Konu:Denizli sanayisine ilişkin gündem dışı konuşması
Yasama Yılı:1
Birleşim:86
Tarih:05/05/2016


Denizli sanayisine ilişkin gündem dışı konuşması
TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ

EMİN HALUK AYHAN (Denizli) - Sayın Başkan, sayın milletvekilleri; Denizli ekonomisine ilişkin, Denizli Sanayi Odasının Denizli Sanayisi Genel Görünüm Anketi üzerine her yıl bu kürsüden yaptığım değerlendirmeyi 2016 yılında da yapmak üzere söz aldım. Yüce heyeti saygıyla selamlıyorum.

2015 yılında yaşanan gelişmeleri, öncelikle, arz edelim. Enerji maliyetlerindeki artış 2015 yılına damgasını vurdu. Tahsilat vadeleri hâlâ uzun. Satışlarda hedefleri tutturmak zor. Sanayicilerin hâlâ üçte 1'i yoğun finansman sorunu yaşıyor. En önemli neden, müşterilerin yükümlülüklerini yerine getirmemesi; diğeri, kredi maliyetlerinin yüksekliği.

Sanayicilerin yüzde 15'i son bir yıl içinde kullandıkları krediyi kısmen veya tamamen kapatma veya teminat yükseltme konusunda uyarı almış. Faiz maliyetlerinin hâlâ hatırı sayılır oranda olduğu ifade ediliyor. Banka, yüzde 50 sanayicinin finansman kaynağı; yüzde 20'si EXIM, yüzde 17'si leasing. Kredileri yenileyen 100 sanayiciden 40'ı, "Faiz mağduriyetleri arttı." diyen 100 sanayiciden 60'ı. "TL'nin değer kaybı, paritedeki değişimler sanayiciyi olumsuz etkiledi." diyenler var. Düşen petrol fiyatları maliyetlere yansımadı. Sınır komşularındaki karışıklıklar ihracatı vuruyor.

"İstihdamın lokomotifi tekstil ve konfeksiyonda istihdam arttı." diyen her 100 sanayiciden sadece 30'u ve bu, bugüne kadar sektör için alınmış en düşük oranlardan biri.

Gıda sektörü beklentileri 2016 yılında da kötü, 2016 yılında en kötü beklentiler bu sektörde. Üretimin ve yeni siparişlerin azalacağını söyleyenler yarıdan fazla. 2015 yılında, yaklaşık yüzde 43'ü, yüzde 75 kapasiteyi erişememiş ankete katılanların. "2015'te buna erişeceğiz." diyenler yüzde 50'ydi, "2016'da yüzde 75 kapasiteye ulaşacağız." diyenler yüzde 54.

Kablo, bakır tel sektöründe ankete katılanların yüzde 38'inin 2015'te üretimi azalmış, iç satışları azalmış; bunlar, siparişlerin artmasına rağmen.

Yüzde 83'ü "Enerji maliyetleri arttı." diyor. "Ham madde maliyetleri arttı." diyenlerin haddi hesabı yok. "Tahsilat vadeleri uzun." diyen yüzde 66. Hedeflere ulaşma son on yılda zorlaşmış. Müşteriler yükümlülüklerini yerine getiremiyor. Yabancı para cinsinden krediler artıyor. Ankete katılanların yüzde 41'i yatırım yapmamış, yeni yatırıma gidenler yüzde 18.

Şimdi, bütün bunlara baktığımız zaman, sıkıntılı olduğunu görüyoruz. Denizli'de iş adamları "Bankacıların maşası olduk. Açtıkları kredileri kullandırmıyorlar, bir araya gelip dedikodu trafiği yapıyorlar. Konu çok hassas, mal veremiyoruz, yüklü mal hiç veremiyoruz. 'Krediyi kapat.' diyor bankalar, yeniye zaten erişemiyoruz, bizden fazlasıyla -ne almak istiyor?- garanti almak istiyorlar." diyor.

İflas ertelemeler had safhaya ulaştı. Yılbaşından bu yana 13 tane iflas erteleme başvurusu kaydı var. Hakikaten, bunlar sıkıntı. Biz bunları dile getirirken hassasiyetle dile getiriyoruz ki kimseye de bir şey olmasın.

Hatta, Denizli'de, hakikaten, bir karşılıksız çek sorunu da var; bu, gerçekten sıkıntılı bir durum. Bunu Sanayi Odası Başkanımız ulusal basına demeç vererek zaten söylüyor.

Bu iflas ertelemeler, hakikaten, kaos yaratan bir durum. Her siyasi partiye mensup insan bu durumda, ekonomide gerçekten sıkıntı yaşadıkları için bu duruma başvurmaya temayül etmeye başladı, yönelmeye başladı. Ekonomik durum iyi olsa zaten bunu yapmazlar. "Kasten yapıyor." demek sıkıntılı bir durum, "Hukuken hile yapıyor." demek hepten sıkıntılı bir durum. İnsanlar sıkıntıya girmiş vaziyetteler.

Dolayısıyla, ekonomi hassas. Neden? Dün meydana gelen bir olay, bakın, dolarda nasıl, borsada birkaç gündür nasıl oynama yaptı. Dolayısıyla, ekonomi çok hassas bir dengede, sıkıntılı; Denizli ihracatı da bundan etkilenmiş vaziyette. Sadece Denizli'nin değil, bütün Türkiye'nin ekonomik açıdan istikrarlı olması için acilen yapısal önlemlerin alınmasının gerekli olduğuna ne yapıyoruz? Gerekli olduğuna inanıyoruz. Bu çalışmayı yapan sanayi odasına da ve ticaret odasına da ayrıca teşekkür ediyorum.

Yüce heyeti saygıyla selamlıyorum. (MHP sıralarından alkışlar)