Konu:Türkiye İnsan Hakları ve Eşitlik Kurumu Kanunu Tasarısı'na katkı ve destek sağlayan tüm milletvekillerine teşekkür ettiğine ilişkin açıklaması
Yasama Yılı:1
Birleşim:68
Tarih:06/04/2016


Türkiye İnsan Hakları ve Eşitlik Kurumu Kanunu Tasarısı'na katkı ve destek sağlayan tüm milletvekillerine teşekkür ettiğine ilişkin açıklaması
TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ

BAŞBAKAN YARDIMCISI LÜTFİ ELVAN (Mersin) - Sayın Başkan, çok değerli milletvekilleri; ben de hepinizi saygıyla selamlıyorum.

Türkiye İnsan Hakları ve Eşitlik Kurumu Kanunu Tasarısı'na katkı sağlayan, destek sağlayan tüm milletvekillerimize huzurlarınızda çok teşekkür etmek istiyorum.

İnsan hakları, demokratik hukuk devletinin ruhu olarak nitelendirilmektedir. Ancak, insan hakları, tek bir kültürle, belirli bir zaman ve mekânla sınırlandırılamayacak kadar köklü ve evrensel bir değerdir. Şunu da çok açıkça ifade etmek istiyorum: Bu toprakların, bu milletin tarihini bilenlerin gerçekliğini teslim edecekleri gibi, insan hakları bizim medeniyetimizin de ruhudur, özüdür. İşte, bize yön veren bakış açısı ve felsefe de bu hakikat etrafında şekillenmiştir. Bizim düsturumuz, "Yaratılanı Yaradan'dan ötürü sevme" düsturudur. Bizim ilkemiz, Hazreti Mevlâna'nın 13'üncü yüzyılda koymuş olduğu ilkedir. Ki biz bir bireyin hakkını ihlal etmenin, bütün insanlığın hakkını ihlal etmek olduğuna ve bir bireyin hakkını korumanın, tüm insanlığın hakkını korumak olduğuna inanan bir parti ve Hükûmetiz.

Değerli arkadaşlar, İnsan Hakları ve Eşitlik Kurumu Kanunu Tasarısı'na yönelik, elbette, görüşler, düşünceler aktarıldı. Ancak bu kanun tasarısında 3 temel alan esas alındı: Bunlardan bir tanesi İnsan Hakları Kurumunun daha etkin hâle getirilmesi, ikincisi ayrımcılıkla mücadele, üçüncüsü ise işkence ve kötü muameleye karşı ulusal bir önleme mekanizmasının oluşturulması.

Şöyle bir eleştiri geldi yoğun olarak: Vize muafiyeti çerçevesinde bu çalışmaların, bu tasarının getirildiği yönünde. Aslında bizim Hükûmet programımıza, eylem planımıza baktığınızda, İnsan Hakları Kurumunun etkinleştirilmesi, Hükûmet programımızda da yer alıyor, eylem planımızda da yer alıyor. Altı aylık eylem planımız çerçevesinde yer alıyordu, evet, üç ay öne aldık. Neden aldık? Vize muafiyeti çerçevesinde aldık. Ama, bunların tamamı, bizim hem eylem planımızda hem de Hükûmet programımızda yer alan bir husustu.

Bir başka eleştiri konusu da bu üçlü yapının yani insan hakları, ayrımcılık ve ulusal önleme mekanizmalarının tek bir kurum altında oluşturulmasının yanlış olduğu yönündeydi. Biz bu çalışmaları yaparken özellikle Avrupa Birliği ülkelerinde etkin olarak çalışabilen ve gerçekten kayda değer mesafe kateden kurumlara baktığımızda, özellikle insan hakları kurumu ile ayrımcılıkla mücadele kurumunun bir arada olduğu yapıların çok başarılı olduğunu gördük -İngiltere'de olduğu gibi, Hollanda'da olduğu gibi- ve bu çerçevede böyle bir yapıyı öngördük. Bu yapıların da son derece başarılı olduğunu özellikle ifade etmek isterim.

