onaylandığı takdirde kesinleşir. Ancak Adalet Bakanlığı uygun bulmadığı kararları bir daha görüşülmek üzere, gösterdiği gerekçesiyle birlikte Türkiye Barolar Birliğine geri gönderir. Geri gönderilen bu kararlar, Türkiye Barolar Birliği Yönetim Kurulunca üçte iki çoğunlukla aynen kabul edildiği takdirde onaylanmış, aksi halde onaylanmamış sayılır; sonuç Türkiye Barolar Birliği tarafından Adalet Bakanlığına bildirilir.

Adalet Bakanlığının yukarıdaki fıkra uyarınca verdiği kararlara karşı, Türkiye Barolar Birliği, aday ve ilgili baro; Adalet Bakanlığının onaylamayıp geri göndermesi üzerine Türkiye Barolar Birliğinin verdiği kararlara karşı ise, Adalet Bakanlığı, aday ve ilgili baro idarî yargı merciine başvurabilir.”

MADDE 13.- Avukatlık Kanununun 23 üncü maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Staj kesintisiz olarak yapılır. Stajyerin haklı nedenlere dayanarak devam etmediği günler, engelin kalkmasından sonraki bir ay içinde başvurduğu takdirde, mahkeme stajı sırasında, Adalet Komisyonu, avukat yanındaki staj sırasında ise baro yönetim kurulu kararı ile tamamlattırılır. Stajın yapıldığı yere göre Adalet Komisyonu Başkanı ve Baro başkanı, haklı bir engelin bulunması halinde yanında staj yaptığı avukatın da görüşünü alarak stajyere 30 günü aşmamak üzere izin verebilir.

Stajyer, avukatla birlikte duruşmalara girmek, avukatın mahkemeler ve idari makamlardaki işlerini yapmak, dava dosyaları ve yazışmaları düzenlemek, baroca düzenlenen eğitim çalışmalarına katılmak, baro yönetim kurulunca verilen ve yönetmelikte gösterilecek diğer ödevleri yerine getirmekle yükümlüdür. Stajyerler, meslek kurallarına ve yönetmeliklerde belirlenen esaslara uymak zorundadırlar.”

MADDE 14. - Avukatlık Kanununun 25 inci maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Madde 25. - Baro yönetim kurulu, stajyer hakkında verilen raporları değerlendirir, gerektiğinde kurul üyelerinden birini görevlendirmek suretiyle yapılacak inceleme sonuçlarını da göz önünde tutarak staj bitim belgesinin verilmesine veya staj süresinin altı aya kadar uzatılmasına karar verebilir.

Yönetim kurulunun bu kararı kesindir.”

MADDE 15. - Avukatlık Kanununun 26 ncı maddesi kenar başlığı ile birlikte aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Stajyerlerin yapabileceği işler

Madde 26.- Stajyerler, avukat yanında staja başladıktan sonra, avukatın yazılı muvafakati ile ve onun gözetimi ve sorumluluğu altında, sulh hukuk mahkemeleri, sulh ceza mahkemeleri ile icra tetkik mercilerinde avukatın takip ettiği dava ve işlerle ilgili duruşmalara girebilir ve icra müdürlüklerindeki işleri yürütebilirler.

Bu yetki, staj bitim belgesinin verilmesi veya staj listesinden silinme ile sona erer.”

MADDE 16.- Avukatlık Kanununun 27 nci maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Madde 27. - Staj süresince stajyerlere Türkiye Barolar Birliğince kredi verilir.

Ödenecek kredinin kaynağı; avukatların yetkili mercilere sunduğu vekâletnamelere avukatın yapıştıracağı pul bedelleri ile geri ödemeden gelen paralar ve bunların gelirleridir. Bu pullar, Türkiye Barolar Birliğince bastırılır. Yapıştırılacak pulun değeri; 2/7/1964 tarihli 492 sayılı Harçlar Kanununun Yargı Harçları bölümünde yer alan vekâletname örnekleri için kullanılan harç tarifesi kadardır.

Avukatlarca vekâletname sunulan merciler, pul yapıştırılmamış veya pulu noksan olan vekâletname ve örneklerini kabul edemez. Gerektiğinde ilgiliye on günlük süre verilerek bu süre içinde pul tamamlanmadıkça vekâletname işleme konulamaz.

Kredi ödemelerinden arta kalan miktar, meslektaşlara destek ve meslekte gelişmeyi sağlamakta kullanılır.

Bu kredinin ilke ve koşulları, kimlere verileceği, miktarı, geri ödeme şekli, geri ödemeden gelen paralar ile kredi ödemelerinden sonra arta kalan miktarın barolar ve Türkiye Barolar Birliği arasında dağıtım ve sarf esasları ve diğer hususlar Türkiye Barolar Birliği Yönetim Kurulunca hazırlanacak yönetmelikte gösterilir.”

MADDE 17.- Avukatlık Kanununun mülga 28 inci maddesi aşağıdaki şekilde yeniden düzenlenmiştir.

“Sınav

Madde 28. - Avukatlık sınavı Türkiye Barolar Birliğince, Öğrenci Seçme ve Yerleştirme Merkezine yaptırılır. Staj bitim belgesi almamış olanlar sınava kabul edilmezler.”

MADDE 18.- Avukatlık Kanununun mülga 29 uncu maddesi aşağıdaki şekilde yeniden düzenlenmiştir.

“Sınava gireceklerin tespiti

Madde 29. - Sınava girecek olanlar, stajyer listesinde yazılı oldukları baro yönetim kurulunca tespit edilir ve kendilerine sınava giriş belgesi verilir.

Avukatlık sınavında dört defa başarısızlığa uğrayan stajyer bir daha sınava giremez.

Stajyer, haklı ve geçerli bir mazereti olduğunun Türkiye Barolar Birliğince kabulü dışında staj bitim belgesinin verildiği tarihten itibaren üç yıl içinde sınava giriş haklarının tamamını kullanmak zorundadır.”

MADDE 19.- Avukatlık Kanununun mülga 30 uncu maddesi aşağıdaki şekilde yeniden düzenlenmiştir.

“Sınavın şekli ve konuları

Madde 30. - Avukatlık sınavının amacı, stajyerin meslek kuralları bilgisi ile hukuk ilkelerini ve mevzuat hükümlerini olaylara uygulayabilme yeterliliğini değerlendirmektir.

Sınav her yıl iki defa yapılır. Sınav tarihleri bir yılın imkân nispetinde iki eşit kısmına bölünmesi suretiyle tespit edilir.

Sınav tarihlerinin tespiti ve duyurulması, sınavın yapılış şekli, başarı puanı, giderleri gibi konular Türkiye Barolar Birliğince çıkartılacak yönetmelikte gösterilir.”

MADDE 20.- Avukatlık Kanununun mülga 31 inci maddesi aşağıdaki şekilde yeniden düzenlenmiştir.

“Sınav sonuçları

Madde 31. - Sınav sonuçları, Öğrenci Seçme ve Yerleştirme Merkezi tarafından Türkiye Barolar Birliğine, ilgilinin barosuna ve stajyerlere bildirilir.”

MADDE 21.- Avukatlık Kanununun 34 üncü maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Madde 34. - Avukatlar, yüklendikleri görevleri bu görevin kutsallığına yakışır bir şekilde özen, doğruluk ve onur içinde yerine getirmek ve avukatlık unvanının gerektirdiği saygı ve güvene uygun biçimde davranmak ve Türkiye Barolar Birliğince belirlenen meslek kurallarına uymakla yükümlüdürler.”

