Konu:Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Tasarı ve Teklifleri
Yasama Yılı:5
Birleşim:84
Tarih:26/03/2015


Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Tasarı ve Teklifleri
TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ

EKREM ÇELEBİ (Ağrı) - Teşekkür ediyorum Sayın Başkanım.

Sayın Başkanım, değerli milletvekilleri; madde üzerinde şahsım adına söz almış bulunmaktayım. Bu vesileyle yüce heyetinizi saygıyla selamlıyorum.

Trans Anadolu Doğalgaz Boru Hattı Projesi: Yapılan tahminlere göre 2035 yılına kadar dünya enerji tüketiminin yaklaşık yüzde 41 oranında artması beklenmektedir. Enerjiye olan talepteki büyük artışın önemli bir kısmının ülkemizin de içinde bulunduğu bölgeden karşılanması öngörülmektedir.

Türkiye'yi çevreleyen Orta Asya, Orta Doğu ve Rusya Federasyonu dünyanın hâlihazırdaki petrol rezervlerinin yüzde 53'üne, doğal gaz rezervlerinin ise yüzde 71'ine sahiptir. Dünya petrolünün yaklaşık olarak yüzde 53'ünün ve dünya doğal gazının yaklaşık olarak yüzde 70'inin boru hatları vasıtasıyla taşınması, boru hatları ve dar su yollarının güvenliğinin sağlanması, küresel enerji arz güvenliği açısından önemli bir hâle gelmiştir.

Güçlü ve sürdürülebilir ekonomisi, barışı hedefleyen dış politikası ve istikrarlı yönetim anlayışının yanı sıra bulunduğu coğrafya itibarıyla zengin doğal gaz ve petrol rezervlerine komşu olan Türkiye, kaynak ülkeleriyle tüketici piyasaları arasında güvenli bir köprü vazifesi görmeye devam edecektir. Türkiye dünya enerji ticaretinin kesişme noktasında yer almaktadır. Türkiye konumunu ve vizyonunu petrol ve doğal gaz kaynaklarına sahip bölge ülkelerinden enerji ihtiyacı olan Batı ülkelerine uluslararası boru hattı projelerini gerçekleştirme yönünde kullanmaktadır. Jeopolitik açıdan çok önemli bir bölgede bulunan ülkemiz doğu, batı, kuzey, güney enerji koridorlarını hızla hayata geçirmektedir. Türkiye, kendi enerji talebini karşılamak için projeler geliştirirken, Avrupa'nın artan talebini karşılamak için de Türkiye üzerinden Avrupa istikametli çeşitli projeleri uygulamaya koymaktadır.

Değerli milletvekilleri, Türkiye'nin 2002'den bu yana yaşadığı değişim ve dönüşüm, bölgenin enerji kaynaklarının ülkemize ve Avrupa'ya sevkinin de bir anlamda önünü açmıştır. Kardeş ülke Azerbaycan ile Bakü-Tiflis-Ceyhan ham petrol boru hattı ve Bakü-Tiflis-Erzurum doğal gaz boru hattı bu dönemde başarıyla hayata geçirilmiştir. Bu projeler ile doğu-batı enerjinin bağlantısının kurulmasına ilişkin ilk adımlar atılmıştır. İş birliğine ve siyasi iradenin oluşturulmasına büyük önem veren Türkiye, Azerbaycan ile birlikte Trans Anadolu Doğal Gaz Boru Hattı yani TANAP projesini geliştirerek Hazar gazının Avrupa'ya ulaştırılabilmesi için önemli bir adım atmıştır. TANAP projesi Türkiye ve Avrupa'nın güzergâh ve kaynak ülke çeşitliliği yoluyla doğal gaz arz güvenliklerini artırmalarına katkı sağlayacaktır.

Değerli milletvekilleri, güney gaz koridorunun ana omurgasını oluşturacak olan TANAP projesi ile Şahdeniz gazının Türkiye ve Avrupa'ya arz edilmesi ve devamında, Azerbaycan'daki diğer sahalarda üretilecek gazlar ile diğer Hazar menşeli gazların yine Türkiye ve Avrupa'ya ulaştırılması amaçlanmaktadır.

Haziran 2012'de TANAP projesinin hükûmetler arası anlaşması ve ev sahibi hükûmet anlaşması imzalanarak Azerbaycan ve Türkiye'nin projeye yönelik siyasi desteği ortaya konulmuş, ayrıca projenin hukuki ve ticari altyapısı kararlaştırılmıştır. Mayıs 2014'te imzalanan anlaşmalar ile TANAP projesinin ilk aşama gaz kaynağı olan Şahdeniz sahasında Türkiye Petrolleri Anonim Şirketinin hissesi yüzde 9'dan yüzde 19'a çıkarılmış ve TPAO, sahanın, BP'den sonraki ikinci büyük ortağı olmuştur. Ayrıca BOTAŞ'ın TANAP projesindeki hissesi yüzde 20'den yüzde 30'a çıkarılmıştır. TANAP Boru Hattı Sistemi ile ilk etapta taşınması öngörülen yıllık 16 milyar metreküplük Şahdeniz Faz-II doğal gazının 6 milyar metreküplük bölümü ulusal şebekeye bağlanarak Türkiye'de kullanılacak, 10 milyar metreküplük bölümüyse Avrupa'ya iletilecektir.

Değerli milletvekilleri, TANAP'ta taşıma kapasitesinin kademeli olarak önce 22 milyar metreküp ve ardından da 31 milyar metreküpe çıkarılması hedeflenmektedir. Yaklaşık 1.900 kilometre uzunluğunda olacak TANAP sisteminin temel atma töreni, Sayın Cumhurbaşkanımızın yanı sıra Azerbaycan ve Gürcistan cumhurbaşkanlarının da teşrifleriyle 17 Mart 2015 tarihinde atılmıştır. Boru hattından 2018 yılı sonunda Türkiye'ye ve 2020 yılı içerisinde de Avrupa'ya gaz arzı başlatılmasını planlamaktayız. Yaklaşık maliyetinin 10 milyar dolar olması öngörülen TANAP projesi, ülkemizin genel ekonomisine oluşturacağı yeni iş ve istihdam imkânlarıyla da önemli katkılar sağlayacaktır.

Ben bu projenin hayırlı olmasını diliyorum. Yüce Meclise saygılarımı sunuyorum. (AK PARTİ sıralarından alkışlar)