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

KAMİL AYDIN (Erzurum) - Çok seslilik yok. Kurulda çok seslilik olsa daha iyi olur.

BAŞKAN - Sayın Bakan, devam edin efendim.

BAŞBAKAN YARDIMCISI LÜTFİ ELVAN (Mersin) - 1993 yılında Birleşmiş Milletler Paris Prensiplerinin ortaya konulduğu herkes tarafından ifade edildi. Çok doğrudur. Burada özellikle işlevsel bağımsızlık ve işlevsel etkinlik Paris Prensiplerinin en önemli esaslarından birini oluşturuyor ama Paris Prensiplerine baktığımızda, gerçekten, bu hazırlamış olduğumuz yasa tasarısının Paris Prensipleriyle uyumlu bir yapıda olduğunu söylememiz mümkün.

Peki, Paris Prensipleri ne diyor? "Kurumların anayasa veya kanunla kurulması gerekmektedir." Kanunla kuruyoruz. "İnsan haklarının korunmasına ilişkin görev ve yetkilerle donatılmalı." Görev ve yetkilerle donattık. Yine "Hükûmet, parlamento ve diğer organlara görüş bildirmelidir." Görüş bildiren düzenleme yine yasamızda yer alıyor. "Ulusal mevzuat çalışmalarına katkı sağlamalıdır." Bu yönde bir görev veriyoruz. "Gerekli gördüğünde insan hakları ihlallerini resen inceleyebilmelidir," Evet, resen inceleme yetkisini verdik.

Hepsini teker teker sıralamak istemiyorum ama Paris İlkelerinin tüm maddeleri teker teker sıralandığında şunu göreceğiz: Tüm ilkelerin karşılandığını, çoğulcu yapı da dâhil...

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

BAŞKAN - Mikrofonunuzu açıyorum Sayın Bakan, sözlerinizi tamamlayınız.

ERTUĞRUL KÜRKCÜ (İzmir) - Nerede?

GARO PAYLAN (İstanbul) - Nerede çoğulculuk?

KAMİL AYDIN (Erzurum) - Hani, nerede çoğulcu yapı?

ERTUĞRUL KÜRKCÜ (İzmir) - Sizin partinizin çoğulculuğu. Lütfen artık zekâmızla dalga geçmeyin.

MEHMET PARSAK (Afyonkarahisar) - 5 milyon 600 bin MHP seçmenini hiçe saydınız.

BAŞBAKAN YARDIMCISI LÜTFİ ELVAN (Mersin) - Burada kurul üyeliklerinin çoğulcu bir yapıda oluşturulacağı temel ilke olarak yasa tasarısına konmuştur ve bu çerçevede Bakanlar Kurulunun seçeceği 6 üye, yine insan hakları alanında çalışan sivil toplum kuruluşları, akademisyenler ve bu alanda uzman olan kişilerin başvuruları veyahut sivil toplum kuruluşlarının teklifleri neticesinde Bakanlar Kurulu tarafından atanacaktır.

Avrupa örneklerine baktığımızda değerli arkadaşlar, Avrupa'da 3 ülke hariç tüm ülkelerde bu kurula atama, hükûmet veya ilgili bakan tarafından yapılıyor, bunu özellikle vurgulamak istiyorum. İsveç'te hükûmet tarafından atanıyor, Hollanda'da Kraliyet kararnamesiyle atanıyor...

ERKAN AKÇAY (Manisa) - Sayın Başkan, Sayın Bakan gerekçeyi okuyor.

BAŞBAKAN YARDIMCISI LÜTFİ ELVAN (Mersin) - ...Almanya'da hükûmet tarafından, İngiltere'de başbakan tarafından atanıyor. Dolayısıyla, biz bu ilkelere riayet etmeye çalıştık.

KAMİL AYDIN (Erzurum) - Paris Prensiplerindeki paydaşlar yok!

CEYHUN İRGİL (Bursa) - Dünyanın hiçbir yerinde saraydan atanmıyor.

