Konu:ELEKTRİK PİYASASI KANUNU VE TÜRKİYE RADYO-TELEVİZYON KURUMU GELİRLERİ KANUNUNDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASI HAKKINDA KANUN TEKLİFİ
Yasama Yılı:3
Birleşim:77
Tarih:13/03/2013


ELEKTRİK PİYASASI KANUNU VE TÜRKİYE RADYO-TELEVİZYON KURUMU GELİRLERİ KANUNUNDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASI HAKKINDA KANUN TEKLİFİ
TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ

AYKUT ERDOĞDU (İstanbul) - Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; bizim Enerji Bakanlığıyla alakalı tespitlerimiz sadece o Bakanlıkta olan usulsüzlük iddialarına ilişkin değil, bu Bakanlığa birtakım tavsiyelerimiz de olacak tabii ki bizim.

Öncelikle, mesela, daha önce bir soru sorduk elektrik fiyatlarıyla alakalı, Sayın Bakan işte "Bunu bilmiyorsunuz, soruyorsunuz. Biz halk için ucuzlatıyoruz." dedi.

Olayın aslı şudur değerli arkadaşlar: Enerji Bakanlığında enerji KİT'ler tarafından üretilir. Nedir bunlar? İşte TKİ, BOTAŞ, EÜAŞ, TEDAŞ gibi KİT'leri vardır. Enerji Bakanlığının uzun zamandan beri de bir sorunu var, bu sorun da nedir? Bu KİT'ler arasında çapraz sübvansiyon vardır. Bu ne demektir? Bir KİT'in zararı diğerinin faydası olmaktadır, birinin kârını yükseltmek için girdi fiyatları yükselmektedir ve birbirlerine sürekli zarar yazmaktadırlar ve bir zarar treni oluşmaktadır. Bu zarar treni o kadar büyük bir boyuta geldi ki bunu temizlemek için de bir kanun çıkarıldı ve bütün bu zararlar bir anda silindi ve yok edildi. Bu arada, TETAŞ diye de bir KİT vardı, bu, KİT'ler içerisinde benim duruş olarak en çok karşı olduğum KİT TETAŞ'tır çünkü TETAŞ KİT'inin maksadı şudur: TETAŞ, bu daha önce yapılan veya bu dönemde de yapılan yap-işlet-devret modellerinden veya yap-işlet modellerinden elektrik almak üzere -ve bu elektrik çoğu zaman da çok pahalıdır- kurulmuş bir KİT'tir. Bu TETAŞ'ta bir para birikti, bu TETAŞ'taki parayı da aktarabilmek için EÜAŞ'taki fiyat ayarlaması yapıldı ve elektrik fiyatlarına yansıtılmaya çalışıldı. Bütün buna baktığınızda, aslında bir yönetsel ve mali tablo olarak bir kötü yönetim söz konusu. Sayın Bakana bunu sorduk, Sayın Bakan buna da bizi üzecek şekilde bir cevap verdi.

Bir de diğer bir mesele var, değerli arkadaşlar, Enerji Bakanlığında, KİAŞ şirketi. KİAŞ şirketinin uzun adı Kömür İşletmeleri Anonim Şirketi. Bu Kömür İşletmeleri Anonim Şirketi niye sorundur, onu anlatayım size. Çünkü hisseleri ağırlıklı olarak kamu hissesidir ama kamunun hissesi yüzde 48'de tutulmuştur, sebebi de yüzde 48'de tutulduğu için Meclis denetimine sokulmamasıdır. Bu KİAŞ şirketi Türkiye Kömür İşletmelerinin bir iştiraki olarak gösterilmektedir ve Türkiye Kömür İşletmelerinin iştiraki olduğu için de birtakım rekabetçi ihalelere girmeden imtiyazlar almaktadır. Ama bu KİAŞ'ta olan işler beni ettiği kadar Sayın Enerji Bakanını da rahatsız etmelidir. Buradan ona anlatayım. Mesela Eskişehir'de bir maden var değerli arkadaşlar, Mihalıççık'ta, bir kısmı Türkiye Kömür İşletmelerinde, bir kısmı Elektrik Üretim Anonim Şirketinde, bu madenler bu KİAŞ tarafından birleştirildi ve KİAŞ şirketi bunu aldı. İştiraki olduğu için de rekabetçi bir ihale yapılmadı. Daha sonra, bu KİAŞ şirketi aldığı bu kömür madenini bir elektrik üretim santrali kurmak üzere bir firmaya devretti, bir özel firmaya devretti, taşeron olarak gösterdi; sonuçta, o özel firma yaklaşık 300 megavat? Şeyi de anlatayım size, 300 megavat çok büyük bir elektrik üretim tesisi demektir. Belki milyar dolarlık bir kömür madenine bu Truva atı sayesinde sahip çıkmış oldu. Şimdi, bütün bunlar, bu kömür madenlerindeki bu işlemler gerçekten rahatsız edici. Oysaki yapılması gereken neydi? Bu kömür madenimizi ortaya koyacaktık, kaynaklarımız bu kadardır, ondan sonra rekabetçi bir ihale yapacaktık, "Gelin arkadaşlar, devlet adına en faydalı öneriyi hangi şirket yapıyor?" diye ve bunun üzerine baktığınızda da devlet en idealini, en faydalısını elde etmiş olacaktı. Bütün bu sorunlar Şırnak madenlerinde de ortaya çıktı, Dodurga madenlerinde de ortaya çıktı. Bunlar hepsi bizim millî varlıklarımız.

Şimdi, mesela merak ettiğim için soruyorum. Tekrar söyleyeyim, merak ettiğim için soruyorum, iddia etmiyorum. Geçenlerde Başbakanın katılımıyla büyük bir tesis açıldı. Bu tesis Şırnak'ta açılan bir tesis, asfaltit madenleri. Oysaki benim bildiğim kadarıyla kömür ve asfaltit madenlerinin devri için geçenlerde burada bir kanun çıktı.

Ee, peki, bu kanun izin vermeden, bu kömür ve asfaltit madenleri hangi kanuna dayanarak hangi izinle bu şirkete devredilmiş oldu? Bu şirketle alakalı çok büyük sorunlar var ve bu şirketin bir de medya grubu var.

Değerli arkadaşlar, kamu imtiyazlarının bu medya grubuyla ilişkilerinde, diğer şirketlerle ilişkilerinde, rekabeti bozacak bir şekilde ve halkın yararı dışında bu şekilde kullanılması, bizler, hepimiz için problem olması gerekiyor.

Bu kanunun sonuna doğru yaklaşıyoruz, ama biz Enerji Bakanlığıyla ilgili tespitlerimizi tekrar tekrar gündeme getireceğiz. Dile getiremediğimiz Dünya Bankası kredileriyle alakalı bir sürü konu var, TETAŞ şirketinin uzlaşmalarıyla alakalı, mahsuplaşmalarıyla alakalı konular var, bütün bunları dile getireceğiz diyorum.

Ben hepinizi saygıyla selamlıyorum.

İyi akşamlar diliyorum. (CHP sıralarından alkışlar)