MADDE 22.- Avukatlık Kanununun 35 inci maddesinin üçüncü fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Kişiler kendi davasına ait evrakı düzenleyebilir, davasını bizzat açabilir ve işini takip edebilir. Ancak, 29.6.1956 tarih ve 6762 sayılı Türk Ticaret Kanununun 272 nci maddesinde öngörülen esas sermaye miktarının beş katı veya daha fazla esas sermayesi bulunan anonim şirketler ile üye sayısı yüz veya daha fazla olan yapı kooperatifleri sözleşmeli bir avukat bulundurmak zorundadır. Bu fıkra hükmüne aykırı davranan kuruluşlara mahallin en büyük mülkî idare amiri tarafından sözleşmeli avukat tayin etmedikleri her ay için, sanayi sektöründe çalışan onaltı yaşından büyük işçiler için suç tarihinde yürürlükte bulunan, asgarî ücretin bir aylık brüt tutarı kadar para cezası verilir. Verilen para cezalarına dair kararlar ilgililere Tebligat Kanunu hükümlerine göre tebliğ edilir. Bu cezalara karşı tebliğ tarihinden itibaren en geç yedi gün içinde yetkili sulh ceza mahkemesine itiraz edilebilir. İtiraz üzerine verilen karar kesindir. Bu cezalar 21.7.1953 tarih ve 6183 sayılı Âmme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanuna göre tahsil edilir ve Hazineye gelir kaydedilir.”

MADDE 23.- Avukatlık Kanununa 35 inci maddeden sonra gelmek üzere 35/A maddesi eklenmiştir.

“Uzlaşma sağlama

MADDE 35/A- Avukatlar dava açılmadan veya dava açılmış olup da henüz duruşma başlamadan önce kendilerine intikal eden iş ve davalarda, tarafların kendi iradeleriyle istem sonucu elde edebilecekleri konulara inhisar etmek kaydıyla, müvekkilleriyle birlikte karşı tarafı uzlaşmaya davet edebilirler. Karşı taraf bu davete icabet eder ve uzlaşma sağlanırsa, uzlaşma konusunu, yerini, tarihini, karşılıklı yerine getirmeleri gereken hususları içeren tutanak, avukatlar ile müvekkilleri tarafından birlikte imza altına alınır. Bu tutanaklar 9/6/1932 tarihli ve 2004 sayılı İcra ve İflas Kanununun 38 inci maddesi anlamında ilâm niteliğindedir.”

MADDE 24.- Avukatlık Kanununun 36 ncı maddesinin ikinci fıkrasının sonuna aşağıdaki cümle eklenmiştir.

“Çekinme hakkının kullanılması hukukî ve cezaî sorumluluk doğurmaz.”

MADDE 25.- Avukatlık Kanununun 37 nci maddesinin son fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Tayin olunan avukat, baro başkanı tarafından belirlenen ücret karşılığında işi takip etmek zorundadır.”

MADDE 26.- Avukatlık Kanununun 38 inci maddesinin birinci fıkrasının ( c ) bendi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“c) Evvelce hâkim, hakem, Cumhuriyet savcısı, bilirkişi veya memur olarak o işte görev yapmış olursa,”

MADDE 27.- Avukatlık Kanununun 40 ıncı maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Madde 40. - İş sahibi tarafından sözleşmeye dayanılarak avukata karşı ileri sürülen tazminat istekleri, bu hakkın doğumunun öğrenildiği tarihten itibaren bir yıl ve her halde zararı doğuran olaydan itibaren beş yıl geçmekle düşer.”

MADDE 28.- Avukatlık Kanununun 42 nci maddesinin birinci fıkrasının sonuna aşağıdaki cümle eklenmiş ve üçüncü fıkrası yürürlükten kaldırılmıştır.

“Ayrıca durumu mahkemelere ve gerekli göreceği yerlere bildirir. Bu hükümler avukatlık ortaklığı hakkında da kıyasen uygulanır.”

MADDE 29.- Avukatlık Kanununun 43 üncü maddesinin ikinci fıkrasına aşağıdaki cümle eklenmiştir.

“Avukatlık ortaklığı yurt içinde şube açamaz.”

MADDE 30.- Avukatlık Kanununun 44 üncü maddesi kenar başlığı ile birlikte aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Avukatların birlikte veya avukatlık ortaklığı şeklinde çalışmaları

Madde 44. - Avukatlar, meslekî çalışmalarını aynı büroda birlikte veya avukatlık ortaklığı şeklinde de yürütebilirler.

A) Aynı büroda birlikte çalışma

Birlikte çalışma, aynı baroya kayıtlı birden çok avukatın meslekî çalışmalarını bir büroda yürütmeleridir. Bu birlikteliğin tüzel kişiliği yoktur, yapılan iş ticarî sayılmaz.

Birlikte çalışan avukatlardan biri ya da birkaçının ad ve/veya soyadının yanında (Avukatlık Bürosu) ibaresinin kullanılması zorunludur. Karşılıklı hak ve yükümlülükler, gelir ve giderlerin paylaşılması, büro yönetimi, birlikteliğin sona ermesi birlikte çalışanlarca belirlenir ve yazılı olarak kayıtlı oldukları baroya bildirilir.

B) Avukatlık ortaklığı

Avukatlık ortaklığı, aynı baroya kayıtlı birden çok avukatın bu Kanuna göre mesleklerini yürütmek için oluşturdukları tüzel kişiliktir. Avukatlık ortaklığının çalışması meslek çalışması olup, ticarî sayılmaz ve vergilendirme bakımından şahıs şirketlerine ilişkin hükümler uygulanır. Avukatlık ortaklığının adı, bir ya da birkaç ortağın ad ve/veya soyadlarına (Avukatlık Ortaklığı) ibaresi eklenerek belirlenir. Yabancı sermayeyi teşvik mevzuatı çerçevesinde Türkiye’de faaliyet göstermek isteyen yabancı avukatlık ortaklıkları, bu Kanuna ve avukatlık ortaklığı düzenlemesine uygun olarak kurulmak koşuluyla, yalnızca yabancı hukuklar ve milletlerarası hukuk konularında danışmanlık hizmeti verebilirler. Bu sınırlama yabancı avukatlık ortaklığında çalışan Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı ya da yabancı avukatları da kapsar. Bu nev’i avukatlık ortaklıkları için ortakların baroya kayıtlı olması şartı aranmaz. Bu kuralın uygulanması mütekabiliyet esasına bağlıdır.

Avukatlık ortaklığı, tip ana sözleşmeye uygun olarak düzenlenen ana sözleşmenin, kurucularının kayıtlı bulunduğu baro yönetim kurulu tarafından onaylanması ve Baro Avukatlık Ortaklığı Sicili’ne yazılması ile tüzel kişilik kazanır. Baro yönetim kurulunca iki ay içinde karar verilmediği takdirde istem onaylanmış sayılır. Bu konuda 8 inci madde hükümleri de kıyasen uygulanır. Anasözleşmenin bir örneği Türkiye Barolar Birliğine gönderilir.

a) Ortakların hak ve borçları

1. Ortaklık payları ve oranları serbestçe belirlenir. Ortakların payı, ancak ortaklara veya avukat olan üçüncü kişilere devredilebilir. Ortakların pay devrinin sözleşme ile yasaklanması veya ortakların pay devrine onay vermemeleri, mirasçının avukat olmaması ya da ortaklığı kabul etmemesi, ortağın emeklilik veya sağlık nedenleri ile avukatlığı bırakması, baro levhasından silinmesi, meslekten çıkması veya çıkarılması, ortaklıktaki payına haciz konulması halinde ortaklık payı gerçek değeri üzerinden diğer ortaklar tarafından payları oranında alınır. Bu işlemlerin üç ay içerisinde sonuçlandırılmaması halinde, yönetmelikteki tasfiye hükümleri uygulanır.

2. Vekâletnameler ortaklık adına düzenlenir. Ortaklık iş veya davayı takip edecek avukatlara yetki belgesi verir.

3. Avukatlık ortaklığı, amacın dışında hak ve mal edinemez, üçüncü kişilerle ortaklık kuramaz, tüzel kişilerin paylarını alamaz. Ortaklar; birden fazla avukatlık ortaklığının ortağı olamaz, ortaklığın bürosu dışında büro edinemez ve bağımsız olarak dava ve iş takip edemezler.

4. Avukatlık ortaklığı; ortaklarının ve çalışan avukatların ortaklık ile ilgili her türlü işlem, eylem ve borçlarından dolayı bunlarla birlikte müştereken ve müteselsilen sınırsız sorumludur. Ortakların ve ortaklıkta çalışan avukatların meslekî görevlerinden dolayı Avukatlık Kanunu ve Meslek Kurallarına göre sorumlulukları saklıdır. Avukatlık ortaklıkları hakkında da bu Kanundaki disiplin işlem ve cezaları uygulanır.

