Konu:ESKİŞEHİR 2013 TÜRK DÜNYASI KÜLTÜR BAŞKENTİ HAKKINDA KANUNDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR KANUN TEKLİFİ
Yasama Yılı:4
Birleşim:47
Tarih:15/01/2014


ESKİŞEHİR 2013 TÜRK DÜNYASI KÜLTÜR BAŞKENTİ HAKKINDA KANUNDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR KANUN TEKLİFİ
TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ

CHP GRUBU ADINA AHMET İHSAN KALKAVAN (Samsun) - Teşekkür ederim Sayın Başkan.

Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ile Moldova Cumhuriyeti Hükümeti Arasında Geri Kabul Anlaşması ile Notaların Onaylanmasının Uygun Bulunduğuna Dair Kanun Tasarısı hakkında grubum adına söz almış bulunmaktayım. Hepinizi saygıyla selamlıyorum.

Sovyetler Birliği'nin dağılmasıyla bağımsızlığını ilan eden Moldova Cumhuriyeti ile Türkiye'nin ilişkileri uzun geçmişe dayanmaktadır. İki ülke arasındaki en önemli bağı Gagavuz Türkleri oluşturmaktadır. Türk-Rus savaşlarından kaçan Gagavuz Türkleri 19'uncu yüzyıl başlarında Moldova'ya yerleşmişlerdir.

Gagavuzlarla Osmanlı Dönemi'nden bu yana kopmayan bağlarımız Türkiye Cumhuriyeti'nin kuruluşundan sonra da devam etmiştir. Mustafa Kemal Atatürk'ün Gagavuzların sorunlarıyla yakından ilgilendiği ve bu konuda görevliler gönderdiği bilinmektedir.

Yirmi yıldır özerk bir cumhuriyet olan Gagavuzeli'nin Moldova'ya bağlı oluşu ilişkilerde önemli yer taşımaktadır.

Türkiye Türkçesine en yakın Türkçeyi konuşmalarından dolayı Gagavuzlarla kültürel paylaşımımız da söz konusudur. Dolayısıyla akrabalık ilişkilerimiz de bulunmaktadır. Belirttiğim tarihî bağların dışında Moldova ile yakın ilişkiler öneminin gereğinden birisi de coğrafi konumumuzdur. Bizim de üyesi olduğumuz Karadeniz Ekonomik İşbirliği Teşkilatı üyesi olan Moldova ile deniz ve kara ticareti yollarının ortak oluşu, Karadeniz havzasında bulunan 2 ülke olmaları ilişkilerinin önemini artırmaktadır.

Moldova, Sovyetler Birliği'nin dağılması sonucu kurulan bağımsız devletlerin arasında ekonomisi en gelişmemiş, fakir bir ülkedir. Bunda ülkenin deniz kıyısının olmayışının da etkisi vardır. Ticari ilişkileri zayıf olan Moldova ağırlıklı olarak bir tarım ülkesidir. Ayrıca, yurt dışı işçi gelirleri de ekonomiyi belirleyen faktörlerdendir. Özellikle, başta İstanbul olmak üzere Türkiye'de hatırı sayılacak sayıda, yaşlı ve çocuk bakıcılığı yapan Moldova ve Gagavuz vatandaşı çalışmaktadır. Bu durum ülkeye, onlar için, döviz girişi sağlamaktadır.

Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; 1 Kasım 2012'de imzalanan Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ile Moldova Cumhuriyeti Hükümeti Arasında Vizelerin Karşılıklı Olarak Kaldırılmasına İlişkin Anlaşma Moldova ile olan ilişkilerde önemli bir adım olmuştur.

Ben bu düşüncelerle sözlerime son veriyor, hepinizi saygıyla selamlıyorum. (CHP sıralarından alkışlar)