Konu:2017 Yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanunu Tasarısı ile 2015 Yılı Merkezi Yönetim Kesin Hesabı Maddeleri münasebetiyle
Yasama Yılı:2
Birleşim:40
Tarih:14/12/2016


2017 Yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanunu Tasarısı ile 2015 Yılı Merkezi Yönetim Kesin Hesabı Maddeleri münasebetiyle
TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ

MUSTAFA TUNCER (Amasya) - Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; 2017 yılı bütçe görüşmeleri kapsamında şahsım adına söz almış bulunuyorum. Yüce Meclisi saygıyla selamlıyorum.

10 Aralık Cumartesi günü Beşiktaş'ta Emniyet güçlerimizi ve halkımızı hedef alan terör saldırısını lanetliyor, şehitlerimize Allah'tan rahmet, yaralılarımıza acil şifalar diliyorum. Beşiktaş'ta yapılan terör saldırısını, şehit babasının da dediği gibi, çiçek bırakıp unutmamamız gerekiyor. Suruç, Gar, Merasim Sokak, Kızılay ve Sultanahmet saldırıları gibi Beşiktaş saldırısını da tarihin tozlu raflarına koymamak ve unutturmamak yenilerinin önlenmesi için bir fırsattır.

Değerli milletvekilleri, 2017 yılı bütçesi görüşmelerinde bugün muhtarlarımızla ilgili konuşacağım. Türk idare sisteminde varlıkları ile yoklukları belli olmayan, tabiri caizse "yetkisiz yetkili" diye adlandırdığımız muhtarlarımızın hâli vakti nasıl, ondan söz edeceğim.

Değerli milletvekilleri, muhtarlıklar kuruluşundan bu yana ikili bir temsil rolü üstlenmişlerdir. Bir yandan yerel halkın, diğer yandan da bulundukları yerde devletin temsilcisi rolünü üstlenerek kamusal görevlerini yerine getirmeye çalışmaktadırlar. Muhtarlarımız köyde sadece temsil görevini yapmamakta, köy halkının sağlık, adalet, eğitim ve ailesel sorunları gibi meselelerinde yerine göre doktoru, hâkimi, öğretmeni barıştırıcı olmaktadırlar.

Önemli bir birim olan muhtarlarımızın maalesef önemli sorunları da bulunmaktadır. Öncelikle, sorunları: Biraz önce de bahsettim. Seçilmiş ve yetkileri olan temsilciler olmasına rağmen siyaset ve devlet kurumları karşısında yetkisiz kişilermiş gibi muamele görmeleridir. Hakları olan hizmetleri ilgili yerlerden talep ettiklerinde en küçük birim amiri, memuru tarafından dahi dikkate alınmamalarıdır. Hak ettikleri hizmetlerin kendilerine âdeta bir lütuf gibi sunulmasıdır. Atanan yetkilinin seçilmiş muhtarı tanımamasıdır. Oysa muhtarlarımız "Seçilmişleri atanmışlara ezdirmem." sözünün tutulmasını beklemektedir. Köy muhtarlarının köy tüzel kişiliğini temsil yetkisi varken mahalle muhtarlarının ne bir tüzel kişiliği ne bütçesi ne de personeli bulunmamaktadır, mahalle halkı ile yerel yöneticiler arasında sıkışıp kalmışlardır. Bir an önce mahalle muhtarlarımıza da kamu tüzel kişiliği verilmeli, mahalle muhtarlığı kanunu çıkarılmalı ve mahalle muhtarlığı güçlü bir statüye kavuşturulmalıdır.

Yine, muhtarlarımızın ciddi mali kısıtları ve özlük hakları sorunları ve bu sorunların çözümlerine ilişkin talepleri bulunmaktadır. Bunlar kısaca: 1977'de uygulanmaya başlayan ve bugün yetersiz miktarda olan aylık devlet ödeneklerinin artırılması talebidir. Çok eski olan ve bugünün ihtiyaçlarına cevap vermeyen 442 sayılı Köy Kanunu'nun değiştirilmesi ve muhtar yetkilerinin genişletilmesi talebidir. Yine, muhtarlarımız kent konseylerindeki temsil rollerinin güçlendirilmesini, konseylerin yürütme organlarında anlamlı bir oranda temsil edilmelerini beklemektedirler. Bilindiği üzere muhtarlarımız görevleri süresince SGK kapsamına alınmakta ancak SGK primlerini kendileri ödemektedirler. Oysa seçilmiş belediye başkanının, milletvekilinin primi ise ilgili kurumca ödenmektedir. Yapılacak bir değişiklikle muhtarlarımızın SGK primlerinin de görev süresince İçişleri Bakanlığı tarafından ödenmesi sağlanmalıdır. Görevleri süresince muhtarlarımızdan alınmayan silah ruhsatı harçlarının görev sonrasında da alınmamasını ve bir dönemden fazla muhtarlık yapan muhtarlara hususi pasaport verilmesini talep etmektedirler.

Değerli milletvekilleri, muhtarlarımıza dair bu ve buna benzer sorunların tespiti ve çözümü için önümüzde 2017 yılı gibi uzun bir yıl vardır ve bu sorunları hep birlikte yüce Meclis çatısı altında çözmek mümkündür.

Son olarak, Aydın'ın Çine ilçesi Karpuzlu bucağından 1933 sonrasındaki ilk seçimde 500 oy alarak seçilen cumhuriyet döneminin ilk kadın muhtarı Gül Esin'i hürmetle anıyor, yüce Meclisi saygıyla selamlıyorum. (CHP sıralarından alkışlar)