5. Defter ve kayıtların tutulmasından ortaklığın yönetim ve temsili ile görevli ortak sorumludur. Avukatlık ortaklığı; iş ve dava defteri, pay defteri, karar defteri, gelir-gider defteri ve demirbaş defteri tutmak zorundadır.

b) Uyuşmazlıkların çözümü

Avukatların birlikte çalışmalarından veya avukatlık ortaklığında; ortakların kendi aralarında ve ortaklıkla ilgili her türlü uyuşmazlıklar ile ortaklık pay devir ve intikalinde bedele ilişkin olarak üçüncü şahıslarla aralarında çıkacak anlaşmazlıklar, bu Kanunun 167 nci maddesinde tanımlanan hakem kurulu tarafından, bu Kanun ve yönetmelik hükümlerine göre çözümlenir.

c) Avukatlık ortaklığı tip anasözleşmesinde bulunması gereken; ortakların kimlik bilgileri, ortaklığın unvanı ve adresi, ortaklık payları, ortaklar arasındaki ilişkiler, iş ve davalarla ilgili iş bölümü, yönetici ortakların yetkileri, ortaklığın yönetim ve temsili, ortaklar kurulu, kurulun görev ve yetkileri, gelir ve giderin paylaşılması, denetim, ortaklıktan çıkma, çıkarılma, pay devri, ortaklığın sona ermesi, fesih, infisah ve tasfiye gibi hususların esas, şekil ve şartları Türkiye Barolar Birliği Yönetim Kurulunca hazırlanarak Resmî Gazetede ilân edilen yönetmelikte düzenlenir.”

MADDE 31.- Avukatlık Kanununun 45 inci maddesinin birinci ve üçüncü fıkraları aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Avukatlar ve avukatlık ortaklıkları, bürolarında yalnız avukatlık mesleği için gerekli olan yardımcı elemanları çalıştırabilirler.”

“Yukarıdaki hükümlere aykırı hareket eden avukat, ilk defasında işten, tekrarında meslekten çıkarma; avukatlık ortaklığı ilk defasında işten çıkarma, tekrarında ise avukatlık ortaklığı sicilinden silinme cezası ile cezalandırılır.”

MADDE 32.- Avukatlık Kanununun 46 ncı maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Madde 46. - Avukat, işlerini kendi sorumluluğu altındaki stajyeri veya yanında çalışan sekreteri eliyle de takip ettirebilir, fotokopi veya benzeri yollarla örnek aldırabilir. Avukatın onanmasını istemediği örnekler harca tâbi değildir.

Avukat veya stajyer, vekâletname olmaksızın dava ve takip dosyalarını inceleyebilir. Bu inceleme isteğinin ilgililerce yerine getirilmesi zorunludur. Vekâletname ibraz etmeyen avukata dosyadaki kağıt veya belgelerin örneği veya fotokopisi verilmez.”

MADDE 33.- Avukatlık Kanununun 47 nci maddesine aşağıdaki fıkra eklenmiştir.

“Ancak, 164 üncü madde hükmü saklıdır.”

MADDE 34.- Avukatlık Kanununun 50 nci maddesine aşağıdaki fıkra eklenmiştir.

“Ayrıca her cezaevinde ve kolluk biriminde mesleğin onuruna ve önemine uygun bir görüşme yeri ayrılır. Bu yerlerin bakım ve onarımı Adalet Bakanlığınca yaptırılır.”

MADDE 35.- Avukatlık Kanununun 55 inci maddesine aşağıdaki iki fıkra eklenmiştir.

“Bu yasak, ortak avukat bürosu ve avukatlık ortaklığı hakkında da uygulanır.

Yukarıdaki yasaklara ilişkin esaslar Türkiye Barolar Birliğince düzenlenecek yönetmelikle belirlenir.”

MADDE 36.- Avukatlık Kanununun 56 ncı maddesine aşağıdaki iki fıkra eklenmiştir.

“Avukatlar veya avukatlık ortaklığı başkasını tevkil etme yetkisini haiz oldukları bütün vekâletnamelerini kapsayacak şekilde bir başka avukata veya avukatlık ortaklığına vekâletname yerine geçen yetki belgesi verebilir. Bu yetki belgesi vekâletname hükmündedir.

Vekâletnameler Türkiye için tek tip olup, vekâletnamenin biçim ve içeriği Türkiye Barolar Birliği ile Türkiye Noterler Birliği tarafından hazırlanır.”

MADDE 37.- Avukatlık Kanununun 58 inci maddesinin birinci fıkrasıyla ikinci fıkrasının ikinci cümlesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Avukatların avukatlık veya Türkiye Barolar Birliği ya da baroların organlarındaki görevlerinden doğan veya görev sırasında işledikleri suçlardan dolayı haklarında soruşturma, Adalet Bakanlığının vereceği izin üzerine, suçun işlendiği yer Cumhuriyet savcısı tarafından yapılır. Avukat yazıhaneleri ve konutları ancak mahkeme kararı ile ve kararda belirtilen olayla ilgili olarak Cumhuriyet savcısı denetiminde ve baro temsilcisinin katılımı ile aranabilir. Ağır cezayı gerektiren suçüstü halleri dışında avukatın üzeri aranamaz.

Ancak bu hükümlere göre avukatlar duruşmalardan çıkarılamaz, tutuklanamaz, haklarında hapis veya para cezası verilemez.”

MADDE 38.- Avukatlık Kanununun 59 uncu maddesinin son fıkrasına aşağıdaki cümle eklenmiştir.

“Durum avukatın kayıtlı olduğu baroya bildirilir.”

MADDE 39.- Avukatlık Kanununun 61 inci maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Madde 61. - Ağır cezayı gerektiren suçüstü halinde hazırlık soruşturması, bizzat Cumhuriyet savcısı tarafından genel hükümlere göre yapılır.”

MADDE 40.- Avukatlık Kanununun 63 üncü maddesine aşağıdaki fıkra eklenmiştir.

“Şu kadar ki, baro levhasındaki kaydı yirmi yılı dolanlardan, bürosunu kapatarak vergi kaydını sildiren avukatlar durumları hakkında bilgi vermek ve baroya karşı görev ve yükümlülüklerini yerine getirmek koşuluyla sadece avukat unvanını kullanabilirler.”

MADDE 41.- Avukatlık Kanununun 65 inci maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Madde 65. - Genel kurulca belirlenen yıllık kesenek, her yılın Ocak ve Temmuz aylarında iki eşit taksitte ödenir. Süresi içinde ödenmeyen yıllık keseneğe aylık yüzde beş gecikme zammı uygulanır.

Yıllık kesenek borcu ödenmedikçe avukat baro genel kuruluna katılamaz, seçme ve seçilme haklarını kullanamaz.

Yıllık keseneği, tebligata rağmen, kabule değer bir sebep olmaksızın ödememekte direnen avukatların ve avukatlık ortaklıklarının adları, yönetim kurulu kararıyla borçlarını gecikme zammıyla ödeyinceye kadar levha ve sicilden silinir ve durum ilgili yerlere bildirilir. Bu durumda olan avukat ve avukatlık ortaklıklarının borçları yasal yollardan alınır.”

MADDE 42.- Avukatlık Kanununun 71 inci maddesi kenar başlığı ile birlikte aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Levhadan ve avukatlık ortaklığı sicilinden silme

“Madde 71. - Levhadan silme ve avukatlık ortaklığı sicilinden silme kararını avukatın veya avukatlık ortaklığının kayıtlı olduğu baronun yönetim kurulu verir.

Bu karardan önce avukatın yazılı cevabı istenmekle birlikte kendisinin dinlenmesi veya dinlenmek üzere yapılan çağrıya süresi içinde uymamış olması şarttır. Avukatlık ortaklığı hakkında da karar verilmesi için ortaklık tarafından görevlendirilecek bir ortağın dinlenmesi veya yapılan çağrıya uyulmamış olması gereklidir.