BAŞBAKAN YARDIMCISI LÜTFİ ELVAN (Mersin) - Şunu özellikle vurgulamak istiyorum...

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

BAŞKAN - Tamamlayınız Sayın Bakan, açıyorum mikrofonunuzu.

BAŞBAKAN YARDIMCISI LÜTFİ ELVAN (Mersin) - Ayrımcılıkla mücadeleye yönelik ilk kez bir kurum oluşturuyoruz değerli arkadaşlar.

ERKAN AKÇAY (Manisa) - Sayın Başkan, bunları daha evvel söyledi Sayın Bakan, bunu tekrar etmenin bir anlamı yok.

BAŞBAKAN YARDIMCISI LÜTFİ ELVAN (Mersin) - Engellilere, yaşlılara yönelik gerçekten ayrımcılık yapılamayacağına, işe girişlerde ayrımcılık yapılamayacağına dair esasları ortaya koyan ve bunları savunacak olan bir kurum ortaya koyuyoruz. Bu, son derece önemli diye düşünüyorum. Avrupa'daki ayrımcılıkla ilgili kurumlara baktığımızda, insan haklarıyla ilgili kurumlara baktığımızda...

ERKAN AKÇAY (Manisa) - Sayın Başkan, Sayın Bakanı uyarır mısınız, sözlerini tamamlasın.

BAŞBAKAN YARDIMCISI LÜTFİ ELVAN (Mersin) - ...gerçekten, bizim şu anda tasarısını sizlere sunmuş olduğumuz kurum gerçekten Avrupa'daki kurumlardan çok daha etkin, çok daha güçlü bir yapıya sahiptir.

ERTUĞRUL KÜRKCÜ (İzmir) - Tabii, tabii(!)

BAŞBAKAN YARDIMCISI LÜTFİ ELVAN (Mersin) - Birçok ülkede yaptırım yetkisi yok, sadece ve sadece tavsiye kararı verebilen ülkeler var; bunu özellikle vurgulamak istiyorum. Örnek mi? Almanya. Birçok ülkede sadece tavsiye kararı verilebiliyor, biz yaptırım getiriyoruz.

ERKAN AKÇAY (Manisa) - Kanunu yeniden mi görüşmeye başlayacağız Sayın Başkan?

CEYHUN İRGİL (Bursa) - Basına da el konulamaz ama el koyabiliyorsunuz!

BAŞBAKAN YARDIMCISI LÜTFİ ELVAN (Mersin) - Biz gerçekten son derece etkin bir kurum oluşturuyoruz. Çok fazla uzatmak istemiyorum.

ERKAN AKÇAY (Manisa) - Yeni mi başladık bu tasarıyı görüşmeye?

BAŞBAKAN YARDIMCISI LÜTFİ ELVAN (Mersin) - Gerçekten Türkiye açısından son derece önem taşıyan İnsan Hakları ve Eşitlik Kurumu...

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

BAŞBAKAN YARDIMCISI LÜTFİ ELVAN (Mersin) - ...inşallah, hem ülkemize hizmet edecek hem de insanımıza hizmet edecek bir yapıya kavuşturulacak.

BAŞKAN - Teşekkür ederim Sayın Bakan.

OKTAY VURAL (İzmir) - 16'ncı maddesi nasıldı acaba Sayın Bakan?

CEYHUN İRGİL (Bursa) - Siz Anayasa'yı bile askıya almışsınız, bunu mu askıya almayacaksınız!

BAŞKAN - Son cümle, açıyorum mikrofonunuzu.

ERKAN AKÇAY (Manisa) - Yarın TRT'de anlatın Sayın Bakan, beş saat konuşun TRT'de!

BAŞBAKAN YARDIMCISI LÜTFİ ELVAN (Mersin) - Ben tüm milletvekillerine çok teşekkür ediyorum sağlamış oldukları katkılardan dolayı.

Hepinizi saygıyla sevgiyle, muhabbetle selamlıyorum efendim; sağ olun, var olun. (AK PARTİ sıralarından alkışlar)