Konu:7 Mart Artvin'in Kurtuluşunun 91'inci Yıl Dönümüne İlişkin
Yasama Yılı:2
Birleşim:74
Tarih:06/03/2012


7 MART ARTVİN'İN KURTULUŞUNUN 91'İNCİ YIL DÖNÜMÜNE İLİŞKİN
TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ

UĞUR BAYRAKTUTAN (Artvin) - Sayın Başkan, çok değerli milletvekilleri; yıllarca esaret altında kalan Artvin, doksan bir yıl önce, 7 Mart 1921 tarihinde düşman işgalinden kurtarılmıştır. 7 Mart Artvin'in kurtuluşu kutlu olsun.

Artvin 9'uncu yüzyıldan 7 Mart 1921 tarihine kadar çeşitli kavimlerin yönetimi altında kalarak çok değişik uygarlıklara tanık olmuş serhat bir kentimizdir. Kısa bir kronolojik geçmişi incelendiğinde tarih itibarıyla hep acıların yaşandığı bir yerleşim birimi olmuştur.

646 yılında Halife Hazreti Osman döneminde İslam topraklarına katılan Artvin, Bizans ve İslam orduları arasında defalarca el değiştirmiş, 939 yılında Artvin ve civarı Selçuklulara, daha sonra Azerbaycan Atabeylerine, 9'uncu yüzyılda Moğol ve İlhanlılara, 15'inci yüzyılda ise bir başka medeniyetin temsilcisi olan Akkoyunlular yönetimine girmiştir.

Artvin ve yöresinin tarih boyunca çilesi bitmemiş, 1500'lü yıllarda Gürcü istilasına karşın Osmanlı himayesine girerek nefes almıştır; 1570 yılında yapılan Osmanlı-İran mücadelesi sonunda bölgede kesin Osmanlı hâkimiyeti sağlanmış olması neticesinde 19'uncu yüzyılın başlarına kadar kesintisiz Türklerin elinde kalmıştır.

1917'de Rusya'da Bolşevik İhtilali çıkmış, 18 Aralık 1917'de imzalanan Erzincan Ateşkes Antlaşması'yla Artvin tekrar boşaltılmış, Bolşevikler çekildikten sonra yörede kalan Ermeni milisleri Kars, Ardahan, Artvin, Batum ve Ahıska'nın kendilerine ait olduğunu iddia ederek katliamlara başlamışlardır.

Artvin üzerinde karabulutlar hiç bitmemiştir. 30 Ekim 1918'de imzalanan Mondros Mütarekesi'yle Artvin boşaltılmıştır. 3 Aralık 1920'de Gümrü Antlaşması imzalanmıştır. Bu, Kurtuluş Savaşı'nın ilk başarısıdır. Yıllarca işgal altında kalan Artvin doksan bir yıl önce bugün düşman işgalinden kurtarılmıştır. Artvin ve Artvinli gücünü Mustafa Kemal'in "Özgürlük ve bağımsızlık benim karakterimdir." sözlerini kendine yol gösterici olarak almıştır. Cumhuriyet tarihi boyunca Ulu Önder Atatürk'ün ilke ve devrimlerinin yılmaz savunucusu da olmuştur. Tarihin çeşitli dönemlerinde işgale maruz kalan Artvin, 7 Mart 1921 sabahında şanlı Türk ordumuzun Artvin'e girmesi ile sonsuza dek, bir daha el değiştirmemek üzere özgürlük ve bağımsızlığa kavuşmuştur. 16 Mart 1921 tarihinde imzalanan Moskova Anlaşması ile Artvin ve Artvin halkının esaretle yaşamayacağı bütün dünyaya duyurulmuştur. Kurtuluş Savaşı'nın en önemli askerî başarılarından birisi olan Artvin'in kurtuluşu aynı zamanda TBMM hükûmetinin ilk askerî diplomatik başarısıdır.