Levhadan ve avukatlık ortaklığı sicilinden silme kararı gerekçeli olarak verilir. Bu karara karşı avukat veya avukatlık ortaklığı tebliğ tarihinden itibaren onbeş gün içinde Türkiye Barolar Birliğine itiraz edebilir. Türkiye Barolar Birliğinin itiraz üzerine verdiği kararlar Adalet Bakanlığına ulaştığı tarihten itibaren iki ay içinde Bakanlıkça karar verilmediği veya karar onaylandığı takdirde kesinleşir. Ancak Adalet Bakanlığı uygun bulmadığı kararları bir daha görüşülmek üzere, gösterdiği gerekçesiyle birlikte Türkiye Barolar Birliğine geri gönderir. Geri gönderilen bu kararlar, Türkiye Barolar Birliği Yönetim Kurulunca üçte iki çoğunlukla aynen kabul edildiği takdirde onaylanmış, aksi halde onaylanmamış sayılır; sonuç Türkiye Barolar Birliği tarafından Adalet Bakanlığına bildirilir. 8 inci maddenin altıncı ve yedinci fıkraları hükümleri burada da kıyasen uygulanır.

Levhadan ve avukatlık ortaklığı sicilinden silme kararı kesinleşinceye kadar ilgili avukat veya avukatlık ortaklığı avukatlık faaliyetini devam ettirme hakkına sahiptir. Şu kadar ki; levhadan silme ve avukatlık ortaklığı sicilinden silme kararı kesinleşinceye kadar avukatın veya avukatlık ortaklığının görevini sürdürmesinde sakınca görülmesi halinde baro yönetim kurulunun istemi ile baro disiplin kurulu avukatı veya avukatlık ortaklığını geçici olarak işten yasaklayabilir.”

MADDE 43.- Avukatlık Kanununun 72 nci maddesinin birinci fıkrasının ( c ) ve (d) bentleri aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“c) Üç ay içinde baro bölgesinde bir büro açılmamış olması veya büronun kapatılmış yahut baro bölgesi dışına nakledilmiş bulunması, uyarıya rağmen kayıtlı olduğu baro dışında sürekli olarak avukatlık yapan avukatın çalışmasını sürdürdüğü baroya kaydını yaptırmaması, 63 üncü maddenin ikinci fıkra hükmü saklıdır,

d) Baro ve Türkiye Barolar Birliği yıllık keseneklerinin veya staj kredilerinin tebligata rağmen geri ödenmemesi,”

MADDE 44.- Avukatlık Kanununun 74 üncü maddesinin üçüncü fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Baro yönetim kurullarının bu maddeye dayanarak verdiği karara karşı avukat, kararın kendisine tebliği tarihinden itibaren onbeş gün içinde Türkiye Barolar Birliğine itiraz edebilir. Türkiye Barolar Birliğinin itiraz üzerine verdiği kararlar Adalet Bakanlığına ulaştığı tarihten itibaren iki ay içinde Bakanlıkça karar verilmediği veya karar onaylandığı takdirde kesinleşir. Ancak Adalet Bakanlığı uygun bulmadığı kararları bir daha görüşülmek üzere, gösterdiği gerekçesiyle birlikte Türkiye Barolar Birliğine geri gönderir. Geri gönderilen bu kararlar, Türkiye Barolar Birliği Yönetim Kurulunca üçte iki çoğunlukla aynen kabul edildiği takdirde onaylanmış, aksi halde onaylanmamış sayılır; sonuç Türkiye Barolar Birliği tarafından Adalet Bakanlığına bildirilir. 8 inci maddenin altıncı ve yedinci fıkraları hükümleri burada da kıyasen uygulanır.”

MADDE 45.- Avukatlık Kanununun 75 inci maddesinin birinci fıkrasının üçüncü cümlesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Birlikte çalışan avukatların büroları ve avukatlık ortaklıkları listede ayrıca belirtilir.”

MADDE 46.- Avukatlık Kanununun 76 ncı maddesinin birinci ve üçüncü fıkraları aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Barolar; avukatlık mesleğini geliştirmek, meslek mensuplarının birbirleri ve iş sahipleri ile olan ilişkilerinde dürüstlüğü ve güveni sağlamak; meslek düzenini, ahlâkını, saygınlığını, hukukun üstünlüğünü, insan haklarını savunmak ve korumak, avukatların ortak ihtiyaçlarını karşılamak amacıyla tüm çalışmaları yürüten tüzel kişiliği bulunan, yargı içinde yer alan, çalışmalarını demokratik ilkelere göre sürdüren kamu kurumu niteliğinde meslek kuruluşlarıdır.”

“Protokolde barolar, İl Cumhuriyet Başsavcısının yanında yer alır.”

MADDE 47- Avukatlık Kanununun 77 nci maddesinin birinci, ikinci, üçüncü, dördüncü ve beşinci fıkraları aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Bölgesi içinde en az otuz avukat bulunan her il merkezinde bir baro kurulur. Kurulmuş olan barolarda avukat sayısının otuzun altına düşmesi halinde de ikinci fıkra hükmü uygulanır.

Baro kurulmayan yerlerin en yakın baroya bağlanmasına veya bunların birleştirilerek bir baro kurulmasına ve merkezlerinin belirlenmesine Türkiye Barolar Birliği karar verir. Türkiye Barolar Birliği yeni kurulacak baro bölgesinde bürosu bulunan levhaya kayıtlı avukatların listesini düzenleyerek bunlardan en kıdemli avukatı, yeni baroyu kurmakla görevlendirir. Görevli avukatın seçeceği ve başkanlığını yapacağı dört kişilik kurucu kurul en geç altı ay içinde yeni baronun kuruluşunu tamamlar ve Türkiye Barolar Birliğine bildirir. Baro yönetim kurulunun yedekleri ile birlikte istifa etmesi halinde baroyu üç ay içinde seçime götürmek kaydıyda aynı kurul oluşturulur.

Barolar, kuruluşlarını Türkiye Barolar Birliğine bildirmekle tüzel kişilik kazanırlar.

Türkiye Barolar Birliği, kuruluşu Adalet Bakanlığına bildirir.

Amaçları dışında faaliyet gösteren barolar ile Türkiye Barolar Birliği sorumlu organlarının görevine son verilmesine ve bu organlara geçici görevlilerin belirlenmesine bulundukları yer Cumhuriyet Başsavcısının istemi üzerine, o yerdeki Asliye Hukuk Mahkemesince basit usule göre yargılama yapılarak karar verilir ve dava en geç üç ay içinde sonuçlandırılır.”

MADDE 48.- Avukatlık Kanununun 78 inci maddesinin son fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Şu kadar ki, levhada yazılı avukat sayısı kırktan az olan barolarda disiplin kurulu üyeliği ile denetçilik bir kişide birleşebilir.”

MADDE 49.- Avukatlık Kanununun 81 inci maddesinin (2) numaralı bendi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“2. Levhaya, avukatlık ortaklığı siciline yazılacakların giriş keseneğini avukatlar için en az 2.000 en çok 8.000, avukatlık ortaklıkları için en az 20.000 en çok 80.000; yıllık keseneğini de, avukatlar için en az 1.000 en çok 4.000, avukatlık ortaklıkları için en az 10.000 ençok 40.000 gösterge rakamının her yıl Bütçe Kanununda Devlet memurları için belirlenen maaş katsayısının çarpımı ile elde edilecek miktar oranında tespit etmek ve bunların ödeneceği tarihleri belirlemek.”

MADDE 50.- Avukatlık Kanununun 84 üncü maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Madde 84. - Genel Kurulun olağan toplantısının yeri, saati ve gündemi ile ilk toplantıda yeterli çoğunluk sağlanamadığı takdirde ikinci toplantının günü, saati ve toplantı yeri, baro çevresi adalet dairelerinde ve baronun uygun bir yerinde en az otuz gün önceden başlamak üzere, genel kurulun toplanacağı tarihe kadar duyurulur. Bu duyuru, tebligat hükmündedir.”

MADDE 51.- Avukatlık Kanunun 86 ncı maddesinin birinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Baro levhasında yazılı avukat; gerek olağan, gerek olağanüstü genel kurul toplantılarına katılmak ve oy kullanmakla yükümlüdür. Bu toplantılara haklı bir neden olmaksızın gelmeyenlere veya oy kullanmayanlara ilçe seçim kurulu başkanı tarafından, o baroya kayıtlı avukatların yıllık keseneğinin üçte biri miktarında para cezası verilir. Bu para cezaları ilgili baro başkanlığınca tahsil edilir ve baro bütçesine gelir kaydedilir.”

