Konu:(3/1580) Esas Numaralı Başbakanlık Tezkeresi'nin Gündeme Alınmasının Anayasa'ya Aykırı Olup Olmadığı Hakkında
Yasama Yılı:5
Birleşim:2
Tarih:02/10/2014


(3/1580) esas numaralı Başbakanlık Tezkeresi'nin gündeme alınmasının Anayasa'ya aykırı olup olmadığı hakkında
TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ MEHMET AKİF HAMZAÇEBİ (İstanbul) - Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; biraz önce bu kürsüye geldiğimde, zaman yetersizliği nedeniyle, ifade edemediğim bazı konuları bu usul tartışmasının vermiş olduğu fırsat üzerine burada ifade etmek istiyorum.

Değerli milletvekilleri, aslında, Anayasa'nın 92'nci maddesi uluslararası meşruiyeti arar. Milletlerarası hukukun meşru saydığı hâllerde Türkiye Büyük Millet Meclisi kararıyla bir başka ülkeye asker gönderilmesi mümkündür. Milletlerarası hukukun meşru saydığı hâller sınırlıdır.

Birincisi: Ya ülkeye bir saldırı söz konusudur... Bu durumda, o ülkenin meşru müdafaa hakkı vardır, ki burada Meclis kararına gerek yoktur. Biraz önce, Süleyman Şah Karakolu'na yapılan saldırıyı buna örnek olarak verdim. Oraya yapılacak bir saldırı olması hâlinde, Meclis kararı olmaksızın Türk Silahlı Kuvvetleri buna doğrudan cevap verme, müdahale etme imkânına sahiptir. Bir kere, tezkerede böyle bir gerekçe olmasını ben doğru bulmuyorum yani bu, gerçekçi bir şey değil.

Milletlerarası hukukun meşru saydığı ikinci hâl: Barışa ve güvenliğe yönelik bir tehdit olması hâlinde Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi kararı olmalı. Barışa ve güvenliğe yönelik bir tehdit var ise bu durumda Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi kararıyla elbette müdahale etme imkânı, kuvvet kullanma imkânı mevcuttur. Bizim Anayasa'mız "savaş" der ama uluslararası hukuk artık "savaş" kavramı üzerine inşa edilmiyor. Birleşmiş Milletlerin kurulmasından bu yana, Birleşmiş Milletler "Ülkelerin savaş yetkisi vardır." demiyor, "Kuvvet kullanma yetkisi vardır." diyor. Bunun da şartları bellidir.

Bu tezkere, maalesef, bir savaş tezkeresi; bir IŞİD tezkeresi değil. Kimse kimseyi yanıltmasın.

Biraz önce, diğer ülkelerin ne yaptığına ilişkin çok kısa bir bilgi vermiştim, onu biraz daha açmak istiyorum. 22 ülkeye ilişkin bir liste var elimde, uluslararası koalisyona giren ülkeler ne yapıyor? Bu 22 ülkenin toplam 6 tanesi hava harekâtı yapıyor veya "Yapılacak olan hava harekâtına destek veririm." diyor.

MUSTAFA ELİTAŞ (Kayseri) - Kim onlar, kim onlar?

MEHMET AKİF HAMZAÇEBİ (Devamla) - Diğer 16 ülke -bakın, hiçbirinde kara harekâtı da yok- "Ben insani yardım yaparım." diyor, "Lojistik destek veririm." diyor, "Muhalifleri eğitirim." diyor, "Medya desteği veririm." diyor.

MUSTAFA ELİTAŞ (Kayseri) - 16 ülke kim, 16 ülke?

MEHMET AKİF HAMZAÇEBİ (Devamla) - Örneğin İspanya diyor ki: "Ben askerî operasyona girmem. İç kamuoyunda zaten Amerika'nın bulunduğu her şeye bir tepki var, ben buna giremem."

MUSTAFA ELİTAŞ (Kayseri) - İspanya'nın sınır komşusu değil Suriye.

MEHMET AKİF HAMZAÇEBİ (Devamla) - Almanya yine benzer yönde bir gerekçeyi ifade ediyor. Suudi Arabistan diyor ki: "Ben medya desteği veririm size. Size para benden."

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

MEHMET AKİF HAMZAÇEBİ (Devamla) - Biz Esat yönetimini devirmek için Mehmetçik'i oraya sürmeye hazırız gördüğüm kadarıyla.

Teşekkür ederim. (CHP sıralarından alkışlar)