Nâzım Hikmet'in Kuvayımilliye Destanı'nda da belirttiği gibi, bir destandır Artvin'in kurtuluşu. Ne diyordu:

"Dağlarda tek tek ateşler yanıyordu,

Ve yıldızlar öyle ışıltılı ve öyle ferahtılar ki,

Şayak kalpaklı adam, nasıl ve ne zaman geleceğini bilmeden,

Güzel ve rahat günlere inanıyordu.

Ve gülen bıyıkları ile duruyordu ki mavzerinin yanında,

Birdenbire beş adım sağında onu gördü,

Paşalar onun arkasındaydılar,

O saati sordu,

Paşalar "Üç" dediler.

Sarışın bir kurda benziyordu,

Ve mavi gözleri çakmak çakmaktı.

Yürüdü uçurumun başına kadar, eğildi durdu.

Bıraksalar,

İnce uzun bacakları üzerinde yaylanarak,

Ve karanlıkta akan bir yıldız gibi kayarak,

Kocatepe'den Afyon Ovası'na atlayacaktı." (CHP sıralarından alkışlar)

Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; bu ülkeye güneş hep kuzeydoğudan, hep Artvin'den doğar ve biz Artvinliler her zaman güneşe döneriz yüzümüzü yani aydınlığa, çağdaş yaşam biçimine. Geçmişten sadece ders alır, değerlerimizi taşırız yarınlara ve mutlaka geleceğe döner yüzümüz, aydınlık geleceğe.

Atatürk'e bakar bizim yüzümüz; değerlerine, devrimlerine, ilkelerine bakar yüzümüz. Varsa bir tehlike ilk farkına varan biz oluruz. İlk tepki veren, mücadele eden ve bu cumhuriyetin değerlerinden asla vazgeçmeyen, ödün vermeyen bu cumhuriyetin nirengileri oluruz. Demokrasiyi sahiplenir, ondan hiç vazgeçmeyiz çünkü biz Artvinliyiz. Bu toprakların barındırdığı değerlerin tümünde biz varız. Kuzeydoğudan doğan güneşiz biz. Bu ülkede demokratik katılımın ve mücadelenin arandığı, cumhuriyet değerlerinin altının çizileceği her karanlığa doğan güneş oluruz biz çünkü biz Artvinliyiz, aydınlığa bakar yüzümüz.

Tüm geçmişinde çıkar ilişkilerini, bağnazlığı ve kardeş kavgasını tanımayan Artvinlinin olağanüstü birlikteliği, bu çağdaş Atatürkçü yolda Türkiye'nin gelişimine damgasını vurmuştur. Artvinli, Atatürkçü, cumhuriyetçi ruhuyla bir kurtuluş gününü daha kutlamaktadır. 7 Mart 1921 tarihinde düşmanı kovan Artvinli şimdi de aynı ulusal ruh ve mücadele azmi ile Cerattepe'de maden bahane edilerek saldırıda bulunan ve topraklarımıza tecavüz etmek isteyen iş birlikçileri de tarihe gömecektir. (CHP sıralarından alkışlar)

7 Mart Kurtuluş Günü'nü birlik ve beraberlik duyguları ile kutluyor; çalışmaktan onur, paylaşmaktan mutluluk duyanların memleketi Artvin'in milletvekili olarak yüce heyetiniz başta olmak üzere, televizyonları başında bizleri izleyen tüm Artvin ve Artvin sevdalılarına saygılarımı sunuyor; Atatürk'ün mabedinden sizleri tekrar saygı ile selamlıyor; çağdaşlığın, eğitimin, cumhuriyetin ve Kemalizm'in meşalesi Artvin'in kurtuluşunun tüm ulusumuza kutlu olmasını diliyor, saygılar sunuyorum. (CHP sıralarından "Bravo" sesleri, alkışlar)

BAŞKAN - Teşekkür ederim Sayın Bayraktutan.