MADDE 52.- Avukatlık Kanunun 87 nci maddesinin ikinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiş ve dördüncü fıkrası yürürlükten kaldırılmıştır.

“Birinci fıkrada yazılı çoğunluk sağlanamazsa, toplantı zorunlu bir neden olmadıkça bir hafta sonraya bırakılır. Şu kadar ki, bu erteleme onbeş günü aşamaz. Bu toplantıda, üye sayısı altmışa kadar (altmış dahil) olan barolarda en az üçte bir, dörtyüze kadar olanlarda (dörtyüz dahil) beşte bir ve dörtyüzden fazla olanlarda onda bir üye katılmadıkça toplantı ve görüşme yapılamaz.”

MADDE 53.- Avukatlık Kanununun 90 ıncı maddesinin ikinci fıkrasına aşağıdaki cümle eklenmiştir.

“77 nci madde hükmüne dayanılarak görevine son verilenler, yapılacak ilk genel kurulda baro organlarına aday olamazlar.”

MADDE 54.- Avukatlık Kanununun 94 üncü maddesinin birinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiş, ikinci fıkraya aşağıdaki cümle ilave edilmiştir.

“Yönetim kurulu üyeleri, baro başkanının çağrısı üzerine toplanır. Ardı ardına üç toplantıya özürsüz olarak katılmamış olan üyenin yönetim kurulu kararı ile üyeliği düşürülür.”

“İtiraz, kararın uygulanmasını durdurmaz.”

MADDE 55.- Avukatlık Kanununun 95 inci maddesinin ikinci fıkrasının (3), (4), (5), (7) ve (15) numaralı bentleri aşağıdaki şekilde değiştirilmiş ve fıkraya (19), (20), (21) ve (22) numaralı bentler eklenmiştir.

“3. Baro levhasını düzenlemek, avukatların listesini ve avukatlık ortaklığı sicilini tutmak,

4. Meslekî ödevler hususunda baro mensuplarına yol göstermek ve onlara bilgi vermek ve meslekî görevlerin yapılıp yapılmadığını denetlemek, mesleğe ve meslek mensuplarına yönelik hak ihlâllerine karşı avukatlık mesleğini ve meslektaşlarını savunmak, bu konularda her türlü yasal ve idarî girişimde bulunmak,

5. Levhaya yazılı avukatlar arasında, avukatlarla avukatlık ortaklıkları, avukatlık ortaklığının ortakları arasında ve bunlarla iş sahipleri arasında çıkan anlaşmazlıklarda istek üzerine aracılık etmek ve arabulmak, ücret uyuşmazlıklarında sulha davet etmek,”

“7. Baro mallarının idaresi hakkında raporlar hazırlayarak genel kurula hesap vermek ve bütçeyi hazırlayıp genel kurulun onayına sunmak,”

“15. İç yönetime ait bütün işleri görmek, yönergeleri düzenlemek,”

“19. Baro bölgesindeki adliye merkezlerinde temsilcilikler kurmak,

20. 167 nci maddede belirtilen Hakem Kuruluna katılacak avukat hakemleri seçmek,

21. Hukukun üstünlüğünü ve insan haklarını savunmak, korumak ve bu kavramlara işlerlik kazandırmak,

22. Avukatlık ortaklığı anasözleşmesinin, tip anasözleşmeye uygunluğunu onaylamak ve avukatlık ortaklığı siciline tesciline karar vermek.”

MADDE 56.- Avukatlık Kanununun 96 ncı maddesinin ikinci ve üçüncü fıkraları aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Baro başkanı, levhada yazılı ve avukatlıkta en az on yıl kıdemli avukatlar arasından gizli oyla seçilir. Üye sayısı yüzden az olan barolarda kıdem şartı aranmaz.

90 ıncı maddenin 2 ve 6 ncı fıkraları hükümleri, baro başkanının seçimi hakkında da kıyasen uygulanır.”

MADDE 57.- Avukatlık Kanununun 105 inci maddesinin ikinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Disiplin kurulu seçimden sonra ilk toplantısında üyeleri arasından bir başkan ve bir katip seçer. 90, 92 ve 94 üncü maddeler hükümleri, disiplin kurulu üyeleri hakkında da kıyasen uygulanır.”

MADDE 58.- Avukatlık Kanununun 109 uncu maddesinin birinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Türkiye Barolar Birliği, bütün baroların katılmasıyla oluşan bir kuruluştur.”

MADDE 59.- Avukatlık Kanununun 110 uncu maddesine aşağıdaki (17) nci bent eklenmiş ve (17) nci bent (18) inci bent olarak değiştirilmiştir.

“17. Hukukun üstünlüğünü ve insan haklarını savunmak ve korumak, bu kavramlara işlerlik kazandırmak,”

MADDE 60.- Avukatlık Kanununun 111 inci maddesinin üçüncü fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiş, son fıkrasına aşağıdaki cümle ilave edilmiştir.

“Türkiye Barolar Birliği Başkanı, protokolde Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısının yanında yer alır.”

“Ancak, görevine son verilen organın Birlik Yönetim Kurulu olması halinde yeni seçilenlerin görevine başladığı tarihe kadar bu organın görevleri, kararı veren mahkemece son genel kurul delegeleri arasından görevlendirilecek en az üç avukat tarafından geçici yönetim kurulu sıfatıyla yürütülür.”

MADDE 61.- Avukatlık Kanununun 114 üncü maddesinin ikinci ve yedinci fıkraları aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Genel Kurul, baroların avukatlıkta en az on yıl kıdemi olan üyeleri arasından gizli oyla seçecekleri ikişer delege ile kurulur. Görevde bulunan baro başkanları ile Türkiye Barolar Birliği Başkanlığı yapmış ve yapmakta olan avukatlar, Birlik Genel Kurulunun doğal üyesidirler, oylamalara katılma, seçme ve seçilme hakları vardır.”

“Genel Kurul toplantısının yeri, tarihi ve gündemi ile delegelerini gönderme lüzumu, toplantılardan en az otuz gün önce, barolara yazı ile bildirilir. Asıl üyenin mazereti olduğu takdirde, yedek üye Türkiye Barolar Birliği Genel Kuruluna katılır ve oy kullanır.”

MADDE 62.- Avukatlık Kanununun 117 nci maddesinin (10) numaralı bendi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“10. Bu Kanunun 49 ve 75 inci maddelerinde Birliğe verilen görevleri yerine getirmek ve yetkileri kullanmak,”

MADDE 63.- Avukatlık Kanununun 121 inci maddesinin (8), (11) ve (18) numaralı bentleri aşağıdaki şekilde değiştirilmiş ve maddeye (20) numaralı bent eklenmiştir.

“8. Avukatların, aynı büroda birlikte çalışanların ve avukatlık ortaklıklarının kayıtlarını, yönetmelikte gösterilen esas ve usullere göre tutmak, avukatlık ortaklığı tip anasözleşmesini hazırlamak, avukatlık ruhsatnamelerini, kimlik belgelerini ve avukatlık ortaklığı yetki belgelerini düzenlemek ve bastırmak,”

“11. Bu Kanununun 31, 44, 54 ve 77 nci maddeleri ile 83 üncü maddesinde Birliğe verilen görevleri yerine getirmek ve yetkileri kullanmak,”

“18. Meslekî dayanışmanın sağlanması ve devamlılığı için her türlü çalışmalarda bulunmak, mesleğe ve meslek mensuplarına yönelik hak ihlâllerine karşı avukatlık mesleğini ve meslektaşlarını savunmak ve bu konularda her türlü yasal ve idarî girişimde bulunmak,”

“20. Avukatlık sınavı ile ilgili olarak Birliğe verilen görevleri yerine getirmek.”

MADDE 64.- Avukatlık Kanunun 125 inci maddesine aşağıdaki fıkra eklenmiştir.

“Gerekli hallerde baro başkanlarını görüşlerini almak üzere toplantıya çağırır.”

MADDE 65.- Avukatlık Kanununun 134 üncü maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Madde 134. - Avukatlık onuruna, düzen ve gelenekleri ile meslek kurallarına uymayan eylem ve davranışlarda bulunanlarla meslekî çalışmada görevlerini yapmayan veya görevinin gerektirdiği dürüstlüğe uygun şekilde davranmayanlar hakında bu Kanunda yazılı disiplin cezaları uygulanır.”

MADDE 66.- Avukatlık Kanununun 135 inci maddesinin (4) numaralı bendi aşağıdaki şekilde değiştirilmiş ve (5) numaralı bendinin sonuna bir cümle eklenmiştir.

“4. İşten çıkarma, avukatın veya avukatlık ortaklığının üç aydan az ve üç yıldan fazla olmamak üzere meslekî faaliyetlerinin yasaklanmasıdır.”

“Avukatlık ortaklığı için de baro avukatlık ortaklığı sicilinden silinmesidir.”

MADDE 67.- Avukatlık Kanununun 138 inci maddesininin birinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Baro levhasına kabul ve yazılmadan önceki eylem ve davranışlar, meslekten çıkarma cezasını gerektirmedikçe disiplin kovuşturmasına konu olamaz. Staj dönemi bu hükmün dışındadır.”

MADDE 68.- Avukatlık Kanununun 141 inci maddesinin üçüncü fıkrasına aşağıdaki cümle eklenmiştir.

“Yönetim kurulu, soruşturma maksadıyla her türlü adlî ve idarî mercilerden bilgi ve belge isteyebilir, ilgili dosyaları veya örneklerini isteyip, inceleyebilir.”

MADDE 69.- Avukatlık Kanununun 142 nci maddesinin dördüncü fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Birinci fıkra gereğince yapılan itiraz üzerine, Türkiye Barolar Birliği Yönetim Kurulu tarafından verilen itirazın reddine dair kararlar Adalet Bakanlığına ulaştığı tarihten itibaren iki ay içinde Bakanlıkça karar verilmediği veya karar onaylandığı takdirde kesinleşir. Ancak Adalet Bakanlığı uygun bulmadığı kararları bir daha görüşülmek üzere, gösterdiği gerekçesiyle birlikte Türkiye Barolar Birliğine geri gönderir. Geri gönderilen bu kararlar, Türkiye Barolar Birliği Yönetim Kurulunca üçte iki çoğunlukla aynen kabul edildiği takdirde onaylanmış, aksi halde onaylanmamış sayılır; sonuç Türkiye Barolar Birliği tarafından Adalet Bakanlığına bildirilir.”

MADDE 70.- Avukatlık Kanununun 144 üncü maddesinin birinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Disiplin kovuşturması açılmasına karar verilen hallerde, yönetim kurulunun iletmesi üzerine, disiplin kurulu, incelemesini evrak üzerinde yapar. Disiplin kuruluna gönderilen dosya içinde avukatın sicili de bulunur. Avukatın isteği veya disiplin kurulunca gerek görülmesi halinde, inceleme duruşmalı olarak yapılır.”

MADDE 71.- Avukatlık Kanununun 153 üncü maddesinin ikinci fıkrasına aşağıdaki cümle eklenmiştir.

“Ancak, baroya bildirdiği büro adresine tebligat yapılamayan avukatın ayrıca çağrılması ve dinlenmesi zorunlu değildir.”

MADDE 72.- Avukatlık Kanununun 154 üncü maddesinin birinci fıkrasında yeralan “tutuklama müzekkeresi çıkarılan ve” ibaresi metinden çıkarılmış ve ikinci fıkrasındaki “Bakanlığın” ibaresi de “Türkiye Barolar Birliği Disiplin Kurulunun” olarak değiştirilmiştir.

MADDE 73.- Avukatlık Kanununun 156 ncı maddesinin birinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“İşten yasaklanma kararı; kovuşturmanın durdurulmuş veya avukatlığa engel olmayan bir ceza verilmiş olması hallerinde, kendiliğinden kalkar.”

MADDE 74.- Avukatlık Kanununun 157 nci maddesinin yedinci ve sekizinci fıkraları aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Birlik Disiplin Kurulunun, itiraz üzerine verdiği kararlar Adalet Bakanlığına ulaştığı tarihten itibaren iki ay içinde Bakanlıkça karar verilmediği veya karar onaylandığı takdirde kesinleşir. Ancak Adalet Bakanlığı uygun bulmadığı kararları bir daha görüşülmek üzere, gösterdiği gerekçesiyle birlikte Türkiye Barolar Birliğine geri gönderir. Geri gönderilen bu kararlar, Türkiye Barolar Birliği Disiplin Kurulunca üçte iki çoğunlukla aynen kabul edildiği takdirde onaylanmış, aksi halde onaylanmamış sayılır; sonuç Türkiye Barolar Birliği tarafından Adalet Bakanlığına bildirilir. Şu kadar ki, uyarma, kınama ve para cezasına ilişkin kararlar kesin olup, Bakanlığın onayına tâbi değildir.

8 inci maddenin altıncı ve yedinci fıkraları hükümleri burada da kıyasen uygulanır.”

MADDE 75.- Avukatlık Kanununun 158 inci maddesinin ikinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Bu kurullar disiplin cezalarının verilmesinde; avukatlık onurunu, düzen ve gelenekleri ile meslek kurallarını ve itibarını korumak, mesleğin amaç ve gereklerine ve adalete uygun olarak yerine getirilmesini sağlamak ilkelerini göz önünde tutarlar.”

MADDE 76.- Avukatlık Kanununun onbirinci kısmının başlığı ile 163 üncü maddesi kenar başlığı ile birlikte aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Avukatlık Sözleşmesi”

“Avukatlık sözleşmesinin kapsamı

Madde 163.- Avukatlık sözleşmesi serbestçe düzenlenir. Avukatlık sözleşmesinin belli bir hukukî yardımı ve meblâğı yahut değeri kapsaması gerekir. Yazılı olmayan anlaşmalar, genel hükümlere göre ispatlanır. Yasaya aykırı olmayan şarta bağlı sözleşmeler geçerlidir.

Avukatlık ücret tavanını aşan sözleşmeler, bu Kanunda belirtilen tavan miktarında geçerlidir. İfa edilmiş sözleşmenin geçersizliği ileri sürülemez. Yokluk halleri hariç, avukatlık sözleşmesinin bir hükmünün geçersizliği, bu sözleşmenin tümünü geçersiz kılmaz.”

MADDE 77.- Avukatlık Kanununun 164 üncü maddesi kenar başlığı ile birlikte aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Avukatlık ücreti

Madde 164.- Avukatlık ücreti, avukatın hukukî yardımının karşılığı olan meblâğı veya değeri ifade eder.

Yüzde yirmi beşi aşmamak üzere, dava veya hükmolunacak şeyin değeri yahut paranın belli bir yüzdesi avukatlık ücreti olarak kararlaştırılabilir.

İkinci fıkraya göre yapılacak sözleşmeler, dava konusu para dışındaki mal ve haklardan bir kısmının aynen avukata ait olacağı hükmünü taşıyamaz.

Avukatlık asgarî ücret tarifesi altında vekâlet ücreti kararlaştırılamaz. Ücretsiz dava alınması halinde, durum baro yönetim kuruluna bildirilir. Avukatlık ücretinin kararlaştırılmamış olduğu hallerde, değeri para ile ölçülemeyen dava ve işlerde avukatlık asgarî ücret tarifesi uygulanır. Değeri para ile ölçülebilen dava ve işlerde ise asgarî ücret tarifelerinin altında olmamak koşuluyla ücret itirazlarını incelemeye yetkili merci tarafından davanın sonucuna ve avukatın emeğine göre değişmek üzere ücret anlaşmazlığı tarihindeki dava değerinin yüzde beşi ile yüzde onbeşi arasındaki bir miktar avukatlık ücreti olarak belirlenir.

Dava sonunda, kararla tarifeye dayanılarak karşı tarafa yüklenecek vekâlet ücreti, avukata aittir. Bu ücret, iş sahibinin borcu nedeniyle takas ve mahsup edilemez, haczedilemez.”

MADDE 78.- Avukatlık Kanununun 165 inci maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Madde 165.- İş sahibinin birden çok olması halinde bunlardan her biri, sulh veya her ne suretle olursa olsun taraflar arasında anlaşmayla sonuçlanan ve takipsiz bırakılan işlerde her iki taraf avukat ücretinin ödenmesi hususunda müteselsil borçlu sayılırlar.”

MADDE 79.- Avukatlık Kanununun 166 ncı maddesinin ikinci fıkrasının sonuna aşağıdaki cümle eklenmiştir.

“İş sahibinin iflası halinde avukatın vekâlet ücreti alacağı da rüçhanlıdır. Ancak, 9/6/1932 tarihli ve 2004 sayılı İcra ve İflâs Kanununun 206 ncı maddesinin birinci fıkrası hükmü saklıdır.”

MADDE 80.- Avukatlık Kanununun 167 nci maddesi kenar başlığı ile birlikte aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Anlaşmazlıkların hakem yoluyla çözümü

Madde 167.- Avukatlık sözleşmesinden ve vekâlet ücretinden kaynaklanan her türlü anlaşmazlıklar, hukukî yardımın yapıldığı yer barosu hakem kurulunca çözümlenir. Hakem kurulu, baronun bulunduğu yargı çevresinin en kıdemli asliye hukuk hâkimi ile baro yönetim kurulunca seçilecek, yönetim kuruluna seçilme yeterliliğini taşıyan, iki avukattan oluşur. Kurula asliye hukuk hâkimi başkanlık eder. Seçilen kurul üyelerinin görev süresi üç yıldır. Süresi sona eren üye, kurula yeniden seçilebilir.

Hakem ücretinin yarısının dava ile birlikte yatırılması zorunludur. Hakem kurulunca verilen ve kesinleşen karardan bir örnek, avukatın bağlı bulunduğu baroya gönderilir.

Hakem işlerinde 18/6/1927 tarihli ve 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun 527, 529, 532, 533/1 ve 536 ncı maddeleri dışında tahkime ilişkin hükümleri uygulanır. Hakem işleriyle ilgili diğer hususlar, Türkiye Barolar Birliğince çıkartılacak, Baro Hakem Yönetmeliğinde düzenlenir.”

MADDE 81.- Avukatlık Kanununun 168 inci maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Madde 168.- Baronun yönetim kurulları, her yıl Eylül ayı içerisinde, yargı yerlerindeki işlemler ile diğer işlemlerden alınacak avukatlık ücretinin asgarî hadlerini gösteren birer tarife hazırlayarak Türkiye Barolar Birliğine gönderilirler.

Türkiye Barolar Birliği Yönetim Kurulunca, baro yönetim kurullarının teklifleri de gözönüne alınmak suretiyle uygulanacak tarife o yılın Ekim ayı sonuna kadar hazırlanarak Adalet Bakanlığına gönderilir. Bu tarife Adalet Bakanlığına ulaştığı tarihten itibaren bir ay içinde Bakanlıkça karar verilmediği veya tarife onaylandığı takdirde kesinleşir. Ancak Adalet Bakanlığı uygun bulmadığı tarifeyi bir daha görüşülmek üzere, gösterdiği gerekçesiyle birlikte Türkiye Barolar Birliğine geri gönderir. Geri gönderilen bu tarife, Türkiye Barolar Birliği Yönetim Kurulunca üçte iki çoğunlukla aynen kabul edildiği takdirde onaylanmış, aksi halde onaylanmamış sayılır; sonuç Türkiye Barolar Birliği tarafından Adalet Bakanlığına bildirilir. 8 inci maddenin altıncı fıkrası hükümleri kıyasen uygulanır.

Avukatlık ücretinin takdirinde, hukukî yardımın tamamlandığı veya dava sonunda hüküm verildiği tarihte yürürlükte olan tarife esas alınır.”

MADDE 82.- Avukatlık Kanununun 169 uncu maddesinin ikinci fıkrası yürürlükten kaldırılmıştır.

MADDE 83.- Avukatlık Kanununun 171 inci maddesinin birinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Avukat, üzerine aldığı işi kanun hükümlerine göre ve yazılı sözleşme olmasa bile sonuna kadar takip eder.”

MADDE 84.- Avukatlık Kanununun 176 ncı maddesi kenar başlığı ile birlikte aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Adlî yardımın kapsamı

Madde 176.- Adlî yardım, avukatlık ücretlerini ve diğer yargılama giderlerini karşılama olanağı bulunmayanlara bu Kanunda yazılı avukatlık hizmetlerinin sağlanmasıdır.”

MADDE 85.- Avukatlık Kanununun 177 nci maddesi kenar başlığı ile birlikte aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Adlî yardım bürosu

Madde 177.- Adlî yardım hizmeti, baro merkezlerinde, baro yönetim kurullarınca avukatlar arasından oluşturulan adlî yardım bürosu tarafından yürütülür. Baro yönetim kurulu, ayrıca baro merkezi dışında avukat sayısı beşten çok olan her yargı çevresinde de bir avukatı adlî yardım bürosu temsilcisi olarak görevlendirebilir. Büro ve temsilciler, baro yönetim kurulunun gözetimi altında çalışırlar.”

MADDE 86.- Avukatlık Kanununun 178 inci maddesi kenar başlığı ile birlikte aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Adlî yardım istemi

Madde 178.- Adlî yardım istemi, adlî yardım bürosuna veya temsilcilerine yapılır. İstek sahibi, isteminde haklı olduğunu gösterdiği delillerle kanıtlamak zorundadır.

Yardım isteminin reddi halinde, ilgilisi yazı veya sözle baro başkanına başvurabilir. Baro başkanının vereceği karar kesindir.”

MADDE 87.- Avukatlık Kanununun 179 uncu maddesi kenar başlığı ile birlikte aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Adlî yardımın yapılışı

Madde 179.- Adlî yardım isteminin kabulü halinde; büro gerekli işlemleri yapmak üzere bir veya birkaç avukatı görevlendirir. Görevlendirilen avukat, görev yazısının kendine ulaşmasıyla, avukatlık hizmetlerini yerine getirmek yükümlülüğü altına girer.

Bu yükümlülük, ilgilinin gerekli belge ve bilgileri isteğe rağmen vermemesi veya velaketname vermekten kaçınmasıyla sona erer.

Ayrıca görevlendirilen avukat da bu işi yapmaktan çekinmek isterse görevin kendisine bildirildiği tarihten itibaren onbeş gün içinde o işin tarifede belirlenen ücretini baroya ödemek zorundadır.

Büro, görevlendirilen avukatın işi yürütmesiyle ilgili aşamaları izler.

18/6/1927 tarihli ve 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu ve 1/4/1929 tarihli ve 1412 sayılı Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunu ile diğer kanunlardaki adlî yardıma ilişkin hükümler saklıdır.”

MADDE 88.- Avukatlık Kanununun 180 inci maddesi kenar başlığı ile birlikte aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Büronun gelir ve giderleri

Madde 180.- Adlî yardım bürosunun gelirleri şunlardır:

a) İki yıl öncesine ait kesin hesap sonuçlarına göre tespit edilen toplam miktarlar esas alınarak 492 sayılı Harçlar Kanununa bağlı (1), (2) ve (3) sayılı tarifelere göre alınan harçların % 3’ü ile idarî nitelikteki para cezaları hariç olmak üzere para cezalarının % 3 ü,

b) Baroya düşecek paylar ile kamu ve özel kurum ve kuruluşlarından, il veya belediye bütçelerinden baroya yapılan yardımlar,

c) Bu amaçla yapılan her türlü bağışlar,

d) Adlî yardım görevinden çekilen avukatların yatıracağı ücret,

e) Adlî yardımla görevlendirilen avukatın aldığı ücretin % 10’u ile davadan haklı çıkan adlî yardımdan yararlanan kişinin avukat ücretinden başka, yararlandığı kısmın % 5’i.

Büronun giderleri şunlardır:

a) Adlî yardımla görevlendirilen avukatlara gerektiğinde ödenecek ücretler,

b) Büroda görevlendirileceklere ödenecek ücretler,

c) Büro giderleri ve diğer giderler.

Adlî yardım bürolarının gelir ve giderleri büro bütçesinin ayrı bölümlerinde gösterilir. Bu bölümde kalan gelir fazlasının bir sonraki yıla aynen aktarılması zorunludur.

Birinci fıkranın (a) bendine göre hesaplanacak ödenek, Maliye Bakanlığınca her yıl Mart ayının sonuna kadar Türkiye Barolar Birliği hesabına aktarılır. Bu paralar, münhasıran adlî yardım için kullanılır ve yılı içinde harcanmayan paralar, ertesi yıla aynen aktarılır. Bu paraların barolar arasındaki dağıtımı ve kullanılmasına ilişkin hususlar, Türkiye Barolar Birliği tarafından çıkarılan yönetmelikle düzenlenir.”

MADDE 89.- Avukatlık Kanununun 181 inci maddesi kenar başlığı ile birlikte aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Yıllık çalışma raporu ve yönetmelik

Madde 181.- Adlî yardım bürosu, çalışmalarını her yıl sonu düzenleyecekleri bir raporla baro yönetim kuruluna bildirir. Raporun bir örneği baroca Türkiye Barolar Birliğine gönderilir.

Adlî yardım bürosunun kuruluşu, görevlendirilecek avukatların ve bunlara ödenecek ücretlerin belirlenmesi, büronun işleyişi, denetimi gibi konular Türkiye Barolar Birliğince çıkarılacak yönetmelikte gösterilir.”

MADDE 90.- Avukatlık Kanununun 182 nci maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Madde 182.- Bu Kanunda düzenlenmesi yönetmeliğe bırakılan hususlar ile kanunun uygulanabilmesi için yönetmelikte yer alması gereken diğer konuları kapsayan Yönetmelikler Türkiye Barolar Birliği Yönetim Kurulu tarafından hazırlanarak Adalet Bakanlığına gönderilir. Yönetmeliklerin Adalet Bakanlığına ulaştığı tarihten itibaren iki ay içinde karar verilmediği veya onaylandığı takdirde kesinleşerek yürürlüğe girer. Ancak, Adalet Bakanlığı uygun bulmadığı Yönetmelikleri bir daha görüşülmek üzere, gösterdiği gerekçesiyle birlikte Türkiye Barolar Birliğine geri gönderir. Geri gönderilen bu yönetmelikler, Türkiye Barolar Birliği Yönetim Kurulunca üçte iki çoğunlukla aynen kabul edildiği takdirde onaylanmış sayılarak yürürlüğe girer, aksi halde onaylanmamış sayılır ve sonuç Türkiye Barolar Birliği tarafından Adalet Bakanlığına bildirilir. 8 inci maddenin altıncı ve yedinci fıkraları hükümleri burada da kıyasen uygulanır.”

MADDE 91.- Avukatlık Kanununun 185 inci maddesinin ikinci fıkrası yürürlükten kaldırılmıştır.

MADDE 92.- Avukatlık Kanununun 190 ıncı madesinin son fıkrasına aşağıdaki cümle eklenmiştir.

“17.7.1964 tarihli ve 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununun 140 ıncı maddesi hükmü barolar hakkında uygulanmaz.”

MADDE 93.- Avukatlık Kanununun 195 inci maddesinde yer alan “üçte ikisi” ibaresi “dörtte üçü” olarak değiştirilmiştir.

MADDE 94.- Avukatlık Kanununun ek 2 nci maddesi kenar başlığı ile birlikte aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Yurt dışında temsil

Ek Madde 2.- Avukatlar, Türkiye Barolar Birliğini veya baroları temsil etmek üzere uluslararası toplantı ve kongrelere Adalet Bakanlığına bilgi vermek suretiyle katılabilirler.”

MADDE 95.- Avukatlık Kanununun ek 3 üncü maddesinin ikinci ve onikinci fıkraları aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Seçim yapılacak genel kurul toplantısından en az onbeş gün önce, baro seçimleri için levhaya kayıtlı avukatlardan genel kurula katılma hakkına sahip avukatlar, Türkiye Barolar Birliği seçimleri için de genel kurula barolarca seçilen asıl ve yedek delegeler ile doğal delegeleri belirleyen liste, toplantının gündemi, yeri, günü, saati ile çoğunluk olmadığı takdirde yapılacak ikinci toplantıya ilişkin hususları belirten bir yazı ile birlikte üç nüsha olarak o yer ilçe seçim kurulu başkanı olan hâkime verilir. Bir yerde birden fazla ilçe seçim kurulu bulunduğu takdirde görevli hâkim, Yüksek Seçim Kurulunca belirlenir. Toplantı tarihleri, gündemde yer alan diğer konular göz önünde bulundurularak görüşmelerin bitimine göre seçimlerin ilçe seçim kurulu başkanının gözetiminde yapılması sağlanır. Üye sayısı 400’ü aşan barolarda görüşmeler cumartesi günü sonuçlandırılır ve seçimlere pazar günü dokuzda başlanır ve oy verme işi saat onyedide sona erer.”

“Hâkim, seçim sonuçlarını etkileyecek ölçüde bir usulsüzlük veya kanuna aykırı uygulama tespit etmesi halinde; bu tespite konu olan organla sınırlı olmak üzere seçimlerin iptaline karar verir. Bu takdirde, süresi bir aydan az ve iki aydan fazla olmamak üzere seçimin yenileneceği pazar gününü tespit ederek ilgili baroya veya Türkiye Barolar Birliğine bildirir. Belirlenen günde yalnız seçim yapılır ve seçim işlemleri bu madde ile kanunun öngördüğü diğer hükümlere uygun olarak yürütülür.”

MADDE 96.- Avukatlık Kanununun geçici 13 üncü maddesinin ikinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Dava vekillerinin, mesleklerini icra edebilmeleri için, o yerin bağlı olduğu baroca tutulan bir listeye yazılmaları şarttır. Listeye yazılmak için yapılan başvuru üzerine barolar, istemin kabul veya reddine dair kararlarını bir ay içinde vermek zorundadır. Bu süre içinde karar verilmez yahut ret kararı verilir ise ilgili şahıs; karar verilmemiş ise bir aylık sürenin sonunda, istem reddedilmiş ise ret kararının tebliği tarihinden itibaren onbeş gün içinde Türkiye Barolar Birliği Yönetim Kuruluna itiraz edebilir. Türkiye Barolar Birliğinin itiraz üzerine verdiği kararlar Adalet Bakanlığına ulaştığı tarihten itibaren iki ay içinde Bakanlıkça karar verilmediği veya karar onaylandığı takdirde kesinleşir. Ancak Adalet Bakanlığı uygun bulmadığı kararları bir daha görüşülmek üzere, gösterdiği gerekçesiyle birlikte Türkiye Barolar Birliğine geri gönderir. Geri gönderilen bu kararlar Türkiye Barolar Birliği Yönetim Kurulunca üçte iki çoğunlukla aynen kabul edildiği takdirde onaylanmış, aksi halde onaylanmamış sayılır; sonuç Türkiye Barolar Birliği tarafından Adalet Bakanlığına bildirilir. 8 inci maddenin altıncı ve yedinci fıkraları hükümleri burada da kıyasen uygulanır.”

GEÇİCİ MADDE 1.- Bu Kanunla getirilen avukatlık staj sonu sınavına ilişkin hükümler bu Kanunun yayımından sonra avukatlık stajına başlayanlar hakkında uygulanır.

GEÇİCİ MADDE 2.- Bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihte kurulmuş olan barolar hakkında 77 nci maddenin bu Kanunla değişik birinci fıkrası hükmü uygulanmaz.

GEÇİCİ MADDE 3.- Bu Kanun gereğince düzenlenecek yönetmelikler, Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren altı ay içinde çıkartılır.

MADDE 97.- Bu Kanunun 9 uncu maddesi yayımı tarihinden bir yıl sonra, 22 nci maddesinin birinci cümlesinin dışındaki hükümleri yayımı tarihinden altı ay sonra, diğer hükümleri ise yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

MADDE 98.- Bu Kanun hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür.
 
 

SIRA SAYISI 413 ÜN SONU